Morgunblaðið - 25.03.1965, Blaðsíða 10

Morgunblaðið - 25.03.1965, Blaðsíða 10
10 MORCUNBLAÐIÐ Fimmtudagur 25. marz 1965 Dr. Sigurður Þórarinsson, Ósvaldur Knudsen og Magnús BI. Jóhannsson. Surtseyjarkvikmynd Osvalds Knudsens sýnd Einnig myndirnar „Sveitin milli sanda" og „Svipmyndir" NÆSTKOMANDI föstudag hefj- ast í Gamla bíói sýningar á þrem- ur litkvikmyndum Ósvalds Knud sens, sem hann hefur unnið að á síöu.stu árum. Skal þar fyrsta telja Surtseyjarkvikmynd hans, sem lýsir gosinu í Surti og mynd- un eyjarinnar frá upphafi; þá kvikmynd úr öræfasveit, þar Landspítala ætluð víðbótarlóð LANDSPÍTALINN hefur far- ið fram á að fá til viðbótar lóð sinni horn það se>m Grænaborg hefur milli Snorrabrautar og Hringbrautar. Borgarráð sam- þykkti það í gær með því skil- yrði að Grænaborg og Ríkis- spítalarnir nái samkomulagi um kaup á hiisi barnaheimilisins. Jafnframt var skipulagsnefnd falið að gera ráðstafanir tii að finna aðra hentuga lóð undir barnaheimili. sem meðal awnars er brugðið upp myndum af gömlum búskap- arháttum og loks svipmyndir af ýmsum þekktum borgurum, lífs og liðnum. Einn þátt í þeirri mynd gerði Óskar Gíslason. • Dr. Sigurður Þórarinsson, jarð fræðingur, samdi og flutti texta við tvær fyrrnefndu myndirnar, sem nefnast „Surtur fer sunnanf' og „Sveitin milli sanda" en dr. Kristján Eldjárn, þjóðminjavorð- ur við hina þriðju „Svipmyudir". • Magnús Blöndal Jóhannsson samdi tónlist við tvær fyrri myndirnar, en valdi .tónlist við „Svipmyndir". Settur viar tónn við kvikmynd- ir Ósvalds erlendis hjá fyrirtæk- inu Colour FiJm Services í Irond- on með aðstoð sonar haKB, Vil- hjálms Knudsens, sem þar dvelst við nám í kvikmyndatöku. í gær bauð ósvaldur Knudsen blaðamönnum að sjá þessar kvikmyndir, sem eru hver annarri athyglisverðari og fallegri. Voru þar einnig viðstaddir þeir dr. Sigurður Þórarinsson, jarðfræð- GÖLfFLÍSAR ,.^.!.,.úít^.. . .í^jj3 ¦ Verð: kr. 106 pr. fm. Gunn^r AsgeL sson hf Suðurlandsbraut 16. Sími 35-200. Sendlar — Sendlar Sendill óskast hálfan eða allan daginn. — Uppl. á Vikublaðinu Fálkanum Ingólfsstræti 9 B milli kl. 2—4 í dag. TRELLEBORG DÆLUBARKAR „Spiral-ofnir" Fást í stærðum: 1", 1Í4", IV*", 2", 3" og 4". HEILDSALA — — SMÁSALA Gunnar Asgeirsson h.f. Suðurlandsbraut 16. Sími 35-200. ingur og Magnús Bl. Jóannsson, tónskáld. Dr. Sigurður — s'em kom til fundar við blaðamenn beint úr 67. ferð sinni til Surtseyjar — skýrði í fáum orðum frá kvik- myndunum þremur og fór lof- samlegum orðum um það mikils- verða starf, sem ósvaldur hefur innt af hendi með því að festa á filmu ýmislegt það, sem ekki gerist nema einu sinni — svo lýsingu á stórfenglegu náttúru- fyrirbrigði, sem orð gætu ekki lýst svo gagn væri að. Tónlistin Því næst skýrði Magnús Blöndal Jóhannsson lauslega frá gerð tónlistarinnar í Surtseyjar- kvikmyndinni. Hún flokkast und- ir hina svokölluðu „elektrónísku — concret" tónUst. Hún er ekki framleidd af elektrónískum tón- gjöfum, heldur er hún flutt af hljóðfæraleikurum, leikin á al- geng hljóðfæri. Hljóðfærin, sem eru notuð í þessari mynd eru, að sögn Magnúsar, mest ásláttar hljóðfæri — máímgjöll, gong, pákur, víbrafónar.klukkuspil og píanó. í öskugosinu eru auk þess notuð strengjahljóðfæri og á ein- um stað er þáttur úr tónverki Magnúsar „Punktar". Hljóð hljóðfæranna eru ger- breytt frá sinnj upprunalegu mund með hinum flóknustu að- ferðum. Kvaðst Magnús hafa hljóðritað hljóð hvers hljóðfæris fyrir sig, en síðan