Tíminn - 02.08.1990, Blaðsíða 9

Tíminn - 02.08.1990, Blaðsíða 9
Fimmtudagur 2. ágúst 1990 Tíminn 9 AÐ UTAN Finsterwalde í Austur-Þýskalandi voru reknarvel metnar þjálfunarbúðir, sem kallaðar voru „Stasilager", efUröryggislögreglunni. Þarernú bamaskóli. Hryðjuverkamenn áttu áður griðland í ríkjum Austur-Evrópu í The Sunday Times var nýlega fjallað um e'rtt leyndarmál kommún- istaríkjanna í Austur-Evrópu, sem núna fýrst er að koma í dagsljósið. í þessum ríkjum hlutu hryðjuverkamenn þjálfun og gríðland milli ódæðisverkanna, sem þeirfrömdu í öðrum löndum. Nú ersá tími lið- inn, en heldur er ólíklegt að hermdarverk heyri þar með sögunni til. Sagt er að Saddam Hussein, fraksforseti, td. bjóði öfgasinnuðum Palestínumönnum alls kyns aðstoð og skjól. Langþreyttir íbúarnir við Dolni Brez- fall kommúnismans, sem kemur í ljós any, um 15 km fyrir utan Prag, vönd- ust einkennilegum heræfingunum sem hermennimir í bækistöðvunum í gömlu erkibiskupshöllinni í miðju þorpinu stunduðu. Alltaf öðru hverju drundu þyrlur yfír staðnum, með hermenn hangandi í köðlum, bundnum um ökklana, sem voru tilbúnir að skera sig lausa þegar þeir flugu yfir stöðuvatn í grenndinni. Á kvöldin mátti heyra skothríð og menn berjast handan við rúmlega tveggja metra háan múrvegg sem um- lukti búðimar. Flestir stóðu í þeirri meiningu að her- mennimir tilheyrðu tékknesku úrvals fallhlífasveitunum, Rauðu húfunum, en nafh þeirra prýddi innganginn að búðunum þar sem velvopnaðir verðir voru á hverju strái. Aðeins einn staðar- maður nálgaðist sannleikann þegar hann rakst á fallhlífarmann sem var að villast á nærliggjandi akri fyrir þrem árum. „Hann var í tékkneskum her- búningi en gat varla talað nokkra tékk- nesku. Málfar hans og útlit var eins og hjá Araba," segir Jiri Suchomelova. Suchmelova hafði meiri áhyggjur af hvort akurinn hans hefði orðið fyrir einhverjum skemmdum en ókunna manninum og gleymdi þessu atviki hið snarasta. Hann hafði þó, án þess að vita það, rekist á leyndarmál sem fyrst nú er að koma í ljós. Dolni Brezany var ekki venjuleg herbækistöð, heldur æfingabúðir fyrir hryðjuverkamenn, einar af mörgum sem dreifðar voru um Austur- Evrópu. Hryðjuverkamönnum veitt aðstoð í 20 ár Þó að vestræna leyniþjónusturnenn hafi lengi grunað að rikin í Sovétblök- kinni hafi séð hópum hryðjuverka- manna frá Vesturlöndum, Austurlönd- um nær og Þriðja heiminum fyrir skjólshúsi, vopnum, heiþjálfun og bakhjarli, er það ekki fyrr en nú, eftir hversu víðtæk þessi aðstoð var. Að því er leyniþjónustur og fyrrum hryðjuverkamenn, sem hlutu þjálfun i Austur-Evrópu halda fram, veittu ör- yggissérfræðingar kommúnista þús- undum hryðjuverkamanna aðstoð á 20 ára tímabili, allt frá þvi upp úr 1960. Þeir sem nutu góðs af voru allt frá hryðjuverkahópum í Vestur- Evrópu, s.s. ítalska Rauða hemum og Rauðu herdeildunum vestur-þýsku, til palest- ínskra skæruliða og afriskra frelsis- hreyfinga, s.s. vopnaða hluta Afriska þjóðarráðsins. Sumir illræmdustu hryðjuverkamenn heimsins, þ.á m. Carlos — „Sjakat- inn" og Abu Nidal, voru fastir við- skiptavinir, sem höfðu heimild til að gera áætlanir, undirbúa og fram- kvæma árásir sínar frá griðlandinu handan járntjaldsins. Innan vestrænna leyniþjónusta eru menn þeirrar skoðunar að þessi aðstoð hafi verið tekin upp í stórum stíl eftir að ráðamenn í Kreml ákváðu að nota hryðjuverkamenn til að reyna að koma óróa af stað á Vesturlöndum. Þó að Moskvumenn reyndu að láta Uta svo út sem þeir sjálfir kæmu þar hvergi nærri með því að setja þjálfunarbúðirnar upp öðrum rikjum í Austur-Evrópu, voru flestir leiðbeinendumir frá KGB eða liðsforingjar í sovéska hemum. Að