Sjómannablaðið Víkingur - 01.02.1957, Page 11

eins og er og getur orðið það í dag, mælirinn hefir
fallið og sjáanlega er norðanátt í aðsigi, en hann
er sjólaus ennþá“. Svo fórust formanninum orð,
en hann er mjög veðurglöggur. Þetta gerðist á
áliðnu sumri 1928. Og við erum staddir í sjóbúð-
inni í Kvígindisdal. Tveir bátar voru gerðir út
þaðan um vorið. Átti Snæbjörn Thoroddsen ann-
an, hét sá „Otur“, var Árni formaður hans. Sig-
urður, bróðir Snæbjarnar, átti hinn bátinn, sem
hét „Kári“ og var Sigurður sjálfur formaður.
Bátarnir voru af svipaðri stærð, eða um 3 lestir.
Sigurður var hættur að róa sínum bát, en ætl-
aði nú að róa með Árna ásamt einum háseta sinna,
Guðjóni Jóhannessyni. Og ég, sem þessar línur
skrifa, var einn eftir af hásetum Árna, aðrir há-
setar voru farnir heim úr verinu. Um vorið og
fram til þessa var róið með línu, og beitt kúfiski.
Nú skildi róa með handfæri. Þótti okkur Guð-
jóni, sem vorum strákar á svipuðum aldri og
kom vel saman, gott að vera lausir við línuna og
kúfiskinn. Við vorum því orðnir fjórir á sjóbúð-
arloftinu í Kvígindisdal er vakna áttum til sjó-
ferðar þennan morgun. Nú kvað við skerandi blíst-
ur um alla búðina. Það var flautan í stút ket-
ilsins, sem sagði til sín. Þetta var nefnilega flautu-
ketill, mesta þing. Við þetta hljóðmerki fór að
koma hreyfing á mannskapinn. Ég hellti upp á
könnuna og tilkynnti, að kaffið væri tilbúið. „Eit-
urbununa tek ég sjálfur, en svo gjörið þið svo vel“.
Árni seildist eftir könnunni, svo vatt Guðjón sér
fram úr og sótti kaffi handa sér og sínum for-
manni. Verkoffort okkar stóðu fyrir framan rúm-
stokkana, þurftum við ekki annað en lyfta lok-
unum til að ná í það er við þurftum með kaffinu.
„Var þig að dreyma stelpur, Árni minn?“ spyr
Sigurður og kveikir sér í sígarettu. „Mig, ekki
aldeilis, það var drenginn sem var að dreyma
eitthvað kvenkyns eins og vant er, eða var ykkur
kannske að dreyma kvenfólk?“ „Ekki mig, sem
betur fer“, segir Guðjón. „Heldurðu að veðrið
verði gott í dag, Árni?“ spyr Sigurður. „Það
verður það framan af deginum að minnsta kosti“,
sagði Árni og snaraði sér fram á stokkinn, fór
með hendina niður með rúmbríkinni og náði í
rjólbita, stubba utan af honum og beit í, en stakk
honum svo niður með bríkinni aftur. Þá fór hann
að tína á sig spjarirnar, og það gerðum við einn-
ig. Innan skamms vorum við klæddir og komnir
í stígvélin. Við tókum til fyrir okkur nestisbita,
helltum kaffinu, sem eftir var í könnunni á hita-
flöskur og höfðum þær einnig með á sjóinn. Árni
seildist aftur niður með rúmbríkinni, tók upp rjól-
bitann, dró úr honum tvo toppa, rakti utan af
honum kvartilsbút, sem hann skar af, og stakk
í vasann. Svo setti hann bitann á sinn stað,' og
breiddi yfir rúmið. „Ekki lízt þér vel á hann
í dag, það sé ég á tóbaksögninni“, sagði ég og
skaut mér niður af loftskákinni.
Þegar út úr búðinni kom, litu allir til lofts,
svo sem venja er til. Loft var heiðskýrt að öðru
leyti en því að dimmt ský var yfir Patreksfjarð-
arbotninum norðanverðum, en hár og fjarlægur
þokubakki til hafsins, logn og sjólaust að heita
mátti.
Árni var fyrstur að bátnum, og stakk í negl-
unni og leit yfir bátinn, hvort allt væri með. Við
Guðjón lögðum hvalbeinshlemm fyrir aftan bát-
inn, með um meters millibili, svo skvettum við
á þá sjó, við það urðu þeir sleipir. Svo röðuðum
við okkur á bátinn og felldum skorður undan.
Tveir bökuðu aftan, einn studdi miðskips og einn
ýtti að framan. Háflóð var, því stutt að setja.
En báturinn rann heldur treglega til sjávar að
þessu sinni, svo það kostaði okkur allmikið erfiði.
Siggi hafði orð á því, að báturinn myndi hræð-
ast draumdísir mínar. Ég kvað trúlegt, að bæði
bátur og menn mundu fá nóg af þeim, áður en
við kæmum hér í vörina aftur, eftir ljóðinu er
þær vildu syngja. Loks flaut þó báturinn og við
stukkum uppí og ýttum frá landi. Árni renndi
fyrir stýrinu, tók sveifina og stakk í stýris-
augað. Svo settist hann á skutþóftuna og hafði
sveifina undir hendinni, meðan hann náði tóbaks-
tölu úr vasa sínuo. Ég setti vélina í gang, sem
var Okk „sóló“-vél, sem í þá daga þótti mikil
og góð vél, sem gaf bátnum góða ferð. Er bátnum
hafði verið snúið í stefnu út Patreksfjörð signdi
formaður sig, tók ofan höfuðfatið, og við gerð-
um slíkt hið sama. Er við aftur höfðum sett höf-
uðfötin á sinn stað, og ég lokið við að smyrja vél-
ina, færði ég mig aftur á þóftuna til Árna, Guð-
jón og Sigurður í framskipinu og röbbuðu sam-
an þar, en við Árni á skutþóftunni. Ég hafði setið
þarna hjá honum á þóftunni flest útstímin síðast-
liðin tvö vor og sumur, hlustað á sagnir frá hans
löngu sjómannsævi, á flestum tegundum skipa,
víðs vegar um Atlantshafið, allt norður í íshaf,
við flestar tegundir fiskveiða, hvalveiði og sel-
veiði og einnig fannennsku. Hér var því geysi
mikinn fróðleik á að hlýða, enda þreyttist ég
aldrei á að hlusta og spyrja, því Árni var ágætur
sjómaður á hvaða farkosti sem var, auk þess frá-
*_»bær stjórnari. Það hafði ég oft verið sjónarvott-
***ur að þann tíma, er ég hafði verið með honum.
En óspart var þá leitað í rjólið og sælöðrið
dreifði þá legi þess allvíða um andlitið. Þá var
Árni í essinu sínu, en skipanir hans voru þá ekk-
ert mömmuhjal.
„Þarna eru þeir að fara frá Patreksfirði", segir
Árni og spýtti í fallegum boga langt út fyrir borð-
stokkinn. „Hverjir eru það?“ spyr ég“ „Jóhann
Magnússon er fyrstur og Friðþjófur Þorsteins-
son rétt á eftir honum. Þeir ætla sjálfsagt á Kolls-
víkina“. Þessir tveir formenn voru í þá daga
aflakóngar á Patreksfirði. Flestir bátar þar, sem
voru margir, voru um 2—3 lestir að stærð. „Ætlar
þú á Kollsvíkina ?“ spyr ég. „Ætli ég reyni ekki
í „Flóanum“ fyrst, mig langar ekkert á víkina
11