Morgunblaðið - 11.06.1959, Blaðsíða 3
F’mmtudagur 11. júní 1959
UORGUNBLAÐ1Ð
3
Stjórnmálafundir Sjálfstæðis-
flokksins hafa ver/ð
mjög fjölsóttir
UNDANFARIÐ hafa Sjálf-
stæðisflokkurinn og Sjálf-
stæðisfélögin gengizt fyrir
stjórnmálafundum bæði í
Reykjavík og einnig víða úti
um landið. Hafa fundir þessir
verið fjölsóttir og hefur máli
ræðumanna verið mjög vel
tekið. Er hvarvetna ríkjandi
mikill áhugi á að gera sigur
Sjálfstæðisflokksins sem
glæsilegastan í kosningunum
28. júní nk.
1 Reykjavflt
Sjálfstæðisfélögin í Reykjavík
efndu til almenns kjósendafund-
ar í Sjálfstæðishúsinu að kvöldi
þriðjudagsins 2. júní. Formaður
Heimdallar, Baldvin Tryggvason.
setti fundinn og stjórnaði hon-
um, en fundarritari var Magnús
Jóhannesson, formaður Óðins. —
Ræðumenn á þessum fundi voru
Bjarni Benediktsson, ritstjóri,
Gunnar Thoroddsen, borgarstjóri,
Jóhann Hafstein, bankastjóri, Ól-
afur Björnsson, prófessor, og
Ragnhildur Helgadóttir, cand.
jur.
Var fundurinn fjölmennur og
máli ræðumanna mjög vel tekið.
Flokksráðsfundur
Sunnudaginn 4. júní var
fundur í flokksráði Sjálf-
stæðisfélaganna í Gullbringu- og
Kjósarsýslu haldinn í Sjálf-
stæðishúsinu í Reykjavík. Fram-
sögumenn á fundinum voru Ólaf-
ur Thors, formaður Sjálfstæðis-
flokksins, og Gunnar Helgason,
erindreki.
Á Snæfellsnesi
Sjálfstæðisflokkurinn efndi til
almennra stjórnmálafunda í
Snæfellsness- og Hnappadals-
sýslu 5. og 6. júní sl. Var fundur
haldinn í Stykkishólmi föstudag-
inn 5. júní kl. 8,30 sd. Frummæl-
endur á fundinum voru Ólafur
Thors, formaður Sjálfstæðis-
flokksins, og Sigurður Ágústsson,
alþingismaður, og ræddu þeir
stjórnmálaviðhorfið og þau mál,
sem nú eru efst á baugi. Var
ræðum þeirra mjög vel tekið.
Laugardaginn 6. júní kl. 5 sd.
var haldinn fundur á Hellissandi
og í Ólafsvík sama kvöld kl. 9.
Frummælendur á þessum fund-
um voru þeir Pétur Benedikts-
son, bankastjóri, og Sigurður
Ágústsson, alþingismaður.
Mánudaginn 8. júní efndi Sjálf
stæðisflokkurinn til almenns
fundar í Grafarnesi. Hófst hann
kl. 8,30. Þeir Pétur Benediktsson,
bankastjóri, og Sigurður Ágústs-
son, alþingismaður, ræddu stjórn
málaviðhorfið, einkum feril
vinstri stjórnarinnar og kjör-
dæmabreytinguna. Var gerður
góður rómur að máli þeirra.
Héraðsmót á Kirkjubæjarklaustri
Laugardaginn 6. júní kl. 8,30
hófst héraðsmót Sjálfstæðis-
manna í Vestur-Skaftafellssýslu,
er haldið var að Kirkjubæjar-
klaustri. Formaður Sjálfstæðis-
félagsins í V-Skaftafellssýslu,
Ragnar Jónsson, í Vík, setti mót-
ið og stjórnaði því, en alþingis-
mennirnir Jón Kjartansson, Ing-
ólfur Jónsson, Sigurður Óli Ól-
afsson, og Guðlaugur Gíslason,
bæjarstjóri, ræddu stjórnmálavið
horfin við mjög góðar undirtekt-
ir mótsgesta. Skemmtiatriði önn-
uðust Haraldur Á. Sigurðsson,
Ómar Ragnarsson og Hafliði Jóns
son. Að lokum lék hljómsveit
Trausta Ármannssonar fyrir
dansi.
Mótið var fjölmennt og í alla
staði mjög vel heppnað.
