Fréttablaðið - 16.05.2015, Blaðsíða 72

16. maí 2015 LAUGARDAGUR| HELGIN TÆKNI | 40
Það er
náttúrulega
alveg einstakt
við Ísland
þetta lága
orkuverð. Ég
hef stundum
sagt að það sé ógæfa hvað
rafmagnið er ódýrt hér.
Ketill Sigurjónsson,
sérfræðingur í orkumálum.
Samband mitt við raforku er flókið. Eins og van-þakklátur elskhugi geri ég mér grein fyrir hversu nauðsynleg hún er. Hversu altæk áhrif hennar eru
á líf mitt. En á sama tíma leiði ég
sjaldan hugann að því hvað hún er
raunverulega eða hverjar mínar
skyldur og hlutverk eru í þessu
dýrmæta sambandi. Vafalaust eru
margir Íslendingar sem upplifa
þetta enda er gnægð orkunnar hér
slík að annað eins fyrirfinnst vart
annars staðar í heiminum. Orkan
verður sjálfsögð.
Þetta var það sem ég hugsaði
um þegar hugsjónamaðurinn Elon
Musk, framkvæmdastjóri Tesla,
svipti hulunni af nýrri deild fyrir-
tækisins, Tesla Energy, og um leið
af Powerwall-rafhlöðunni. Tækni-
fyrirtæki standa reglulega fyrir
kynningum sem þessari. Munurinn
er sá að Musk var að selja okkur
framtíðina, ekki nýjan snjallsíma.
Í stuttu máli er Powerwall endur-
hlaðanleg litíumjóneindarafhlaða,
ætluð heimilum, fyrirtækjum og
stofnunum sem vilja ná tökum á
orkunýtingu sinni og orkusparnaði.
Rafhlaðan er 100 kg að þyngd, tveir
metrar á hæð og lengd og 15 sentí-
metra þykk. Hún kemur með 10 ára
ábyrgð og kostar minnst 400 þúsund
krónur.
Að jafna kostnaðinn
Til að skilja mikilvægi Powerwall
þarf maður að skilja orkumark-
aðinn í Bandaríkjunum þar sem
gríðar miklar sveiflur eru á orku-
verði. Orka er dýrari yfir daginn
og ódýr að nóttu til. Veðurfar hefur
áhrif og duttlungar orkufyrirtækja.
Hérna er að finna snilld Powerwall.
Með því að hlaða rafhlöðuna með
ódýru rafmagni getur fólk öðlast
sjálfstæði frá orkunetinu og jafnvel
beintengt hana við endur nýjan lega
orkugjafa (sól og vindur). Power-
heldur 7 til 10 kílóvattstundum
(kWh) af orku. Það samsvarar dag-
legri raforkunotkun meðalheimilis.
Powerwall er auðvitað fullkom-
lega tilgangslaus hér á Íslandi. Að
geyma íslenska raforku í slíku tæki
Rafhlaða fyrir breytta tíma
Auðkýfingurinn og frumkvöðullinn Elon Musk freistar þess að umbylta orkugeiranum. Uppfinningin er fullkomlega tilgangslaus
á Íslandi en er þó ágæt áminning um það hversu heppin við erum. Tesla Energy annar ekki eftirspurn og reisir risaverksmiðju.
GTAV ★★★★★
PC SPENNA
Rockstar
Þrátt fyrir að Grand Theft Auto V
sé að verða tveggja ára gamall er
hann enn meðal bestu leikja sem í
boði eru í dag. Nýverið var leikurinn
gefinn út fyrir PC-tölvur, en áður
hafði eingöngu verið mögulegt að
spila hann í leikjatölvum. Fyrst kom
leikurinn út á PS3 og Xbox360, svo
var hann endurgerður fyrir nýja
kynslóð leikjatölva og er þetta því í
þriðja sinn sem leikurinn kemur út. Í
hvert sinn sem hann hefur verið gef-
inn út hefur hann verið endurbættur
og nýjum leikkerfum bætt við. Þá
hefur grafíkin einnig verið bætt.
Útgáfa leiksins á PC tölvur gerir
spilurum einnig kleift að búa til og
nota breytingar á leiknum. Strax er
búið að gera nokkra flotta svokallaða
„modda“ og aðra sem líta út fyrir að
vera skemmtilegir, en þjóna kannski
ekki miklum tilgangi. Þar má nefna
byssur sem skjóta bílum og annan
modd þar sem spilarar geta kallað
eftir flóðbylgju sem drekkir Los
Santos.
Netspilun GTA V er einhver sú
skemmtilegast sem fyrirfinnst og
þá sérstaklega þegar spilað er með
vinunum. Allt að 30 leikmenn geta
spilað á sama kortinu. Þar geta þeir
rænt verslanir og fyrirtæki og gert
margt fleira. Það þarf þó ekki bara að
leysa verkefni og fylgja einhverjum
leikkerfum eftir. Það er einnig hægt
að keyra bara um götur Los Santos
og skoða sig um, eða keyra aðra
spilara niður.
Óreiða Los Santos aldrei tilkomumeiri eft ir hróðuga endurútgáfu á PC
GTAV Leikurinn lítur
stórkostlega vel út í
miklum gæðum, en til
þess þarf mjög góða tölvu.
