Skessuhorn - 19.10.2016, Blaðsíða 24
MIÐVIKUDAGUR 19. OKTÓBER 201624
Viðurkenningin Ljósberi var af-
hent á Sauðamessu sem fram fór
í Borgarnesi 1. október sl. Við-
urkenningin er afhent þeim fyr-
irtækjum og stofnunum í Borg-
arbyggð sem veita einstakling-
um með fötlun atvinnu. Að þessu
sinni fengu Leikskólinn Kletta-
borg, Leikskólinn Ugluklett-
ur, Grunnskólinn í Borgarnesi,
Safnahúsið, Hjúkrunarheimil-
ið Brákarhlíð og N1 viðurkenn-
inguna fyrir að veita störf allt árið
og Golfklúbbur Borgarness fyrir
að veita ungmennum með fötlun
sumarstörf.
„Það er okkur öllum mikilvægt
að eiga vinnufélaga, gegna áhuga-
verðu starfi og vera virk. Velferð-
arnefnd Borgarbyggðar stendur
fyrir því að þessi viðurkenning sé
veitt. Nefndin þakkar þeim fyrir-
tækjum og stofnunum sem veita
einstaklingum með fötlun atvinnu
og vonar að enn fleiri sjái sér fært
að feta sömu braut. Við getum öll
gert gagn, allir eru góðir í ein-
hverju og saman myndum við
sterka heild til að auðga og styrkja
atvinnumarkaðinn í Borgar-
byggð,“ segir Hulda Hrönn Sig-
urðardóttir formaður velferðar-
nefndar í samtali við Skessuhorn.
mm Viðurkenningin Ljósberi var afhent á Sauðamessu í Skallagrímsgarði.
Sex fyrirtæki fengu
Ljósberann 2016
Pennagrein
Að gefnu tilefni og vegna ýmisa
yfirlýsinga, er rétt að gera nokkra
grein fyrir Borgarlandi ehf sem
og eignarhaldi á félaginu og hug-
mynda um uppbyggingu á lóðinni
Borgarbraut 59 í Borgarnesi.
Borgarland ehf. var stofnað árið
2000 til þess að byggja og reka
Hyrnutorg. Félagið var stofnað
af Kaupfélagi Borgfirðinga, Olíu-
félaginu hf, sem síðar varð Ker hf
og Samvinnulífeyrissjóðnum. Síð-
ar keypti Sparisjóður Mýrasýslu og
Vesturland fjárfestingarfélag hluti
upprunlegra stofenda annarra en
KB. Eftir bankahrunið 2008 var
félagið síðan endurskipulag og þá
var hlutafé upprunalegra eigenda
afskrifað, en KB og samstarfs-
fyrirtæki og nokkrir eintaklingar
keyptu nýtt hlutafé. Þetta var gert
vegna samninga við Arionbanka hf
um fjárhagslega endurskipulagn-
ingu.
Frá upphafi hefur KB því verið
einn eiganda en ekki eini eigandi
fyrr en í desember sl. þegar keyptir
voru hlutir annarra.
Frá upphafi hefur verið hlut-
hafasamkomulag um rekstur-
inn, stjórnarmenn komið frá öll-
um hluthöfum. Þannig hefur KB
lagt til einn stjórnarmann en aðr-
ir hluthafar tvo. KB hefur séð um
daglegan rekstur skv. hluthafasam-
komulaginu en ekki ráðið félaginu
að öðru leyti.
Allt tal um baktjaldamakk og
brask stjórnar KB með félagið er
vísað á bug, enda hefur verið gerð
grein fyrir rekstri þess á deildar-
fundum og aðalfundum KB frá
upphafi, og því hefur rekstur
Borgarlands verið opinn, fyrir þá
félagsmenn KB sem mæta á deild-
arfundi og aðalfundi.
