Frjáls verslun


Frjáls verslun - 01.01.1963, Blaðsíða 13

Frjáls verslun - 01.01.1963, Blaðsíða 13
3. Ef fjáimagn og vinnuafl hefði haldizt óbreytt, mundi þjóðarframleiðslan samt hafa aukizt um 1,8% á ári hverju vegna bættis skipulags og nýrrar tækni. Margir aðrir hagfræðingar hafa gert svipaðar at- huganir og hafa niðurstöður orðið mjög Hkar. T. d. áætlaði Efnahagsmálastofnun Bandaríkjanna að þakka mætti nýrri tækni og vísindum 90% af aukn- um afköstum hvers einstaklings í Bandaríkjunum á árunum frá 1871 til 1951. Vitanlega haldast þessir þættir allir í hendur í efnahagslífinu. Bætt skipulag og ný tækni krefst fjármagns, o. s. frv. En þetta mat á áhrifum hvers þáttar út af fyrir sig hlýtur að hafa stórkostleg áhrif á stefnur Jíjóða í efnahagsmálum. Augljóst er að aukin fjárfesting ein hefur t. d. ekki þau áhrif á hagþróun, sem henni var oft ætlað. Að þessu athuguðu er ekki undarlegt, þótt stór- þjóðirnar hafi þreytt kapphlaup um nýja vísinda- lega þekkingu og tækni til aukningar á þjóðartekj- um. Þjóðirnar eiga raunar ekki nema um tvennt að velja. Annars vegar að dragast aftur úr og lifa innan tiltölulega fárra ára við lífsskilyrði, sem mundu teljast frumstæð á mælikvarða nágrannans, eða hins vegar að skipuleggja og auka rannsókna- og tilraunastarfsemi sína með það fyrir augum að geta nýtt sem fyrst hvers konar nýjungar á sviði framleiðslu og tækni til endurbóla fyrir þjóðar- búskapinn og lífsskilyrði öll. Þessi þróun er augljós í dag. Bandaríkjamenn verja um það bil 7—8 sinnum meira fjármagni til rannsókna nú, en þeir gerðu fyrir 10 árum, og ekki er að efa, að átak Sovétríkjanna á þessu sviði hefur verið sízt minna. Sagt er að vísindamenn og verk- fræðingar þar fái næstum ótakmarkað fjármagn til rannsókna og tilrauna. Evrópuþjóðirnar hafa gert sér grein fyrir þessari þróun og er það ein af ástæðunum fyrir því, að þær hafa kosið að hópast saman. Sameinaðar geta þær keppt við framfarir stórveldanna. Tækniþróunin Mörg dæmi mætti nefna um áhrif vísinda í nú- tíma þjóðfélagi, enda hefur orðið bylting í heim- inum á sviði vísinda og tækni á árunum frá síð- ustu heimsstyrjöld. Kjarnorkan hefur haldið inn- reið sína og opnað mannkyninu næstum því óþrjót- andi orkulind. Heilar verksmiðjur og framleiðslu- greinar hafa orðið sjálfvirkar undir stjórn heila- véla, sem áætla og skipuleggja með hinni ótrúleg- ustu nákvæmni og hraða. Á hvcrju ári kemur á markaðinn mikill fjöldi nýjunga og stöðugt eru gerðar endurbætur á því, sem í notkun er. Margir gera sér ekki fulla grein fyrir þeirri breyt- ingu, sem orðið hefur. Okkur hættir við að líta á framfarirnar sem sjálfsagðar. Þó hafa lífsskilyrði öll gjörbreytzt frá því á dögum feðra okkar. Þá tók það langtum lengri tíma að fara á milli landshluta hér en það tekur nú að skreppa á milli heimsálfa. Sköpunartími nýrra uppfinninga hefur verið styttur stórlega. Á síðustu öld tók það margar merkustu uppgötvanir mannsandans áratugi að verða að raunveruleika. Nú tekur slíkt aðeins ör- fá ár. Áhrifum þessarar hraðvaxandi vísindaþróunar á efnahagslif heillar þjóðar er vel lýst með orðum forstöðumanns cins stærsta iðnaðarfyrirtækis Bandaríkjanna, sem sagði fyrir 6 árum, að helm- ingurinn af íbúum þess lands ynni þá við fram- leiðslu og dreifingu á hlutum, sem óþekktir voru 50 árum áður, og hann spáði því, að eftir aðeins 25 ár frá þeim tíma mundi aftur helmingur allra íbúa þess lands þá vinna við framleiðslu, sem er óþekkt í dag. Vísindin í þágu arvinnuveganna Raunar er óþarft að leita langt út fyrir land- steinana til þess að sannfærast um áhrif vísinda og Hfív.'. '.*.*.*.*.;,;.;.;.;;. i-^X-.wWWíjjj^j^v: Kraitblökk, sem kosiar 200 þús. kr., eins og þessi, er ekki lengi að borga sig FRJALS VERZLUN 13

x

Frjáls verslun

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Frjáls verslun
https://timarit.is/publication/282

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.