þvi er Palestinumenn, sem sóttu námskeið í Austur-Evrópu, segja voru búðimar eins og háskólar í hermdar- verkum. Þeir sem lifðu af margra vikna harða þjálfun útskrifuðust sem upplýsingasafnarar, hlutgengir í leyni- legar aðgerðir, og, sem mikilvægast var, lærðir og fagmannlegir dráps- menn. Hagnýt fræði hryðju- verkamanna Nýlega rifjaði reyndur meðUmur. PLO upp þegar hann tók þátt í átta vikna þjálfunarnámskeiði í búðum á ýmsum stöðum í Búlgaríu snemma á Carlos og Abu Nidal áttu griðland í Austur-Þýskalandi níunda áratugnum, ásamt 30 öðrum Aröbum og nokkrum Afríkumönnum. Hann segir námskeiðið hafa byrjað á fyrirlestrum yfirmanna í KGB. Þeir skýrðu þar fra undirstöðuatriðum, s.s. að segja nýliðum að tala ekki hátt um hvað væri á döfinni á kaffihúsum, og enduðu á tilsögn um hvernig ætti að fá inngöngu í leynileg samtök og fremja banatilræði. í aðalhiyðjuverkabúðunum í Austur- Þýskalandi, í Finsterwalde nærri Dres- den, sem þekktar voru undir nafhinu „Stasilager" í höfuðið á öryggislög- reglu rikisins, var áherslan helst lögð á hvernig best væri að koma bráð fyrir kattarnef. Þeim sem sóttu námskeiðið, sem stóð í tvo mánuði, var sagt til um notkun ýmissa vopna, þ.á m. hvernig hitta ætti skormörk úr bílum á hreyfingu. Þeim var líka kennt að falsa númeraplötur bíla, vegabréf og önnur skjöl. Banatil- ræði voru sett á svið til að kenna nem- endum hvernig þeir ættu að ráða af dögum frammámenn í kaupsýslu og stjórnmálum, og lagt var nákvæmt mat á frammistöðuna. Maigir þeirra sem sóttu námskeiðin sneru heim til að setja upp eigin þjálf- unarbúðir, sem reknar voru á svipaðan máta. Einn útskrifaður Palestinumað- ur segist hafa orðið að skrá hjá sér mjög nákvæmar athugasemdir og teikningar til að hann og félagar hans gætu þjálfað nýhða þegar þeir kæmu aftur til Líbanon. Best aö vera í Austur-Þýskalandi Austur-Þýskaland var mesta eftirlæti nemendanna. Ekki bara að álitið var að þar væri kennslan væri best, en auk Finsterwalde var litið svo á að kennsl- an í Friedrich Engels-herskólanum í Dresden væri fyrsta flokks, heldur var allur aðbúnaður líka mjög góður. Sagt er að Carlos, hryðjuverkamaðurinn frá Venezúela, hefði haft aðalbækistöðvar sínar í Berlín frá 1979, þar sem hann bjó með ástmey sinni á Metropole hót- elinu meðan hann gerði áætlanir um frekari árasir á vestræn skotmörk. Abu Daud, sem grunaður er um að vera einn fbrystumannanna í árasinni á Ólympíulið Israelsmanna í MUnchen 1972, er líka sagður hafa notað Aust- ur-Berlín sem höfuðstöðvar. Þetta skjól naut greinilega stuðnings Erichs Honecker, hins afsetta leiðtoga Aust- ur-Þýskalands. Austur-Þýskaland veitti líka fullkom- ið skjól félögum Rauðu herdeildanna sem eftirlýstir voru í Vestur-Þýska- landi. A.m.k. átta fyrrum meðlimir hafa verið handteknir síðan Berlínar- múrinn var rifinn. En hvert og eitt landa Austur- Evrópu kom sér upp eigin sérgrein í þjónustu við hryðjuverkamenn. Að sögn fyrrver- andi nemenda var Ungverjaland í góð- um metum vegna þess að þar var að- búnaður tfkari því sem búast má við í sumarleyfisbúðum en í því oft fábreyti- lega umhverfi sem boðið var upp á í öðrum kommúnistaríkjum. Ungverja- land bauð upp á sundlaugar, leikfimi- sali og góðan mat og var kallað „hvild- ar- og skemmtunarmiðstöð" hryðju- verkamanna sem nutu lífsins miUi verkefha. Carlos dvaldist þar amk. i eitt ár rétt fyrir 1980, að þvi er nýju stjómvöldin í Ungverialandi upplýsa. Tékkóslóvakia var líka í miklum met- um fyrir að útvega vopn, sérstaklega byssur eins og vélbyssuna sem notuð var við að ráða sendiherra ísraels í Bretlandi af dögum 1982. Auk þess voru þar í landi þjálfaðir u.