Borgarbraut 59,
skipulag og hugmyndir
Borgarlands um upp-
byggingu þar
Borgarland ehf keypti þann 9.
september 2003 af Ker hf., Borg-
arbraut 59 í Borgarnesi, fasteignir,
verslunar- og skrifstofuhúsnæði,
smurstöð og þvottaplan. Skilyrt
var í kaupunum að seljandi kostaði
rif á öllum mannvirkjum á hinni
seldu lóð. Kaupverðið var 25 millj-
ónir króna. Í framhaldinu var sam-
ið við Helga Hjálmarsson arkitekt
hjá Teiknistofunni Óðinstorgi um
að koma með hugmyndir að upp-
byggingu á lóðinni. Helgi gerði
gott betur, kom með hugmynd-
ir að skipulagi og uppbyggingu á
lóðunum Borgarbraut 55-59 sem
hann kallaði „Borgarnes Miðbær“.
Hugmyndir þessar voru kynnt-
ar sveitastjórn og á opnum kynn-
ingarfundi árið 2004. Niðurstað-
an var sú að ekki var neinn áhugi
á þessari leið hjá sveitastjórn og
því síður hjá íbúum í nágrenninu
og voru þær því lagðar til hliðar án
frekari úrvinnslu.
Í framhaldinu var Helga falið
að teikna íbúðarblokk á lóðina að
Borgarbraut 59. Á sama tíma mun
Richard Briem hafa unnið deili-
skipulag að lóðinni, sem að undan-
genginni lögformlegri málsmeð-
ferð var samþykkt af bæjarstjórn
Borgarbyggðar þann 9. mars 2006,
en samkvæmt tillögunni var heim-
ilt að byggja 6 hæða fjölbýlishús
með allt að 30 íbúðum auk bíla-
geymslu á lóðinni.
Skipulagsstofnun mun hafa gert
athugasemdir við þetta þó löglegt
hafi verið og varð niðurstaðan því
sú að á fundi Bæjarráðs Borgar-
byggðar þann 4. maí 2006 var tek-
in ákvörðun um að láta vinna nýtt
deiliskipulag fyrir lóðirnar 55, 57
og 59.
Þessi ákvörðun þýddi fyrir Borg-
arland ehf að það mundi dragast úr
hömlum að hægt væri að byrja að
byggja á lóðinni Borgarbraut 59,
og með hliðsjón af því þá skrifaði
lögmaður félagsins Borgarbyggð
þann 16. maí 2006 og krafðist þess
fyrir hönd félagsins að það stæði
að Borgarbraut 59, yrði deiliskipu-
lögð fyrir eitt fjölbýlishús. Niður-
staða Borgarlands ehf var sú að
send var inn umsókn um leyfi til
byggingar fjölbýlishúss þann 3.
október 2006. Er skemmst frá því
að segja að erindi Borgarlands var
ekki afgreitt á fundi skipulags- og
byggingarnefndar þann 10. októ-
ber 2006 heldur frestað. Sam-
þykkti nefndin að fara í nýja deili-
skipulagsvinnu við Borgarbraut
55-57-59. Sjá: http://www.borg-
arbyggd.is/stjornsysla/fundager-
dir/0/8416/
Í framhaldinu fóru fram fundir
milli fulltrúa Borgarbyggðar og
fulltrúa Borgarlands ehf. Á fundi
19. okótber 2006 fóru fulltrúar
Borgarbyggðar fram á að bætt yrði
við á jarðhæð í fyrirhuguðu húsi
og eða að henni yrði breitt þann-
ig að koma mætti fyrir og byggt
þjónusturými 800 til 1.200m2.
Eftir nokkurt þref í einhverja
mánuði varð það niðurstaða
stjórnar og framkvæmdastjóra
Borgarlands ehf að hætta við verk-
efnið og leita eftir kaupendum að
lóðinni Borgarbraut 59 og þeirri
vinnu sem unnin hafði verið af
Helga Hjálmarssyni arkitekt. Því
gekk Borgarland ehf ekki eftir því
að umsókn félagsins um bygging-
arleyfi á fjölbýlishúsi að Borgar-
braut 59 yrði afgreidd.
