Morgunblaðið - 10.04.1969, Blaðsíða 1

32 síður
80. tbl. 56. árg.
FIMMTUDAGUR 10. APRÍL 1969
Prentsmiðja Morgunblaðsins
Finnski kommúnista-
flokkurinn klofinn
Ástœðan sögð athurðir si. árs og
ágreiningur um stjórnarsamstarfið
Helsinigfors, 9. apríl, NTB.
FIMMTÁNDA þing kommún-
istaflokks Finnlands hefur leitt
greinilega í ljós, að flokkurinn
stendur nú frammi fyrir algjör-
um klofningi. Ástandið er slíkt,
að það er ekki lengur unnt að
skýra það með tilliti til i>ersónu
deilna. Innan finnska kommún-
istaflokksins eru nú án nokkurs
vafa fyrir hendi tvær mismun-
andi fylkingar, segir aðalmál-
gagn finnskra sósialdemókrata,
„Pæivæn Sanomat“, í leiðara í
dag.
Blaðið segir ennfrefmur, að
þegar litið er á fl'ökksþingið og
þá baráttu, sem átti sér stað á
undan því, sé það greinilegt, að
afstaða beggja artma flokksins
mótist af „Allt eða ekkert“. —
Augljóslega séu það atburðir sl.
árs annars vegar, sem hafi ráðið
úrslitum um þróunina í innan-
flokfcsdeilum kommúnistafljokks-
ins, en til viðbótar þessu komi
mjög mismunandi skoðanir varð
andi mikilvægi stjórnarsamstarfs
ins oig markmið þess og skoðana-
ágreininigur varðandi stefinu
flökksins, segir Pæivæn Sano-
mat.
SOVEZKA FLOTADEILDIN
KOMIN Á MIÐJARÐARHAF
Gibraltar, 9. april. — NTB
SOVEZKA flotadeildin, sem hef-
hir verið að æfingum undan-
Drezk Corcorde
þoto reynd
Bristol, Englandi, 9. apríl
— AP —
I FYRiSTA brezka hljóðhverfa i
tfamar tvær vikur á Atlantshafi,
isigldi í dag um Njörvasund inn
S Miðjarðarhaf. Það var talsmað
ur brezka vamarmálaráðuneytis-
Sns, sem skýrði fyrst frá þessu
bg sagði hann að tvær brezkar
könnunarflugvélar fylgdust
igaumgæfilega með ferðum flota-
ídeildarinnar.
Þegar deildin skaut upp koll-
linum á Atlantshafi voru í henni
Inítján herskip. Sum halda sig á
íhaifinu við Noreg og önnur eru
talin hafa snúið til síns heima,
Concorde-farþegaiþotan hóf) því ekki voru eftir nemt tvö
sig til flugs í dag og tókstl beitiskip, fjórir kafbátar og eitt
þetta fyrsta reynsluflug vel. í eldflaugaskip.
Fyrsta franska hljóðhverfaí ------♦ ♦ ♦
Concorde-þotan var reynd /
fyrir fimm vikum. Eins og j
kunnugt er smáða Bretar ogl
Frakkar þessa farþegaþotu í
sameiningu. Reynsluflugið er
meira en ári á eftir áætlun
og á það rót sína að rekja til
ými'isa erfiðleika, tæknilegs
og fjárhagslegs eðlis.
A næsta áratug er gert ráð
fyrir, að margar Concorde-
farþegaþotur verði teknar í
notkun á helztu flugleiðum
heims, enda er talið, að hljóð ’
hverfar farþegaþotur muni
þá leysa þær, sem nú eru í
notkun, af hólmi í verulegum
mæli. Er þess að vænta, að
Concorde-farþegaþotan muni
stytta flugtímann yfir Atlants
hafið um helming.
Monescu
forinn heim
MoSkvu, 9. apríl, NTB, AP.
UTANRÍKISRÁÐHERRA Rúm-
eníu, Manescu, heldur heimleið-
is frá MoSkvu í kvölld. — I dag
ræddi hanm við þá Alexei Kosy-
gin, forsætisráðhexra, og Leonid
Brezhnev, flokksritara. Gefnar
'hafa verið út þær tilkynningar
um fundi þeirra, að rœtt hafi
verið samam í hreinskilmi og vim-
semd, og skipzt hafi verið á skoð
unurn af skilmingi og einlægni.
Þá segir, að mikil áherzla hafi
verið lögð á að efla samheldni
og eimimgu sósíalískra lamda.
Gretsjko, varnarmálaráðherra Sovétríkjanna, hefur komið mikið við fréttir undanfama daga,
en hann kom ásamt Semynov, varnarmálaráðherra, til Prag í síðustu viku. Afleiðingarnar af
heimsókn þeirra eru nú að koma í Ijós: Algjörri ritskoðun hefur verið komið á í Tékkósló-
vakíu og Rússar herða ákaft tök sín þar. Hér sést Gretsjko (til vinstri) í hópi sovézkra her-
manna í Tékkóslóvakíu. Til hægri við hann stendur Maiorov hershöfðingi, einn af yfirmönn-
um herliðs Sovétríkjanna þar.
Blöð í Tékkóslóvakíu styðja
umbótastefnuna
— þráft tyrir krötur Rússa um
strangari rifskoðun — Sautján
Tékkar beiðast hœlis í Danmörku
Prag, 9. apríl AP—NTB
• Rude Pravo, málgagn komm
únistaflokks Tékkóslóvakíu
skýrði frá því í dag, að hættu-
ástandið nú í landinu væri eitt
það alvarlegasta, sem skapazt
hefði, en fullyrti, að ekki myndu
verða gerðar breytingar á stefnu
flokksins. „Aðgerðir þær, sem
gripið hefur verið til vegna ís-
knattleiksatburðanna breyta
ekki stefnu kommúnistaflokks
Tékkóslóvakíu", segir blaðið.
