Morgunblaðið - 28.01.1970, Blaðsíða 5

MORGUNBLAÐIÐ, MIÐVIKUDAGUR 28. JANÚAR 1070
5
Er hægt að draga úr hættunni?
Eftir Hallgrím Jónsson frá Dynjanda
ENN ihefuir orðið sjósflys, e«tn
höfuitn við VestfÍT@inigar misst
skip mieð alfliri áhöfn í djúp hatfs-
itnis. Það etr ©rfitt að lýsa þeirtri
tifllfimmiinlgiui, sem grípur uim siig
mieiðal ágtviinia og reyndar aMra
lamdsmiamjna, þegar fj ölmiðtumiar-
tæikin tilfcymna að það vamfti bát,
sem eklki haifi kornið alð lamdi á
tilisetbum tímia, og leit sé batfim,
Anigistin og kvíðinm eykst eftir
því sem lemigra Mðuir og elklkeirt
finmist, og verð'ur að lofkium hjá
niámuistu ástvinum að songarsári,
®em girær ofit elkíki ævilamigt.
í hvert Simm sem svonia at-
buirðir gerast, er elfcki hægt að
fcomaist hjá því aið hugleiða,
IhvoTt efc'keirt hafi verið hægt að
igera og hvort ekikert sé hægt að
igera. til bjargar, þó efcki væri
nemna eimtu maninslífL Jú, það
hefuir margt verið geirt, Skipim
eru stór og búim fuflflfcommum
tækjuim og aUur aðtoúmtaður
mtanma um borð fullllfciaminm-,
elysaivairirir á landi eru mjöig
fullkominair, talstöðvar í hvetrju
sfcipi og menin fa-ra í skóia og
læra á þetta allt saimiatn, svo að
alflt er þetta orðið mikfllu bettra
em áðuir var. En þalð uindarlega
skeðuir að slysumuim linmir efldd,
hafa ekfci oft í sögu Vestfjeurða
verið meiri en nú síðuistu árim.
Hvað veldur?
Skipstjóra- og stýriimannafé-
tegið Býligjam hétr á ísaifirði boð-
aði til fuindiair í fyrravebutr um
þetsisi mál, þatr sem ræddir votru
þeir mögu-leikar, er til gneinia
gætu fcomið til að fcoma í veg
fyrir að hin hötrmutegu sjóslys,
sem þá höfðu átt sér etiað hvetrt
árið eftir anniað, hér við Vetst-
firðiinia endurtæfcju sig. En því
tmiðuir hefur þeim emm fjölgað
eims og kuininiuigt er. Á þessum
fiuindi mættu margir þaullreynd'ir
ekipstjórnarmenm og sögðu álit
sitt á þessurn málum. Mairigar til-
lögur og ábendinigar kornu fram
um útbúnað og meðferð sfcipa í
vonidum \ eðrum og var mikið
aif því birt í blöðum eftir fumd-
inin, Ég hefld að aflflSr hafi faigmað
þeissu firaimitefci þessara mamina og
vænet þiesis að það mætti vekja
memm til umlhuigsumiar um þessi
miáll meiira- en verið hefiur, og
jiaifiniframt ámámm'ing til allllra að
ljjá þessu máli lið, bæði í otrði og
verk'i, með það í huiga að mamns-
líf er dýrt en efckart of dýrt
sem getur orðið til þess að
bjianga því. Ég býst við því að
þeir iruenin,, sem byrjuðu síma
sjómenirtófcu á áraskipuan, baifi
ekflri komizt hjá því að læra þá
hlið sjómenmisfcunmiar, að verja
ákipi-ð fyrir áfölflium. En því
miður er reynsia mírn sú, a@
miminia hatfi verið simmit um þá
hlið eftir að sfcipin dtæflobuðu.
Ég rnian hvað mér brá við, er ég
fcom á hina svonieiflndiu stóru
báta, sem voru þá immian við
50 tonm, að sjá hve fllítið var hiirt
uim þetta. Þá var það bama
fcompágstrifcið, sem varð að gefa
gætuir, og yfirteitt höifðu sumir
þá trú, að þessi stóru skip gætu
ekki farizt á rúmsjó.
En svo fcomu slysin, eitt af
öðru, og viðhorfið breyttist um
tíma. En Skipirn stæfldouðu og
þetta ofuirtrauist á stór skip,
maigmaðist a® samia sifcapL Ég
saigði áðan að memm færu nú í
-sfcóla til að læra sjómammia-
fræði og er það út af fyrir sig
ágætt. En læna mienm í sfcólanum
meðférð sðripsins, þegar ú)t í vonit
er toomið. En það er aitriði, sem
hver sfcipstjórnarmaður þarff að
kunmia, hverou stórt sem skipið
er.