Þreifað var á nokkrum aðilum
um áhuga á kaupum og voru verð-
hugmyndir Sólfells ehf. þær hæstu.
Það varð því niðurstaðan að Sól-
felli ehf var selt verkefnið með við-
eigandi lóðaréttindum þann 9. maí
2007 fyrir 73.050.000 kr. Það skal
fúslega viðurkennt að salan hafði
ekkert með kristilegan kærleik að
gera, heldur var þetta viðskipta-
gjörningur sem báðir voru ánægð-
ir með á þeim tíma.
Hitt er að deiliskipulag það sem
bæjarstjórn samþykkti á fundi
sínum 8. mars 2007 er og verð-
ur á ábyrgð bæjarstjórnar en ekki
Borgarlands ehf. Því síður er hægt
að halda því fram að núverandi
byggingar sem unnið er að á þess-
um lóðum séu í samræmi við hug-
myndir eða kröfur Borgarlands ehf
um byggingarmagn og fyrirkomu-
lag.
Borgarland ehf hefur frá stofn-
un unnið að nokkrum verkefnum.
Sum hafa gengið eftir, sum hafa
ekki orðið að veruleika og sumum
hefur verið frestað vegna ytri að-
stæðna. Leyndin yfir öllum verk-
efnum sem Borgarland ehf. hef-
ur unnið að í Borgarnesi er ekki
meiri en svo að þau voru öll kynnt,
í myndum og máli, á atvinnuvega-
sýningu Rotary í Menntaskóla
Borgarfjarðar fyrir nokkrum árum.
Þessi verkefni eru því „opinbert
leyndarmál“.
Og þá um framhaldið
Borgarbyggð gerði þann 30. apríl
2014 samning við Gest ehf, fé-
lag í eigu valinkunnra Sjálfstæðis-
manna, um kaup á lóðum og bygg-
ingum á Borgarbraut 57-59. Kaup-
verðið var samkvæmt samningi 41
milljón króna. Að auki var sam-
ið um rif á húsum og skyldi selj-
andi fá 8 milljónir króna fyrir það
verkefni, en Borgarbyggð greiða
urðunarkostnað. Samningur þessi
var mjög hagstæður, a.m.k. fyr-
ir seljanda. Samkvæmt ársreikn-
ingi Gests ehf. fyrir árið 2014 bls.
7, sjóðstreymisyfirlit, þá var sölu-
hagnaður af lóðinni 17 milljónir
króna.
Þá var samið við Borgarverk ehf.
um frágang á lóðinni og var sá við-
bótarkostnaður 4 milljónir króna.
Þessu til viðbótar var síðan smá-
vægilegur annar kostnaður og urð-
unarkostnaður sem ekki er tekinn
með í þessu dæmi.
Skv. upplýsingum fjármála-
stjóra Borgarbyggðar þann 6. maí
sl. var kaupverðið og annar kostn-
aður við þessa hreinsun lóðanna
greiddur af veltufé sveitafélags-
ins. En þar sem sveitafélagið var á
þessum tíma rekið á 100 milljóna
króna yfirdrætti þá voru viðskipt-
in raunverulega fjármögnuð með
dýrasta lánsfé sem völ er á. Ef tek-
ið er saman kaupverðið, kostnaður
við rif og frágang, líklegur vaxta-
kostnaður af yfirdrætti og tekjutap
þar sem sveitarsjóður tapaði með
þessu fasteignagjaldatekjum þá má
áætla að lóðin hafi á vordögum
2016 verið búin að kosta Borgar-
byggð u.þ.b. 60 milljónir króna.
