Morgunblaðið - 24.02.1974, Blaðsíða 44
IfSIO
*rjjunl
DDGLEOIl
**pittfrfofrife
Htor®iMtl>toí>iþ
nuGLVsinGnR
^-•22480
SUNNUDAGUR 24. FEBRUAR 1974
Ahrif verkfallsins:
Loðnu fyrir 35-40 millj. kr.
dælt í sió?
ÁHRIF verkfallsins eru nú farin aS segja til sín og næstum öll
þjónusta í landinu er nú lömuS. Miklar líkur eru á a3 dæla verði
þúsundum tonna af loðnu í sjóinn eftir helgina, vegna verkfallsins. Þá
bendir margt til þess að framkvæmdir við Sigölduvirkjun geti tafizt
um ófyrirsjáanlegan tíma og svona má lengi telja. Þá er orðið mjög
erfitt að fá nauðsynlegustu neyzluvörur og telja má fullvfst að
vandræði skapist vegna mjólkurskorts eftir helgina.
Ef ekki verður búið að leysa Akranesi, sýnir aðeins það
verkfallið fyrir mánudag, má bú-
ast við að allt að 10 þúsund lestum
af loðnu verði dælt í sjóinn. Ef af
verður, verður_ hráefni að verð-
mæti 30—40 milljónir kastað i
sjóinn og yrði það einhver mesta
hneisa í sögu þjóðarinnar, og þá
sérstaklega rikisstjórnarinnar, og
er hún þó með marga hneisuna að
baki sér. Loðnuskipin eru nú flest
með fullfermi og aðeins er tekið á
móti loðnu á fjórum stöðum á
landinu, þ.e. Grindavík, Vest-
mannaeyjum, Seyðísfirði og
Vopnafirði. I öllum þessum höfn-
um er fjöldi skipa, sem bíður eftir
löndun og er stytzta bið fram á
mánudagskvöld. Loðnan þolir í
mesta lagi að vera þrjá sólar-
hringa i skipunum, en úr því fer
hún aðskemmast.
Það voru ekki fögur orð, sem
heyrðust frá skipstjórum loðnu-
skipanna í gær. Þeir sögðust bók-
staflega vera ráðþrota og ekki
skilja í háttalagi rikisstjórnarinn-
ar. Bezt væri að hún segði af sér
híð fyrsta, úr því hún gæti ekki
leyst verkfallið. Ráðamenn þjóð-
arinnar kvörtuðu undan því, að
ekki fiskaðist nóg til að afla þjóð-
arbúinu tekna, en svo þegar nóg
fiskaðist þá virtist þeim vera
sama þó hráefni fyrir tugi
milljóna væri hent í sjóinn. Já,
rikisstjórn Ólafs Jóhannessonar
væri beturgeymd á öðrumstað en
í stjórnarráðshúsinu.
Þegar Morgunblaðið hafði sam-
band við Loðnunefnd um hádegis-
bilið í gær biðu t.d. skip á Akra-
nesi með nokkuð á annað þúsund
lestir. Þessi skip geta ekkert ann-
að gert en að bíða og skipstjórar
þeirra verða að vona að verkfallið
leysist fyrir mánudag, ef það ger-
ist ekki, verða skipin að láta úr
höfn og dæla loðnunni I Faxafló-
ann. Ástand eins og er nú á
ástand, sem er orðið og er að
verða á flestum löndunarstöðum
loðnuskipanna.
Öll olíudreifing liggur nú niðri í
landinu, nema þar sem verkfall er
ekki enn skollið á. Af þessum
sökum munu mörg fiskiskip
stöðvast á næstunni og sömuleiðis
flutningaskip, en annars stöðvast
þau yfirleitt um leið og þau koma
í höfn, þar sem þau eru hvorki
losuð né lestuð. Hins vegar er
talið líklegt, að undanþága verði
veitt fyrir sölu á þeirri olíu, sem
seld er til húsahitunar, þannig að
fólk þarf ekki að sitja i kuldanum.
Vilhjálmur Jónsson, forstjóri
Olíufélagsins sagði í samtali við
Morgunblaðið i gær, að í verkföll-
um undanfarimlá ára hefði ávallt
verið veitt undanþága þegar um
væri að ræða olíu, sem færi til
húsahitunar. Væri það gert til
þess, að fólk þyrfti ekki að sitja i
kuldanum. Híns vegar lægi öll
olíusala niðri um helgina og áhrif
verkfallsins á olíudreifingu kæmi
ekki í Ijós fyrr en eftir helgina.