• Blað verkalýðssambands
landsins, Prace, sagði í dag, að
allar ályktanir, bréf og orðsend
ingar, sem blaðinu hefðu borizt
fram til þessa héldu áfram að
styðja umbótastefnuna. „Þær
krefjast þess, að framkvæmd
Uppruni og vlðhorf knýtir
saman Atlantshafssamfélagið
— sagði Manlio Brosio
í gœr í tilefni 20 ára afmœlis NATO
St. Louis, Missouri, 9. apríl. AP
Ein mikilvægasta undirstaða
Atlantshafsbandalagsins er rót-
gróin tilfinning fyrir því sameig
inl-ega .milli Evrópu og Banda-
ríkjanna, sagði Manlio Brosio,
aðalframkvæmdastjóri NATO í
kvöld. Sagði hann þetta í hófi,
þar sem þess var minnzt, að 20
ár eru liðin frá stofnun NATO
og ennfremur, að Atlantshafs-
bandalagið hefði verið lifandi
raunveruleiki, áður en banda-
laginu var komið á fót 1949.
„Það sem olli því, að banda-
rískir piltar urðu tvisvar sinn-
um á þessari öld til þess að fara
til Evrópu og berjast þar og
deyja, var einmitt þessi meðvit-
und um sameiginlegan uppruna
og sameiginlegar grundvallar-
regliur og viðhorf, sem er ein-
mitit það, er knýtir saman Atl-
antshafssaimfélagið“, sagði Bros-
„Þessi gagnkvæma þörf fyrir
stuðning“, sagði framkvæmda-
stjórinn ennfremusr, „er og mun
vissulega verða stöðugur grund-
völlur og ástæða fyrir banda-
lagi og samtökum landa okkar“.
Þá sagði Brosio, sem eitt sinn
var um skeið sendiherra Ítalíu í
Bandaríkjunum, að NATO hefði
algjörlega fullnægt hlutverki
sínu. „Bandalagið hefur bjargað
hinum vestræna heiimi og mann-
kyninu frá ótta og stórstyrjöld.
Það er engin ástæða til þess að
álítg að það geti ekki gert það
í framtíðinni".
hennar verði stöðugt haldið
áfram. Þær lýsa yfir fullu trausti
á félaga Ludvik Svoboda, Alex-
ander Dubcek, Josef Smrkovsky
og Oldrich Cernik“, segir blaðið.
Líkur eru nú ta'ldar á, að sov-
ézku hernámsyfirvöldin hafi lát
ið tilleiðast til þess að bíða með
að fylgja algjörlega eftir frels-
istakmörkunum þeim, sem þau
höfðu krafizt, eins og algjörri
ritstooðun, unz fundur miðstjórn
ar kommúnistaflokks Tékkóglóv
akíu fer fram 17. apríl nk. til
þess að tryggja séir það þá, að
þessum takmörkunum verði
komið fullkomlega á.
Haft er eftir áreiðanlegum
heimi'ldum, að Rússar hafi ekki
einvörðungu krafizt þess, að um
bótasinnum, sem starfa hjá fjöl-
miðlunartækjunum, verði vikið
úr stöðum þeirra, heldur jafn-
framt torafizt þess, að stjórnar
völdin viðurkenni raunverulega
að hætta hatfi verið fyrir hendi
á gagnbyltingu. Alexander Du-
bcek, leiðtogi flokksins hefur
aldrei viðurkemnt staðhæfingar-
nar um gagnbyltingu, sem not-
aðar voru sem átylla fyrir inn-
rásinni í ágúst í fyrna. Er tal-
ið, að sovézku leiðtogarnir leggi
mikla áherzlu á, að þetta fáist
viðurkennt fyrir ráðstefnu komm
únistaflokkanna, sem hefjast á í
júní í Moskvu.
Sautján Tékkar' sem ferðuð-
ust til Danmerkur í páskaleyfi
sínu, hatfa beðið um pólitístet
hæli þar, sökum þess að þeir
óttast, að einstrengingslegri
stefna verði nú tekin upp í landi
þeinra.
Pólskir styðjo
Rússa
Varsjá 9. apríl. — NTB
JAN Szydlak, talsmaður pólska
kommúnistaflokksins, lagði í
dag áherzlu á samstöðu Pól-
iands og Sovétrikjanna gegn
íjandsamlegum ögrunum Kín-
Verja. Szydlak sagði að kín-
versku leiðtogarnir hefðu lagt
sig fram uni að skaða einingu
kommúnistaríkja og kvaðst ekki
'nógsamlega geta tjáð þá skoðun
pólskra leiðtoga að þeir stæðu
einhuga með sovézku stjórninni
li þeirri afstöðu sem hún hefði
tekið.
Fleiri fjöldagrafir í Hue
Hue, Víetnam, 9. apríl. AP
VIETNAMSKIR verkamenn
fundu í dag enn eina fjölda-
gröf, þar sem í voru lík 65
óbreyttra borgara, sem
kommúnistar myrtu í vor-
sókninni á síðasta ári. Síð-
ustu tvær vikur hafa fundizt
þrjár slíkar grafir með 360
líkum manna, kvenna og
barna. Eftir bardagana við
Hue í fyrra fundust og nokkr
ar slíkar fjöldagrafir,
Nokkur skothylki úr sovézk-
um riflum, sem toommiúnistar
nota, fundust skammt frá einni
gröfinni. Þó er ljóst áð ekki
nærri allir hafa verið skotnir,
heldur hafa sumir verið barðir
til dauða, en fleiri þó gratfnir
iifandi, bundnir á höndum og
tfótum.
Enn er haldið átfram leit að
tfjöldagröf’im á þessu svæði.