Fréttablaðið - 11.04.2013, Síða 23

FIMMTUDAGUR 11. apríl 2013 | SKOÐUN | 23
Fundarstjóri og stjórnandi umræðna er Ragnhildur Helgadóttir, prófessor við lagadeild HR.
Hvar: Háskólanum í Reykjavík, Menntavegi 1, stofu M209 á 2. hæð.
MENNTUN OG
VERÐMÆTASKÖPUN
Háskólinn í Reykjavík boðar til málþings um menntun og verðmætasköpun
fimmtudaginn 11. apríl kl. 12:00–13.30 í stofu M209.
hr.is
Dagskrá
Menntun fyrir atvinnulíf og samfélag
Dr. Ari Kristinn Jónsson, rektor HR
Sjónarmið atvinnulífsins
Björgólfur Jóhannsson, formaður SA
Pallborðsumræður
Árni Þór Sigurðsson, Vinstri grænum
Hanna Birna Kristjánsdóttir, Sjálfstæðisflokki
Heiða Kristín Helgadóttir, Bjartri framtíð
Magnús Orri Schram, Samfylkingu
Frosti Sigurjónsson, Framsóknarflokki
Ari Kristinn Jónsson, rektor Háskólans í Reykjavík
Hilmar Bragi Janusson, forseti Verkfræði- og náttúruvísindasviðs Háskóla Íslands
Stefán B. Sigurðsson, rektor Háskólans á Akureyri
Björgólfur Jóhannsson, formaður Samtaka atvinnulífsins
Hreggviður Jónsson, formaður Viðskiptaráðs
Svana Helen Björnsdóttir, formaður Samtaka iðnaðarins
MÁLÞINGIÐ FER FRAM Á ENSKU OG ER ÖLLUM OPIÐ.
Hvar: Háskólanum í Reykjavík, Menntavegi 1, stofu M103 (dómsalur) á 1. hæð.
Fundarstjóri: Gunnar Þór Pétursson, sérfræðingur við lagadeild Háskólans í Reykjavík.
ACCESS TO THE EFTA COURT
Hvernig geta einstaklingar og lögaðilar komið málum fyrir EFTA-
dómstólinn? Er það auðvelt, erfitt eða raunhæft fyrir alla? Aðalgestur
málþingsins er Carl Baudenbacher, forseti EFTA-dómstólsins.
Lagadeild Háskólans í Reykjavík býður til málþings
föstudaginn 12. apríl kl. 12:00–13:30.
www.hr.is
Access to the EFTA
Court for citizens and
economic operators
Carl Baudenbacher,
Prof. Dr. iur. Dr. rer. pol.
Forseti EFTA-dómstólsins.
Access to EEA justice?
Illusions of homogeneity
and reluctant national
courts
Dóra Sif Tynes, hdl.
Reciprocity in the EEA
Dr. Philipp Speitler, Legal
Secretary to the President
of the EFTA Court.
A bumpy road to the
EFTA Court? Advisory
opinions and Icelandic
Courts
Stefán Geir Þórisson, hrl.
28. febrúar, 1998: Í breska lækna-
tímaritinu The Lancet birtist
grein eftir lækni sem heldur því
fram að samband sé milli bólu-
setningar við mislingum og ein-
hverfu hjá börnum. Í Bretlandi
grípur um sig skelfing. Foreldrar
neita að láta bólusetja börn sín.
Niðurstöður rannsóknarinnar
reynast falsaðar. Enn halda sig
þó margir frá hvers konar bólu-
setningum.
6. apríl, 2013: 1.700 óttaslegnir
foreldrar standa með börn sín í
biðröð í bresku borginni Swan-
sea þar sem sett hefur verið
upp neyðarmóttaka og fram fer
fjöldabólusetning gegn misling-
um. Faraldur hefur brotist út í
borginni vegna þess hve algengt
er að börn fædd eftir 1998 hafa
ekki verið bólusett. 600 börn hafa
smitast.
Ekki „öll“ heldur „sum“
Íslenskir pólitíkusar keppast
nú við að bjóða kjósendum bót
meina sinna. Af loforðum þeirra
að dæma virðist sem sá krank-
leiki sem þarfnast helst lækn-
ingar við sé staða „heimilanna
í landinu“. Að bæta hag fólks
er göfugt markmið. Hugtakið
„heimilin í landinu“ eins og það
er notað í yfirstandandi kosn-
ingabaráttu er þó langt frá því að
þýða „öll“ heimilin í landinu.
Það er erfitt annað en að bera
hrollblandna virðingu fyrir því
hvernig Framsóknar flokknum
tekst að stýra upp á sitt eins-
dæmi áherslum kosninga-
baráttunnar. Á meðan Sigmund-
ur Davíð stikar stórum um hinn
pólitíska leikvöll með glæfra-
legar fullyrðingar um skulda-
niðurfellingar reiddar fram á
silfurfati og baðar sig í sviðs-
ljósinu trítla leiðtogar annarra
flokka uppburðarlitlir á eftir
honum í von um að ljóstíra slys-
ist til að falla á þá þar sem þeir
tísta: „Okkur er líka annt um
heimilin í landinu.“
Látum liggja milli hluta að
flestum ber saman um að þær
hugmyndir sem framsóknar-
menn hyggjast vinna kosning-
arnar með og snúast um skulda-
afskriftir vegna húsnæðislána
eru skýjaborg ein. Stóra spurn-
ingin er þessi: Á tímum þegar
nóg má bæta í íslensku sam-
félagi, hvers vegna beinist öll
athyglin að vandamáli afmark-
aðs hóps fólks sem tók of há
húsnæðis lán? Hvað með þá sem
leigja? Hvað með þá sem tóku
ekki há lán? Hvað með þá sem
eru með aðrar sligandi skuldir
sem ekki tengjast húsnæðis-
kaupum? Ef „heimilin í landinu“
eiga að verða helsta verkefni
næstu ríkisstjórnar, af hverju
ganga kosningarnar ekki út á að
bæta hag allra heimila en ekki
bara sumra?