ÁRIÐ 2020
mun verksmiðjan framleiða
efnarafala fyrir Tesla Motors
og rafh löður fyrir Powerwall
sem samanlagt samsvara
75 gígavöttum á ári.
væri eins og að geyma kartöflu í
peningaskáp. Ef hver kílóvattstund
kostar 17 krónur er meðalheimili að
greiða 952 krónur á viku fyrir raf-
magnið (8 kWh áætlað á dag). Það er
ekki neitt. Aftur á móti er einstak-
lingur í Bandaríkjunum að greiða
mun hærra verð fyrir orkuna sem
jafnframt kemur að stórum hluta
frá kolaorkuverum eða kjarnorku.
Hvorugt orka framtíðarinnar.
„Það jákvæða í þessu öllu er
að þetta vekur athygli á ákveðn-
um áskorunum sem menn standa
frammi fyrir í orkumálum
almennt,“ segir Ketill Sigurjónsson,
sérfræðingur í orkumálum. „Í dag
er það almennt viðurkenndara að
það verða veðurfarsbreytingar með
notkun kolefniseldsneytis. Þetta er
óþverra orkunotkun.“
Markaður í mótun
Powerwall kemur til sögunnar
á tímum þegar eftirspurn eftir
sólar sellum hefur aldrei verið
meiri. Hún mun aðeins aukast.
Jafnframt hefur framleiðslukostn-
aður hrunið á sama tíma og sell-
urnar verða betri.
„Það er náttúrulega alveg ein-
stakt við Ísland þetta lága orku-
verð. Ég hef stundum sagt að það
sé ógæfa hvað rafmagnið er ódýrt
hér,“ segir Ketill. „Þegar raf-
magnið er svona ódýrt þá erum
við kannski ekki að velta svona
hlutum fyrir okkur.“
Þar með er ekki sagt að hlut-
skipti Íslands í framtíðarsýn Elon
Musk sé ómerkilegt. Ketill bendir
á að tækni sem þessi undirstriki
enn frekar sóknarfæri okkar.
„Þetta eru sjónarmið sem menn
eru að horfa til hér. Til dæmis með
sæstrenginn. Að hægt sé að bæta
orkunýtingu og ná þannig meiri
orkusparnaði með því að Ísland
verði þátttakandi í Evrópska orku-
markaðinum. Þannig væri hægt að
fullnýta íslenska vatnsaflið og um
leið ná meiri arðsemi út úr því.“
Gríðarleg eftirspurn
Powerwall-rafhlaðan er uppseld
næstu árin. Tesla Energy annar
ekki eftirspurn. Sölutekjur nema
þegar rúmlega 100 milljörðum
króna. Til þess að mæta eftirspurn
hefur Musk gert einn stærsta íviln-
unarsamning í sögu Bandaríkjanna
og mun reisa stærstu hátækni-verk-
smiðju veraldar í Nevada. Árið 2020
mun verksmiðjan framleiða efnaraf-
ala fyrir Tesla Motors og rafhlöð-
ur fyrir Powerwall sem samanlagt
samsvara 75 gígavöttum á ári.
Musk hefur einsett sér að breyta
heiminum. Geimför hans ferja nú
birgðir til alþjóðlegu geimstöðvar-
innar, annað fyrirtæki hans fram-
leiðir öflugustu sólarsellur sem til
eru og Tesla-rafbílarnir eru þeir
bestu í heimi. Þegar Elon Musk
talar, hlustar fólk. Hann færði
sannfærandi rök fyrir Powerwall á
kynningunni í Kaliforníu og miðað
við viðbrögðin er framtíð Tesla
Energy rafmögnuð.
POWERWALL RAFHLAÐA
Tesla Energy gefur fólki færi
á að næla sér í ódýrari og
umhverfisvænni orku.
ANALYTICS FRÁ GOOGLE
Erum að reka nokkrar vefsíður, þar á meðal
Doktor.is, og því afar gagnlegt að geta fylgst
með umferð og álagi á vefina og greinar.
FACETIME
Er í miklum samskiptum við vini og ættingja í
gegnum þetta tól þar sem þeir eru dreifðir víða
um heim. Það er ólíkt skemmtilegra að tala
við fólk þegar maður sér það, þá finnst manni
maður vera nær.
FACEBOOK
Eru ekki meira og minna allir á
Facebook? Skoða þetta jafnt á snjall-
tækinu sem annars staðar.
SPOTIFY
Það er bara ekkert forrit betra en þetta
eins og er að mínu mati, tónlist hvar
og hvenær sem er af þeirri tegund
sem þig langar. Algerlega frábært.
Teitur
Guðmundsson,
MD, fram-
kvæmda-
stjóri
Heilsu-
verndar
MEDSCAPE
Gagnlegar upplýsingar um sjúkdóma, lyf og
margt fleira þegar maður er í vafa eða þarf
að fríska upp á þekkinguna.
ABOUT HERBS
Frá Sloan Kettering Cancer Center. Upp-
lýsingar um jurtir, vítamín, bætiefni og fleira
sem gagnast í ráðleggingum varðandi slíka
hluti og mögulega gagnsemi þeirra.
APPLE HEALTH
Er að nýta mér þetta sem skráningartól og
fylgjast með þróuninni á þessum heilsuapp-
markaði, þá sérstaklega í tengslum við það
hvernig það talar við önnur forrit.
TICKET TO RIDE EUROPE
Mjög skemmtilegt borðspil sem er komið
í app-formi, notað til að drepa tímann,
skemmtilegt að geta tekið upp þráðinn þar
sem frá var horfið, nýtist afar vel.
UPPÁHALDS
ÖPPIN8
3G 9:41 AM
Facebook Apple Health
Google Analytics Medscape
Ticket to Ride
Europe
Kjartan Hreinn
Njálsson
kjartanh@365.is
Facetime
Spotify
About Herbs