Morgunblaðið - 24.09.1989, Blaðsíða 11

MORGUNBLAÐIÐ SUNNUDAGUR 24. SEPTEMBER 1989
... ............IVAWJl
3KIOM
iluOAU

Sigurlaug Bjömsdótt-
irfíú Veðramóti
Fædd 25. janúar 1896
Dáin 15. september 1989
Öllum sem þekktu hana þótti
vænt um hana. Svo var mælt í mín
eyru við andlát elskulegrar nöfnu
minnar og móðursystur, Sigurlaug-
ar Björnsdóttur frá Veðramóti. Hún
lést að morgni 15. september sl.
og verður útför hennar gerð á
morgun kl. 15.00 frá Dómkirkjunni.
Sigurlaug var fædd á Veðramóti
í Gönguskörðum 25. janúar 1896,
yngst tólf barna foreldra sinna,
Björns Jónssonar bónda og hrepp-
stjóra frá Háagerði á Skagaströnd
og konu hans, Þorbjargar Stefáns-
dóttur frá Heiði í Gönguskörðum.
Tíu barnanna komust til fullorðins-
ára, sex synir og fjórar dætur, öll
hið mesta atgervisfólk. Með Sigur-
laugu er hið síðasta Veðramóts-
systkina horfið úr tölu lifenda.
Veðramótsheimilið hafði á sér
orð fyrir rausn og myndarskap.
Hjónin samhent í besta lagi og
systkinin félagslynt og glaðvært
fólk, sem setti svip á mannlífið í
sveitinni og hafði forgöngu um
ýmis menningar- og framfaramál í
Skagafirði.
Hulda heitin Stefánsdóttir skóla-
stjóri kemst svo að orði í æviminn-
ingum sínum um heimsókn til
frændfólks síns á Veðramóti: — Ég
efast um, að nokkurs staðar til
sveita hafi veri jafn fríður hópur
gjörvilegra systkina og glaðværra.
Þegar komið var í bæinn á málum,
kváðu við hlátrasköll og heitar
umræður um landsins gagn og
nauðsynjar. Það var enginn dauða-
doppuháttur á fólkinu. Mikil gleði
og vaskleiki fylgdi þeim systkinum.
Og við, systkinabörnin, fengum
seinna okkar hlutdeild í ævintýra-
heim Gönguskarðanna á fyrri tíð.
Við lifðum okkur inn í ljóslifandi
lýsingar af umhverfinu, ótal
skrítnar sögur af ýmiskonar bralli
og uppákomum á hinum mann-
marga Veðramótsheimili og af
mannlífinu í Skarðshreppi. Þetta
stóð okkur allt lifandi fyrir hug-
skotssjónum og við sáum í hillingum
Veðramótshnjúkinn, Gönguskarðs-
ána, Nafirnar og Krókinn.
En yfir hinum fjölmörgu frásögn-
um frá glöðum bemsku- og æsku-
dögum þeirra Veðramótssystkina
hvíldi þó einn dimmur skuggi. Það
var þegar dauða Þorbjargar ömmu
bar að sem reiðarslag yfir heimilið.
Hún var aðeins 47 ára gömul og
fimm af tíu börnum þeirra hjóna
innan fermingaraldurs. Lauga litla,
yngst þeirra, aðeins sjö ára gömul.
Þetta var mikill og þungbær missir
fyrir Bjöm afa og barnahópinn
stóra, sem sáu á bak ástkærri eigin-
konu og móður svo langt fyrir aldur
fram. Við Vigursystkini minnumst
þess, að allt fram á gamals aldur
gat Björg móðir okkar ekki minnst
þessa sorgartíma, sem var ferming-
arvorið hennar, án þess að vikna.
En árar vom ekki lagðar í bát á
Veðramóti, þótt á móti blési. Björn
bóndi hélt saman hópnum sínum
og með samheldni og dugnaði stóð'
heimilið af sér þetta mikla áfall.
Sigurlaug frænka naut þannig
móður sinnar sorglega stutt en varð
því hændari að föður sínum, er
gerði allt sem hans valdi stóð til
að bæta henni og börnunum öllum
upp móðurmissinn, elskuríkur og
umhyggjusamur. Guðrún, elsta
systirin á sautjánda ári, tók þá við
húsmóðurhlutverkinu og stóð sig
þar með mikilli prýði. Yngstu systk-
inum sínum, ekki síst Sigurlaugu,
gekk hún í móður stað af fremsta
megni. Alla tíð upp frá því voru þær
systurnar einstaklega samrýndar
og einkar kært með þeim. Það átti
raunar við um þaú systkinin öll.
Þau nutu þess síðar á lífsleiðinni
að hittast, þegar færi gafst — í
afmælum eða á öðrum tyllidögum.
Þá var jafnan mikil gleði í ranni,
mikið talað — og stundum hátt! —
hlegið og sungið. Við af yngri kyn-
slóðinni, sem eftir lifum, eigum
margar hugljúfar og skemmtilegar
endurminningar frá þeim gleðifund-
um.
