Ársrit Skógræktarfélags Íslands - 15.12.1942, Blaðsíða 15

11
ar í heild. Beit sú, sem fæst á sumrum ofan við þessi
mörk, hefir talsverða þýðingu í einstöku byggðarlögum
og þá einkum af því, að það léttir mjög mikið á örtröð-
inni á landi því, er neðar liggur.
Milli 200 og 400 metra hæðar eru og aðallega beitarlönd.
Ræktun er lítil ofan við 200 metra hæð, enda eru ekki
nema örfáir bæir, er liggja hærra. Allir eða langflestir
þessara bæja eru á Norður- og Norðausturlandi. Víðs
vegar um land liggja þó gömul eyðibýli, enda náði byggð-
in áður fyrr bæði hærra og lengra inn til fjalla. Orsökin
til þess, að býli þessi hafa lagzt niður, er oftast hin
sama, að landið hefir blásið upp og gróður eyðzt. Enda
munu landskemmdir og gróðureyðing hafa verið einna
stórfeldast á þeim 17.000 ferkm., sem eru milli 200 og 400
m hæðar. Ilve mikið af landi þessu hafi áður fyrr borið
gróður, er vandsvarað, en hitt er víst, að værí nú lagt
saman allt gróðurlendi, sem er ofan við 200 metra hæð, þá
yrði ekki nema tæpur þriðjungur þessara 17.000 ferkm.
þakinn nytjagróðri.
Milli 100 og 200 m hæðar eru ekki nema 9.500 ferkm.
Sennilega hefir land þetta allt verið gróið áður fyrr, þar
sem nokkur skilyrði voru fyrir gróður að dafna. Á þessu
svæði hafa landspell af völdum uppblástrar og gróðureyð-
ing verið minni, heldur en ofan við 200 metra hæð. En
samt sem áður væri mjög óvarlegt að telja meira en helm-
ing lands þessa bera samfelldan gróður.
Neðan við 100 metra hæð eru um 17.000 ferkílómetrar
af öllu flatarmáli landsins. Á þessu svæði búa nær allir
landsmenn, og af þessu landi eru lang mestu gróðurnytj-
arnar. Mikið er af gróðurlausu landi milli sjávar og 100
metra hæðar, og sumt af því er óræktanlegt með öllu.
Hinír miklu sandar sunnanlands liggja svo undir ágangi
vatns og jökulhlaupa, að telja verður þá ónýtt land.
Skeiðarársandur er þeirra stærstur, og sem dæmi þess,
hvaða nytjar eru af því óhemju flæmi, má taka fram, að
þar er beit fyrir hér um bil 100 kindur sumarlangt, og þó