Morgunblaðið - 28.12.1973, Blaðsíða 29

MORGUNBLAÐIÐ, FÖSTUDAGUR 28. DESEMBER 1973
29
MAIGRET OG SKIPSTJÓRINN
Framhaldssagan
eftir Georges Simenon
Jóhanna Kristjónsdóttir
þýddi
j Nemendur
j hafí nesti
25
— Ég skil ekki, hvað þér eruð
að fara?
— Fyrst var það Popinga . . .
Eða byrjaði það ekki með honum?
— Ég skil yður bara alls ekki.
— Ég var að spyrja, hvort hann
hefði verið fyrsti elskhugi yðar.
Löng þögn. Svo sagði hún:
— Ég hélt ekki, að þér mynduð
verða svona ótuktarlegur við mig.
— Égkom ...
— Var. hann sá fyrsti? Samband
ykkar hefur staðið í rösklega ár.
Og fyrir þann tíma?
— Ég . . . ég var svolítið að slá
mér upp með leikfimiskennaran-
um í menntaskólanum i Groning-
en ...
— Að slá yður upp?
— Það var hann, sem ... sem...
— Nú, svo að þér höfðuð sem
sagt lifað með karlmanni, áður en
Popinga kom til sögunnar . . . Og
fleiri?
— Alls ekki . . . sagði hún
gremjulega.
— Og þér hafið verið með Bar-
es?
— Það er ekki satt . . . það get
ég svarið!
— Þér hittuð hann á laun.
— Já, en það var bara vegna
þess, að hann var svo skotinn í
mér . . . hann hafði varla upp-
burði til að kyssa mig . . .
— En eftir siðasta stefnumót
ykkar . . . sem við faðir yðar
trufluðum, þá vænti ég, að þér
hafið stungið upp á þvi, að þið
færuð burtu saman ...
— Hvernig í ósköpunum getið
þér vitað um það?
Það láviðhannrækiupphlátur!
Hún var sannkallaður einfeldn-
ingur. En nú hafði hún endur-
heimt nokkuð af sjálfstrausti
sínu. Og hún talaði furðu opin-
skátt um þessi mál.
— Vildi hann það ekki?
— Hann var hræddur . . . og svo
sagðist hann ekki eiga neina pen-
inga...
— Og þá sögðuzt þér getað lán-
að honum ... I stuttu máli sagt þá
hafið þér um allanga hríð verið
gagnteknar af þeirri hugsun að
komast héðan . . . Takmark yðar í
lífinu er að sleppa frá Delfzijl í
fylgd með einhverjum karlmanni
— Ekki með einhverjum karl-
manni, sagði hún reiðilega. — Þér
eruð ónotalegur í meira lagi. Og
þér viljið alls ekki skilja mig.
— O, jú, sannarlega vil ég það.
Þetta er allt svo ákvaflega einfalt.
Þér elskið lífið! Þér elskið karl-
menn! Þér elskið allar þær lysti-
semdir, sem lífið hefur upp á að
bjóða. ..
Hún leit niður fyrir sig og fitl-
aði við töskuna sína.
— Yður leiðist á fyrirmyndar-
bænum hans föður yðar. Yður
leikur hugar á að reyna eitthvað
nýtt. Sautján ára byrjuðuð þér að
slá yður upp með leikfimiskenn-
aranum . . . en það var ógerningur
að telja hann á að hlaupast á brott
með yður. í Delfzijl lituðuzt þer'
svo um eftir manni, sem virðist
vera hugrakkari en hinir . . .
Popinga hefur víða farið . . . hann
er einnighaldinnþessumólsökkv
andi ævintýraþorsta . . . hann
kvelst undan því að vera bundinn
af þessu smáborgaralega og
hversdagslega lífi hér . . . Þér
varpið yður í fang honum . . .
— Hvers vegna segið þér það . .
— Kannski er ég að ýkja dálítið.
Við skulum orða það svo, að þér
séuð snoppufríð stúlka og fjári
girnileg, og hann leitar á yður. En
það er allt í mestu hógværð, því
að hann er hræddur um að flækj-
ast í mál, sem hann vill ekki.
©PIB
Á að vekja yður með kossi — skal ég segja það
næturverðinum.
VELVAKAIMDI
Velvakandi svarar f
síma 10-100 kl. 10.30 —
11.30, frá mánudegi til
föstudags.
% Loksins hlýnaði
Loksins kom þá langþráð hláka.
Að vísu er hálkan sú sama eftir
sem áður, en eftir svo langvar-
andi frosthörkur verður jörðin
ekki auð á einni nóttu. Að vísu
hafa veðurfræðingarnir lofað
okkur kólnandi veðri á ný, en
óneitanlega hafa margir orðið
þýðunni fegnir, jafnvel þótt fram-
haldið sé ótryggt.