Á Selfossi
Sunnudaginn 7. júlí gekkst
Sjálfstæðisflokkurinn fyrir al-
mennum stjórnmálafundi á Sei-
fossi. Var fundurinn haldinn í
Selfossbíói og hófst kl. 3 e. h.
Alþingismennirnir Bjarni Bene-
diktsson, Ingólfur Jónsson og
Sigurður Ó. Ólafsson fluttu frarn
söguræður um stjórnmálavið-
horfið. Var gerður mjög góður
rómur að máli þeirra og mikill
einhugur ríkjandi á fundinum.
1 Keflavík
1 fyrrakvöld efndu Sjálfstæðis-
félögin í Keflavík til almenns
stjórnmálafundar í Bíóhúsinu í
Keflavík. Hófst fundurinn kl.
8,30 og var Alfreð Gíslason, bæj -
arfógeti, fundarstjóri.
Frummælendur á fundinum
voru formaður og varaformaður
Sjálfstæðisflokksins, þeir Ólafur
Thors og Bjarni Benediktsson.
Flutti Ólafur Thors ítarlega yfir-
litsræðu um stjórnmálaviðhorfið
og ræddi m. a. um viðskilnað V-
stjórnarinnar og kjördæmamálið'
Bjarni Benediktsson flutti mjög
greinargóða og skelegga ræðu
um utanríkis-, landhelgis- og
varnarmál. Var ræðum beggja
frummælenda mjög vel tekið af
fundarmönnum.
Er frummælendur höfðu lokið
máli sínu urðu fjörugar umræð-
ur og tóku þessir til máls: Eggert
Jónsson, bæjarstjóri, Kristján
Guðlaugsson, formaður Félags
ungra Sjálfstæðismanna í Kefla-
vík, Bogi Þorsteinsson, formaður
Mjölnis, félags ungra Sjálfstæðis-
manna á Keflavíkurflugvelli,
Jósafat Arngrímsson, Helgi S.
Jónsson og Karlvel Ögmundsson,
útgerðarmaður, Njarðvík. Að lok
um mælti fundarstjóri nokkur
orð.
Fundurinn var fjölsóttur og
mikill einhugur ríkjandi með
fundarmönnum. Var bíóhúsið
fullskipað, en það tekur á fjórða
hundrað manns.
í Kópavogi
f gærkvöldi efndi Sjálfstæðis-
flokkurinn til almenns stjórn-
málafundar í Kópavogi. Frum-
mælendur á fundinum voru Ól-
afur Thors, formaður Sjálfstæð-
isflokksins og Jóhann Hafstein,
bankastjóri.
Á Sauðárkróki
f gærkvöldi efndi Sjálfstæð:s-
flokkurinn einnig til almenns
stjórnmálafundar á Sauðárkróki
Frummælendur á þeim fundi
voru Sigurður Bjarnason, rit-
stjóri og séra Gunnar Gíslason
í Glaumbæ.
Guðrún Hermanns
dóttir frá Breiða-
bólsstað látin
AÐFARANÓTT 4. júní andaðist
í Landakotsspítalanum í Reykja-
vík, frú Guðrún Hermannsdóttir
frá Breiðabólstað í Fljótshlíð.
Hafði hún veikzt nokkrum dög-
um áður að heimili sínu að Fjöln-
isvegi 1 í Reykjavík og verið þá
flutt í sjúkrahúsið. Fékk hún
hægt andlát.
Frú Guðrún var ekkja séra
Eggerts Pálssonar prófasts á
Breiðabólstað og þingmanns
Rangæinga um langt skeið, en
hann andaðist 1926. Guðrún var
93 ára er hún lézt og all ern fram
til hins síðasta.
Niu daga preniaraverkfaHi lokib
Þekktur tenor-
söngvari skemintir
1 Filadelfíu
ÞEKKTUR tenorsöngvaji, Sven
Björk, syngur í Filadelfíu í kvöld
kl. 8,30. Þetta er einasta tækifær-
ið til að heyra í þessum ágæta
einsöngvara, þar eð hann heldur
ferð sinni áfram til Svíþjóðar á
morgun. Breytist því samkoman
samkvæmt þessti frá því sem
annars staðar er auglýst í blað
inu.
Prentarar tóku
kommúnistum
Mjólkurfræbingar aflýsa verkfalli, en
neita oð vinna meira en dagvinnutima.
