Morgunblaðið - 23.02.1986, Page 4

4
MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 23. FEBRÚAR1986
Reykjavík:
Fjórar stofnanir fyrir
aldraða brátt í notkun
Tvær stofnanir á hönnunar- eða bygging-arstigi,
segir Sveinn H. Ragnarsson félagsmálastjóri
FJÓRAR nýjar stofnanir
fyrir aldraða verða teknar
í notkun í Reykjavík á
næstu mánuðum og aðrar
tvær eru á hönnunar- eða
byggingarstigi, sagði
Sveinn H. Ragnarsson fé-
lagsmálastjóri í erindi á
ráðstefnu Öldrunarfræða-
félagsins um stofnanaþjón-
ustu aldraðra á Stór-
Reykjavíkursvæðinu.
í vor verður tekið í notkun
vistheimilið Seljahlíð við Hjallasel
í Breiðholti. Það er ætlað fyrir 80
aldraða. Á lóð heimilisins eru 18
parhúsaíbúðir fyrir aldraða og
verða þær seldar.
Stefnt er að því að taka í notkun
í vor þjónustumiðstöð í Hvassaleiti
56—58 í tengslum við söluíbúðir
sem VR hefur byggt fyrir aldraða.
Áætlað er að taka í notkun í
bytjun næsta árs þjónustumiðstöð
í Bólstaðarhlíð 41—45 í tengslum
við söluíbúðir á vegum Samtaka
aldraðra.
Fljótlega mun hefjast félags-
og tómstundastarf fyrir aldraða í
félagsmiðstöð við Frostaskjól sem
byggð er í samvinnu Reykjavíkur-
borgar og Knattspyrnufélags
Reykjavíkur.
Þá er hafín hönnun og bygging
tveggja húsa fyrir aldraða; hönn-
un þjónustumiðstöðvar við Garða-
stræti-Vesturgötu og bygging
hjúkrunarheimilisins Skjóls á lóð
Hrafnistu í samvinnu við fimm
aðila aðra.
Smfóníuhljómsveitin í sjónvarps- auglfsingu hjá
Iðnaðarbankanum
í kvöld, sunnudaginn 23. febrúar, verður frumsýnd
í íslenska sjónvarpinu nýstárleg auglýsing, þar sem
fram koma fleiri leikendur og túlkendur en áður
hefur tíðkast í sjónvarpsauglýsingu hérlendis.
Sinfóníuhljómsveit íslands birtist fullskipuð, nú í
fyrsta sinn í sjónvarpsauglýsingu, sem gerð hefur
verið fyrir Iðnaðarbankann.
Starfsmannafélag Sinfóníuhljómsveitarinnar
gerði samning við Iðnaðarbankann um að leggja
fram vinnu sína, gegn 250 þúsund króna greiðslu,
sem rynni til byggingar nýja tónlistarhússins.
Stjómandi hljómsveitarinnar, Páll P. Pálsson, er
í aðalhlutverki í sjónvarpsauglýsingunni, ásamt
Guðnýju Guðmundsdóttur konsertmeistara. Umsjón
með gerð auglýsingarinnar var í höndum Jakobs
Magnússonar.
(Fréttatilkynning frá Iðnaðarbankanum.)
Lárus Hinriksson og Freygerður Baldursdóttir refabændur á Birki-
landi í Oxarfirði.
„Mismunur á verði
skinnanna getur
dugað fyrir fóðrinu“
— segir Lárus Hinriksson refabóndi sem varð
efstur á gæðalista Hudson’s Bay uppboðshússins
„ÁRIÐ áður vorum við númer tvö á gæðalistanum og var það okkur
hvatning til að gera enn betur. Þama er líka um verulegan fjár-
hagslegan ávinning að ræða því munurinn í verði skinnanna getur
farið upp í að duga fyrir öllu fóðrinu,“ sagði Láms Hinriksson bóndi
á BirkUandi í Öxarfirði. Láms rekur refa- og sauðfjárbú ásamt konu
sinni, Freygerði Baldursdóttur, og urðu refaskinn þeirra efst á gæða-
lista (topplista) Hudson’s Bay uppboðshússins í London fyrir íslensk
skinn á síðasta sölutímabili.
Skúli Skúlason umboðsmaður
Hudson’s Bay á íslandi sagði að
þetta væri í annað skipti sem Islend-
ingar tækju þátt í skinnakeppninni.
