Fréttablaðið - 11.04.2013, Qupperneq 22

11. apríl 2013 FIMMTUDAGURSKOÐUN
HALLDÓR
FRÁ DEGI
TIL DAGS
FRÉTTABLAÐIÐ Skaftahlíð 24, 105 Reykjavík Sími: 512 5000, ritstjorn@frettabladid.is FRÉTTASTJÓRAR: Arndís Þorgeirsdóttir arndis@frettabladid.is, Kristján Hjálmarsson, kristjan@frettabladid.is og Trausti Hafliðason trausti@frettabladid.is HELGAREFNI: Sigríður Björg Tómasdóttir, ritstjórnarfulltrúi, sigridur@frettabladid.is
MENNING: Bergsteinn Sigurðsson bergsteinn@frettabladid.is DÆGURMÁL: Kjartan Guðmundsson kjartan@frettabladid.is LJÓSMYNDIR: Pjetur Sigurðsson pjetur@frettabladid.is FRAMLEIÐSLUSTJÓRI: Kolbrún Ingibergsdóttir kolbrun@frettabladid.is ÚTLITSHÖNNUN: Silja Ástþórsdóttir siljaa@frettabladid.is
ÚTGÁFUFÉLAG: 365 miðlar ehf. STJÓRNARFORMAÐUR: Ingibjörg S. Pálmadóttir FORSTJÓRI OG ÚTGÁFUSTJÓRI: Ari Edwald
RITSTJÓRAR: Ólafur Þ. Stephensen olafur@frettabladid.is, Mikael Torfason mikael@frettabladid.is Fréttablaðið kemur út í 90.000
eintökum og er dreift ókeypis á heimili á höfuðborgarsvæðinu og Akureyri. Einnig er hægt að fá blaðið í völdum verslunum á
landsbyggðinni. Fréttablaðið áskilur sér rétt til að birta allt efni blaðsins í stafrænu formi og í gagnabönkum án endurgjalds.
ISSN 1670-3871
Um hver einustu mánaðamót stendur
alltof stór hópur Íslendinga frammi fyrir
erfiðleikum og óvissu vegna þess að
launin duga einfaldlega ekki fyrir lífs-
nauðsynjum, ef marka má nýja lífskjara-
rannsókn Hagstofu Íslands.
Þessi staða er alvarleg en það þýðir
ekki að engin sé vonin. Stærsta einstaka
tækifærið til breytinga fæst eftir nokkra
daga þegar kosið verður til Alþingis.
Niðurstaða þeirra kosninga mun hafa
úrslitaáhrif á það hvort við höldum
áfram á þessari braut eða komumst á
annan og betri stað.
Lægri álögur
Lykilatriðið er að auka ráðstöfunartekjur
alls almennings í landinu. Það geta stjórn-
málamenn fyrst og fremst gert með lægri
opinberum álögum og gjöldum. Lækkun
tekjuskatts skiptir þar miklu en lægri
tollar og vörugjöld á nauðsynjar eins
og matvöru, barnaföt og bensín munu
einnig breyta miklu. Lækkun höfuð stóls
húsnæðis lána og léttari afborganir, sam-
hliða afnámi stimpilgjalds og tækifæri til
að fara frá verðtryggðu láni yfir í óverð-
tryggt mun einnig skipta miklu.
Samhliða slíkum aðgerðum fyrir
heimilin verður að huga að hvetjandi
leiðum svo fyrirtækin geti vaxið frekar.
Með lægri álögum vegna manna ráðninga,
aukinni sátt við atvinnulífið og sam-
stöðu um uppbyggingu í stað stöðnunar
mun tækifærum fjölga og hag vöxtur
aukast. Þannig forgangsröðun nýrrar
ríkisstjórnar mun ekki einungis nýtast
hverri einustu fjölskyldu, heldur sam-
félaginu í heild þar sem slík sókn mun
skapa traustari grundvöll undir þá vel-
ferð sem við öll viljum búa við.