Eins og að framain girieinir,
voru þeissi mál rædd all ítarlega
á Byligj-uifuinidi nium í fyrnaivetur
og mætti ætla að þar væri litlu
við að bæta,.
En eitt atriði viil ég mininast
á hér, af 'því að það kom efcki
fram á þeim fumdi, sem ég tel
mijög mifcilvæigt tii að verja skip
fyrir áföllum.
Gömflu háfcarliamieninirnir kunmu
á því l'agið að nota lýsið til að
verj-a sín opnu skip fyrir brot-
um. Nútímamaðurinn á a@ n-ota
olíuima m-eira en gert er.
Ég Skafl með örfáum orðum
■Skýria hér frá reynislu mámni í
BLAÐBURÐARFOLK
OSKAST í eftirtalín hverfi:
Skeggjagötu — Vesturgötu, frá 44-68
TALIÐ VIÐ AFGREIÐSLUNA í SÍMA 10100
Úskum eftir að ráða nú þegar
karl eða konu
við hjálparstörf á rannsóknarstofu Æskilegt er ,að umsækj-
endur hafi einhverja málakunnáttu Um framtíðarstarf er að
ræða.
Þeir sem eiga umsóknir hjá fyrirtækinu er bent á að hafa
samband við starfsmannastjóra.
Umsóknareyðublöð fást hjá Bókaverzlun Sigfúsar Eymunds-
sonar, Austurstræti og hjá Bókabúð Olivers Steins í Hafnar-
firði.
Umsóknir sendist eigi síðar en 2. febrúar 1970 í pósthólf 244,
Hafnarfirði.
ISLENZKA ALFÉLAGID H.F.
Straumsvik.
því efni. Það mum haffa veirið
ifcr'injgum 1930 að ég var þá há-
seti á vetrairveirtíð á litlum
mótorbáti, sem mikið vair um á
þeim árum hór við Djúp.
Við voruim að draiga lírau djúpt
út aff Djúpinu, þegar sfcaflfl. á eitt
af þessium alþefckiu narðaustatn
álhlaupuim með ofsaveðri og sjó-
gamgi. Viitiaskuld var strax hætt
við a@ draga, en það skipti emg-
um togum, að á meðan verið var
að koma öllu laustegu ofam í
testimia, braut yfir bátinm svo afllt
fór í kaff.
Bátinm næstum því fyfflti aff
sjó, því efcki var búið að loltoa
lestiiimi, en hamm íteut á réttum
lrili og maraði þannig á meðam
haifizt va rhanda upi að ausa
úr honium sjónium.
Á þessum bábum var það siður
að hafia ol-íu í hrúsum í gamigin-
um við stýriShúsið, bumdma við
lummimguina. Brotið svifti brús-
anum í burt og af þrýst'Lnignum
fór tappimn út og olíam í sjó-
imm.
Ég Ohef alidrei vei ið í neimum
vaffa um það, að það var olían
sem bjaaigaði lífi otófcar, því hefði
brotið á bátnium aiftur meðam
haimn fllá þarma h'álffffu'Hur hefði
enginin orðið tifl firásagmar. Em
þvíiíkuim umdramætti sem olíam
heffur á brotsjói trúir senmilega
enigkun, n'emia sem sér það mieð
eigin augum. Um þessa lamd-
töku ræði ég efcki, en fuflllyrði
að ég tel vafasamt að hún hefði
tekizt, hefði efldri hialdið um
stjórmivöliinm þrautreymdur og af-
burða stjórmiamdi.
Ég tél að hv-emt fislrisfcip ætti
‘a@ vera þarnniig útbúið að hæigt
sé með ein-u handtaflri í stýris-
húskiu að dæla oliu í sjóimim,
þegar dkipstjórnairmiaður telur
þess þörf.
En til þess að það korni að
til-ætluðu 'gaigni, þartf a@ viðhaffa
ýtrustu aðgæzlu svo að olíam
fcomi raógu smiemmia umdir brotini
og vikj-a þá skipinu unidarn svo
það vetrði í óliu'brákintni meðen
mesti sjóganigur gemigur yfir.
Við, sam velzt höffum á sjón-
um á þessum sömu slóð-uim, á litl-
um og ilflia útbúnum bátum,
stöndum 'alveg agmdoffa yfiir
þessu, að nýix humdrað lestia stál
bátar gfloudi hvenfia í djúpið
liver aff öðnum.
