Fréttablaðið - 09.02.2022, Blaðsíða 8

Átökin í austurhluta Úkraínu
eru á suðupunkti. Leiðtogi
úkraínskra aðskilnaðarsinna
segir stríð geta brotist út á
hverri stundu en um 100.000
rússneskir hermenn dvelja nú
við úkraínsku landamærin.
Bandaríkjaforseti hótar
hertum aðgerðum ráðist
Rússar inn í Úkraínu.
ninarichter@frettabladid.is
ÚKRAÍNA Í október 2021 hófu Rússar
að f lytja hermenn og herbúnað
nærri landamærunum að Úkraínu
og endurvekja áhyggjur alþjóða-
samfélagsins af hugsanlegri innrás.
Gervihnattamyndir og færslur á
samfélagsmiðlum frá nóvember og
desember 2021 sýndu flutning her-
klæða, eldflauga og annarra þunga-
vopna á leið frá Rússlandi til Úkra-
ínu án nokkurra opinberra skýringa
rússneskra stjórnvalda.
Í desember voru fleiri en hundrað
þúsund rússneskir hermenn sendir
að landamærunum og bandarískir
leyniþjónustumenn vöruðu við því
að Rússar gætu verið að skipuleggja
innrás í Úkraínu í byrjun árs 2022.
Um miðjan desember 2021 gaf
rússneska utanríkisráðuneytið út
kröfur sem fólu í sér bann við inn-
göngu Úkraínu í Atlantshafsbanda-
lagið og krafðist þess að herlið
bandalagsins drægi sig til baka frá
svæðinu.
Bandaríkin og önnur aðildarríki
NATO höfnuðu þessum kröfum og
vöruðu Rússa við hefndum ef ráðist
yrði inn í Úkraínu, meðal annars í
formi efnahagsþvingana.
Síðasta útspil í þeim efnum var
hótun Joes Biden Bandaríkjaforseta,
í opinberri heimsókn nýs kanslara
Þýskalands til Washington í gær.
Þar sagði Biden við fjölmiðla að
ekkert yrði af gasleiðslu milli Þýska-
lands og Rússlands, ef Rússar afréðu
að ráðast inn í Úkraínu. Aðildarríki
NATO hafa að auki sent heraðstoð
til Úkraínu, þar á meðal handvopn
og önnur varnarvopn.
Formaður Donetsk-aðskilnaðar-
hreyfingarinnar, Denis Pushilin,
sem nýtur stuðnings Rússa, sagði
á mánudag að stríð gæti brotist
úr á hverri stundu og herlið hans
gæti þurft að leita til Moskvu eftir
stuðningi.
Hann sagði mjög miklar líkur
á mannskæðu stríði, en sagði við
sama tækifæri hreina „bilun“ að
óska eftir slíkri framvindu.
„Við treystum á okkar eigin
herafla, án þess að útiloka mögu-
leikann á því að þurfa að sækja
stuðning til Rússa ef Úkraínumenn,
með stuðningi Vesturlanda, fara yfir
ákveðin mörk,“ segir hann í samtali
við fréttaveitu Reuters.
Opinber gögn frá stjórnvöldum í
Kænugarði segja fimmtán þúsund
manns, óbreytta borgara og her-
menn, hafa látist í átökunum frá
árinu 2014.
Pushilin sagði við sama tækifæri
að aðskilnaðarsinnar væru ekki jafn
vel búnir hergögnum og sér í lagi
þegar kæmi að búnaði til loftárása,
þar sem Úkraínumenn byggju yfir
tyrkneskum drónabúnaði.
Rússnesk yfirvöld hafa skilgreint
stríðið í Úkraínu sem innanríkismál
og hafa lýst ástandinu sem borgara-
stríði sem Rússar eigi enga aðild að.
Talsmaður utanríkisráðuneytis
Á barmi þess að stríð brjótist út
Formaður Do-
netsk-aðskiln-
aðarhreyfingar-
innar, Denis
Pushilin, sem
nýtur stuðnings
Rússa, sagði
á mánudag
að stríð gæti
brotist út á
hverri stundu og
herlið hans gæti
þurft að leita
til Moskvu eftir
stuðningi.
FRÉTTABLAÐIÐ/EPA
Samgöngur úr skorðum vegna veðurofsa
Það er á fleiri stöðum en á Íslandi sem samgöngur hafa farið úr skorðum vegna veðurs. Það átti svo sannarlega við á Filzi-stræti í Mílanó á Ítalíu í gær þar sem
borgarstarfsmenn unnu hörðum höndum að því að fjarlægja stórt tré sem kom í veg fyrir að ein af léttlestum borgarinnar kæmist leiðar sinnar. Samkvæmt
veðurstofu Ítalíu fór vindurinn upp í 20 metra á sekúndu í hviðum. FRÉTTABLAÐIÐ/EPA
Úkraínu er á öndverðum meiði
og segir að það séu fyrst og fremst
Rússar sem hafi átt í stríði í austur-
hluta landsins síðustu átta ár.