Hætt við verulegu tjóni
SAMKOMULAG náðist
ráðin af
mánudag milli samninga-
nefnda prentara og prent-
smiðjueigenda. Var það stað-
fest daginn eftir af viðkom-
andi félögum og verkfalli því
aflýst, sem staðið hafði síðan
1. júní og stöðvaði allar prent
smiðjur landsins, um 40 að
tölu. Prentarar fengu ekki
grunnkaupshækkun, en fram-
lög í lífeyrissjóð.
Samningar tókust einnig á
mánudaginn milli bókbindara
og vinnuveitenda, og kom
aldrei til verkfallsins, sem
boðað haf ði verið. — Hins veg
ar hafa ekki náðst samningar
um kjör mjólkurfræðinga, en
á mánudaginn aflýstu þeir
verkfalli, sem hefjast átti
næstu nótt. Jafnframt neituðu
þeir að vinna meira en til-
skilinn dagvinnutíma og
skapar það verulega erfið-
leika og getur valdið miklu
tjóni fyrir mjólkurbúin.
Prentaraverkfallið
Lausn prentaradeilunnar náð-
ist fyrir milligöngu sáttasemjara
ríkisins, Torfa Hjartarsonar, á
fjórða fundinum, sem hann hélf
með deiluaðilum. Samninganefnd
irnar skrifuðu undir samningana
á mánudag, en gerðu eins og
venja er fyrirvara um samþykkt
félagsfundar. Hið íslenzka prent-
arafélag og Félag prentsmiðju-
eigenda héldu bæði fund á þriðj u
dag og staðfestu samningana.
Samið var um, að stofnaður
skyldi lífeyrissjóður prentara.
Munu vinnuveitendur greiða í
hann sem svarar til 6% af samn-
ingsbundnu kaupi, og hefjast
þær greiðslur nú þegar. Prentar-
ar munu greiða 4% af kaupi sínu
í sjóðinn, og kemur það til fram-
kvæmda smám saman, að fullu
1963. Þá er ákveðið í hinum nýja
samningi, að vinnutíminn í
febrúar styttist án kauplækkun-
ar, þannig, að prentarar fá frí
hálfan daginn á laugardögum í
þeim mánuði. Þá var nokkuð
breytt ákvæðum um veikinda-
daga.
Kröfur prentara voru þær, að
grunnkaup hækkaði um 15% og
þeir fengju styttan vinnutíma á
laugardögum þá 5 mánuði árs-
ins, sem ekki hafði áður .verið
samið um.
Verkfall prentara hófst 1. júni
eins og áður er sagt. Rétt áður
en verkfallið hófst höfnuðu prent
arar tillögu um samninga, sem
fól í sér sams konar ákvæði um
lífeyrissjóð og um var samið og
svipuð ákvæði um vinnutíma á
laugardögum. Þó mun hafa unn-
izt með verkfallinu umfram til-
boðið í maílok, kjarabætur, sem
svara til launa í 6 klukkustundir
á ári.
í prentarafélaginu munu vera
nokkuð á þriðja hundrað manns,
sem vinna við prentiðn.
Tilboðinu, sem gert var í mai-
lok, höfnuðu prentarar á fundi
með 114 atkvæðum gegn 43.
Mælti Stefán Ögmundsson, hinn
alkunni kommúnisti, þá mest
gegn samningum. Hann var
einnig á móti samningum á fund-
inum á þriðjudaginn og krafðist
þess að haldið yrði fast við
kröfuna um grunnkaupshækkun,
en prentarar tóku ráðin af komm
únistum og samþykktu samning-
ana með 109 atkvæðum gegn 57,
en 2 seðlar voru auðir.
STAKSTEINAR
Ekki um neitt nema
kj ördæmamálið
Á fundi, sem Hermann Jónaí*-
son hélt fyrir skömmu vestur á
ísafirði, töluðu nokkrir Sjálf-
stæðismenn og gerðu m. a. harða
hríð að vinstri stjórninni og leið-
toga hennar. Formaður Fram-
sóknarflokksins gat þá engu svax
að til öðru en þessu:
„Það má ekki tala um neltt
nema kjördæmamálið í þessari
kosningabaráttu.“
Þetta er óskadraumur Fram-
sóknarmanna. Þeir eru sva
hræddir við skugga vinstri
stjórnarinnar, svik hennar og
uppgjöf, að á hana má alls ekki
minnast. Þeir vilja hins vegar
hafa næði til þess að flytja raka-
lausan þvætting um hina nýju
kjördæmaskipan og halda fram
alls konar firrum um afleiðingar
hennar..
