Vísir - 26.09.1978, Blaðsíða 14

14
VÍSIK
stjórn er ber ábyrgð á þeim.
Enn fráleitara er að láta
óánægju sina með gildandi regl-
ur bitna á einum embættis-
manni eins og Haraldur Blöndal
gerir og fleiri dæmi eru um úr
dagblaðinu Visi.
Gjaldeyrisdeild bankanna ber
hins vegar ábyrgö á fram-
kvæmdinni á hinum ströngu
reglum og það er vissulega erf-
itt hlutverk. Svo dæmi sé tekið
af umsóknum um gjaldeyri
vegna ferða til útlanda má
nefna að oft koma upp sérstök
tilvik svo sem sjúkraferðir,
langar ferðir i viðskiptaerind-
Skipulag og fram-
kvœmd gjaldeyrismóla
öðru hverju birtast i dag-
blaðinu Visi greinar um hinar
ströngu reglur, er gilda um út-
gáfu gjaldeyrisleyfa einkum
leyfa fyrir ferðagjaldeyri. Er
hinum „vondu mönnum” er
sitja i „gjaldeyrisnefnd” gjarn-
an sendur tónninn i leiðinni og
þeim ekki vandaðar kveðjurn-
ar. 1 seinni tið verður það æ al-
gengaraaðgreinarhöfundar láti
nægja að senda þeim er þessar
linur ritar tóninn vegna
óánægju með stefnuna i gjald-
eyrismálum og framkvæmd
hennar rétt eins og undirritabur
værialvaldur þessum málum.
Dæmi um slika grein er ritsmið
Haralds Blöndal lögfræöings
og þingframbjóðanda Sjálf-
stæðisflokksins i' Visi nýlega.
Mætti þó ætla að lögfræðingur-
inn og þingframbjóöandinn
hefði þekkingu til þess að rita
um gjaldeyrismál af meiri
skynsemi en hann gerði þar.
Fram að þessu hefi ég ekki
nennt að svara greinum af þvi
tagi, er ég hefi hér lýst. En
vegna þess að ég tel að eitthvað
af umræddum skrifum byggist á
algerum misskilningi, tel ég nú
rétt að taka fram nokkur atriði
um skipulag gjaldeyrismála hér
á landi.
Samkvæmt lögum um inn-
flutnings- og gjaldeyrismál frá
1960 er það rikisstjórnin sem
markar stefnuna i gjaldeyris-
málum i samráði við Seðla-
banka tslands. Sá ráðherra
rikisstjórnarinnar. sem fer með
gjaldeyrismál er viðskipta-
ráðherra. Samkvæmt sömu lög-
um annast Landsbanki Islands
og Útvegsbanki íslands útgáfu
innflutnings- og gjaldeyrisleyfa
i samráði við viðskiptaráðu-
neytið. Þetta ákvæði hefur verið
framkvæmt svo að umræddir
bankar hafa starfrækt Gjald-
eyrisdeild bankanna sem
viðskiptaráðuneytið hefur átt
aðild að. Það er með öðrum
orðum Gjaldeyrisdeild bank-
anna, sem gefur út öll inn-
flutnings- og gjaldeyrisleyfi.
Haldnir eru reglulegir fundir
um þessi mál hjá Gjaldeyris-
deild bankanna. Þá fundi sitja i
samræmi við framanritað full-
trúi viðskiptaráðuneytisins, full-
trúar Landsbanka og Útvegs-
banka og i seinni tið einnig full-
trúi Seðlabanka Islands.
Stefnan varðandi útgáfu
gjaldeyrisleyfa hefur lengst af
verið mjög ströng, einkum
varðandi leyfi fyrir gjaldeyri til
skemmtiferða og fyrir svo-
nefndum eignayfirfærslum en
einnig á ýmsum öðrum sviðum,
svo sem leyfi fyrir námsmanna-
gjaldeyri fyrir skipa- og flug-
vélaleigu, fyrir skipaviðgerðum
erlendis o.fl. o.fl. Stefnan varð-
andi lántökur erlendis hefur
einnig verið mjög ströng.
