Morgunblaðið - 13.05.2022, Blaðsíða 4

4 FRÉTTIR
Innlent
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 13. MAÍ 2022
Verið velkomin
í sjónmælingu
Hamraborg 10, Kópavogi, sími 554 3200
Opið: Virka daga 9.30–18, laugardaga 11-14
Ágúst Ingi Jónsson
aij@mbl.is
Meðal jákvæðra þátta í útreikning-
um á magni sorps á höfuðborgar-
svæðinu og niðurstöðum könnunar á
húsasorpi má nefna að magnið dróst
saman á milli ára, en alls komu
32.820 tonn af heimilissorpi upp úr
tunnunum árið 2021. Þá hefur magn
af sorpi, grófum og blönduðum úr-
gangi aldrei verið minna á hvern
íbúa heldur en var á síðasta ári.
Neikvætt er hins vegar að í fyrra
fannst meira af raftækjum í ruslinu
og raftæki fundust einnig í flokk-
uðum lífrænum úrgangi. Plast í
ruslinu jókst um tvö kíló á mann
miðað við árið á undan og reyndust
22,3 kíló af plasti á íbúa vera í sorp-
tunnunni. Þetta er meðal þess sem
fram kemur í samantekt Gyðu S.
Björnsdóttur, umhverfisstjóra hjá
Sorpu.
Mest í tunnum Garðbæinga
Þar er meðal annars að finna
sundurliðun á magni úrgangs í sorp-
tunnum eftir sveitarfélögum á síð-
asta ári. Í Garðabæ var magnið í
sorptunnum 155 kíló á mann að
meðaltali og litlu minna í Hafnar-
firði eða 150,4
kíló. Sveitar-
félögin tvö höfðu
sætaskipti inn-
byrðis á toppnum
hvað þennan þátt
varðar. Minnst
var magnið á
mann í Reykjavík
eða tæp 130 kíló
og meðaltalið
innan byggða-
samlagsins 136,5 kíló.
Gyða segir að í mörgum flokkum
séu hlutföll svipuð og síðustu ár.
Það eigi t.d. við um eldhúsúrgang
sem var í fyrra um 45% þess sem
kom úr gráu tunnunni. Byggt er á
könnun á húsasorpi í flestum sorp-
hirðuhverfum á höfuðborgarsvæð-
inu í nóvember. Plast var rúm 16%,
pappír og pappi 10%, steinefni og
gler um 6%, bleiur um 7% og
drykkjarumbúðir sem skila má
gegn endurgjaldi voru 1% þess sem
kom upp úr tunnunum í fyrra eða
1,4 kíló á mann.
Verk að vinna í plastinu
Síðasti liðurinn hefur aðeins
dregist saman, en nefna má að árið
2019 var talið að upp úr tunnunum
hafi komið umbúðir sem rúmlega
135 milljónir króna hefðu fengist
fyrir við skil til Endurvinnslunnar.
Um plastið segir Gyða að þar sé
verk að vinna, en alls voru 5.350
tonn af plasti óflokkuð í sorptunnum
á höfuðborgarsvæðinu í fyrra. Talið
er að sérsöfnun við heimili gæti skil-
að um 10-15 kílóum af plasti á íbúa í
betri farveg. Um næstu áramót
kemur á skylda til að flokka m.a.
pappír og pappa, plast og lífúrgang
hjá heimilum og fyrirtækjum.
Gyða bendir á að síðasta áratug
þegar flokkunarmöguleikar pappírs
og plasts jukust við heimili hafi
magn þess úrgangs minnkað í gráu
tunnunni. Frá 2011 hafi magn papp-
írs og pappa minnkað úr 42 kílóum í
13,7 kíló í fyrra. Plastið hafi farið úr
30,9 kílóum 2015 í 22,3 kíló í fyrra.
Auknir möguleikar til flokkunar
hafi tvímælalaust skilað góðum ár-
angri.
Aukningu um tvö kíló af plasti á
mann í fyrra telur Gyða að megi
örugglega útskýra að hluta með
kórónuveikifaraldrinum á síðasta
ári. Þá hafi mikil notkun verið á ein-
nota hlutum og fólk hafi verið hvatt
til að flokka ekki rusl sem gæti bor-
ið með sér smit.