Margsinnis hefur verið vakin
athygli á því þarfaþingi, sem
mannbroddar eru í hálkunni. Fyr-
ir þá, sem vita ekki hvers konar
fyrirbrigði þetta er, skal það sagt,
að þetta eru einhvers konar járn-
gaddar, sem spenntir eru á skó-
tauið, og virka sem dragbftar. Nú
orðið notfæra sér margir þennan
útbúnað, og er gott til þess að
vita, að sumir láta skynsemina
ráða, en ekki pjattið.
% Ekkert eftirlit
með sölu og meðferð
sprengiefna
Ekki eru menn fyrr byrjaðir að
jafna sig eftir blessuð jólin en
undirbúningurinn fyrir næstu
,,törn“ byrjar.
Nú er sem óðast verið að viða að
sér brennuefni, flugeldum, blys-
um og störnuljósum. Þessir hlutir
eru vandmeðfarnir, og er til mik-
illa bóta, að nú er ekki lengur
látið óátalið að haldnar séu ára-
mótabrennur svo að segja á
hverju götuhorni eins og áður
var. Þá var algengt, að börn og
unglingar kyntu mikil bál, án
þéss, að ábyrgir aðilar kæmu þar
nærri.
Hitt er svo annað mál, að margs
konarsprengiefniganga enn kaup
um og sölum, að því er virðist
eftirlitslaust.
Ögrynnin öll af þessum efnum
eru í umferð þessa dagana, —■- að
hluta til innflutt efni, en sumt er
framleitt hérlendis.
Kunningi Velvakanda hafði
keypt poka, sem i voru flugeldar,
blys, stjörnuljós og „sólir“. Inni-
hald pokans var allt innflutt — en
Hann hefur beyg af konu sinni, af
Any, af skólastjóranum og nem-
endum sínum .. .
— Já, alveg sérstaklega var
hann smeykur við Any ...
— Við komum að þvi síðar . . .
Hann kyssir yður, svo að litið ber
á, en ég þori að veðja, að hann
hefur ekki haft kjark til að fara
lengra . . . Aftur á móti hélduð
þér, að nú væri björninn unninn .
. . Á hverjum degi leituðuð þér
eftir samvistum við hann . . . Þér
komuð með ávexti á heimilið . . .
Þér þrengduð yður upp á fjöl-
skylduna . . . Þér létuð hann
fylgja yður heim og nema staðar
hjá timburhlaðanum . . . þér skrif-
uðuð honum bréf, þar sem þér
lýstuð þeirri þrá yðar, að hann
færi með yður i burtu.
— Hafið þér lesið þau?
— Já.
— Og samt haldið þér, að það
hafi ekki verið hann, sem átti
frumkvæðið?
Hún æsti sig upp.
— Til að byrja með sagði hann
mér, að hann væri mjög óham-
ingjusamur og frú Popinga skildi
hann ekki og hugsaði um það eitt,
hvað fólk segði, og þetta væri
afskaplega leiðinlegt líf bg allt
þ að . ..
— Einmitt það!
— Svo að þér hljótið að skilja
— Flestir kvæntir menn segja
eitthvað á þessa leið við töfrandi
ungar stúlkur, sem þeir hitta á
vegferð sinni . . . Olukkan er bara
sú, að veslings maðurinn, sem hér
átti hlut að máli, féll i klærnar á
stúlku, sem tók hann á orðinu ...
— Þér eruð viðbjóður . . . við-
bjóður . . .
Hún var í þann veginn að bresta
í grát, en hafði stjórn á sér, en
endurtók enn orðið viðbjóður og
stappaði með fæti í gólfið máli
sinu til áréttingar.
— I stuttu máli sagt þá frestaði
hann sí og æ þessari brottför ykk-
ar saman og smám saman fór yður
að gruna, að aldrei yrði af henni.
— Þetta er ekki satt!
— O, jú. Og sönnunin er meðal
annars sú, að þér tryggið yður að
vissu marki gegn þessum mögu-
leika með því að sætta yður við
aðdáun Barenesogýtaað nokkru
undir hana . . . Þér eruð að vísu
varfærin i því . . . vegna þess að
hann er vel uppalinn ungur mað-
ur, með strangar siðferðisreglur,
svo að ekki viijið þér hræða hann
frá yður .. .
— Þér eruð hreint og beint and-
styggilegur!
— Þetta er bara litil saga, sem
hefur gerzt i daglega lífinu ...
— Þér fyrirlítið mig, ég finn
það ...
— Ég? Nei alls ekki.
