Frækorn - 04.12.1903, Blaðsíða 1

Frækorn - 04.12.1903, Blaðsíða 1
FRÆKORN. HEIMILISBLAÐ MEÐ MYNDUM -*-*- RITSTJÓRI: DAVID ÖSTLUND. 4. ársangur. Seyðisfirði, 4. des. 1903. 20.-21. tölublað. Hackel og breytibróunarkenning: hans dagsljósi vísindanna. Prófessor Ernst Háckel, dýrafræðingur í Jena, er orðinn alkunnur fyrir þá anti- kristilegu líísskoðun, sem hann um mörg undanfarin ár hefur leitast við að útbreiða. Á Norðurlöndum hefur hans stóra ritverk »Heimsgáturnar« og fleiri ritsmíði gert »miklalukku« hjá biblíu-óvinunum. Hans svo kölluðu »sannanir« fyrir því, að sköp- arsaga biblíunnar sé ósönn, hafa valdið þeim mikils fagnaðar. Eiginlega ættu menn að hafa getað búizt við því, að það mundi fara eins nú og svo oft fyr: að sli'k gleði sé ærið skammvinn, því að »sannanirnar« sýna sig að vera allt ann- að en til frambúðar. Hcrra prófessor Vitalis Nordström hef- ur nýlega í hinu mikilsvirta sænska blaði »Göteborgs Handelstidning« látið menn vita, hversu haldgóð Hackels heims-skoð- un, sem er byggð á breytiþróunarkenn- ingu Darwins, er álitin að vera um hinn vísindalega heim. Prófessor Nordström kemst inn á þetta efni, um leið og hann ritar um nýútkomna bók, sem talar um Hackel og kenningu hans, og er sú bók rituð af þýzkum vísindamanni, Dr. Denn- ert, og heitir: »Die Warheit úber Ernst Hackel und seine Weltratsel*, Halle a. S. 1903. Ur ritdömi prófessor Nord- ströms um þessa bók viljum vér hér setja stutta útdrætti: Dennert, sem sjálfur er náttúrufræð- ingur, leggur til grundvallar fyrir dómum sínum fyllilega rökstudd ummæli margra helztu náttúrufræðinga Þýzkalands.------- —¦ Það, sem hér verkar með ómótstæði- legu afli, er hin yfirgnæfandi gnægð af sönnunum, það, að hér tala svo marg- ir merkir vísindamenn, og loks hin auð- sjáanlega sannleikselska, sem lýsir út af bók hans. Hácksl gaf árið 1868 út sína alþýð- legu »Náttúrulegu sköpunarsögu«; í hana setti hann meðal annars tvo flokka af myndum; annar átti að sýna egg manns- ins, apans og hundsins, hinn fóstur hundsins, hænsnisins og skelbökunnar. Þetta gerði hann til þess að sýna full- komið samræmi á milli þessara dýrateg- unda á hinum lægri stigum þeirra. En nú fór svo óheppilega, að þrír mikils- metnir prófessorar í llkamsfræði, Riiti- meyer, His og von Bischoff, sýndu fram á, að myndirnar í báðum flokkunum voru prentaðar með sömu myndaplötum (chli- chéum),að minnsta kosti voru hinar þrjár myndir í hverju falli eftir sömu mynda- plötu. Háckel lét blátt áfram eina og sömu myndaplötu eitt skifti tákna egg mannsins, næst egg apans og loks egg hundsins, og svo eins með hin fóstr- in. Seinna sannaði líka His, að fjöldi mynda í Hackels alþýðlega verki »Antropogenie« voru ýmist miður sannar, ýmist breyttar frá náttúrunni, hugmyndasmíði aðeins, og loks, að hann tók myndir frá öðrum náttúrufræðingum, sem hann breytti þann- ig, að enginn maður hefur séð neitt til- svarandi í reyndinni. I tilefni af þessu lýsti His því yfir: »Á þann hátt, sem

x

Frækorn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Frækorn
https://timarit.is/publication/181

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.