Heimildarmenn Reuters hafa
eftir úkraínskum stjórnvöldum að
Rússland hafi lagt til tvö þúsund
manna heraf la til viðbótar við
þrjátíu og fimm þúsund manna her
aðskilnaðarsinna í austurhlutanum.
Aðgerðir Rússa hafa vak ið
áhyggjur af frekari fyrirætlunum
þeirra annars staðar í Austur-Evr-
ópu. Innrás Rússa í NATO-ríki mun
umsvifalaust kalla á hörð viðbrögð
frá Bandaríkjunum.
Átökin í Úkraínu hafa þannig
aukið gríðarlega á spennu í sam-
skiptum Bandaríkjanna og Rúss-
lands og munu stigmagnast ef
Rússar gera innrás í Úkraínu eða
önnur NATO-ríki.
Sérfræðingar segja átökin einn-
ig sverta horfur á samstarfi annars
staðar, þar á meðal varðandi hryðju-
verk, vopnaeftirlit og pólitíska lausn
í Sýrlandi. n
Við treystum á okkar
eigin herafla án þess að
útiloka möguleikann á
því að sækja stuðning
til Rússa.
Denis Pushilin, formaður
Donetsk-aðskilnaðarhreyfingar-
innar
Benedikt XVI., fyrrverandi páfi.
hjorvaro@frettabladid.is
VATÍKANIÐ Benedikt XVI., fyrrver-
andi páfi kaþólsku kirkjunnar, sem
sinnti því embætti frá 2005 til 2013,
vísar þeim ásökunum til föðurhús-
anna að hann hafi haft vitneskju
um að prestur sem starfaði undir
hans stjórn árið 1980 hafi beitt
sóknarbörn kynferðislegu ofbeldi.
Tíð Benedikts, sem er 94 ára gam-
all, í páfaembætti, var lituð af fjölda
ásakana í garð presta kaþólsku
kirkjunnar um kynferðisof beldi
gegn sóknarbörnum.
Nú beinast sjónir að embættistíð
hans sem erkibiskups í München og
Freising frá 1977 til ársins 1982. Í síð-
asta mánuði kom út skýrsla nefndar
á vegum kaþólsku kirkjunnar.
Þar komu fram ásakanir um
fjögur kynferðisbrot gegn börnum
og tvö þeirra voru í tíð Benedikts í
embætti.
Benedikt hefur áður staðfest að
hann hafi setið fund þar sem mál-
efni prests voru til umræðu en þar
hafi brot hans hins vegar ekki verið
rædd. Fundarefnið hafi verið að
ræða um leyfi prestsins frá störfum
til þess að gangast undir einhvers
konar meðferð við vandamálum
sínum.
„Ég biðst afsökunar á þeim mis-
vísandi upplýsingum sem hafa
komið fram um fundinn og þá
vitneskju sem ég fór með út af
fundinum. Þá vil ég nota tækifærið
og biðja öll fórnarlömb kynferðis-
brota þjóna kirkjunnar innilegrar
afsökunar,“ segir Benedikt. n
Fyrrverandi páfi
biðst afsökunar
benediktboas@frettabladid.is
HEILBRIGÐISMÁL Aðgengi að lyfinu
Naloxon í nefúðaformi hefur verið
aukið og verður nú til reiðu í sjúkra-
f lutningsbílum og hjá Frú Ragn-
heiði.
Lyfið er notað þegar þörf er á
tafarlausri neyðarmeðferð vegna
ofneyslu ópíóíða sem valdið getur
öndunarstoppi og dauða.
Á fyrstu sex mánuðum síðasta árs
voru 24 lyfjatengd andlát skráð og
hafa þau aldrei verið fleiri. Kompás
greindi frá og hafði upplýsingar
um að 21 þúsund Íslendingar væru
langtíma notendur ávanabind-
andi lyfja og eru lyfjatengd andlát
algengust hér á Norðurlöndunum.
Víða erlendis hafa stjórnvöld
brugðist við faraldri ópíóíðaneyslu
með því að auka aðgengi að lyfinu
og er með þessum aðgerðum verið
að fylgja því fordæmi. n
Naloxon verður
nú í sjúkrabílum
Neyðarlyfið Naloxen verður nú til
taks í Frú Ragnheiði..
8 Fréttir 9. febrúar 2022 MIÐVIKUDAGURFRÉTTABLAÐIÐ