Morgunblaðið - 11.04.2015, Síða 2

2 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 11. APRÍL 2015
Morgunblaðið Hádegismóum 2, 110 Reykjavík. Sími 5691100 Fréttir Guðmundur Sv. Hermannsson, Sigtryggur Sigtryggsson ritstjorn@mbl.is Viðskipti Sigurður Nordal vidskipti@mbl.is Menning Einar Falur Ingólfsson menning@mbl.is
Íþróttir Víðir Sigurðsson sport@mbl.is mbl.is Sunna Ósk Logadóttir netfrett@mbl.is, Smartland Marta María Jónasdóttir, smartland@mbl.is Umræðan | Minningar | Bréf til blaðsins mbl.is/sendagrein Prentun Landsprent ehf.
Mallorca
meðöllu inniföldu
Verð frá
*á mann m.v. 2 fullorðna og 2 börn í íbúð með einu
svefnherbergi í eina viku 4. júní á hótel Playa Dorada.
Verð fyrir 2 fullorðna í stúdíóíbúð 129.900 kr.
99.900 kr.*
Vikulegt flug
Börnin á Leikskólanum Baugi tóku glöð þátt í
bláum apríl í gær í tilefni af alþjóðlegum degi
einhverfunnar. Gerðu þau bláa litinn hluta af út-
búnaði sínum fyrir leikskólann, hvert með sínum
hætti. Þá sýndu þau afrakstur þemadaga um ein-
hverfu. Styrktarsöfnunin hófst formlega 1. apríl
og stendur út apríl. Safnað er fyrir námskeiðum
fyrir foreldra barna með einhverfu sem og fé-
lagsfærninámskeiðum fyrir börn með einhverfu.
Lífið er blátt á mismunandi hátt
Morgunblaðið/Ómar
Börnin á Baugi klæddust bláu á alþjóðlegum degi einhverfunnar
Kjartan Kjartansson
kjartan@mbl.is
Samband er á milli fjölgunar dauðs-
falla á höfuðborgarsvæðinu og
hækkunar á styrk brennisteinsvetn-
is frá jarðhitavirkjunum í nágrenni
þess, samkvæmt niðurstöðum nýrr-
ar rannsóknar. Ragnhildur Finn-
björnsdóttir, höfundur hennar, seg-
ir niðurstöðurnar vísbendingu sem
gefi ástæðu til að kanna málið betur.
Í rannsókninni, sem Ragnhildur
vann sem hluta af doktorsnámi sínu
við miðstöð í lýðheilsuvísindum við
Háskóla Íslands, voru tengsl fjölda
dauðsfalla á höfuðborgarsvæðinu á
árunum 2003 til 2009 og aukningar í
styrk brennisteinsvetnis í lofti frá
Hellisheiðar- og Nesjavallavirkjun-
um könnuð. Í ljós kom að dauðs-
föllum fjölgaði marktækt yfir sum-
artímann einum til tveimur dögum
eftir að meira mældist af brenni-
steinsvetni í lofti, einnig hjá fólki yf-
ir áttræðu, óháð árstíð, sama dag
eða daginn eftir aukninguna.
Ragnhildur segir að eldri rann-
sóknir hafi gefið vísbendingar um að
samband væri á milli þessara þátta
en ekki hafi fengist nein afgerandi
niðurstaða. Á Íslandi sé til góður
gagnagrunnur yfir mælingar frá
Umhverfisstofnun og því hafi hún
ákveðið að ráðast í rannsóknina.
„Þá kom í ljós að það var sam-
band á milli þessara þátta. Það er
ekki hægt að alhæfa eitthvað út frá
einni rannsókn. Þessi rannsókn gef-
ur vísbendingu um að það sé eitt-
hvað að gerast og það þurfi að skoða
þetta betur,“ segir Ragnhildur.
5% fjölgun dauðsfalla
Sjálf vinnur hún nú að annarri
rannsókn á því hvort samband sé á
milli aukningar í styrk brennisteins-
vetnis, komu fólks á bráðamóttöku
og innlagna á sjúkrahús. Þá rann-
sókn vonast hún til að birta fyrir lok
þessa árs.
Almennt eru gildi brennisteins-
vetnis afar lág á höfuðborgarsvæð-
inu, að sögn Ragnhildar. Þau fari
einstaka sinnum yfir 150 míkró-
grömm á rúmmetra en fólk byrji að
finna lyktina af menguninni við um 7
míkrógrömm. Það þurfti hins vegar
aðeins litla aukningu í styrk brenni-
steinsvetnisins í lofti til þess að það
sæist í fjölgun dauðsfalla. Aukn-
ingin í dauðsföllum nemur um 5%
yfir sumartímann en rétt um 2% hjá
eldra fólki. Ragnhildur segir erfitt
að segja til um hvað geti valdið
þessu sambandi. „Erfitt er að al-
hæfa hvort um raunverulegt or-
sakasamband sé að ræða en rann-
sóknir benda til að
brennisteinsvetni geti haft áhrif á
æðakerfið og öndunarfærasjúk-
dóma,“ segir Ragnhildur. Nánari
umfjöllun má lesa á mbl.is
Dauðsföll tengd mengun?
