Morgunblaðið - 30.05.1993, Blaðsíða 11

M'ORGIÍWBMÐIÐ M ANNLÍFSSTRAUWIARiifWíiÁtK 301; maí nosa
b n
TÆKNlÆr stundhinna „snyrtilegu“ drápsvéla runnin uppf
DRÁPSVÉLAR
FRAMTÍÐARINNAR
ÞEIM sem hafa minni áhyggjur af heimsfriðinum eftir
hrun járntjaldsins og lok kalda stríðsins ber að endurskoða
afstöðu sína. Hvað sem mátti segja um ógnarjafnvægi aust-
urs og vesturs, sem ríkti um áratugi, mátti hæla því fyrir
að það myndaði einfalt valdamynstur heims miðað við það
sem nú er orðið, og menn vissu hvar þeir höfðu mótaðil-
ann. Ástandið sem nú blasir við er margfalt flóknara og
breytist hraðar en hitt, sem var afar stöðugt þar til það
fór að breytast upp úr 1985. Annað nýtt er að nú er með
æ meiri hátækniheimi ekki lengur hægt að skipta vopnum
í gereyðingarvopn og önnur, heldur eru allar gerðir þar
á milli orðnar mögulegar. Tækniþróunin og hið gerbreytta
valdamynstur leiða til þess að öll möguleg vopn breiðast
út jafnt meðal ríkra þjóða og fátækra.
Tomahawk-eldflaugin ameríska
var ásamt „sködd“-eldflaug
íraka einn aðalleikari hins furðu-
lega reksturs sláturfjár, sem eftir
á gengur undir nafninu Persaflóa-
stríðið, eða Flóa-
bardagi. Toma-
hawk er dæmi um
drápsvélar fram-
tíðarinnar. Það
má skipa henni að
drepa, 400.000
manns annars-
vegar eða einn til
engan hins vegar,
ef eigandanum þóknast svo. Með
samhæfingu margs konar tækni
má fá hana til að hitta nákvæm-
lega áætlaðan stað með sekúndu
nákvæmni. Herfræðingar kalla
svona vopn snyrtileg vegna ná-
kvæmninnar. Þar með má stýra
Hiroshi Nakajima
Nakajima í janúar og þingið stað-
festi þá kosningu nú þrátt fyrir and-
stöðu allra þeirra ríkja, að Japan
undanskildu, sem mestan fjárhags-
legan straum standa af rekstrinum.
Vestrænir fulltrúar segjast hafa ör-
uggar heimildir fyrir því að áður en
kosið var í janúar hafi japanska
stjórnin hótað ýmsum fátækum ríkj-
um að viðskiptasamningar við þau
og vilyrði um efnahagsaðstoð stæðu
og féllu með atkvæðum þeirra í
Genf. Helsta skýringin á því fram-
ferði er hið mikla þjóðarstolt Japana
sem ekki skirrist við að heimta sinn
mann í háa sætið, þótt orðstír hans
hafi jafnt og þétt farið hrakandi.
Jafnvel landar hans sumir hverjir
sem starfa á vegum stofnunarinnar
bera honum illa söguna; einn þeirra
skrifaði japanska utanríkisráðuneyt-
inu bréf og í því stóðu orð eins og
„martröð" og „stórslys“ sem af end-
urkjöri hans mundi hljótast.
E.S. Vaskur og hugmyndaríkur
hópur sem heitir Orðanefnd lækna-
félaganna hefur beðið um tillögur
til breytingar íslenska nafnsins á
þeirri stofnun sem um er fjallað hér
og nú. Nefndinni eins og fleirum
þykir of langt og viðamikið það heiti
sem til þessa hefur veríð í brúki.
Alþjóðaheilbrigðis(mála)stofnunin er
9 (eða 11) atkvæði en minna mætti
gagn gera. Líta má á fyrirsögn þessa
pistils sem tillögu.
henni að hernaðarmannvirkjum
eingöngu, og hlífa mannslífum
borgaranna. Spurningin er hins
vegar hvort það yrði alltaf gert
og á öllum tímum. Setjum svona
vopn í hendur einhverra verðugra
aftaka Serba í framtíðinni. Eld-.
flaugin ber auðvitað jafnt kjarn-
orkusprengjur sem venjulegar
sprengjur.
