Morgunblaðið - 05.09.1961, Blaðsíða 10

Morgunblaðið - 05.09.1961, Blaðsíða 10
10 MORGVISBLAÐIÐ Þriðjudagur 5. sept. 1961 ' i íslenzk listsýning Louisiana-safninu í FEBRÚAR 1962 er fyrirhug- að að halda sýningu á íslenzk- um málverkum í listasafninu Louisiana í Humlebæk um 30 km. fyrir norðan Kaupmanna- höfn. Dansk-íslenzka félagið stendur að sýningu þessari í samvinnu við listasafnið og áttu þeir próf. dr. med. Einar Meulengracht o>g Knud W. Jensen, forstjóri, að koma til Reykjavíkur til þess að undir- búa sýninguna í gærkvöldi. Professor Meulengracht hef- ir komið til íslands og á hér marga vini. Hann er heims- kunnur sem læknir og vísinda maður, m.a. fyrir rannsóiknir á gulu, sérstakri tegund blóðleys is (anæmia perniciosa) og fyr- ir sérstaka meðferð við blæð- andi magasár, og er sú með- ferð við hann kennd víða um heim. Prof. Meulengracht hef- ir látið af spítalastörfum fyrir aldurs sakir, en er í fullu fjöri Og vinnur kappsamlega. Hann hefir alltaf haft mikinn áhuga á íslandi og hefir verið for- maður í dansk-íslenzka félag- inu í Danmörku síðan 1957. Knud W. Jensen (f. 1916), forstjóri listasafnsins Lousi ana á sæti í stjórn Gyldendals útgáfufyrirtækisins og er þekktur kaupsýslumaður. 1958 lét hann býggja listasafnið Louisiana í fögru umhverfi í Humlebæk. Hann gaf einnig öll listaverk í safnið: málverk, höggmyndir, o. s. frv., enda hefir hann frá æskuárum haft Tveir Dðitir komnir til undirbúniitgs brennandi áhuga á bókmennt- um og listum og hefir á marg víslegan hátt styrkt unga lista menn og rithöfunda. Erlendar gestasýningar Louisiana safnið skoða nú yfir 200 þús. manns á ári, fleiri en nokkurt annað listasafn á Norðurlöndum. Þetta er safn fyrir danska list og listiðnað á 20. öldinni. En fasta safnið er oft látið víkja fyrir sýningum á listaverkum víðs vegar að úr veröldinni, t.d. frá Moderna Museet í Stokkhólmi, Sonja Henies listasafninu og italska stjórnin hefur sent þangað verk, sem eiga að sýna „menn ingu ítala í dag“. Auk íslenzku sýningarinnar verða þar í vet ur sýningar á listaverkum m.a. frá Hollandi, Englandi og Eg- yptalandi. Meðan erlendar sýningar eru í safninu, sendir það oft umferðasýningar af eigin verk um í skóla og á vinnustaði. Einnig eru þar oft haldnir hljómleikar, þar sem þekktar kammermúsikhljómsv. leika klassiska eða nýtízku músík, stundum færð upp ný dönsk Úr sýningarsal í Louisiana safninu. tónverk, og þar eru tiðum fyr irlestrar, upplestrar og kvik- myndakvöld. Á listasafninu eru málverk, höggmyndir, grafik, listiðnaður, byggingar- list o.fl. Safnhúsið, sem stendur í stórum garði á strönd Eyrar- sunds, var byggt fyrir 100 ár- um. Það gerði þríkvæntur að- alsmaður, en konur hans höfðu allar heitið Louise og í höfuð ið á þeim heitir safnið. Gamla húsið er notað sem inngangur, en þaðan er svo gengið inn í nýjar byggingar, þar sem safn ið er til húsa. Kvöldvaka dansk-ísl. félagsins Á miðvikudag verður kvöld vaka á vegum dansk-ísl. félags ins í Tjarnarcafé kl. 20:30. Þar talar prófessor Meulengj. acht um dansk-ísl. félagið. Og eftir kaffihlé mun Knud W. Jensen forstjóri tala um Louisiana og sýna skuggamyndir. Er öllum sem áhuga hafa heimill ókeyp is aðgangur meðan húsrúm leyfir. r'mt* Próf. Meulengracht SCAiMBRIT