Fólkið, fjölskyldurnar og fyrirtækin í
landinu eiga því mikla von. Með raun-
hæfum lausnum, aukinni sátt og trú á
framtíðinni getum við tryggt að lang-
flest heimili nái endum saman og kvíði
því ekki að ráðstöfunartekjur dugi fyrir
útgjöldum hvers mánaðar. Það gerist
þegar stjórnmálamenn fara að einblína á
það sem virkilega skiptir máli fyrir fólkið
í landinu.
Auðveldari mánaðamót
STJÓRNMÁL
Hanna Birna
Kristjánsdóttir
varaformaður Sjálf-
stæðisfl okksins
➜ Með raunhæfum lausnum, auk-
inni sátt og trú á framtíðinni getum
við tryggt að langfl est heimili nái
endum saman og kvíði því ekki að
ráðstöfunartekjur dugi fyrir út-
gjöldum hvers mánaðar.
BÆTUM KJÖR
ELDRI BORGARA
Framsókn boðar til opins fundar
um málefni eldri borgara
laugardaginn 13. apríl
kl. 10.30 - 12.00
að Suðurlandsbraut 24
ALLIR VELKOMNIR!
Frambjóðendur Framsóknar
í Reykjavík
REYKJAVÍK NORÐUR
Jóna Valgerður flytur ávarp
A
lls 123 þúsund krónum munaði á heildarmánaðar-
launum karla og kvenna hér á landi í fyrra sam-
kvæmt launarannsókn Hagstofunnar sem birt var í
gær. Ekki kemur fram í niðurstöðum rannsóknarinn-
ar hverju þetta sætir en hefðbundna skýringin er sú
að karlar vinni frekar eftirvinnu, sækist frekar eftir ábyrgðar-
stöðum sem gefa meira í vasann og að konur séu fjölmennari
í láglaunastéttum. Þessa skýringu þylur hver upp eftir öðrum
eins og óumbreytanlegt guðspjall og enginn verulegur áhugi
virðist vera á því að grafast fyrir um rætur vandans og hólfa
nákvæmlega niður hvar hann liggur, hvað þá bæta úr honum.
Launajafnrétti hefur verið
yfirlýst stefna Evrópuríkja, og
þar á meðal Íslands, síðan árið
1957 þegar reglan um sömu laun
fyrir sömu vinnu varð hluti af
Rómarsáttmálanum. Í rannsókn
Hagstofunnar virðist ekki hafa
verið lögð áhersla á að skoða sér-
staklega hvort sú regla er brotin,
eða yfir höfuð hvað valdi þessum mun í raun. Hann skýrist ekki
alfarið af yfirvinnu og hálaunastörfum karla eins og sést á því að
regluleg laun kvenna, án yfirvinnu, eru 69.000 krónum lægri en
karla. Eigum við ekki heimtingu á að fá að vita hvers vegna?
Umræðan um jafnrétti kynjanna snýst um að setja í lög jafnt
hlutfall karla og kvenna í stjórnum fyrirtækja, fjölga konum í
framlínu stjórnmálanna og telja kynfæri þátttakenda í umræðu-
þáttum í sjónvarpi og á síðum blaðanna. Allt góðra gjalda vert en
kemur þeim konum sem ekki eiga möguleika á að framfleyta sér
af launum sínum að afskaplega litlu haldi. Fleiri konur í hálauna-
stöðum myndu vissulega hækka meðaltalið fyrir laun kvenna
en um leið skekkja myndina enn frekar, þar sem hærri laun
nokkurra kvenna myndu hjálpa til við að fela þann vanda sem
láglaunastefna fyrir „kvennastörf“ felur í sér. Grundvöllur þess
að við getum byrjað að tala um jafnrétti í raun hlýtur að vera að
konur jafnt sem karlar njóti þeirra lágmarksmannréttinda að
geta séð fyrir sér.