En þar kom, að systkinahópurinn
tvístraðist og heimdraganum hleypt
frá föðurhúsum á Veðramóti. Leiðir
lágu í allar áttir til náms og starfa.
Öll hlutu þau systkinin einhveija
skólagöngu, sem mætti koma þeim
að gagni í lífinu. Sigurlaug fór í
Kvennaskólann í Reykjavík og lauk
þaðan námi rúmlega tvítug með
góðan vitnisburð enda bæði námfús
og vel greind. Nokkrum árum síðar
hélt hún utan til Kaupmannahafnar
til náms í verslunarfræðum. Fékk
síðan atvinnu sem bókhaldari hja'
Gyldendahl bókaforlaginu. Hún
undi vel hag sínum í Höfn, kynntist
þar mörgu góðu og skemmtilegu
fólki og kunni vel að meta það sem
gamla góða Borgin við Sundið hafði
upp á að bjóða í fjölbreyttu menn-
ingarlífi, sem sveitastúlkan norðan
úr Gönguskörðum hafði ekki átt
kost á að kynnast áður. En það var
gamla sagan. Heimþrá íslendings-
ins sagði til sín og enda þótt Sigur-
laugu stæðu ýmsar leiðir opnar
þarna úti, hélt hún heim til Islands
— forfrömuð og glæsileg ung
stúlka, ríkari af lífsreynslu og
þroska eftir rúmlega þriggja ára
dvöl í Kaupmannahöfn.
Skömmu eftir heimkomuna lá
leið hennar vestur í Vigur til Bjarg-
ar systur sinnar og frænda síns
Bjarna og var þar til heimilis næstu
sjö til átta árin. Á þeim tíma stund-
aði hún nám í einn vetur við Hús-
stjórnarskólann á ísafirði, auk þess
sem hún dvaldi einnig um lengri
eða skemmri tíma hjá öðrum systk-
inum sínum og var þeim til halds
og trausts, ef einhveija erfiðieika
bar að höndum.
Dvöl „Laugu frænku“ heima í
Vigur var okkur öllum mikils virði.
Björgu systur sinni, sem hafði stóru
heimili að sinna, rétti hún hjálpar-
hönd með ýmsum hætti, sinnti börn-
unum, saumaði og bakaði og fór
allt einkar vel úr hendi. Var auk
þess alltaf svo fín og glöð og
skemmtileg — og öllum þótti vænt
um hana. Svo fæddist líka heima
einkadóttir hennar, Þorbjörg Bjarn-
ar Friðriksdóttir, sólargeislinn í lífi
hennar. Þeim mæðgum báðum höf-
um við Vigurfólk æ síðan verið
tengd tryggðaböndum elskulegrar
frændsemi og vináttu, sem aldrei
hefir borið neinn skugga á.
Úr Vigur lá leið Sigurlaugar og
litlu dóttur hennar norður í land.
Til Guðrúnar systur hennar, sem
þá bjó á Knarrarbergi við Eyjafjörð
með bónda sínum Sveinbirni Jóns-
syni og einkasyni þeirra Birni, þá
fimm ára gömlum. Nokkur ár var
hún síðan búsett á Akureyri eða
þangað til hún fluttist suður til
Laugarvatns þar sem hún dvaldi
næstu sex árin. Starfaði þar sem
matráðskona við Héraðsskólann,
síðan við hótelstjórn, þar til hún tók
við starfi skólastjóra við Hús-
mæðraskólann á Laugarvatni, sem
þá var nýstofnaður. Árið 1945 flutt-
ist hún svo til Reykjavíkur og gerð-
ist kennari við Hússtjórnarskólann
þar. Því starfi gegndi hún í 12 ár
— til sinna starfsloka.
í kennslustarfinu naut Sigurlaug
í senn virðingar og vinsælda, gekk
þar heil til verks sem og hveiju því
starfi er hún tók að sér. Hún var
reglusöm og stjórnsöm, stjórnaði
þó aldrei með harðri hendi, heldur
af sanngirni og velvilja. Nemendur
hennar fundu það vel og enginn
vildi gera henni á móti skapi. Hún
kastaði aldrei hendi til neins og
ætlaðist til þess sama af öðrum.
Um árabil var hún heimavistar-
stjóri á Grenimel 29 við útibú frá
heimavistinni á Sólvallagötu 12.
Þetta ver á þeim árum, þegar hús-
stjórnarskólarnir blómstruðu og
færri komust að en vildu. Því var
gripið til þess ráðs að færa út
heimavistina og „Melflugurnar",
eins og stúlkurnar kölluðu sig
gjarnan, undu sér mæta vel undir
verndarvæng Sigurlaugar, sem
hafði lag á að skapa þarna notaleg-
an og heimilslegan anda.
„Hún var skólans prýði“ — sagði
Katrín Helgadóttir, fyrrum skóla-
stjóri í samtali við undirritaða, er
hún var að festa þessi minningarorð
a'blað — „traust, samviskusöm og
hlý. Okkur kennurum og nemend-
i.]a,-nibiOM----------------------------
imrþótti "öllum vænt um 'hana." -
Sigurlaug var fríð kona sýnum,
hispurslaus og stolt í fasi. Allt fram
til hins síðasta, er hún var rúmföst
orðin, gekk hún teinrétt í baki og
bar höfuðið hátt. Hún var hrein-
skiptin og einörð í skoðunum, öll
undirmál voru henni fjarri skapi.