Sagði hann að í keppninni væri notað
staðlað alþjóðlegt stigakerfi og væru
gefín stig fyrir ýmsa eiginleika
skinnanna, meðal annars fyrir stærð
og hreinleika. Skinn Lárusar og
Freygerðar fengu 1.262 stig. Þama
er starf bændanna allt árið vegið
og metið eins og það birtist á upp-
boðunum veturinn eftir og liggur
niðurstaða fyrir að hausti. Verðlaun-
in eru farmiði á febrúaruppboðið í
London en það er að mati Lárusar
„endapunkturinn í ræktunarstarfi
bóndans", að fylgjast með uppboði
skinnanna.
Lárus sagði að sér þætti öfunds-
vert að komast efst á gæðalistann,
fyrir utan fjárhagslegan ávinning
væri alltaf gaman að sjá svo ríkuleg-
an árangur erfíðis síns. Aðspurður
sagðist hann þakka þetta góðum
stofni sem tekist hefði að bæta með
ræktun og góðri umhirðu eins og
nauðsynleg væri í öllum búskap.
Verðfall varð á refaskinnum á
uppboði í Kaupmannahöfn fyrir
skömmu. Lárus sagði að'það væri
vissulega uggur í refabændum
vegna þess. „En ég gerði mér grein
fyrir því strax í upphafi að það eru
miklar sveiflur í þessari atvinnugrein
og að þær eru hlutur sem maður
verður að læra að lifa með, á sama
hátt og með veðurfari í öðrum land-
búnaði. Reyndar fannst mönnum
verðfallið í Kaupmannahöfn vera í
meira lagi, en ekkert þýðir að gefast
upp þó á móti blási," sagði Lárus
Hinriksson.
Nýr úrskurður um styrkjakerfi í kanadísk-
um sjávarútvegi væntanlegur 18. mars
St. Johns, Nýfundnalandi, 21. janúar.
Dragast íslendingar inn í deiluna milli kanadískra
og bandarískra stjórnvalda um þessi mál?
Frá blaðamanni Morgunblaðsins,
Birni Vigni Signrpáissyni.
ÍSLENDINGAR kunna að drag-
ast inn í deilu þá sem Kanada-
stjórn á nú í við bandarísk stjórn-
völd vegna styrkjakerfis Kan-
adamanna til handa sjávarútvegi
sínum og leitt hefur til þess að
settur hefur verið innflutnings-
tollur á ferskan fisk sem fluttur
er inn til Bandaríkjanna frá
austurströnd Kanada. Innan
kanadísks fiskiðnaðar er þess nú
beðið með talsverðri eftirvænt-
ingu að bandarískir embættis-
menn birti nýjan úrskurð um
styrkjakerfið í kanadískum sjáv-
arútvegi. Þessa úrskurðar er að
vænta hinn 18. mars nk. og á
grundvelli hans munu bandarísk
stjórnvöld taka til endurskoðun-
ar þann innflutningstoll sem nú
er lagður á kanadískan fisk sem
fluttur er inn til Bandaríkjanna.
Þessi tollur er nú 6,85% og er
einungis lagður á ferskan fisk
sem stendur.
Ákveðins ótta gætir meðal emb-
ættismanna og frammámanna í
sjávarútvegi bæði hér á Nýfundna-
!’ landi og í Nova Scotia um að þessi
tollur verði hækkaður og það sem
meira er að hann verði þá einnig
lagður á frystan físk sem fer til
Bahdaríkjanna frá austurströnd
Kanada. Kanadamennimir sem
blaðamður Morgunblaðsins hefur
haft tal af segja að þeir muni beij-
ast gegn öllum slíkum áformum
Bandaríkjamanna af oddi og egg
en ef Bandaríkjamenn standi fast
við slíka ákvörðun muni Kanada-
menn sjá sig tilneydda að draga
íslendinga og aðrar þjóðir sem flytja
frystan físk til Bandaríkjanna inn
í málið á þeirri forsendu að ekki
sé unnt að mismuna þjóðum í þessu
tilfelli og þess vegna verði að taka
aðrar þjóðir til hliðstæðrar skoðun-
ar. Þá muni kom í ljós að túlkun
Bandaríkjamanna á styrkjum sé
býsna víðfeðm.
Tollurinn sem nú er í gildi og
nær til ferska físksins virðist ekki
hafa nein teljandi áhrif á kanadísk-
an fiskiðnað því eins og Kanada-
mennimir segja sjálfír þá hefur
eftirspumin eftir þessum físki í
Bandaríkjunum verið slík að verðið
hefur haldist mjög hátt og það hafí
því i reynd verið bandarískir neyt-
endur sem borgað hafa tollinn þótt
hann eigi að heita lagður á til að
vemda bandaríska sjómenn fyrir
ríkisstyrktum sjávarútvegi grann-
ans í norðri.
