Frjáls verslun


Frjáls verslun - 01.01.1963, Blaðsíða 21

Frjáls verslun - 01.01.1963, Blaðsíða 21
hafa sérstakt ráðuneyti vísinda, skiptir sér ekkert af daglegri starfsemi stofnana, en fylgist vel með og hefur þá vitanlega öll þau áhrif, sem því sýnist í gegnum þann f járstyrk, sem veittur er. Hins vegar rekur ráðuneytið eigin rannsóknastofnanir, einkum á þeim sviðum, sem ríkisvaklið verður sjálft að ann- ast framkvæmdir á, eins og t. d. á sviði vegagerð- ar o. fl. Um undirstöðurannsóknir gildir nokkuð öðru máli. Verkefni þeirra eru ekki eins nátengd þörfum atvinnuveganna í dag, og þurfa þær því að geta starfað sjálfstætt og án of mikilla álirifa þaðan. Slíkar rannsóknastofnanir eru vel og eðlilcga stað- settar innan vebanda háskólanna. Nokkur undirstöðuatriði Það er sjálfsagt að þakka það, sem vel hefur verið gei't á undanförnum árum og áunnizt hefur á sviði vísinda og rannsókna. Skilningur á þörf vís- indanna fyrir efnahagslíf landsins fer stöðugt vax- andi, bæði meðal ráðamanna og þjóðarinnar allrar. En ekki má þar við sitja. Um heim allan er stöð- ugt krafizt aukinnar framleiðni, nýrrar tækni og vísinda. Vísindastarfsemi okkar verður að tengjast atvinnulífi landsins og hagþróun þess miklu meir en verið hefur. Ég tel vafalaust, að það frumvarp, sem nú liggur fyrir Alþingi, sé ágæt.t spor i þá átt, þó það megi eflaust bæta að fenginni reynslu kom- andi ára. En að ýmsu öðru ber að gæta. Auka verð- ur fjármagn til rannsóknastarfseminnar og ekki eingöngu frá ríkisvaldinu, heldur einnig frá atvinnu- vegunum sjálfum, enda ætti slíkt að verða auð- veldara þegar atvinnuvegirnir fá vaxandi áhrif inn- an vísindastarfseminnar og tengsl þar á milli eflast. Ötalinn er þó sá þáttur, scm ég hygg að mikil- vægastur muni reynast i sjálfstæðisbaráttu þessarar þjóðar um langa framtíð. Vissulega verðuin við að nýta náttúruauðæfi okkar, bæði til lands og sjávar, til hins ýtrasta, en það mun duga skamnit, cf ekki eru nýbtir mannkostir þjóðarinnar sjálfrar. A þessu hefur orðið nokkur brestur á undanförnum árum. Tugir lækna og mjög margir verkfræðingar vinna nú erlendis, og hafa þar ráðið lögmálin um fram- boð og eftirspurn, því vinna þessara manna er gjaldgeng hvar sem er. Aðrar þjóðir hafa gert sér grein fyrir nauðsyn og þörf þjóðfélagsins fyrir slíka einstaklinga, ef til vill nokkru fyrr en við höfum gert hér heima. Eftirspurnin hefur því aukizt og Iaunin hækkað. Þó að vísinda- og tæknimenntaðir menn verði að stilla kröfum sínum í bóf, er ekki að efa, að hér þarf að verða á mikil breyting og vonandi er þess ekki langt að bíða. Jafnframt ætti nú þegar að hefjast handa og endurskoða allt skólakerfi þessa lands; gefa verður unglingum þegar í barnaskólum kost á að kynn- ast undirstöðuatriðum raunvísindamenntunar; gjör- breyta verður iðnnámi og koma verður upp góðum tækniskóla, auk endurbættrar raunvísindamennt- unar við háskólann. Við íslendingar eigum ef til vill enn meira en aðrar þjóðir, að minnsta kosti í Vestur-Evrópu, í stöðugri sjálfstæðisbaráttu. Einkenni þeirrar baráttu hefur að vísu breytzt nokkuð. Um aldamótin var hún fyrst og fremst háð á sviði stjórnmála, en nú á sviði cfnahagslífsins. Þetta á ekki sízt við í dag fyrir smáþjóðina, sem vill varðveita sitt unga sjálf- stæði á tímum, þegar jafnvel stórþjóðirnar sam- einast og vilja verða ennþá stærri. Ég óttast, að einna erfiðast muni okkur þá reynast að fylgjast með á sviði tækni og vísinda, sem segja má að sé að verða allsráðandi í hinum tæknilega hraðvaxandi umheimi okkar. Því er okkur lífsnauðsyn að byggja upp góðan kjarna tækni- og vísindamanna, sem geta skilið og lagað að íslenzkum staðháttum þá tækniþróun, sem verður í kringum okkur, og að tryggja samstarf þeirra og stjórnmálamanna, at- vinnurckenda, hagfræðinga og annarra, sem miklu niunu ráða um hagþróun þessa lands og þar með um sjálfstæði þess. Margir stjórnmálamcnn eru eins og ungbörn — þcir halda, að þeir fái allt, ef þeir bara orga nógu hátt. (Lafði Astor.) Sjálfslýsing? Til þess að verða vinsæll í hernum, verður maður að vera algert núll. (Montgomery marskálkur.) Smábær er staður, þar sem maður með glóðar- auga þarf ekki að gefa neina skýringu á því. Allir vita ástæðuna þegar. Sá, sem drekkur vatn, þegar aðrir bergja á víni, hefir einhverju að leyna. (Beaudelaire.) FR.TALS VERZLUN 21

x

Frjáls verslun

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Frjáls verslun
https://timarit.is/publication/282

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.