— Jú, þér fyrirlítið mig! Og svo
sá stóri galli var á gjöf Njarðar, að
allar notkunarreglur, sem voru
samvizkusamlega þrykktar á
varninginn, voru á ensku. Inn-
flytjandinn hafði sem sé ekki séð
sóma sinn i þvi að láta þýða þess-
ar upplýsingar á islenzku. Þetta
verður að tdljast meiriháttar van-
ræksla, þar sem útilokað má
teljast, að allir þeir, sem eiga eftir
að fara höndum um þessi efni,
skilji erlend mál.
% Aðgát skal höfð.
Velvakandi hafði samband við
Hannes Hafstein, framkvæmda-
stjóra Slysavarnafélags íslands.
Hann sagði, að Siglingamálastofn-
un ríkisins hefði eftirlit með
frameliðslu þeirra sprengiefna,
sem notuð væru um borð í íslenzk-
um skipum, svo sem neyðarblýs-
um o.þ.h.
Af þessu má ljóst vera, að ekk-
ert eftirlit er haft með öryggi
innflutts varnings af þessu tagi,
og er raunar mesta furða, að opin-
berir aðilar skuli ekki hafa séð
ástæðu tií þess að hafa eftirlit
með innflutningi þessara efna og
meðferð almennings á þeim.
Hannes sagði, að vitaskuld yrði
er ég meira að segja svo óham-
ingjusöm . . . Ég elskaði Conrad . .
— Og hvað þá um Cornelius? . .
Og Ieikfimiskennarann?
Nú var hún farin að gráta og
stappaði af meiri ákefð í gólfið.
— Ég banna yður . . .
— . . .að segja, að þér elskuðuð
þá ekki? Hvers vegna má ég ekki
segja það? Þér elskuðuð þá að því
marki, að þeir voru tákn nýrrar
og betri tilveru . . . tákn ferðalag-
anna, sem þér hafið alltaf þráð
svo heitt og innilega ...
Hún hlustaði ekki á hann, en
kveinaði hástöfum:
‘ — Eg hefðf ekki átt að koma . ..
Eg hélt...
— Að ég myndi taka yður undir
minn vendarvæng? En það er ég
einmitt að gera. Ég lft bara hvorki
á yður sem fórnardýr né hetju. . . .
þér eruð lítil stúlka ... dekurbarn
. . . dálítið flón . . . talsvert eigin-
gjörn ... það er nú allt og sumt.. .
Sem sagt ósköp venjuleg ung
stúlka. ..
Hún sendi honum tárvott
augnaráð, og örlaði nú fyrir von-
arglætu i þvi.
— Allir fyrirlíta mig, sagði hún
volandi.
— Hverjir eru „allir“?
— Fyrst og fremst frú Popinga,
af þvi að ég er ekki eins og hún!
Hún vill, að konur sitji allan guðs-
langan daginn og saumi föt handa
innfæddum á Suðurhafseyjum
eða prjóni flikur handa fátækl-
ingum. Ég veit, að hún hefur sagt
við stelpurnar í saumaklúbbnum,
að þær skuli forðast að taka mig
sér til fyrirmyndar . . . Og hún
hefur lika sagt, að ég fari í hund-
ana, ef ég nái mér ekki fljótlega í
góðan og traustan mann. Það eru
alltaf nógir til að segja mér þetta .
Var þetta ekki alveg dæmigert
fyrir svona Iítinn bæ, sauma-
klúbburinn, smáborgaraháttur-
inn, slúðrið, ungu stúlkurnar af
góðum fjölskyldum af góðu fólki,
sem safnast saman i saumatima
hjá virðulegri kennarafrúnni.
— En það er alveg sérstaklega
Any....
— Sem leggur fæð á yður?
— Já . . . Og hún gekk meira að
segja svo langt, að þegar ég kom,
þá fór hún alltaf rakleitt inn til
sín. Ég er viss um, að hún hefur
getið sér til um þetta fyrir löngu .
. . Þrátt fyrir allt er frú Popinga
góð manneskja . . Hún reyndi
bara að fá mig til að lesa eitthvað
annað en skáldsögur. En hana
grunaði ekki neitt . . . Það er
venjulega hún, sem hvatti Conrad
til að fylgja mér heim ...
Undarlegt bros leið- yfir andlit
Maigrets.
— En það var annað með Any.
Þér hafið séð, hvernig hún lítur
út . . . Hún er ljót . . . méð þessar
skökku tennur ... ég held ekki, að
nokkur karlmaður hafi litið við
j í skólann
i
i
i
■
aldrei um of brýnt fyrir fólki að
fara varlega með sprengiefni, en
oft hefði ógætileg meðferð þeirra ]
valdið slysum. Raunar þyrfti ekki
ógætilega meðferð til — þess
væru dæmi að t.d. flugeldar heíðú
sprungið í höndunum á fólki.
Hann sagði, að þess bæri fyrst
og fremst að gæta þegar flugeld-
um væri skotið á loft, að „skot-
pallurinn" væri traustur, án þess
að festingin væri of rammgerð.