þ.b. 100 Palestinumenn á ári í Dolni Brezany og öðrum búðum í grennd við Karlovy Vary, á þýsku landamærunum. Tékkneska sprengiefnið semtex og hryðjuverka- menn frá Júgóslavíu Semtex, sprengiefhið sem því sem næst er ómögulegt að finna og fram- leitt er í Tékkóslóvakíu, var látið í té með viðamiklum leiðbeiningahand- bókum. Að þvi er heimildir innan tékknesku leyniþjónustunnar herma gerðu tékkneskir leynilögreglumenn tvær prófanir á flugvélum rétt upp úr 1980 til að komast að raun um hversu mikið þyrfti af semtex til að sprengja flugvél í loft upp. í ljós kom að 200 grömm nægðu. Alitið er að slflcar ráð- leggingar hafi verið ómetanlegar fyrir Alþýðufylkinguna ril frelsunar Palest- ínu, sem talið er að hafi sprengt upp flugvélina yfir Lockerbie í Skotlandi. Það er Mka álitið að sprengjumennirn- ir í Lockerbie hafi haft bækistöðvar í Júgóslaviu meðan þeir undirbjuggu verknaðinn. Júgóslavar komu sér upp sérlega nánu sambandi við palestínska hryðjuverkamenn og veittu þeim hem- aðarlega þjálfun. Hryðjuverkahópar Abus Nidal, sem réðust á flugvellina í Róm og Vín 1987, eru grunaðir um að hafa lagt upp í árásarleiðangrana frá Júgóslavíu. Nicolae Ceausescu, fyrrum einræðis- herra í Rúmeníu, var lflca áhugasamur um að rétta palestinskum hópum hjálparhönd og átti nána samvinnu við Jasser Arafat, forystumann PLO. Leynilögregla Ceausescus, Securit- ate, veitti PLO þjálfun í búðum norður af Búkarest. Securitate sá Iíka Arafat fyrir mörg hundruð fblsuðum vega- bréfúm og rafeindahlerunarbúnaði. En greiðamir voru ekki allir á annan veg- inn. Álitið er að PLO-menn hafi verið að verki í París 1977 þegar ráðist var á rúmenskan andófsmann sem gagnrýnt hafði Ceausescu. Það voru ekki þjálfunarbúðir fyrir hryðjuverkamenn í öllum löndum Austur-Evrópu. Pólverjar sendu að visu ráðgjafa til Mið-Austurlanda, en að öðru leyti náði aðstoð þeirra ekki lengra en að sjá þeim fyrir vopnum, keyptum á svarta markaðnum. Allt til 1987 hafði þar aðsetur vopnavið- skiptafyrirtæki kallað SAS, sem var í eigu Abu Nidals. Álitið er að hann eigi nokkrar huseignir í Póllandi. Gorbatsjov og lýðræðis- vakning bundu enda á starfsemina Aðstoðin sem Austur-Evrópuríkin veittu hryðjuverkamönnum fór dvín- andi efrir að Míkhail Gorbatsjov komst til valda fyrir fimm árum. Eitt hans fyrsta verk var að loka þjálfunar- búðum Rússa sjálfra þar sem boðið hafði verið upp á herforingjaráðsnám- skeið fyrir reynda hermdarverkamenn. Nú hefur skólinn aftur tekið upp fyrri starfsemi sem venjulegur herforingja- skóli. En það var lýðræðisvakningin í Aust- ur-Evrópu sem endanlega batt enda á stuðninginn við hryðjuvericahópa. í einu vetfangi voru sambönd rofin, þó að ýmsir innan vestrænna Ieyniþjón- usta hafi trú á að atvinnulausir örygg- issérffæðingar kommúnista starfi nú sem lausráðnir og bjóði þjónustu sina hverjum þeim sem getur borgað. Hryðjuvericasamtök hafa eflaust misst mátt við að missa fyrrverandi vemdara sina og hafa farið að leita að nýjum bakhjörlum í írak, Líbýu, Alsír og Norður-Kóreu. Það er kaldhæðnislegt að stuðningur Sovétmanna bak við tjöldin við hryðjuverkastarfsemi hafði farið dvín- andi einmitt um það leyti sem yfirvöld í Moskvu voru að verða sifellt áhyggjufyllri vegna hættunnar á slíku athæfi innan eigin landamæra. í októ- ber nk. koma tveir hershöfðingjar KGB, sem sestir eru í helgan stein, til London á ráðstefhu um baráttuna gegn hryðjuverkastarfsemi. Yflrvöld í Kreml senda mennina á ráðstefhuna vegna þess að þau hafa áhyggjur af hættunni á að íslamskir heittrúarmenn taki upp skæruliðastríð gegn yfirráð- um Moskvu.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.