1 samræmi við það sem ég
sagði hér að framan er það
rikisstjórnin eöa viðskipta-
ráðherra.að höfðu samráði við
Seðlabankann sem setur reglur
um úthlutun gjaldeyris sem
háður er leyfum. Þannig er það
t.d. um þær reglur, er gilda um
hinn almenna feröamanna-
gjaldeyri, þ.e. gjaldeyri 'til
skemmtiferða svo og um reglur
um eignayfirfærslur o.fL.Viö-
skiptaráðherra tekur þó aldrei
ákvörðunum breytingará þess-
----------* '\
Björgvin Guð-
mundsson skrif-
stofustjóri skrifar
grein um skipulag og
framkvæmd gjald-
eyrismála og segir
að ekki sé rétt að
gagnrýna Gjald-
eyrisdeild bankanna
fyrir þær ströngu
reglur sem gilda um
úthlutun gjaldeyris.
,,Ef menn vilja
gagnrýna þessar
reglur, eiga þeir að
beina gagnrýni sinni
að þeirri rikisstjórn
er ber ábyrgð á
þeim.”
---------y----------
um reglum fyrr en Seðlabank-
inn hefur fjallað um þær og ég
fullyrði að allir viðskipta-
ráðherrar sem setið hafa siðan
1960, hafa tekið mikið tillit til
álits Seðlabankans hverju sinni.
— Að sjálfsögðu fjallar Gjald-
eyrisdeild bankanna einnig um
tillögur til breytinga á gildandi
gjaldeyrisreglum hverju sinni.
Og iðulega hefur Gjaldeyris- •
deildin lagt fram tillögur um
rýmkun á gjaldeyrisreglum
enda eru starfsmenn deildar-
innar og bankanna i nánustu
sambandi við umsækjendur um
gjaldeyri. Hins vegar bera þeir
embættismenn er sitja fundi
Gjaldeyrisdeildar bankanna
enga ábyrgð á stefnunni i gjald-
eyrismálum eða þeim ströngu
reglum, er gilda um úthlutun
gjaldeyris. Abyrgðin ber rikis-
stjórn eða sá ráöherra, er fer
með þessi mál. Það eru sem
sagt stjórnmálamenn sem
ákveða stefnuna en embættis-
menn sem framfylgja henni á
þessu sviöi sem öðrum i okkar
stjðrnsýslu. Þetta hljóta þeir að
vita, sem eita um þjóðmál i blöð
eins og Haraldur Blöndal lög-
fræöingur. Ef hann þekkir ekki
þessi grundvallaratriði ætti
hann ekki að skrifa um hliti,
sem hann hefur ekki vit á.
Af þvi sem ég hefi nú sagt er
ljóst, að það er algerlega út i
hött að gagnrýna Gjaldeyris-
deild bankanna fyrir þær
ströngu reglur, sem gilda um
úthlutun gjaldeyris hverju
sinni. Ef menn vilja gagnrýna
þessar reglur, eiga þeir að beina
gagnrýni sinni að þeirri rikis-
um.ferðir til ættingja o.s.frv. 1
slikum tilvikum hefur Gjald-
eyrisdeild bankanna vald til
þess að veita viðbótaryfirfærsl-
ur. Enginn einn „nefndar-
manna” getur ákveðið slika við-
bót. Þvert á móti eru þær yfir-
leitt afgreiddar i einu hljóði á
fundum Gjaldeyrisdeildar, ef
þær eru á annað borð afgreidd-
ar. Af þessu er ljóst hversu frá-
leit öll skrif eru um það að ein-
hver einn maður úthluti gjald-
eyri. Enaf skrifum Visis mætti
marka að Björgvin Guðmunds-
son taki einn ákvarðanir um út-
hlutum ferðagjaldeyris og um
eignayfirfærslur. Ég tel aug-
ljóst að þessi skrif séu af póli-
tiskum toga spunnin. Ég hefi
unnið að gjaldeyrismálum sem
em bættismaður i viðskipta-
ráðuneytinu en einnig hefi ég
starfað i borgarstjórn Reykja-
vikur frá 1970 sem borgarfull-
trúi Alþýðuflokksins. Það er at-
hyglisvert að eftir að Sjálf-
stæðisflokkurinn missti meiri-
hlutann i borgarstjórn Reykja-
vikur hafa áróðursskrif vegna
starfa minna hjá Gjaldeyris-
deild bankanna aukist.sbr. grein
Haralds Blöndal. Þessir ágætu
menn hefðu þó getað sparað sér
áróðursskrifin, þar eð ég hefi
ekki sótt fundi hjá Gjaldeyris-
deild bankanna s.l. 3 1/2 mánuð
eða frá þvi skömmu eftir
borgarstjórnarkosningar. Auk
þess sem ég árétta það er ég
hefi skýrt tekið fram i þessari
grein, að stefnan i gjaldeyris-
málum er ákveðin af öðrum en
þeim er sitja fundi Gjaldeyris-
deildar.
