Morgunblaðið - 14.03.2011, Síða 26

26 MENNING
MORGUNBLAÐIÐ MÁNUDAGUR 14. MARS 2011
Brynhildur Þorgeirsdóttir
stundaði nám við Myndlista-
og handíðaskóla Íslands, Ger-
rit Rietveld Academie í Hol-
landi og California College of
Arts and Crafts, auk sérnáms í
gleri við Orrefors í Svíþjóð og
Pilchuck Glass School í
Bandaríkjunum.
Verk Brynhildar er að finna í
öllum helstu söfnum landsins
auk safna í ýmsum löndum.
Hún hefur hlotið styrki og við-
urkenningar fyrir verk sín og
meðal annars fengið tvisvar
úthlutun úr The Pollock-
Krasner Foundation.
Af verkum í almennings-
rýmum má nefna Landslags-
mynd í Garðabæ, Klett
sem stendur við Leirvog-
inn í Reykjavík, Pendúl
hússins í MK og Minn-
isvarða um framtíðina á
Akureyri og í Háskól-
anum í Reykjavík.
Sýningin í Lista-
safni ASÍ er 15.
einkasýning Bryn-
hildar hér á
landi. Hún
stendur til 3.
apríl.
15. einka-
sýningin
LISTAKONAN
Kolbrún Bergþórsdóttir
kolbrun@mbl.is
„Verkin eru skáldskapur úr stein-
steypu og gleri,“ segir Brynhildur
Þorgeirsdóttir myndlistarkona um
sýningu sína Hugarlundur sem nú
stendur yfir í Listasafni ASÍ, í Ás-
mundarsal og arinstofunni. Á sýn-
ingunni eru skúlptúrar sem að
stórum hluta voru unnir í samvinnu
við og á gestavinnustofu The Glass
Museum í Tacoma í Bandaríkjunum.
Naut liðsinnis glerblást-
ursmanna
„Ég hef unnið með steinsteypu og
gler frá því ég lauk námi árið 1982,“
segir Brynhildur. „Ég sandsteypi
gler en þar sem ég hef enga aðstöðu
til að gera það á Íslandi fer ég til út-
landa til að búa til þá glerhluti sem
fara í verk mín. Flyt þá heim á
vinnustofu og held áfram að vinna
með þá. Þessir glerhlutir eru út-
gangspunktur í verkum mínum og í
vinnuferlinu taka þeir völdin og ég
læt þá leiða mig áfram.
Í sumar var mér boðið í eina viku
í gestavinnustofu Glass Museum í
Tacoma sem er rétt fyrir utan
Seattle og þar er einungis fengist
við glerblástur en ekkert steypt. Ég
kann ekki að blása gler, en hafði
þarna þrjá glerblástursmeistara,
sem unnu eftir teikningum mínum.
Vinnudagurinn var frá átta á
morgnana til fimm á daginn. Vinnu-
stofan er stór og þar eru áhorf-
endapallar fyrir nokkur hundruð
manns. Það er mjög gaman að horfa
á fólk vinna með gler og áhorf-
endapallarnir fylltust þegar safnið
var opnað á morgnana.
Við þessa vinnu hafði ég ákveðinn
útgangspunkt. Ég hafði gert fjöl-
margar tillögur að görðum fyrir Há-
skólann í Reykjavík og í þeirri vinnu
sökkti ég mér í rannsóknir á gróðri.
Ég átti alls konar skissur frá þessu
tímabili sem ég nýtti mér við verk-
efnin í Tacoma. Ég mætti með
teikningar sem ég hélt að myndu
duga í tvo daga, en glerblást-
ursmeistararnir kláruðu að vinna
eftir þeim á einum degi. Þá var ég
komin í gírinn, sá hvernig þeir unnu
og hvað var hægt að gera. Svo ég
skissaði og skissaði og mætti hvern
dag með nýjar teikningar. Það
komu út úr þessu alls konar hlutir
og marga þeirra sýni ég núna í Ás-
mundarsal.
Áður hef ég alltaf blandað saman
gleri og steinsteypu en á sýningunni
eru þó nokkur verk sem eru bara úr
gleri. Svo tók ég með mér út ösku úr
Eyjafjallajökli og prófaði að blanda
henni í gler þannig að nokkur verk-
anna eru sambland af gleri og Eyja-
fjallajökulsösku.“
Eins konar þróunarsaga
Er list þín að þróast í einhverja
sérstaka átt?
