Veðrið - 01.09.1969, Blaðsíða 14

Allmörg hin síðustu ár fyrir heimsstyrjöldina vou starfsmenn sjö, og unnu flestir
þeirra við veðurathuganir og veðurspár. Um dreifingu veðurfregna er það að
segja, að hið áðurnefnda skipulag var við lýði enn um allmörg ár. En auk þess
fór loftskeytastöðin í Reykjavík að útvarpa veðurfregnum á þeim árum. Árið
1930 hóf Ríkisútvarpið göngu sína. Var þá farið að útvarpa nýjum veðurfregn-
um um Ríkisútvarpið tvisvar á dag, og auk þess var gildandi veðurspá endur-
tekin á fréttatímum útvarpsins. Ekki þarf að fjölyrða um það, live mikinn þátt
Ríkisútvarpið hefir haft í skjótri og góðri dreifingu veðurfregna.
Þegar heimsstyrjöldin skall á, varð þegar í stað mikil breyting til hins verra.
Veðurfregnir urðu þá brátt „bannvara", engum veðurfregnum var útvarpað frá
erlendum stöðvum, né voru veðurfregnir sendar Veðurstofunni frá skipum á
liafi úti. Veðurstofan fékk þá einungis íslenzk veðurskeyti, sem send voru sím-
leiðis. Ekki var heldur leyft að útvarpa íslenzkum veðurfregnum. Á þeim árum
var aðeins spáð fyrir liálfan sólarhring og spárnar sendar símleiðis allmörgum
stöðvum víðs vegar á landinu til birtingar á sama liátt eins og á fyrstu starfs-
árum stofnunarinnar.
Flugveðurþjónusta. Veðurstofan hefir reynt að sameina starfið við almennar
veðurspár og flugveðurþjónustu, að svo miklu leyti sem unnt hefir verið. F.r
því nauðsynlegt að fjalla samliliða um þessar tvær greinar veðurþjónustunnar
liér á eftir. Þegar á striðsárunum jókst veðurþjónusta i þágu innanlandsflugs
mjög mikið, en síðustu stríðsárin lá í augum uppi, að Veðurstofunnar beið
mikið og mjög vandasamt verkefni að loknu stríði, en það var veðurþjónusta
fyrir Atlantshafsflug. Og ekki var langur tími til stefnu. Þegar sumarið 1946
hóf Flugfélag íslands farþegaflug milli íslands og Bretlands. Snemma á því ári
voru samþykktar á alþjóðavettvangi mjög ýtarlegar reglur um flugþjónustu,
m. a. flugveðurþjónustu, og skyldu |iær ganga í gildi 1. nóvember. Veðurstofan
hafði fjölgað starfsliði sínu lítið eitt þegar á árinu 1945, en þegar reglur Al-
þjóðaflugmálastofnunarinnar lágu fyrir var auðséð, að sú fjölgun yrði aðeins
lítil byrjun. Gert var ráð fyrir, að ein aðalflugveðurstofa starfaði á íslandi, og
samkvæmt ósk íslenzkra aðila var hún staðsett í Reykjavík. Slíkar veðurstofur
semja m. a. veðurspár um lendingarskilyrði á millilandaflugvöllum síns lands
á 6 klst. fresti dag og nótt alla daga ársins og auk þess aðvörunarskeyti, ef
lendingarskilyrði breytast verulega. Þess vegna er nauðsynlegt að liafa sam-
felldar vaktir veðurfræðinga, aðstoðarmanna og loftskeytamanna allan sólar-
hringinn. Vitanlega hafði þessi breyting stóraukin útgjöld í för með sér, og
áttu stjórnarvöldin stundum ákaflega bágt með að skilja, að þetta væri nauð-
synlegt. En í lengdinni var það þó ekki mesti vandinn. Það var hægt að ráða
og æfa loftskeytamenn og aðstoðarmenn á fremur stuttum tíma, en öðru visi
hagaði til um hina langskólagengnu menn, veðurfræðingana. Viða í heiminum
var skortur á veðurfræðingum þá daga, og ekki sízt hér, þar sem stækkun starf-
seminnar var tiltölulega mjög mikil. Og vonlaust var að fá bætt úr þessum
skorti nema á frekar löngum tíma. Það var því nauðsynlegt fyrst í stað, að allir
veðurfræðingar stofnunarinnar ynnu að veðurspám. Svo kom fljótlega nýtt
48 — VEÐRIÐ