Samkvæmt samningi Borgar-
byggðar við Hús og Lóðir ehf
þann 26. apríl sl. var þessum lóð-
um úthlutað til félagsins án end-
urgjalds. Einnig var samið um að
Hús og Lóðir ehf. fengju 10% af-
slátt af gatnagerðagjöldum, loforð
um kaup Borgarbyggðar á tveim-
ur íbúðum og vilyrði fyrir því að
Borgarbyggð leigði hluta af þjóðn-
usturými bygginganna.
Svo virðist sem Hús og Lóðir
ehf. hafi líka fengið að ráða deili-
skipulagi svæðisins, en samþykkt
byggingarmagn á svæðinu var
óhóflegt, enda mótmæltu 194 íbú-
ar og fyrirtæki gerðu athugasemdir
við það.
Þrátt fyrir að deiliskipulagið væri
í kærumeðferð hjá Úrskurðarnefnd
umhverfis- og auðlindamála þá var
gefið út byggingarleyfi þann 16.
september sl. Í fundargerð kemur
vel fram að þær athugasemdir sem
lágu til grundvallar kæru Borgar-
lands ehf á deiliskipulaginu áttu
við rök að styjðast en þar segir:
„Miðað við ákvæði deiliskipulags
svæðisins verður ekki hægt að upp-
fylla ákvæði þess um fjölda bíla-
stæða á lóðum Borgarbraut 57-59
að fullu. Unnið verður að því að
uppfylla ákvæði deiliskipulagsins
um tilgreindan fjölda bílastæða
sem verði lokið áður en starfsemi
og notkun mannvirkja Borgar-
braut 57-59 hefst“.
Þetta er niðurstaðan þrátt fyr-
ir að bílastæði við Borgarbraut 55
hafi verið talin með bílastæðum
fyrir Borgarbraut 57-59, en bygg-
ingum og starfsemi á Borgarbraut
55 sleppt í útreikningum á bíla-
stæðisþörf. Með þessum bókunum
og hagræðingu á tölum staðfesta
sviðstjóri umhverfis- og skipulags-
svið og skipulags- og byggingar-
fulltrúi það sem Borgarland ehf
hefur haldið fram, mikill skortur
er á bílastæðum á lóðunum Borg-
arbraut 57 og 59 sé miðað við
áformað byggingarmagn.
Þann 23. september 2016 kom
síðan úrskurður frá Úrskurðarnefnd
umhverfis- og auðlindamála sem
felldi deildiskipulagið niður. Í stað
þess að stöðva framkvæmdir, eins
og Borgarbyggð bar að gera, þá er
gefið út nýtt byggingarleyfi. Í stað
þess að aðlaga deiliskipulag Borgar-
braut 55-57 að aðalskipulagi Borg-
arbyggðar þá er samþykkt á fundi
Umhverfis,- skipulags- og landbún-
aðarnefndar þann 5. október að hafa
endaskipti á hlutunum og breyta að-
alskipulagi Borgarbyggðar þannig
að það samræmist ógildu og ólög-
legu deiliskipulag. Þessa samþykkt
staðfesti síðan Bæjarstjórn Borgar-
byggðar á fundi sínum þann 13.
október. Á meðan er verktakanum
heimilað að halda áfram byggingu
á svæðinu á grundvelli gamals deili-
skipulags og nýrra teikninga sem
taka mið af því. Með þessu fer bæj-
arstjórn á svig við úrskurðinn og á
svig við eðlilegt verklag.
Af þessu má ráða að Hús og
Lóðir ehf. hafa notið einstakrar og
óvenjulega hagstæðrar pólitískrar
fyrirgreiðslu af hálfu bæjarstjórn-
ar Borgarbyggðar. Fengið dýra lóð
fyrir ekkert, fengið afslátt af gatna-
gerðagjöldum, fengið vilyrði fyrir
sölu á íbúðum, fengið að ráða deili-
skipulagi svæðisins sér til hagsbótar,
á kostnað fyrirtækja og íbúa á nær-
liggjandi svæðum.
Borgarnesi, 16. október 2016.
Guðsteinn Einarsson.
Af kristilegri uppljómun og viðskiptum