útvegar fólki skóla og úrvalsheimili í Englandi. Á heimilunum er yfirleitt ungt fólk, sem gerir nem- endum kleift að æfa talmálið við beztu skilyrði ut- an skólatímanna. Fyrir þá, sem taka vilja námið alvarlega, eru haust- og vetrarmánuðirnir ákjósan- legastir. Hagstætt verð. Upplýsingar gefur Sölvi Eysteinsson, sími 14029. Friðfinnur V. Stefánsson Heiöagröður og stdriðja FÆST Á ALLAR VÖRUBIFREIÐIR Ámokstursskófla fæst einnig með Gunnar Ásgeirsson h.f. Suðurlandsbraut 16 Sími 35200 FLJÓTT upp úr aldamótunum síðustu fór að rofa til í þjóðlífi okkar íslendinga, eftir hinn ör- lagaríka og grimma harðinda- kafla áratugina tvo fyrir alda- mótin, þar sem nærri lá að þjóð- in einangruð Og allslaus bugaðist, eins og landflóttinn, sem þá greip þjóðina bezt sýnir. En brátt á fyrstu árum hinnar nýju aldar, fór hlýr vorblær vaknandi þjóð- lífs, að berast um landið og hvatn ingarorðin „íslandi allt“ hljóm- uðu um byggð og ból, og iljuðu mörgum æskumönnum, sem áttu þá ósk heitasta að duga þjóð sinni og ættjörð sem bezt, og teisa hana úr niðurlægingu, fá- fræði og allsleysi, sem óáran, ein Okun, eldgos og ísar höfðu búið henni. Og orðtakið „íslandi allt“ var meira en hvatning, í því fólst innilegur fögnuður og stolt þeirra manna sem létu ekki bugast og urðu ekki landflóttanum að bráð, en gátu í þess stað fagnað nýrri öld í sínu eigin landi fullir af framfarahug og fórnarlund, gædd ir ættjarðarást og hollustu, en áttu litið af fjármunum Og mennt un. En þetta er nú liðin tíð, og heyra brátt sögunni til. Þó held ég að okkur íslendingum sé ein- mitt í dag hollt að rifja upp erfið leikana, fátæktina, menntunar- skortinn, umkomuleysið og land- flóttann, og svo eftir aldamótin fagnandi þjóð, sem af dæmafárri þrautseigju hafði brotizt í gegn- um þrengingar og erfiðleika, en hefur nú á nokkrum áratugum umskapað þjóðfélag okkar svo alhliða að hvergi á byggðu bóli mun meiri og jafnari velsæld en hér. , En nú ber nokkurn skugga á, því viðskipta og efnahagsástand okkar var óðum að færast í heil- brigðari farvegi og spáði góðu um afkomu okkar í framtíðinni. En þá var brugðið á það óheilla- ráð, að þyrla upp svo sótsvartri kauphækkunarhríð, að Viðreisnin nær fennti, en fljótt og karlmann lega var við brugðið, og reynt að bjarga því sem bjargað verður. En þetta sýnir hve erfitt er að stjórna hér á íslandi. Því er okk- ur hollt að minnast þess við og við, að eitt sinn spáðu Danir því, | að íslendingar mundu aldrei geta stjórnað sér sjálfir. Og það hlá- legasta við þetta er það, að viss íslenzkur aðili, virðist róa að því öllum árum, að þessi hraklegi spádómur Dananna rætist. Hér er átt við stjórnarandstöðu hverju sinni, sem virðist oft ekki hirða um að sýna þann sjálf- sagða manndóm og hollustu við þjóðina, að kjósa heldur að vera vökul hjálparsveit, en skemmdar- verka og spellvirkjahópur. Stund um heyrist talað um flótta úr landi vegna þess að afkoma okk- ar getur ekki en greitt eins hátt kaup og háþróuð og gömul iðn- aðarlönd. Og bágt væri að með allri þessari menntun og skóla- göngu ef peningaþorstanum tæk- ist að koma af stað landflótta, eins og harðindin grimmu og alls- leysið gerðu fyrir aldamótin. En í stað landflótta ætti trúin á land ið okkar í krafti nýrrar