Mál þetta er nú rekið fyrir banda-
ríska alþjóðaviðsk.iptaráðinu
(USITC) og er sá málarekstur afar
flókinn. I sem skemmstu máli má
segja að í upphaflegu ákæmnni
snúist málið um 60 ráðstafanir
stjómvalda í Kanada sem falli undir
styrki samkvæmt skilgreiningu
bandarísku tollalaganna. Viðskipta-
ráðuneytið bandaríska úrskurðaði
síðan 3. janúar sl. að 31 þessara
atriða væm styrkir af því tagi að
þau hefðu áhrif í Bandaríkjunum
og með þvi að meta gildi þessara
atriða hvers fyrir sig var 6,85%
tollurinn ákveðinn til bráðabirgða.
Segja má að þessi ákvörðun hafí
að miklu leyti verið byggð á þeim
gögnum sem Kanadamenn sjálfír
lögðu fram í málinu. Næsta skrefíð
var síðan að embættismenn banda-
ríska viðskiptaráðuneytisins fóm til
Kanada til að kanna og meta sjálf-
stætt gögn Kanadamanna í málinu
í lok janúar og nú í febrúar og hinn
18. mars er að vænta lokaúrskurðar
þeirra varðandi þessa styrki. í lok
mars mun síðan málflutningur hefj-
ast og lokaniðurstöðu er að vænta
10. maínk.
Nokkuð skiptar skoðanir em um
það meðal frammámanna í sjávar-
útveginum hér á austurströnd
Kanada hvemig tollinum verði hátt-
að að loknum úrskurðinum um
styrkina 18. mars. Á Nova Scotia
töluðu menn jafnvel um að tollurinn
gæti hækkað í allt að 15-20% og
þá allt eins getað náð til frysta
físksins einnig.
Karl M. Sullivan yfirmaður áætl-
anadeildar sjávarútvegsráðuneytis-
ins í St. Johns á Nýfundnalandi sem
mest hefur með þetta mál að gera
af hálfu stjómarinnar hér sagði í
samtali við blaðamann Morgun-
blaðsins að hann teldi líklegast að
tollurinn sem ákveðinn yrði í kjölfar
úrskurðarins 18. mars yrði einhvers
staðar á bilinu 6-12% og giskaði
reyndar sjálfur á 9% toll sem líkleg-
ustu niðurstöðuna. Hækkunina tel-
ur hann einkum muni koma til af
því að atvinnuleysisbætur til handa
sjómönnum og fískvinnslufólki
verði taldar til styrkja, en bæði í
Nova Scotia og á Nýfundnalandi
ríkir gífurlegt atvinnuleysi innan
sjávarútvegsins.
Kanadamenn mótmæla kröftug-
lega öllum ásökunum Bandaríkja-
manna um að aðgerðir þeirra til
stuðnings sjávarútvegi sínum skaði
Bandaríkjamenn á nokkum hátt.
Skýringin á vandræðum bandaríska
sjávarútvegsins sé fólgin í algjör-
lega stjómlausum veiðum þeirra
sjálfra meðan Kanadamenn hafi
fulla stjóm á veiðum sínum með

sem Bandaríkjamenn vilji nú kalla
styrki. Þeir mótmæla því sérstak-
lega að atvinnuleysisbætumar geti;
komið til álita sem styrkur til sjávr-
"arútvegsins samkvæmt skilgrein-
ingu Bandaríkjamanna. Á sama
hátt em þeir afar argir út í þann
úrskurð Bandaríkjamanna að líta á
þá fjármuni sem styrki sem bæði
ríkisstjómimar í Nova Scotia og
Nýfundnalandi ásamt kanadísku
ríkisstjóminni lögðu til endurreisn7'.
ar og endurskipulagningar risafyr-,
irtækjanna tveggja í kanadískum
sjávarútvegi, National Sea Product
Inc. og Fishery Product Intemation-
al. Bæði Percy McDonald forstjóri
NSP á Nýfundnalandi og Vic Young
forstjóri FPI vildu í samtali við
blaðamann Morgunblaðsins líta á
þá gríðarlegu Qármuni sem stjóm-
völd lögðu í bæði þessi fyrirtæki
sem fjárfestingu eða hlutafé.
McDonald benti á að NSP, sem nú
er almenningshlutafélag og að
meirihluta til í eigu einkaaðila, hefði
á síðasta ári skilað 10 milljónum
Kdollara hagnaði og greitt stjóm-
völdum arð af hlutabréfunum (
fyrirtækinu. Vic Young gerir á
sama hátt ráð fyrir að FPI muni
skila um 4 milljónum K-dollara
hagnaði í ár og að hluthafamir,
kanadfska ríkisstjómin og ríkis-
stjómin á Nýfundnalandi og Bank
of Nova Scotia, muni þá fá greiddan
arð af hlutafé sínu. Jafnframt sé
I