Minna var af sorpi
í tunnunum í fyrra
- Aukning í plasti, sem gæti skýrst af faraldrinum
Heimilin og Sorpa 2021
Flokkað
Sorptunna
Pappír og
pappi
Plast Málmar Gler og
steinefni
Textíll
Heimild: SORPA
kg/íbúa
Pappír og pappi 13,7
Plast 22,3
Málmar 3,8
Gler og steinefni 8,5
Textíll 4,8
Bleiur 9,8
Flöskur og dósir 1,4
Spilliefni og raftæki 2,1
Grímur 0,2
Dæmi um magn úrgangs í sorptunnum 2021
Magn úrgangs í sorptunnum 2021 (kg/íbúa)
Pappír og pappi í sorptunnum (kg á íbúa)
200
150
100
50
0
50
40
30
20
10
0
50
40
30
20
10
0
Reykjavík Kópavogur Hafnar-
fjörður
Garðabær Mosfells-
bær
Sel-
tjarnarnes
'11 '12 '13 '14 '15 '16 '17 '18 '19 '21
130 137
150 155
141 149
Meðaltal 137 kg/íbúa
14
37 22
9
15
9
41
5
5
Flokkun* og innihald sorptunnu í sömu
úrgangsflokkum 2021 (kg á íbúa)
*Tunnur,
grenndargámar
og endurvinnslu-
stöðvar
4
13,7
42,0
14,0
19,2
Gyða Sigríður
Björnsdóttir
Ragnheiður Birgisdóttir
ragnheidurb@mbl.is
Foreldrar í Hlíða- og Háteigshverfi
hafa lýst yfir áhyggjum af hugmynd
borgarinnar um að stofnaður verði
safnskóli í Vörðuskóla.
Helgi Grímsson, sviðsstjóri skóla-
og frístundasviðs
Reykjavíkur, seg-
ir að ekki liggi enn
fyrir niðurstaða
um framtíðar-
notkun skólans.
„Við fengum
það verkefni að
taka samtalið um
hvernig safnskóli
gæti komið inn í
myndina og við
áttum mjög góða vinnu með stjórn-
endum þessara þriggja skóla, sem fer
síðan í samráð. Kjörnir fulltrúar fá
síðan niðurstöður úr samráðinu og
taka ákvörðun um áframhaldandi
vinnu.“
Nú hafi fyrsta „atrenna að þessu
samtali“ við skólasamfélagið farið
fram og því verði síðan haldið áfram.
„Næsta skref er að við tökum þetta
saman og leggjum það fyrir nýjan
meirihluta sem síðan tekur ákvörðun
um hvernig samráðsferlið heldur
áfram.“
Stórkostlegir möguleikar
Helgi segir að rík þörf sé á skóla-
húsnæði á þessu svæði vegna áforma
um þéttingu byggðar auk uppbygg-
ingar við Hlíðarenda.
„Það eru stórkostlegir möguleikar
sem felast í þessari skólatorfu, Vörðu-
skóla og Austurbæjarskóla. Það gæti
verið mikill styrkur að hafa safnskóla
fyrir þessa þrjá skóla, Háteigs-,
Hlíða- og Austurbæjarskóla, en eðli-
lega hlustum við og höldum samtalinu
áfram. Við þurfum síðan bara að sjá
með dýpri umræðu og samtali hvaða
sviðsmyndir koma í ljós.“
Spurður út í áhyggjur foreldra af
myglu í Vörðuskóla segir Helgi: „Við
höfum lært gríðarlega mikið af þeim
aðstæðum sem hafa verið að kvikna í
öðrum skólum. Borgin hefur skýra
sýn varðandi húsnæði og við setjum
það á oddinn að húsnæði sé heilsu-
samlegt.“
Foreldrar hafa lýst yfir furðu á því
að ráðist hafi verið í dýrar endurbæt-
ur á Vörðuskóla áður en tekin hafi
verið endanleg ákvörðun um notkun
þess. Í samráði við verkfræðistofu var
ákveðið að rífa Kársnesskóla vegna
myglu í streypu í útveggjum hússins
en í Fossvogsskóla var steypan dæmd
í lagi og því var þeirri byggingu bjarg-
að.
Helgi gat ekki sagt til um hvort
mygla hefði fundist í steypu í Vörðu-
skóla. „Ég hef það ekki alveg á hrað-
bergi, ég veit að það var mygla í
gluggum og slíku. Við værum aldrei
að fara af stað í notkun á húsnæðinu
nema það væri búið að gera þær fag-
legu úttektir sem þarf. Það skiptir
máli í þessu að veðrin halda áfram að
berja á og við þurfum að koma í veg
fyrir að frekari skemmdir verði á hús-
næðinu. Þessi sögulega bygging er
gríðarlega mikilvæg fyrir Reykvík-
inga og það er verið að verja skelina.“
Vörðuskóli hafi verið keyptur
vegna þess að hann muni nýtast skóla-
starfi á einhvern hátt sama hvaða
ákvörðun verði tekin um safnskóla.