tækni, að gera okkur skyggnari á nýja og gamla möguleika, efla þá og margfalda með hjálp tækninnar, svo þeir verði færir um að auka og efla hagsæld okkar og við getum unað glaðir í okkar eigin landi, Og sýnt að ávöxtur langrar skólagöngu og mikillar menntun- ar er aukinn manndómur og ný úrræði. Og vissulega biða íslenzku þjóð arinnar margháttaðir möguleikar, margir líta hýru auga til stór- iðjunnar sem þegar er hafin hér á landi, og á eflaust eftir að bæta hag okkar og veita mörgum at- vinnu í framtíðinni. Aftur á móti hrýs mörgum hugur við þeirri innilokun sem verksmiðjuvinnu er samfara. Því er næsta líklegt að margir muni en um langan aldur, þá ekki sízt þeir, sem gæddir eru manndómi meiri en í meðallagi, muni heldur reyna að velja sér störf í fangbrögðum við sjálfa náttúruna, því frelsi, at- höfnum Og starfi gæðir lífið oft þeim töfrum að menn gleyma erfiði Og striti, en uppskera í staðinn mikla ánægju og sjálfs- traust. Áður er minnt á, að trúin á landið okkar í krafti nýrrar tækni, ætti að gera okkur skyggn ari á ýmsa möguleika, sem geta orðið okkur til hagsældar í fram tíðinni. Og nú langar mig til að minna á hin heillandi íslenzku heiðalönd, sem kalla á okkur full af fyrirheitum, um frelsi Og vax- andi velgengni, sem fólgin eru í stórauknum sauðfjárbúskap á fs- landi í framtíðinni. En það kostar að við aukum gróður þeirra og græðum sár þeirra, sem upp- blástur, landníðsla, umhleyping- ar, eldgos og öskufall hafa vald- ið. En nú gerir tæknin og stóriðj- an okkur mönnunum fært að snúa þessu við: f stað dauða ösku og einyrju, getum við nú stráð úr loftinu yfir heiðalöndin lífi í fræ um og efnaríkum áburði, grætt sárin, aukið frjómagn þeirra, Og klætt þau á nokkrum áratugum svo miklum nytjagróðri, að þau verði fær um að ala upp fyrir okkur milljónir dilka hvert sum- ar. Fyrir áeggjan framsýnna manna og skilning ríkisstjórna og Alþingis, hafa þegar verið unnin mikil afrek í landgræðslu. Og er sandgræðsla ríkistins þar fremst, enda er árangur hennar víða undraverður. Og reynsla sand- græðslunnar verður að vísa okk- ur veginn í þeim miklu átökum sem við eigum fyrir höndum við uppblásturinn og umhleypingana, sem hættulegastir eru veikum gróðri hér á Suðurlandi Og mest- um skemmdum valda, en sauð- kindinni oft kennt um. Margir hafa nokkra tilheing- ingu til að kenna sauðkindinni um uppblástur Og eyðingu gróð- urs og skóga. í því sambandi vil ég benda á dæmi úr Garðahreppi í Gullbringusýslu. Jarðirnar Víf- ilsstaðir, Setberg og Straumur voru um langan aldur, og eru enn tvær mestu fjárjarðir I Garðahreppi, og var vetrarbeit mikið notuð á öllum þessum jörð- um. En hverjar eru nú afleið- ingarnar eftir margra alda sauð- fjárbeit á jörðum þessum. Svarið er bæði athyglisvert og ánægju* legt: Þær eru í dag einu skógar- jarðirnar í Garðahreppi, og líka þær gróðurmestu, ef Arnarnes er undanskilið. Þetta ætla ég að sé hollt fyrir þá að hugleiða, sem sjá fátt í fari sauðkindarinnar, annað en eyðingarmátt til að spilla gróðri Og skógi. Miklar framfarir Og fram- kvæmdir hafa fylgzt að 1 þjóðlífi okkar undanfarið, og nú standa ■forystumenn bændasamtakanna i stórræðum á melunum í Reykja* Framhalxi á bls. 17.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.