Hugsið ykkur litla sjálfsmorðs-
flugvél, sem kemst örugglega inn
að marki sínu með að fljúga undir
radarsjónsvið óvnarins, en án þess
að fóma lífi flugmannsins. Hugsið
ykkur sveim slíkra elflauga í al-
geru stríði. Fjöldinn er gerlegur
vegna þass að slík flaug kostar
aðeins örlítið brot af því sem þarf
til að framleiða orustuflugvél. Með
heila sem þarf ekki að fórna á
altari herguðs, því að hann er
ekki af holdi, heldur þráða- og
samlokuflækja tölvunnar, en skilar
öllu jafn vel og við stýrið væri
sjálfsmorðsflugmaður. Slíkt er
gerlegt vegna þess að með loft-
myndum úr flugvélum og gervi-
tunglum er búið að kortleggja t.d.
ísland miklu nákvæmar en á þeim
herforingjaráðskortum sem við ís-
lenskir túristar erum að kaupa á
sumarferðum um landið. Landslag
þeirrar leiðar sem flaugin ætlar
um er sett inn í heila flaugarinn-
ar, sem tekur sífellt radarmyndir
og vídeómyndir af landinu á leið-
inni, og ber saman við upplýs-
ingarnar í tölvunni um landslagið,
reiknar síðan nákvæmlega út hvar
flaugin sé, og tekur loks vídeó-
myndir af skotmarkinu þegar hún
nálgast það, hagræðir flugvængj-
um og stýrisuggum sekúndubrot-
um áður en hún siglir inn í eilífð-
ina, boðberi endaloka sjálfs síns
og þess er verður fyrir henni. Með
samhæfingu upplýsinga um lands-
lag, veður, mannvirki og e.t.v.
fleira næst fullkomnun, sem höfð-
ar til „fegurðarskyns" herfræð-
inga, þeirrar gerðar sem að ein-
hverju leyti fagna „smástríði“ eins
og Falklandseyjastríðinu eða Fló-
afjárrekstrinum fyrrnefnda, til
þess eins að þeir geti prófað vopn-
in við raunhæfari kringumstæður
en við einhvern NATO-dátaleik úti
á Atlantshafi, þar sem óvinurinn
er svo ímyndaður að hann fyrir-
finnst ekki lengur, því að Rússinn
ir fjallið".
er samasem horfinn, klofinn í
marga ótútreiknanlega smáparta,
óútreiknanlegri en þann sem setti
litlutána á strönd Kúbu forðum,
með næstum því óútreiknanlegum
afleiðingum fyrir okkur öll sem
vorum þá til, en fyrirfram afskrift
á tilvonandi lífí þeirra sem áttu
eftir að fæðast. Það var hætta
hins tiltölulega einfalda heims
kalda stríðsins með, að því er her-
fræðingar segja, allt að 20-30%
líkum á voðalegum endalokum.
Heimur framtíðarinnar er heimur
hins flókna valdamynsturs, þar
sem annar hver kotkarl á heims-
þúfunum, geðtruflaður, valdasjúk-
ur eða í besta falli normal, situr
uppi með nákvæm drápsvopn,
stýrð af tiltölulega ódýrri tækni
rafeinda- og tölvuiðnaðarins.
Tomahawk-eldflaugin, sem við
horfðum á í CNN-sjónvarpsstöð-
inni undir sjónhorni hennar sjálfr-
ar, siglandi inn að markmiðinu,
er aðeins dæmi um það sem koma
skal í framtíðinni, verði ekki málin
um útbreiðslu vopna og afvopnun
almennt tekin föstum tökum.
ARGOS LISTINN
Ótrúlegt verð - þekkt vörumerki
20 stk. matarstell, kr. 1.751.
Hillustæður, kr. 2.481.
Sængur, kr. 1.430.
Barnabílstólar, matarstólar
kr. 4.379.
Vönduð kristalsglös, 6
í ks., 3.350,-
Úrval gjafavara
Golfkerrur frá kr. 2.847.
Tjöld frá kr. 4.379.
Ferðatöskur m/hjólum
frá kr. 2.918.
Gull trúlofunarhringir
frá kr. 1.459.
Videospólur kr. 330
kasettur kr. 85.
Garðáhöld, húsgögn,
leikföng.
KAYS ER ÓDÝRARA
Pöntunar-
Kays og Argos
listarnir
Herraúlpur, kr. 3.460
m/þykku fóðri kr. 5.326.
Undirfötin, yfirhafn-
irnar, íþróttafötin og fl.
Mikið úrval
barnafatnaðar.
Barnabolir, verð
frá kr. 931.
2 í pk.
Barnaleggings
frá kr. 1.064.
2 í pk.
B.MAGNUSSON HF.
HÓLSHRAUNI2 - SÍMI 52866 - P.H.410 - HAFNARFIRÐI
Sumarlistinn ókeypis
eftir Egil
Egilsson