Fréttablaðið - 20.02.2018, Side 10

Frá degi til dags
Útgáfufélag: 365 miðlar ehf. Stjórnarformaður: Einar Þór Sverrisson forStjóri: Ingibjörg Stefanía Pálmadóttir Útgefandi og aðalritStjóri: Kristín Þorsteinsdóttir kristin@frettabladid.is
aðStoðarritStjórar: Kjartan Hreinn Njálssson kjartanh@frettabladid.is, Ólöf Skaftadóttir olof@frettabladid.is, Sunna Karen Sigurþórsdóttir sunnak@frettabladid.is.
Fréttablaðið kemur út í 85.000 eintökum og er dreift ókeypis á heimili á höfuðborgarsvæðinu og Akureyri. Einnig er hægt að fá blaðið í völdum verslun um á landsbyggðinni. Fréttablaðið áskilur sér rétt til að birta allt efni blaðsins í stafrænu formi og í gagnabönkum
án endurgjalds. ISSN 1670-3871 fréttaBlaðið Skaftahlíð 24, 105 reykjavík Sími: 512 5000, ritstjorn@frettabladid.is helgarBlað: Kristjana Björg Guðbrandsdóttir kristjanabjorg@frettabladid.is markaðurinn: Hörður Ægisson hordur@frettabladid.is
menning: Magnús Guðmundsson magnus@frettabladid.is lífið: Guðný Hrönn Antonsdóttir gudnyhronn@frettabladid.is ljóSmyndir: Vilhelm Gunnarsson villi@frettabladid.is framleiðSluStjóri: Sæmundur Freyr Árnason sfa@frettabladid.is
Halldór
Kjartan Hreinn
Njálsson
kjartanh@frettabladid.is
Á Vestur-
löndum hafa
forneskju-
legar hefðir
blessunarlega
þurft að lúta í
lægra haldi
fyrir
áherslum
hins upplýsta
samfélags.
Þegar ég var að alast upp í Vogahverfinu í Reykjavík á sjöunda og áttunda áratug síðustu aldar tókum við flestöll strætó til að fara á milli
borgarhluta. Við sátum hvert með öðru, krakkar og
forstjórar, fiskverkafólk og erindrekar, skósmiðir og
fulltrúar, húsmæður og tannlæknar – og borgarfulltrú-
ar: Kristján Benediktsson sá góði fulltrúi Framsóknar-
flokksins var alltaf í Vogavagninum á morgnana.
Í strætó var maður innan um fólk, maður sá fólk,
fékk tilfinningu fyrir öðru fólki og sjálfum sér í sam-
hengi við það. Reglulega vorum við beðin af vagn-
stjóra að gjöra svo vel og færa okkur aftar í vagninn,
svo að fleiri kæmust fyrir. Það efldi félagsandann og
tillitssemina og tilfinninguna fyrir því að búa í borg
með öðru fólki.
Frá þessum árum hefur höfuðborgarsvæðið færst
fjær því að standa undir nafni sem borg, hvað varðar
þjónustu og mannlíf í hverfunum, sem eru mörg bara
samsafn af svefnherbergjum. Almenningssamgöngur
sem hafa um árabil mátt þoka fyrir sífellt aukinni
notkun einkabíla, en eins og kunnugt er líta margir
Íslendingar á bíla sem nokkurs konar úlpu, skrifstofu
á hjólum eða vélknúinn hest sem rati sjálfur meðan
bílstjórinn er í símanum, og telja það til marks um
meiriháttar ósigur í lífinu að þurfa að deila rými með
öðru fólki meðan farið er milli bæjarhluta.
Nú stendur til að gera stórátak í almenningssam-
göngum með svokallaðri Borgarlínu, sem sveitar-
félögin á höfuðborgarsvæðinu hafa sameinast um
að byggja upp með atbeina ríkisins. Takist þetta átak
er þess jafnvel að vænta að almenningssamgöngur
komist í svipað horf og var á uppvaxtarárum mínum.
Það er verðugt markmið. Samt virðast sumir fram-
bjóðendur ætla að bjóða fram undir kjörorðinu:
Enginn í strætó!
Við þurfum öll að færa okkur aftar í vagninn ef við
eigum að komast hér öll fyrir. Það er óskiljanlegt að á
því herrans ári 2018 sé deilt um það hvort raunhæfar
og áreiðanlegar almenningssamgöngur – eins og
tíðkast um allan heim – skuli vera hluti grunnþjón-
ustu sveitarfélaganna.
Aftur í vagninn!
Guðmundur
Andri Thorsson
þingmaður Sam-
fylkingarinnar
Reglulega
vorum við
beðin af
vagnstjóra að
gjörasvovelog
færa okkur
aftar í vagn-
inn, svo að
fleiri kæmust
fyrir.
Nýjar vörur frá geoSilica
Kísill Íslenskt kísilsteinefni
Recover Fyrir vöðva og taugar
Renew Fyrir húð, hár og neglur
Repair Fyrir bein og liði
Fæst í öllum helstu apótekum, heilsuvöruverslunum,
Hagkaupum, Nettó, Fjarðarkaupum og vefverslun geoSilica.
Nánari upplýsingar má fi nna á www.geosilica.is
Í frumvarpi til laga um breytingu á hegningar-lögum, sem gerir það að verkum að umskurður drengja varði sex ára fangelsi, lýstur saman með nokkuð athyglisverðum hætti arfleifð forneskj-unnar, trúarbragða og hefða annars vegar, og hins vegar þeirri upplýstu heimspeki og siðferði
sem mynda grundvöll nútíma lagasetningar og læknis-