Samtalinu verður haldið áfram
- Framtíð Vörðuskóla liggur ekki fyrir - Niðurstöður úr samráði verða lagðar
fyrir nýjan meirihluta - Ekki ljóst hvort mygla er í steypu en verja þarf húsið
Morgunblaðið/sisi
Vörðuskóli Framtíð skólans óljós.
Helgi Grímsson
Sumarbjórinn er kominn í sölu í Vín-
búðunum, en sölutímabilið er frá 2.
maí til mánudagsins 31. ágúst.
Sumarbjórar eru einungis í sölu
yfir sumarmánuðina og margir sér-
staklega framleiddir sem slíkir. Um
70 sumarvörur eru væntanlegar í ár
yfir tímabilið.
Eins og áður eru mörg heitin á
sumarvörunum forvitnileg. Nefna
má tegundir eins og Ferskjur á
kantinum, Fá Cher til að ná sér,
Berlínarsúrinn, Sundsprett, Er of
snemmt að fá sér og Hoppaðu upp í
húsbílinn á þér, svo dæmi séu tekin,
en einhverjar þessara tegunda voru
einnig á boðstólum í fyrra.
Vínbúðirnar hafa lengi boðið upp
á bjór sem sérstaklega er lagaður
fyrir ákveðnar hátíðir eða tímabil.
Síðast var páskabjór seldur frá 10.
mars til 16. apríl. Þar áður voru það
þorrabjórinn og jólabjórinn.
Um 70 sumarvörur
til sölu í Vínbúðunum
Bjór Ýmsir möguleikar eru í boði.
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Hugmynd um safnskóla hefur
einnig komið upp í Laugar-
dalnum þar sem húsnæðisvandi
ríkir líka í skólum hverfisins. For-
eldrum í hverfinu líst illa á hug-
myndina og krefjast frekari upp-
lýsinga um málið.
Í opnu bréfi til borgarstjóra
frá í febrúar mælast stjórnir for-
eldrafélaga Langholtsskóla,
Laugalækjarskóla og Laugarnes-
skóla „til þess að borgaryfirvöld
bregðist hratt við húsnæðis-
vanda skólanna með því að
byggja við hvern þeirra fyrir sig.“
Þann 4. nóvember 2021 sam-
þykkti borgarráð að vísa þremur
sviðsmyndum um „framtíðar-
skipan skóla í Laugarnes- og
Langholtshverfi“ til skóla- og frí-
stundasviðs og þeirra á meðal er
hugmyndin um safnskóla. For-
eldrafélögin bíða svara eins og
félögin í Hlíða- og Háteigsskóla.
Óánægja í
fleiri hverfum
SKÓLAR Í LAUGARDAL
Félag íslenskra hjúkrunarfræðinga
skorar á Willum Þór Þórsson heil-
brigðisráðherra að bæta kjör og
starfsumhverfi hjúkrunarfræðinga,
leiðrétta kynbundinn launamun á
hjúkrunarfræðingum og öðrum
stéttum, með sambærilega mennt-
un og ábyrgð, og að beita sér fyrir
lagasetningu um mönnunarviðmið í
heilbrigðiskerfinu. Í ályktun félags-
ins, sem samþykkt var einhliða á
aðalfundi í gær, er áhyggjum lýst af
skorti á hjúkrunarfræðingum,
flótta úr stéttinni og bágri mönnun
sem ógni öryggi skjólstæðinga og
starfsfólks. Þá skoraði félagið sam-
eiginlega á heilbrigðisráðherra og
Jón Gunnarsson dómsmálaráð-
herra að leggja fram frumvarp til
lagabreytinga í tengslum við til-
kynningar, rannsókn og máls-
meðferð alvarlegra atvika í heil-
brigðisþjónustu.
Að lokum benti félagið á nauðsyn
þess að tryggja greiðsluþátttöku
Sjúkratrygginga vegna heilbrigðis-
þjónustu sem veitt er af hjúkrunar-
fræðingum. Þannig megi tryggja
aðgengi notenda betur og auka
skilvirkni í heilbrigðiskerfinu.
Slæm mönnun ógni öryggi sjúklinga