breytt hljóð- unum og blandað saman, þar til fram fengust þeir hljómlitir, er hann ætlaði hverjum þætti myndarinnar. Hann sagði, að hljómefni af hátt á annað hundr- að segulbóndum hefði verið blandað saman á mismunandi vegu, til þess að koma tónlist- inni í það form, sem hún hefur í myndinni. Magnús hefur unnið að þessu verki sem er mjög seinlegt, í tæknistúdíoum Ríkisútvarpsins, en endanlega var tónlistin yfir- færð á 16 mm tónrésir hjá Colour Úr svipmynd Jóns Stefánssonar listmálara. Surtsgosið — eða þjóðhætti og minjar, sem óðum eru að hverfa. í Öræfamyndinni hefði hann kvikmyndað ýmsa búskapar- hætti, sem gleymdust óðfluga og væru víðast af lagðir. í Svip- myndum væri fest á léreft and- lit margra kunnra manna, ungra, aldraðra og látinna. í Surtseyjar- kvikmyndinm hefði hann gert Film Inc. í London. — Kvaðst Magnús vilja þakka forráða- mönnum útvarpsins sérstaklega fyrir að hafa veitt þá aðstöðu, sem með þurfti, til að gera þessa tónlist. ^r „Svipmyndir" í Svipmyndum er meðal ann- ars brugðið upp skemmtilegum myndum af mörgum helztu lista» mönnum þjóðarinnar af eldri kynslóðinni. Sjást sumir þeirra að starfi, málarar með léreft og litaspjald gera frumdrög að myndum úr íslenzkri náttúru og myndhöggvarar móta leir í vinnu stofum sínum. Af látnum merkismönnum mætti nefna séra Friðrik Frið- riksson, Árna Thorsteinsson, tón- skáld; Matthías Þórðarson, þjóð- minjavörð; Valtý Stefánsson, rit- stjóra og konu hans, Kristínu Jónsdóttur, listmáiara. Ennfrem- ur málarana Jón Stefánsson og Ásgrím Jónsson og myndhöggv- arana Einar Jónsson og Guð- mund Einarsson frá Miðdal. —¦ Þáttinn um Einar gerði Ö?kar Gíslason. ir „Sveitin milli sanda" „Sveitin milli sanda" er gull* falieg kvikmynd frá einu stór- brotnasta héraði landsins, _ þar sem skiptast á jöklar, grösugar hlíðar og sendin ströndin, þar sem veðraðir skipsskrokkar seg'a sína sögu. Ósvaldur bregður unp myndum af Hfnaðarháttum fólks í Öræfasveit, heimilis og hey- skaparháttum, sem tíðkast orc 'ð óvíða hér á landi og sýnir okk- ur, hvernig Öræfingar gera til kola. Að því er dr. Sigurður sagði, munu þeir kunna slíkt ennþá einir landsmanna. Blaða- mönnum varð tíðrætt úm nátt- úrufegurð sveitarinnar og sagði dr. Sigurður, að Náttúruvernaar ráð ynni að því að fá jörðina Skaftafell í Öræfum friðaða sem þjóðgarð. Tónlist við mynd þessa sarrdi Magnús Bl. Jóhannsson, sem fyrr segir, að öðru leyti en því, ac á einum stað er leikið lagið „Aiit eins og blómstrið ftina". Söngkona í myndinni p- 3]]y Vilhjálms. • 1t „Surtur fer sunnan" Kvikmynd Ósvalds Knud^ens um Surtsey — „Surtur fer sunn- an" — sýnir sögu gossins frá upp hafi og til þess, sem það var fyr- ir u.þ.b. fimm vikum, en þá voru síðustu rnyndirnar teknar. Hefur Ósvaldur farið tugi ferða til Surtseyjar og a.m.k. tólf sinn- um gengið þar á land. Svo sem dr. Sigurður Þórar- insson sagði, eru orð lítils megn ug til að lýsa Surtsgosinu, er frá- leitt að ætla að lýsa myndinni —¦ hinum furðulegustu myndum sprengigossins, glóandi hraunelf- inni eða samskiptum lands og sjávar. Hin elektróníska tónlist Magn- úsar eykur skemmtilega áhrif myndarinnar. Tónlistin er í raun í tveim allólíkum þáttum, ann- arsvegar gosið frá upphafi og fram til 4. apríl 1964, meðan það enn var sprengigos og hinsvegar eftir að hraungosið hófst. Mynd- inni lýkur þar, sem lífið tekur sér bólfestu á þessu nýja landi ,Surtur fer sunnan".

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.