fræði á Vesturlöndum. Því miður er frumvarpið með
engu móti heppileg leið til að hefja upplýsta og þarfa
umræðu um umskurð drengja.
Hin forna og helga hefð umskurðar drengja er
birtingarmynd þess hvernig áherslur og hefðir sam-
félagsins eru settar skör hærra en frelsi einstaklingsins.
Með umskurði er drengnum fundinn staður innan
ákveðinna trúarhefða og hann skilgreindur út frá
hefðum foreldra sinna. Þetta einskorðast auðvitað
ekki við umskurð. Börn neyðast víða til að opna arma
sína fyrir trúarstefnum sem þau munu mögulega segja
skilið við síðar meir.
Umskurður barna á ekkert skylt við þær
áherslur sem við höfum haft að leiðarljósi frá því að
upplýsingar öld var og hét: sjálfsforræði, réttindi ein-
staklingsins, trúfrelsi o.fl.
Séu siðferðileg sjónarmið sett til hliðar, þá er enn
vafasamur læknisfræðilegur grundvöllur fyrir inngripi
eins og umskurði. Rannsóknir hafa sýnt fram á að hann
dragi úr líkum á þvagfærasýkingu, en slíkt má auðveld-
lega meðhöndla með lyfjum. Að hann sé vörn gegn
veirusýkingum og kynsjúkdómum eru rök sem eiga
varla erindi í vestrænu samhengi og engan veginn sem
réttlæting fyrir sársaukafullri aðgerð eins og umskurði.
Á Vesturlöndum hafa forneskjulegar hefðir bless-
unarlega þurft að lúta í lægra haldi fyrir áherslum
hins upplýsta samfélags. En eigum við í einni svipan
að banna umskurð með lögum og henda þeim sem
hann stunda í sex ára fangelsi? Nei, auðvitað ekki. Slíkt
er hvorki til þess fallið að sýna trúarlífi gyðinga og
múslima virðingu, né er það vænlegt til ávinnings og
er í raun í sjálfu sér forneskjuleg nálgun að flóknu og
viðkvæmu máli.
Sé þingmönnunum alvara um að ná fram breyt-
ingum þá þarf mun víðtækari umræða að eiga sér stað
og við Íslendingar, með okkar takmörkuðu reynslu
af umskurði, erum varla réttu fundarstjórarnir í þeim
samræðum. Mun frekar ættum við að horfa til smærri
skrefa í skaðaminnkun sem vísa munu leiðina í rétta
átt, eins og að deyfing sé ófrávíkjanleg krafa og að trúar-
hóparnir séu ábyrgir í þeim sjaldgæfu tilfellum þar sem
vandkvæði koma upp eftir umskurð.
Umskurður er langt í frá stærsta ákvörðunin sem
foreldrar taka fyrir hönd barna sinna. Þriðjungur karla
í heiminum er ekki með forhúð. Engu að síður þurfum
við, sem upplýst samfélag, að taka afstöðu til umskurð-
ar drengja, þá sérstaklega í ljósi þess að víðast hvar er
það óheimilt með öllu, undir hvaða kringumstæðum
sem er, að bera hníf að kynfærum stúlkna.
Forneskjulegar
aðferðir
Svar á Facebook
Hæstvirtum samgöngu- og
sveitarstjórnarráðherra tókst
í gær að drepa dagskrárlið á
þinginu með stöðuuppfærslu á
Facebook. Á dagskrá var fyrir-
spurn Oddnýjar Harðardóttur,
þingmanns Samfylkingarinnar,
um hvernig gengi að endurskoða
lög um lögheimili samkvæmt
þingsályktun frá september
2016 en þeirri vinnu átti að ljúka
á vormánuðum í fyrra. Áður en
umræðan hófst svaraði ráðherr-
ann spurningunni á síðu sinni.
Spurning er hvort taka ætti
þetta upp fyrir alla dagskrárliði.
Með því móti gætu kjósendur
brugðist við umræðum í raun-
tíma og verið enn betri baró-
meter á ástandið í landinu.
Að svara engu
Molahöfundur vill benda aðdá-
endum svara sem engu svara á
nýlegt skjal á þingvefnum. Það
er númer 293 og inniheldur svar
fjármála- og efnahagsráðherra
við fyrirspurn Björns Levís
Gunnarssonar, þingmanns
Pírata. Fyrirspurnin sneri að
því hví ráðherra hefði dregið
það svo að svara eldri fyrir-
spurn hans sem varðar birtingu
á skýrslu um eignir Íslendinga á
aflandseyjum. Fyrirspurnin er
sundurliðuð í þrjá töluliði auk
þess að einn töluliðurinn inni-
heldur þrjá stafliði. Svarið sjálft
er þrjár línur og svarar engri
spurningu. Svarleysið er nánast
aðdáunarvert. joli@frettabladid.is
2 0 . f e b r ú a r 2 0 1 8 Þ r I Ð J U D a G U r10 s k o Ð U n ∙ f r É T T a b L a Ð I Ð
SKOÐUN
2
0
-0
2
-2
0
1
8

0
4
:4
2
F
B
0
4
0
s
_
P
0
3
8
K
.p
1
.p
d
f
F
B
0
4
0
s
_
P
0
3
1
K
.p
1
.p
d
f
F
B
0
4
0
s
_
P
0
0
3
K
.p
1
.p
d
f
F
B
0
4
0
s
_
P
0
1
0
K
.p
1
.p
d
f
A
u
to
m
a
ti
o
n
P
la
te
r
e
m
a
k
e
:
1
F
0
1
-6
A
C
0
1
F
0
1
-6
9
8
4
1
F
0
1
-6
8
4
8
1
F
0
1
-6
7
0
C
2
7
5
X
4
0
0
.0
0
1
3
A

F
B
0
4
0
s
_
1
9
_
2
_
2
0
1
8
C
M
Y
K