Fréttablaðið - 13.08.2020, Page 46

hreyfing í tíma og rými. Það er ekki
endilega alltaf augljóst utan frá séð
hvenær hreyfing sem birtist í tíma
og rými er dans og hvenær hún er
eitthvað allt annað, en stundum
má hreinlega hugsa sér að hreyfing
í tíma og rými verði að dansi þegar
kóreógrafísk vinna hefur verið lögð
í sköpun aðstæðna og þegar skapari
aðstæðnanna býður áhorfendum að
nálgast það sem dans. Þannig ræður
samhengið miklu um hvernig við
skilgreinum viðburði og í raun með
hvaða augum við lítum þá.
Verkin þrjú sem vísað er í hér í
þessari umfjöllun, f lugeldasýning­
in, blómabeðið og danssýningin í
Borgarleikhúsinu byggja öll á hreyf­
ingu í tíma og rými, kóreó grafískri
vinnu og boði skapara þeirra að
líta á þau sem dansverk. Verkin eru
mjög ólík hvað varðar tíma og rými,
f lugeldaverkið tekur 15 mínútur í
f lutningi á himnum, það verður að
fylgjast með blómabeðinu yfir heilt
sumar á jörðu niðri og dansverkið
tekur eina kvöldstund í myrku
leikhúsinu, en öll byggja þau samt
á sama grunni.
Í verkinu Eldblóm notar Sigga
Soffía færni sína í danssköpun og
samsetningu lita, lögunar og áferðar
í tíma og rými til að gera „flugelda­
sýningu“ úr blómahafi. Það eru
hrein tengsl á milli uppsetningar
blómanna og samsetningar f lug­
eldasýningarinnar sem blóma­
beðið endurspeglar. Sköpunarferlið
einkennist af nákvæmni í röðun og
tímasetningum. Það tekur tíma að
finna réttu hreyfingarnar í góðu
dansverki, setja þær saman og fín­
stilla svo að allt gangi upp. Rétt tíma­
setning er þar eitt af lykilatriðunum.
Það sama á við um skipulag blóma­
beðsins og eða flugeldasýningar.
Nákvæmnin í sáningu upp á rétta
liti og tíma á því hvenær blómin
springa út, skiptir sköpum fyrir til­
vist blómabeðsins og flugeldarnir
þurfa að fara upp á nákvæmlega
réttum tíma til að sjónarspilið verði
sem mest og samspil þeirra heilli
áhorfandann. Það þarf að kóreógraf­
era blómabeðið af jafnmikilli
nákvæmni og f lugeldasýninguna
og danssýninguna. Allt þrennt
hefur mismunandi innri tíma og allt
þrennt hefur mismunandi umgjörð,
en lögmál undirbúningsins á öllu
þrennu er eins, til að áhorfandinn
fái notið augnabliksins.
Það er auðvelt að ganga um Hall­
argarðinn og njóta dásemda blóma­
beðsins á sama hátt og annarra
fagurra blómabeða sem finna má í
borginni, en ef að hugmyndirnar á
bak við beðið eru skoðaðar þá fær
upplifunin af því nýja merkingu.
Þá birtist hreyfingin í tíma og rými,
dansinn sjálfur.
Sesselja G. Magnúsdóttir
Í VERKINU ELDBLÓM
NOTAR SIGGA SOFFÍA
FÆRNI SÍNA Í DANSSKÖPUN OG
SAMSETNINGU LITA, LÖGUNAR
OG ÁFERÐAR Í TÍMA OG RÝMI
TIL AÐ GERA „FLUGELDASÝN-
INGU“ ÚR BLÓMAHAFI.
Hugmyndasmiður og listrænn
stjórnandi: Sigríður Soffía Níels-
dóttir
Verkefnastjórn og yfirumsjón
með ræktun og útfærslu flug-
eldagarðsins: Zuzanna Vondra
Krupkova
Blómainnsetning: Auður Jóns-
dóttir, Brynja Sigríður, Oddrún
Sigurðardóttir
Á menninga r nót t á r ið 2013
sprengdi danshöfundurinn Sigríð­
ur Soffía Níelsdóttir (Sigga Soffía)
hugmyndir f lestra um hvað er
dans í loft upp, þegar hún skapaði
dansverkið Eldar sem var flugelda­
sýning menningarnætur það árið.