Manni verður ósjállfirátt á að
huigsa eitthvað á þessa leið: Eru
efcfld - einhver vanihöld í þessu,
er ekki eittihvað að, sem vert er
að ranmsaka?
Ti-1 þess eru vítin að vanasit
þau. Væri ekllri hægt að læra eitt
hvað aif því er Svanuir firá Súðá-
vík söfck á svipstumdu, þar sem
mieninirnir uirðu þó til frásaignar.
Efcki er ofhflleðsl'u um að
keninia. En þá verður manmi á að
huigsa hvort þessir báltar séu
nógu vai balile-staðir. Það er
hvort þeir hafi móga kjöltfestu til
að rétta sig við afituir, þegar þeir
teggjast á hliðina og rétta sig
éfcki við aftur éimis og öli góð
sjóSkip ættu að gera,. svo fram-
airfllega, sem kjölffestam. flósnar
éfcki af sínuim stað. En fari svo
er vioðinm vís.
Annað atriði er mjög mifcil-
vægt, og það er firágamigur á
fliÐstanopum, það verður seinmi-
letga alflidirei nógu vél brýnt fyrir
mönnum að haffa lestarlúgur svo
uim búmiar að sjór géti aflllis efltífci
niáð þeim af. Undir því getnír
álhöfnin átt líf sitt ef svo illa
vilfl. til að Skipinu nærri hvofllfir.
En vita'sfcufld eigum við að vinma
að þvi með öllum ráðum að sflikt
Hallgrímur Jónsson
frá Dynjanda.
fciom'i efcki fyrir. Við eigum m-argia
afburða skipstjórnaæmemin, sem
hafa sigflt skipu-m sínum hei-lum
í höfn um laniga tíð.
Við eigum líkia að sjálffsögðu
manga uniga skipstjóra, fiufllla atf
ofiurfcappi og áræði. En tii þess
að það geti miotið sín, þarff umigur
maður að temja sér fyrirhyggju
og aðgæzflu þegar út á sjóisnm er
komið.
Hamm þarf að læra að þekkja
Skipið sitt, svo hamm viti hvað
má bjóða því. Og síðast em efldki
sízt, hanin þarf að fcumoa a@
hjiálpa því í viðuréigninmi við
öldur baffsims og hin óblíðu nátt-
únuöfil, sem við eigum vi@ a@
stríða.
Að svo mæltu ósfca ég ölllum
sjómöninium árs og friðar og biðj-
um af aflhuig að slysumum linmi.
H. J.
Stúlka
Stúlka óskast í bókaverzlun í Miðborginni.
Málakunnátta nauðsynleg.
Umsóknir er tilgreini aldur, menntun og fyrri störf sendist
afgr. Mbl. merkt: „Áhugasöm — 8268".
VIVA ER SPENNANDI BIFREIÐ
Á GLÆSILEGU VERÐI
fff s&' 'á9ar bo9e/.
W If llfH
Snögg.hljóðlát.ör
VERB 215 ÞOS.
MIKIL
VERflUEKKUN
Árgerð 1970
Verð 215 þúsund
tilbúin til skráselningar
Til handhafa öryrkjaleyfa 145 þúsund
Meira rými, meiri þægindi, meira afi miðað við
þunga, öruggari hemlun, léttari stýriseiginleikar
Viva er fimm manna fjölskyldubíll.öruggur fyrir
alla fjölskylduna, með öryggistæsingum á öli-
um hurðum, öryggisgleri i öllum rúðum, með
óbrjótanlegu slgegnsæu útsýnissvæðl fyrir öku-
manninn, innbyggðar festingar fyrlr sætisbelti f
fram- og aftursætum, kraftmikill hemlabúnað-
ur, mikil snúningslipurð f umferð, þægileg
sport-gírskipting f gólfi, hefur geyslstóra far-
angursgeymslu. Viva er vandlega ryðvarin frá
verksmiðju, ryðvarln hér til viðbótar á venjuleg-
an hátt, sparneytin — til jafnaðar 9 lltrar á
100 km. Úrval 15 lita.
Innifalið í verðinu: — Ryðvörn, öryggisbeitl,
aurhlffar, Ijósastilling, þjónustueftirtit við
1500 km.
Veitum góð greiðslukjör og vel með farnar
bifreiðar teknar upp i nýjar.
Sýningarbíll tii reynsluaksturs.
Viva er framleidd af General Motors,
stærzta bflaframleiðanda heims.
Kaupid Vivu og þér kaupió
sífellda varanlega ánœgju viö akstur
SAMBAND ISLENZKRA SAMVINNIIFELAGA
^4
VELADEILD
ARMULA 3
SÍMI38900 |