„Ég hef verið að vinna að list
minni í nær þrjátíu ár og vinn jafnt
og þétt. Þegar maður kann svona
vel á efnið sem maður vinnur með
þá verður maður nokkuð öruggur og
um leið opnast sífellt fleiri mögu-
leikar í túlkun. Listsköpunin verður
eins konar þróunarsaga. Á þessari
gestavinnustofu notaði ég allt öðru-
vísi aðferðir en ég er vön og um leið
varð eins konar stökkbreyting og
verkin urðu öll fígúratív. Í upphafi
ferils míns vann ég eingöngu fígúra-
tívt, en í seinni tíð var ég komin
meira út í landslag; fjöll, steina og
kletta. Þessi nýju verk eru sem sagt
fíguratívir skúlptúrar með rætur í
jurtaríkinu. Þetta eru verur, karl-
kyns og kvenkyns sem þurfti að
gefa nöfn. Einar Örn, vinur minn,
Benediktsson er góður textagerð-
armaður og hann hjálpaði mér með
nöfnin. Ég sagði honum að þessar
verur tengdust á vissan hátt gróðri
og þær spryttu í höfðinu á mér en
hann kom með tillögur að nöfnum
eins og Glitrur, Órur, Vitrur, Hygl-
ur og Trækur.“
Engir heimsfrægðarkomplexar
Sýningin nefnist Hugarlundur, af
hverju það nafn?
„Ég var að skapa framandi og
nýja hluti og stundum hugsaði ég:
Hvað er þetta? Hvaðan kemur
þetta? Svarið var venjulega: Þetta
er eitthvað sem ég gerði mér í
hugarlund. Um leið varð nafnið á
sýningunni til – og lundur tengist
líka gróðri.“
Brynhildur bjó í átta ár í Banda-
ríkjunum og sýndi verk sín þar og
víðar, en flutti heim árið 1990 og
er með vinnustofu á Bakk-
astöðum. „Ég er ekki með neina
heimsfrægðarkomplexa,“ segir
hún. „Mér finnst gott að vinna á
Íslandi, hérna á ég heima og
hér er minn markaður. Þriðja
hvert ár held ég stórar sýn-
ingar og veit yfirleitt með
góðum fyrirvara hvar ég sýni.
Það er nauðsynlegt að geta
tekið mið af rýminu þegar maður
vinnur að sýningu. Áður fyrr tók ég
oft þátt í samsýningum. En nú er ég
hætt að taka þátt í þeim nema mér
sé borgað fyrir það. Ég þarf ekki að
fá enn eina línuna í ferilskrána fyrir
einhverja samsýningu í Noregi. Það
skiptir mig ekki máli því ég er kom-
in með þrettán síðna ferilskrá. Mér
hefur gengið vel en nú er verk-
efnaskortur hjá myndlistarfólki.“
Kreppan hefur haft sín áhrif á af-
komu myndlistarmanna?
„Ég var vel stödd þegar „fallið“
eins og ég kalla það varð. Ég fékk til
dæmis fimm verkefni eftir sam-
keppni í Háskólanum í Reykjavík en
þremur þeirra hefur verið frestað.
Það var nóg að gera í alls konar
verkefnum en svo var allt skyndi-
lega búið. Afborgunarsjóðurinn sem
ég átti er nánast tómur. Núna er svo
að segja engin sala í samtíma-
myndlist á Íslandi. Það er enginn
sem gengur inn, bendir á verk og
segir: „Ég ætla að fá þetta“ og spyr
ekki einu sinni hvað það kostar.
Fyrirtæki sem áður keyptu gjafir
fyrir 300.000 krónur kaupa núna
fyrir 50.000. Og þeir sem eiga pen-
inga þora ekki að sýna þá.
Uppboðshaldarar segja fólki að
það sé örugg fjárfesting í myndlist
en staðreyndin er sú að þeir sem
fjárfesta þora ekki að fjárfesta
nema í gömlu og dauðu körlunum.
Þeir taka ekki áhættu með því að
kaupa verk eftir fremur ungan lif-
andi listamann. Menn þykjast
öruggir með Þorvald Skúlason uppi
á vegg. En ég held bara áfram.
Þetta er einungis spurning um að
halda út.“
Morgunblaðið/RAX
Brynhildur Þorgeirsdóttir „Þessi nýju verk eru sem sagt fíguratívir skúlptúrar með rætur í jurtaríkinu. Þetta eru verur, karlkyns og kvenkyns sem þurfti að gefa nöfn.“
Skáldskapur úr steinsteypu og gleri
 Brynhildur Þorgeirsdóttir sýnir skúlptúra í Listasafni ASÍ  Aska úr Eyjafjallajökli kemur
við sögu  Verk af verum sem Einar Örn Benediktsson aðstoðaði við að gefa nöfn