 Ný rannsókn sýnir samband á milli dauðsfalla á höfuðborgarsvæðinu og aukins
styrks brennisteinsvetnis frá jarðvarmavirkjunum  Marktæk fjölgun á sumrin
„Þessi rannsókn
gefur vísbendingu
um að það sé eitt-
hvað að gerast.“
Ragnhildur Finnbjörnsd.
Fjórir heppnir söngvarar hlutu
styrki úr Minningarsjóði Vilhjálms
Vilhjálmssonar í gær, fyrir skóla-
árið 2015-2016. Markmið sjóðsins er
að styrkja árlega til náms söngvara,
sem þykja skara fram úr á sínu
sviði.
Er þetta fjórða úthlutunin úr
sjóðnum frá því hann var stofnaður
árið 2008 og í ár voru það Sólveig
Óskarsdóttir og Steinunn Þorvalds-
dóttir, nemendur við framhaldsdeild
Söngskólans í Reykjavík, sem fengu
styrki til háskólanáms við Söngskól-
ann næsta vetur. Einnig hlaut Sara
Blandon, nemandi við framhalds-
deild Tónlistarskóla FÍH, styrk til
náms til burtfarar og kennaranáms
við Tónlistarskóla FÍH næsta vetur.
Að endingu hlaut Guðmundur Dav-
íðsson, nemandi við Söngskóla Sig-
urðar Demetz, styrk til áframhald-
andi náms við Söngskóla Sigurðar
Demetz næsta vetur. laufey@mbl.is
Framúrskarandi söngvarar
Morgunblaðið/Golli
Styrkur Þóra Guðmundsdóttir, ekkja Vilhjálms, og Magnús Kjartansson
veittu Sólveigu, Steinunni og Guðmundi styrkina. Sara var fjarverandi.
Enn ganga vetr-
arlægðir yfir
landið, nú þegar
12 dagar eru þar
til sumardag-
urinn fyrsti renn-
ur upp. Veð-
urstofan spáir
18-23 m/sek
norðvestantil á
landinu í dag
með talsverðri
snjókomu og síðan norðaustanlands
í kvöld. Heldur verður hægara
syðra og stöku él, og kólnar í veðri.
Búast má við samgöngutruflunum
norðanlands í dag, líkt og Austfirð-
ingar fengu að kenna á í gær, sem
og ökumenn sem áttu leið um
Hellisheiði og Þrengsli í gærkvöldi.
Skyggni var um tíma ekkert og
skaflar höfðu myndast á vegum.
Varð að loka sumum fjallvegum
eystra þegar versta veðrið gekk yf-
ir, og einnig í Öræfum. Óveður var
á Mýrdalssandi og undir Eyjafjöll-
um.
Á morgun verður veðrið skap-
legra en þó enn kalt, allt að 8 gráðu
frost fyrir norðan og austan. Held-
ur hlýrra verður sunnan lands og
vestan en snýst í sunnanátt síðdegis
á morgun með snjókomu, slyddu og
síðar rigningu. Eftir því sem líður á
vikuna mun hlýna með suðlægum
áttum og vætu en léttara verður yf-
ir norðanlands.
Truflanir
á sam-
göngum
Enn lætur veturinn
á sér kræla.
 Ökumenn í vand-
ræðum á fjallvegum
Karlmaður á þrítugsaldri lést í um-
ferðarslysi á Biskupstungnabraut í
fyrrakvöld þegar fólksbifreið fór
nokkrar veltur utan vegar. Sá er lést
var Rúmeni en búsettur hér á landi.
Hann var farþegi í bifreiðinni en
ökumaðurinn virðist hafa misst
stjórn á henni í mikilli hálku. Alls
voru sex manns í bifreiðinni.
Samkvæmt upplýsingum frá lög-
reglunni á Selfossi var bifreiðin að-
eins gerð fyrir fimm manns. Auka-
farþegi var því í bílnum. „Sá sem
kastaðist út hefur verið þessi auka-
farþegi sem ekki var í belti,“ segir
Oddur Árnason, yfirlögregluþjónn á
Selfossi, en maðurinn lenti undir
bílnum og lést. Annar beltislaus far-
þegi kastaðist einnig út úr bílnum og
er nokkuð slasaður.
Aukafarþegi
var í bílnum