Fíllinn í herberginu
Þegar fylgst er með kosninga-
baráttunni verður ekki komist
að annarri niðurstöðu en þeirri
að stjórnmálamenn hafi misst
sjónar á rót vandans. Fíllinn í
herberginu, mál málanna sem
enginn vill tala um lengur, er
krónan.
Skömmu eftir hrun virtist hver
einasti pólitíkus með hugmynd að
nýjum gjaldmiðli okkur Íslend-
ingum til handa. Sumar þeirra
jöðruðu við að vera jafn handa-
hófskenndar og ef ég styngi upp
á, eftir Star Trek maraþon gær-
kvöldsins, að við tækjum upp
klingonska gjaldmiðilinn darsek.
En með útilokunaraðferðinni
hefur ein leið sýnst praktískust.
Að minnast á Evrópusam-
bandið um þessar mundir þykir
jafnlítið „trendí“ og að dansa
hliðar saman hliðar á Kaffibarn-
um við nýjasta lag The Char-
lies í snjóþvegnum gallabuxum.
Evrópusambandið og evran eru
þó ein hugsanleg leið út úr þeim
fjölþætta vanda sem að okkur
steðjar. Hátt vaxtastig, vöruverð
og verðbólga er það sem helst
hefur hrjáð „heimilin í landinu“
síðustu ár. Ef bornar eru saman
aðstæður hér á landi og í Evrópu-
sambandinu og á evrusvæðinu
kemur í ljós sláandi munur á
aðstæðum sem „heimili“ þessara
landa hafa þurft að búa við:
■ Frá árinu 2008 hefur íslenska
matarkarfan hækkað um 32%. Í
Evrópusambandinu hækkaði hún
um 5,2%.
■ Á síðustu 10 árum fóru vextir
Seðlabanka Evrópu hæst í 4,75%.
Á sama tímabili fóru vextir
Seðlabanka Íslands hæst í 18%.
■ Meðalvextir á óverðtryggðu
húsnæðisláni á Írlandi eru nú
3,5%, á Spáni 3,3% og í Þýska-
landi 2,9 %. Á Íslandi eru þeir
um 6,75%.
■ Síðasta árið var verðbólga á
Íslandi á bilinu 3,9% til 6,4%.
Verðbólga á evrusvæðinu var
aðeins 1,7%-2,7%.
Ekki frekar en útópía Fram-
sóknarflokksins, sem virðist
skrefinu frá því að lofa að breyta
íslensku samfélagi í þjóð kreisti-
legra kærleiksbjarna skapaða í
mynd hins mjúkmála Sigmundar
Davíðs, er Evrópusambandið
töfralausn. En við höfum ekki
efni á að hunsa þann áþreifan-
lega kost sem Evrópusambandið
er, jafnvel þótt hann þyki ekki
„trendí“. Meira að segja sá rót-
gróni Evrópuflokkur Samfylk-
ingin hefur þagað þunnu hljóði
um Evrópusambandið þangað til
í fyrradag þegar stutt grein eftir
formann flokksins birtist um
málaflokkinn hér í Fréttablaðinu.
Rúmar tvær vikur eru til kosn-
inga. Tími er kominn til að raun-
verulegar lausnir séu ræddar,
lausnir sem taka mið af öllum
heimilum í landinu til frambúðar,
en ekki bara skammtíma lausnir
fyrir sum heimili. Og ESB er
trúverðugt mótvægi við útópíu
Sigmundar Davíðs þegar kemur
að hag heimilanna. Samfylking-
in ætti því að taka á sig rögg,
koma til dyranna eins og hún er
klædd og flagga sérstöðu sinni í
stað þess að reyna að fela hana í
örvæntingarfullri tilraun til að
höfða til allra.
Morfín, plástrar, bólusetning?
Krónan er eins og mislingar, hún
er vírus sem streymir um æðar
íslensks hagkerfis – íslenskra
heimila, íslensks efnahagslífs.
Til að lina þjáningar þjóðar-
innar býður Sigmundur Davíð
morfínsprautu. Leiðtogar hinna
flokkanna bjóða plástra. En
hvorki morfín né plástrar lækna
undirliggjandi meinið. Ef við
látum glepjast af vafasömum
gylliboðum pólitíkusa í kosninga-
slag í stað þess að bólusetja
okkur við þeim orsakavaldi,
þeirri veiru, sem veldur háu
vaxtastigi, vöruverði og verð-
bólgu, megum við vænta þess
að innan nokkurra ára, líkt og í
Swansea, brjótist út nýr faraldur.
Að minnast á Evrópu-
sambandið um
þessar mundir þykir jafnlítið
„trendí“ og að dansa hliðar
saman hliðar á Kaffibarnum
við nýjasta lag The Charlies
í snjóþvegnum gallabuxum.
Í DAG
Sif
Sigmarsdóttir
rithöfundur
Útópía Sigmundar
Davíðs og ESB