Morgunblaðið - 29.08.1993, Side 16

16 B
MORGUNBLAÐIÐ SUNNUDAGUR 29. ÁGÚST 1993
4
Ráðhúsarkitektarnir Steve Christer og Margrét Harðardóttir
fengu fyrstu verðlaun í samkeppni um nýtt dómhús Hæstaréttar íslands.
eftir_Guðmund Löve
NÝLEGA voru veitt verð-
laun í samkeppni um nýtt
dómhús fyrir Hæstarétt ís-
lands, á lóðinni milli Arnar-
hóls, Safnahúss, Þjóðleik-
húss og Arnarhvols. Alls
bárust 40 tillögur í keppn-
ina, en tillaga arkitektanna
Margrétar Harðardóttur og
Steve Christer í Studio
Granda bar sigur úr býtum.
*
greinargerð með tillögunni seg-
ir eftirfarandi:
Byggingin stendur við norð-
urjaðar afmarkaðs byggingarreits,
gegnt Amarhváli. Staðsetningin
styrkir götulínu Lindargötu í vest-
urenda þar sem hún opnast mót
Arnahóli. Arnarhváll og Hæstirétt-
ur varða þannig sitt hvort horn
Lindargötu í götumynd Ingólfs-
strætis. Reynt er að þrengja ekki
að Safnahúsinu, sem nýtur sín best
sjálfstætt. Þessi götulína, ásamt
Þjóðleikhúsinu gnæfir að baki
stjrttu Ingólfs Arnarsonar á Amar-
hóli þegar horft er frá höfninni og
úr Kvosinni.
Nýbygging Hæstaréttar er breið-
ust og hæst í vesturenda, við Ing-
ólfsstræti, svo hlutföll gaflaveggjar
nái jafnvægi við Arnarhvál og
Safnahúsið, en einnig til að draga
fyrir norðanáttina og mynda skjól-
góða grasflöt á suðausturhluta lóð-
arinnar. Aðalinngangur almennings
í Hæstarétt er á suðvesturhorni
hússins, upp nokkur þrep eða ská-
halla frá Ingólfsstræti. Þrepin eru
andspænis göngustíg, sem liggur
yfir Arnarhól miðjan, handan göt-
unnar. Miðja hólsins er mörkuð
áfram af tijálínu sunnan við húsið,
sem gengur í austur að Þjóðleikhús-
inu.
Vesturgafli Hæstaréttar er snúið
um 2 gráður í austur, og norðvest-
urhornið dregið í boga svo inngang-
ur í Arnarhvál sjáist vítt að. Húsin
standa næst hvort öðru á horni
Ingólfsstrætis, en fjarlægjast er
dregur austur að Lindargötu. Þann-
ig myndast gott rými við væntan-
legan aðalinngang Arnarhváls um
núverandi dyr Hæstaréttar. Austur-
hluti Hæstaréttar er lægri við þetta
nýja inngangstorg, svo þar nýtur
góðrar birtu og torgið tengist betur
grasflötinni sunnan við húsið. Lágt
þakið er hulið skriðmnnum, sem
væntanlega leita niður húshliðina.
Inngangur dómara er á miðri norð-
urhlið hússins, skáhalt á móti nýjum
inngangi í stjórnarráðið.
Innkeyrsla í bílageymslu er um
akstursleið frá Hverfisgötu milli
Þjóðleikhúss og Safnahúss, sem
tengist áfram Lindargötu. Við inn-
keyrslu í bílageymslu eru fjögur
skammtímastæði. Auk þess er gert
ráð fyrir að hægt sé að aka upp á
styrka gangstétt við aðalinngang
frá Ingólfsstræti.
Innviðir og skipulag
Innra skipulag er mótað af
ákvæðum forsagnar um aðskilnað
almennings og dómara. Þannig eru
veggir réttarsalanna eins konar
vébönd og handan þeirra á almenn-
ingur ekki erindi. Frá aðalinngangi
liggja gönguhallar eftir húsinu
endilöngu, sá fyrri upp hálfa hæð
í aðaldómsal og sá síðari áfram upp
í minni dómsal, þingsal og móttöku-
herbergi forseta Hæstaréttar við
enda hallans. Skáhallarnir eru í háu
opnu rými, sem tengist aðalinn-
gangi og kaffistofu. Þaðan sjást
allir hlutar hússins, sem að almenn-
ingi eða gestum réttarins snúa.
Norðan við þetta háa rými, næst
aðalinngangi, er afgreiðsla Hæsta-
réttar og öryggisvarsla, auk kaffi-
afgreiðslu, snyrtinga og fatahengis.
Bak við afgreiðsluvegginn er svo
skrifstofa Hæstaréttar og eldhús.
Þar er komið inn á afmarkað svæði
réttarins sem tengist milli hæða
með lyftu og stiga. í kjallara eru
skjalageymslur, tæknirými, ræsti-
miðstöð og húsgeymsla, en í austur-
hluta, sem er lítillega niðurgrafinn
eru tólf bílastæði, sorpgeymsla,
vörumóttaka, aðgangur að tækni-
rými og beinn inngangur úr bíla-
geymslu fyrir dómara.
Aðstaða dómara og lögmanna
Aðstaða lögmanna og viðtalsher-
bergi eru í lágbyggingu austan við
aðaldómsal, með beinum inngangi
lögmanna í norðausturhorni salar-
ins. Aðstaða dómara er í boga-
dregnu norðvesturhorni annarrar
hæðar og veitir beina inngöngu í
báða dómsali og þingsal. Þingsalur
tengist móttöku forseta Hæstarétt-
ar í suðvesturhorni annarrar hæðar
um tvöfalda hurð. Ef þörf þykir
má opna báða sali fram í gönguskál-
ann ef um stærri móttökur er að
ræða. Á suðurvegg móttökuher-
bergis er hurð, sem opnast út á litl-
ar svalir yfir aðalinngangi. Þar er
gert ráð fyrir að forseti íslands
geti heilsað mannfjöldanum eftir
innsetningu í embætti, ef sú athöfn
verður færð í Hæstarétt íslands.
Aðaldómsalur nýtur dagsbirtu
um norðurglugga auk þess sem
sandblásinn glerflötur er við inn-
gönguhurð í suðurvegg. Minni dóm-
salurinn er lýstur um sambærilegan
glerflöt við inngönguhurðir í suður-
vegg, en auk þess er dagsbirtu beint
niður í salinn yfir málflutnings-
svæðið, um keilulaga op, frá þak-
r