Kommúnistar
á undanhaldi
Af fundum þeim, sem komm-
únistar eða hið svo kallaða „Al-
þýðubandalag“ þeirra, hafa hald-
ið víðs vegar um land undanfar-
ið, hemur það greinilega í ljós að
miklu minni byr er í seglum
þeirra en fyrir kosningarnar vor-
ið 1956. Þá voru kommúnistar
nýbúnir að klæða sig í nýja gæru.
Var þá látið í veðri vaka að svo-
kallaðir „vinstri jafnaðarmenn"
hefðu mikil áhrif í flokknum og
væru líklegir til að sveigja hann
af Moskvu-línunni. Þá barðist
flokkurinn einnig hinni hetjuleg-
ustu baráttu „gegnherílandi".
Síðan eru aðeins liðin tæp þrjú
ár. Kommúnistar sátu tvö og
hálft ár í vinstri stjórn, sem
samdi um áframhaldandi dvöl
varnarliðsins um óákveðinn tíma.
Að öðru leyti gerði þessi ríkis-
stjórn ekkert annað en að leggja
nýja skatta á allan almenning
í landinu. Kaupgeta verkalýðs-
Bókbindarar
Bókbindarar sömdu um sams-
konar breytingar á samningum
og prentarar. Samkomulagið var
staðfest á fundi í bókbindarafé-
laginu á mánudagskvöldið með
aðeins einu mótatkvæði, og verk-
fallinu, sem hef jast átti þá á mið -
nætti, var frestað um einn sólar-
hring. Iðnrekendur staðfestu
samningana á þriðjudaginn, og
var verkfallinu þá aflýst. í bók
bindarafélaginu eru um 120
manns, þar af iðnlærðir tæplega
50 sveinar. Félagsmenn vinna á
um verkstæðum.
Mjólkurfræðingar
Mjólkurfræðingar sögðu
upp samningum frá 1. júní og
boðuðu verkfall frá 9. júní.
Þeir kröfðust 32,12% grunn-
kaupshækkunar, fækkunar
vinnustunda úr 43% í 40% á
viku, fjölgunar veikindadaga
úr 15 í 30 á ári og að lokum
þess, að vinnuveitendur létu
þá fá vinnuskó ókeypis. Haldn
ir hafa verið þrír fundir, þar
af tveir með sáttasemjara, en
vinnuveitendur hafa algerlega
Framh. á bls. 22.
ins þvarr og dýrtíðin magnaðist.
Afrek kommúnista í vinstri
stjórninni voru þá eftir allt sam-
an þessi: Áframhaldandi herseta,
þverrandi kaupmáttur launa,
stórauknir skattar á alþýðuna og
hrikaleg dýrtíð, sem bitnaði á
hverju einasta heimili.
Það er því ekki að furða þótt
fámennt sé og dauflegt á stjórn-
málafundum þeim, sem komm-
únistar hafa boðað til víðs vegar
um landið undanfarið.
Rifrildið um framboðs-
listann í Reykjavík
Mikil átök fóru fram meðal
kommúnista um framboðslista
þeirra hér í Reykjavík. Yfirgnæf
andi meirihluti fólks í Sósíalista-
félagi Reykjavíkur vildi sparka
Hannibal út af listanum, þar sem
hann er almennt talinn gersam-
lega fylgislaus í bænum.
En forystumennirnir bentu þá
á það, að nauðsynlegt væri að
hafa Alþýðubandalagsgærunavið
hún enn um skeið. Án slíkrar
gæru gæti flokkurinn ómögulega
verið. Niðurstaðan varð því sú,
að Hannibal fékk að lafa áfram
á listanum, enda þótt flestir af
leiðandi mönnum kommúnista
geri sér ljóst, að af því hlýtur
að leiða sifellt minnkandi fylgi
flokksins i höfuðborginni.
En yfirleitt munu kommúnist-
ar standa höllum fæti um land
allt um þessar mundir. Þeir fengu
tækifæri til að sýna úrræði sín í
vinstri stjórninni. Þjóðin hefir
hins vegar séð hvernig þeir not-
uðu þau tækifæri. Þrátt fyrir
fullyrðingar sínar, um að þeir
kynnu ráð við öllum vanda, varð
reyndin sú, að þeir stóðu uppi
úrræðalausir eins og þvörur og
gátu ekkert gert nema hjálpa Ey-
) steini til að leggja á nýja skatta.