Þannig væri til dæmis hættulegt
að binda fugeldana við svalahand-
rið eða slikt, eins og sumir virtust
gera. Einnig væri varasamt, að
stinga prikinu niður í flöskustút,
nema flaskan væri vel skorðuð.
Bezta útbúnaðinn kvað hann vera
rör, sem auðvelt væri að stinga
ni.ður í jörðina, hvort sem snjó-
. laust væri eða ekki.
Enda þótt hér sé ekki rúm fyrir
tæmandi upplýsingar um meðferð
sprengiefna og varúðarráðstafan-
ir í því sambandi, er full ástæða
til að brýna fyrir fólki að láta
börn ekki fara með þau — og
nægir i þvi sambandi að minna á
slysafregnirnar, sem jafnan ber-
astum hver áramót.
AÐALFUNDUR Bandalags
kvenna i Reykjavik, haldinn
dagana 8. og 9. nóvember 1973,
ályktar eftirfarandi um uppeldis-
og skólamál:
1. „Aðalfundurinn skorar á
hæstvirt Alþingi og ríkisstjórn að
beita sér fyrir þvi, að allir iðn-
skólar landsins verði gerðir að
rikisskólum með fullkominni
verknámskennslu. Jafnframt
beinir fundurinn því til sömu
aðila, að þeir hlutist til um það, að
verknámsmenntun verði gerð
jafn eftirsóknarverð og aðrar
menntabrautir.“
2. „Fram kemur í niðurstöðum
könnunar, sem gerð var s.l. vetur
á vegum Fræðsluskrifstofu
Reykjavíkur um samfelldni i
skóladvöl nemenda í barna- og
gagnfræðaskólum Reykjavíkur:
a) aðeins 77.4% nemenda fá
f ullnægjandi morgunverð
b) alls 60% hafa fullnægjandi
nesti
c) alls 7.7% fá hvorki morgun-
verð né nesti.
I Ijósi þessara staðreynda
skorar aðalfundur Bandalags
kvenna i Reykjavík á foreldra og
forráðamenn ungmenna, kennara
og forráðamenn skóla, að hefja
hið bráðasta jákvæðar úrbætur á
þessu mikla vandamáli. Jafn-
framt skorar fundurinn á skóla-
stjóra og kennara að ganga ríkt
eftir þvi, að nemendur hafi með
sér nesti í skólann, og að þeir hafi
aðstöðu til að neyta þess þar.“
3. „Aðalfundurinn itrekar enn
ákorun sína frá fyrri fundum til
Barnaverndarnefndar Reykja-
vákur, að hún láti birta stutt-
ar, gagnyrtar áminningar um
löglegan útivistartíma ungmenna
í fjölmiðlum, aðallega í sjónvarpi
og útvarpi. (Dæmi: Foreldri,
veiztu hvar barnið þitt er núna,
klukkan er ... ?).
Jafnframt fer Bandalagið þess
á leit við Barnaverndarnefnd, að
hún hlutist til um það, að sett
verði upp í Strætisvagna
Reykjavíkur spjöld með áminn-
ingum um útivistartima ung-
menna svo og ýmis hegðunar-
mál.“
4. „Aðalfundurinn skorar á
borgaryfirvöld að taka til ræki-
légrar athugunar, hvort ekki sé
timabært að banna foreldrum og
forráðamönnum barna að láta
ung börn sin til leikja á götuna.
Fundurinn vill alvarlega áminna
forráðamenn barna um þá miklu
hættu, sem af þessu getur stafað.“
5. „Aðalfundurinn itrekar fyrri
áskorun sina til lögreglustjórans i
Reykjavík að breyta gildandi
reglum um ökuskírteini þannig,
að þau verði að endurnýja á árs
fresti frá 17 ára aldri til tvítugs,
og verði þá hverju sinni veitt með
sömu skilmálum og eins árs
skírteinin erú veitt nú.“
6. „Aðalfundurinn þakkar for-
ráðamönnum sjónvarps tungu-
málakennsluna á liðnum vetrum
og beinir jafnframt þeim til-
mælum til sömu aðila, að árlega
fari fram kennsla a.m.k. í einu
Norðurlandainálanna. Þá væntir
fundurinn þess, að sjónvarpið sjái
sér þess fært að hafa sem fjöl-
breyttasta kennslu í almennum
greinum.“
7. „Aðalfundurinn beinir þeirri
áskorun til innflytjenda leik-
fanga, að þeir hætti innflutningi á
leikföngum, sem eru eftirlíkingar
af morðtólum, stríðsvopnum og
hermönnum. Telur fundurinn, að
slík leikföng hafi slæm uppeldis-
leg áhrif á börn, og nóg sé af striði
heiminum.“