Sú viðtekna venja að kvennastéttir séu láglaunastéttir sendir
skýr skilaboð: konur þurfa ekki jafnhá laun og karlar þar sem
þeir eru enn þann dag í dag álitnir fyrirvinnur heimilanna.
Konur geta bara gjört svo vel að vera komnar „upp á einhvern
déskotans draumaprins“, eins og Dagur Sigurðarson orðaði það,
ef þær vilja lifa mannsæmandi lífi. Annað skáld, Virginia Woolf,
benti á það strax árið 1929 að til þess að geta stundað ritstörf
þyrftu konur að vera fjárhagslega sjálfstæðar og það á ekki bara
við um skriftir heldur öll önnur störf enn þann dag í dag. Sú til-
finning að vera ekki matvinnungur dregur úr sjálfsvirðingu og
eykur á minnimáttarkennd. Jafnvel þótt konunni takist nú að tóra
af laununum sínum situr hún uppi með þau skilaboð að hversu vel
sem hún standi sig í starfi sé vinnuframlag hennar minna virði
en karlkyns starfsfélaga.
Það er merkilegt hversu lítið rúm þetta misrétti fær í opin-
berri umræðu. Ríkisstjórnarflokkarnir tveir, Samfylking og
Vinstri græn, stæra sig af því að vera kvenfrelsisflokkar með
til heyrandi fléttulistum og öðrum sýndartilfæringum í þágu
kvenna en þegja þunnu hljóði um það gat í kvenfrelsisbaráttunni
sem launa misréttið felur í sér. Það getur enginn orðið frjáls sem
þarf á aðstoð annars að halda við að sjá sér farborða og á meðan
þetta misrétti lifir góðu lífi er tómt mál að tala um kynjajafnrétti.
Launamunur kynjanna er ekkert í rénun:
123.000 á mánuði
Friðrika
Benónýsdóttir
fridrikab@frettabladid.is
Tveir ráðherrar úti
Stöð 2 gerði fékk MMR til að leggja
saman niðurstöður síðustu tveggja
fylgiskannana og skipta niðurstöðun-
um eftir kjördæmum. Útkoman var
gríðarlega áhugaverð og ekki færri en
fjórtán nýir þingmenn verða í þing-
flokki Framsóknarflokksins, verði
þetta útkoman. Ekki var síður
áhugavert að sjá þá sem
ekki fá endurnýjað umboð
til setu á Alþingi. Á meðal
þeirra voru tveir ráðherrar
í núverandi ríkisstjórn;
Guðbjartur
Hannesson vel-
ferðarráðherra
og Ögmundur
Jónasson
innanríkis-
ráðherra.
Hringnum lokað?
Seðlabankastjóri hefur auglýst
eftir aðstoðarmanni, en það er ný
staða í bankanum. Skyldi engan
undra að hann vantaði aðstoð eftir
að bankastjórum var fækkað úr
þremur í einn. Alls sóttu 68 manns
um stöðuna og þar á meðal
Hrannar Björn Arnarsson,
aðstoðarmaður Jóhönnu
Sigurðardóttur for-
sætisráðherra sem réð
einmitt Má Guðmundsson
sem Seðlabankastjóra.
Skemmtilegur
snúningur það.
Afdrifaríkt hik
Hanna Birna Kristjánsdóttir var
hvött til þess að gefa kost á sér til
formennsku í Sjálfstæðisflokknum
á síðasta landsfundi. Hún gerði það
ekki, hefur væntanlega metið það
svo að ef hún tapaði í annað sinn
fyrir Bjarna yrði hún aldrei for-
maður. Könnun Viðskiptablaðsins,
sem birt er í dag, bendir til að
þetta hik gæti orðið afdrifaríkt
fyrir flokkinn, en þar kemur í ljós
að nær helmingur þeirra
sem ætla að kjósa Fram-
sókn myndu kjósa Sjálf-
stæðisflokkinn, væri
Hanna Birna formaður.

kolbeinn@frettabladid.is