Þúsundir gesta fylgdust með þegar
f lugeldar af öllum stærðum og
gerðum þutu upp í himinhvolfið og
dönsuðu örskamma stund áður en
þeir leystust upp í reyk og hurfu út í
sumarnóttina.
Núna, sjö árum seinna, þenur
Sigga Soffía enn út vitund okkar
um veröld dansins með því að bjóða
okkur í Hallargarðinn í miðbæ
Reykjavíkur til að berja þar augum
einkar fagurt blómabeð með fjölda
blómstrandi blóma og trjáa en
beðið ber nafnið, Eldblóm – dans­
verk fyrir f lugelda og flóru.
Ekki bara blómasýning
Eldblóm er hluti af Listahátíð í
Reykjavík 2020 og var plantað í
byrjun júní. Blómin og trjárunn­
arnir sem Sigga Soffía hefur ræktað
með hjálp reyndra garðyrkjufræð­
inga frá fræjum síðan í vetur, er þó
ekki bara blómasýning heldur líka
handrit að f lugeldasýningu sem
áætlað var að skjóta upp á menn­
ingarnótt 2020.
Orðið eldblóm er þýðing á jap­
anska orðinu hanabi sem notað
er yfir f lugelda. Flugeldahönnuðir
hafa í gegnum aldir sótt innblástur í
blómaríkið við gerð flugeldanna svo
að eiginleikar hvers og eins þeirra
endurspeglar eiginleika ákveðinna
blóma, lit, lögun og áferð. Þegar
Sigga Sof f ía uppgötvaði sam­
svörunina á milli þessara tveggja
heima fékk hún þá hugmynd hvort
hægt væri að rækta flugeldasýningu
og er Eldblóm – dansverk fyrir f lug­
elda og flóru afrakstur þeirrar hug­
myndar.
Dansverk á himnum
Sigríður Soffía hefur um langt árabil
haft áhuga á flugeldum og það var út
frá þessum áhuga sem hún ákvað að
skapa dansverk fyrir þá á himnum.
Í fyrstu f lugeldasýningunni Eldar
hugsaði hún sköpun verksins út frá
sköpun dansverks. Í danssköpun
hefur hver dansari sitt hlutverk, sín
spor, hreyfingar og hreyfigæði og
lutu f lugeldarnir sams konar lög­
málum í f lugeldadansinum. Seinna
færði hún flugelda dansverkið yfir
á líkama dansara Íslenska dans­
f lokksins, þar sem þeir túlkuðu í
hreyfingum og búningum hvern
f lugeld fyrir sig og samspil þeirra
í heildarmyndinni. Flugeldadans­
verkið sem sýnt hafði verið á
himinhvolfinu var komið heim í
leikhúsið. Það má segja að sköpun
Eldblómsins sé eðlilegt framhald af
þessum pælingum.
En blómabeð sem danssýning, er
þar ekki verið að fara fram úr sér í
framúrstefnunni?
Hreyfing í tíma og rými
Dansverk er í megindráttum,
Eldblóm – dansverk fyrir flugelda og flóru
Sesselja G. Magnúsdóttir skrifar um verkið Eldblóm í Hallargarðinum í miðbæ Reykjavíkur.
Þar skapar danshöfundurinn Sigríður Soffía Níelsdóttir eins konar flugeldasýningu úr blómahafi.
Blómabeðið í Hallargarðinum er sköpun Sigríðar Soffíu. MYND/MARINO THORLACIUS
Mynd frá flugeldasýningunni árið 2013. MYND/MARINO THORLACIUS
1 3 . Á G Ú S T 2 0 2 0 F I M M T U D A G U R30 M E N N I N G ∙ F R É T T A B L A Ð I Ð
MENNING