Um mánaðamótin mai-júni
s.l. fór ég þess á leit við ráðu-
neytisstjóra viðskiptaráðu-
neytisins að fá að losna undan
þvi að sækja reglulega fundi
Gjaldeyrisdeildar bankanna en
þeir erunú 3 i viku. Ég hafði þá
sótt þessa fundi reglulega i 13
ár. Fundum þessum hefur
fjöigað eftir þvi sem árin hafa
liðið og i tengslum við þessar
fundarsetur hefur verið mikill
erill utan venjulegs vinnutima.
Eftir að ég varð skrifstofiistjóri
i viðskiptaráðuneytinu hafði
mér oft flogið i hug að losna
undan hinum miklu fiindar-
setum hjá Gjaldeyrisdeild
ban kanna. Ekkert hafði þó orðið
úr aðgerðum afminnihálfu i því
efni fyrr en s.l. vor. — Var ósk
min i þessu efni þá samþykkt.
Frá þeim tima hafa aörir full-
trúar viðskiptaráðuneytisins
sótt fundi Gjaldeyrisdeildarinn-
ar.
Ég læt þessar upplýsingar um
mina aðild að Gjaldeyrisdeild
bankanna fylgja með i þessu
greinarkorni enda þótt ég telji
þær algert aukaatriði með tillit
til þess er ég tók fram i fyrri
hluta greinarinnar. En væntan-
lega varpa þær upplýsingar er
ég hefi hér veitt um skipulag
gjaldeyrismála nokkru ljósi á
það hverjir ákveða stefnuna og
reglurnar i þessum efnum og
hverjir annast framkvæmdina.
Það hefur dregist nokkuð að
ég sendi þetta greinarkorn frá
mér. 1 millitiðinni hefur ferða-
gjaldeyrir verið rýmkaður
verulega. Ég tel þó rétt að láta
koma fram hvernig skipulag
þessara mála er.1

Þriðjudagur 26. september 1978
BILAVARAHLUTIR
Fiat 128 72 VW 1300 71
Taunus 17m'67 Escort '68
Cortina '68 Willys V-8
Land-Rover Volvo Amazon '64
BILAPARTASALAN
Hofóatum 10, simi 11397.
Opið fra kl. 9 6.30, laugardaga
kl. 9 3 og sunnudaga kl 13
; ren-h
‘. KUNJSKT UTPROVftD TANDCREME
ÁN FfeÚOR!
ÁN SbÍPIEFNA!
Að frumkvæði sænska heilbrigðisráðuneytisins var REN I
MUN vísindalega rannsakað í Vipeholms sjúkrahúsinu í
Lundi.
Árangurinn var svo jákvæður að nú mæla sænskir tann-
læknar og sænski tannlæknaskólinn með REN I MUN til
enn betri tannhirðu.
Góð feeilsa ep gæfa feveps ieaRRs
FAXAFEbbHF
I4AZDA
I IHirlrH
éracndo
Bílaborg hf býður þjónustu þeim, sem
hyggjast selja notaðar Mazda bifreiðar.
LAGFÆRINGAR — ÁBYRGÐ
Allar notaðar Mazda bifreiðar, sem teknar
eru til sölu í sýningarsal okkar, eru yfirfarnar
gaumgæfilega á verkstæði okkar, og eru lag-
færingar gerðar, ef þurfa þykir. Ábyrgðarskír-
teini sem staðfestir það að bifreiðin sé í full-
komnu lagi, er síðan gefið út gegn vægú gjaidi.
TRYGGING
Seijandi veit, að bifreið hans er í góðu
ástandi, þegar hún er seld. Bílaborg hf veitir
kaupanda 3—6 mánaða ábyrgð og seijandi er
tryggður fyrir hugsanlegum bótakröfum, ef
leyndir gallar, sem honum var ekki kunnugt um
finnast í bifreiðinni.
MAZDA EIGENDUR!
Ef þið eruð í söluhugleiðingum, þá komið
með bílinn til okkar. Enginn býður Mazda
þjónustu og öryggi nema við.
BÍLABORG HF.
SMIDSHÖFDA 23 símar: 81264 og 81299