Eftir að hún lét af störfum sem
kennari bjó hún til æviloka hjá
Þorbjörgu dóttur sinni. Samband
þeirra mæðgna var alla tíð náið og
kærleiksrík. Þorbjörg mat að verð-
leikum, hve góða móður hún átti
og reyndist henni eftir því. Síðustu
árin, þegar heilsa Sigurlaugar var
þrotin, annaðist hún hana af ástúð
og umhyggju.
Þar sem góðir menn fara eru
Guðs vegir - segir gamalt spak-
mæli. Mér finnst það eiga vel við
Sigurlaugu frænku, sem nú er horf-
in okkur yfir hin miklu landamæri
eftir langt og dáðríkt ævistarf. Per-
sónuleiki hennar einkenndist í senn
af styrk og mildi og óvenjulega ríkri
réttlætiskennd, samúð með öllum
þeim, sem voru minni máttar og
hjálparþurfi. Þessir eðliskostir
hennar komu ekki hvað síst fram
í fölskvalausri ást á dýrum og bar-
C 11
-----------------------5—m
- áttu hennar fyrir -bættri- meðférð-
þeirra. Hún var ritfær vel og skrif-
aði margar merkar blaðagreinar um
dýravernd. Það duldist engum, að
þar fór einlægur dýravinur. Og hún
sýndi það í verki. Ekki einungs, að
hún dekraði við heimilisköttinn sinn
heldur áttu vanhirt villikettir engu
síður greiðan aðgang að hjarta
hennar. Oft lýsti hún líka áhyggjum
sínum yfir útigangshrossunum fyrir
norðan í vetrarhörkum og jarð-
banni. Á uppvaxtarárum sínum
höfðu hestar og útreiðar verið henn-
ar líf og yndi.
Nú, þegar Sigurlaug frænka er
öll, skulu henni að leiðarlokum
færðar heilar og hlýjar þakkir frá
stórum frændgarði, sem fékk að
njóta mannkosta hennar, frænd-
semi og vináttu. Við þökkum for-
dæmi hennar, manndóm og mann-
gæsku. Mynd hennar mun lifa í
minningunni, björt, hlý og hrein.
Guð blessi hana.
Þorbjörgu dóttur hennar og
elskulegri frænku okkar færum við
einlægar samúðarkveðjur.
Sigurlaug Bjarnadóttir
frá Vigur.
^LAG
ÞJÓÐDANSAFÉLAG REYKJAVÍKUR
/>STOf^V
' im &
6ÖMLIIDAHSARNIR
OKKAR SÉRGREIN
Sundlaugavegur
Við höfum kennt dans frá 1951 og stuðlað að utbreiðslu hans með
kennslu í barnadönsum, þjóðdönsum og gömlu dönsunum. Þú hlýtur
að finna eitthvað við þitt hæfi.
Gömlu dansarnir hefjast mánudaginn 2. október. Þeirverða tvískiptir:
Kl. 20.00-21.00 Byrjendahópur þar sem grunnspor eru kennd ítar-
lega. 10 skipti á 4.000,- kr.
Kl. 21.00-23.00 Opnir tímar fyrir lengra komna. Þú mætir þegar þér
hentar og kvöldið kostar 500,- kr. (ath. 120 mín.). Við
byrjum á rælum, polkum og stjörnupolka. Harmoniku-
leikari hjá báðum hópum.
2. október. Rælar, pþlkar og stjörnupolki.
9. október. Skottís, Óli skans og kátir dagar.
16. október. Vínarkruss, skoski dansinn og Tennessee polki.
23. október. Mars, vals og hambó.
30. október. Týrólavals og hopsa, svensk maskerade og mazurka.
BARNADANSAR
11 tíma námskeið hefjast 25. sept. 1989.
Mánudaga
Fimmtudaga
3- 4 ára kl. 16.00-16.30 kr. 2.100,-
4- 5 ára kl. 16.40-17.10 kr. 2.100,-
6-8 ára kl. 17.15-18.00 kr. 3.200,-
9-11 ára kl. 18.05-19.05 kr. 4.200,-
3-4 ára kl. 17.00-17.30 kr. 2.100,-
12-15 ára kl. 17.40-18.40 kr. 4.200,-
Systkynaafsláttur er 25%.
ÞJÓÐDANSAR
Hafið þið áhuga á að læra íslenska og erlenda þjóðdansa?
Verið þá með á fimmtudögum og lærið fjöruga og skemmtilega dansa.
Hvernig væri að dusta rykið af dansskónum, stunda skemmtilega hreyf-
ingu og auka jafnframt þolið. Athugið málið og gerið verðsamanburð.
ÞJÖÐDANSAFÉLAG REYKJAVÍKUR,
SUNDLAUGAVEGI 34,
SÍMAR 681616, 687464, 675777.
Askriftarsíminn er 83033
85.40