FRAMKVÆMDIR VIÐ
SIGÖLDUSTÖÐVAST
Framkvæmdir við Sigölduvirkj-
un stöðvuðst strax og verkfallið
skall á. Við framkvæmdirnar i
Sigöldu starfa nú um 60 manns og
að sögn Eiríks Briem, forstjóra
Landsvirkjunar, eru mennirnir
enn í Sigöldu, en ef ljóst verður
að verkfallið verður langvinnt,
koma mennirnir til bæjarins eftir
helgina.
Eiríkur sagði, að ef verkfallið
stæði lengi, þá gæti það haft mikl-
ar og alvarlegar afleiðingar á
virkjunarframkvæmdirnar. Fyrir
lok marzmánaðar, eða áður en
vorflóðin koma, á að veita
Framhald á bls. 2
E !il i'.M* 1% **! fH pi r rt r-1
»«»|i t|f i»t w •*» **t m i*í m í?t itt
i I m m ttt «f * ♦ ii3 n j t rr? m
ii iii ii m iii iii iii
itt mrn Mm»v4 **■». ■■■■ m* # ttttftt f
H i|i iii m in in iii
1 th iii iii in
Stærri myndin er tekin í fyrradag. Þá lék allt í lyndi og Síldar- og fiskimjölsverksmiðjan í Örfirisey
malaði þjóðarbúinu gul 1. Öllu ömurlegri sýn blasti við í gær, eins og minni myndin sýnir — rekstur
þessarar verksmiðju hafði þá stöðvazt á miðnætti og hið sama gildir um flestallar mjölverksmiðjur
landsins. — Stærri myndina tók Öl.K.M., en hina minni Sv. Þorm.
Loðnubátar til Færeyja:
Héðinn lagði af stað í gær
Mjög góð loðnuveiði var
í allan gærdag og si. sólar-
hring tilkynntu skipin um
rösklega 17 þúsund lesta
afla til Loðnunefndar. Nú
er hins vegar sá hængur á,
að skipin geta ekki losnað
við aflann nema í Iitlum
mæli og má því búast við,
að stærstu skipin reyni að
sigla til Færeyja með afl-
ann.
Fyrsta skipið, Héðinn ÞH 57,
lagði af stað til Færeyja í gær með
3 ráðherrar — 6 sáttasemjarar
og 150-200 samningamenn
SAMNINGAFUNDIR stóðu til klukkan 03 í fyrrinótt og aftur var
boðað til funda í gærdag klukkan 14. Óvíst var, hvort ríkisstjórnin eða
sáttanefnd legði fram nýja sáttatillögu, en eins og kunnugt er felldi
samninganefnd ASl sáttatillöguna frá í fyrradag, en vinnuveitendur
samþykktu. Sú tiliaga var í raun aðeins hugmyndir að sáttatillögu, því
að hefði svo ekki verið, átti að ganga til atkvæða um hana í stéttarfé-
lögunum og talið var óráðlegt, eins og staðan var þá, að tefja samninga-
viðræður á þvf. Ilugsanlegt er, að ný sáttatillaga verði þess efnis, að
nauðsynlegt reynist að bera hana undir atkvæðagreiðslu í félögunum.
EINS OG skýrt var frá í Morgun-
blaðinu í gær tókust samningar
milli tveggja ríkisfyrirtækja og
starfsmanna þeirra í fyrrakvöld.
Efni þess samnings, sem Sements-
verksmiðjan og Áburðarverk-
smiðjan eru aðilar að, hefur ekki
fengizt birt, en í honum mun þó
ekki vera talað um neina pró-
sentuhækkun, þess i stað er þess
getið, að sama prósentuhækkun á
laun gildi og um semst í heildar-
kjarasamningunum. Þá er í samn-
ingnum m.a. ákvæði umstarfsmat
innan fyrirtækjanna og er ríkis-
valdið að þessu leyti að brjóta
blað í samningagerðinni. Tekin er
upp sama stefnan og verkalýðsfé-
lögin hafa haft gagnvart íslenzka
álfélaginu h.f., að semja um kaup
og kjör fyrir alla starfshópa fyrir-
tækisins í einu. Náist ekki sam-
komulag um starfsmat innan 3ja
mánaða, er samningurinn upp-
segjanlegur með eins mánaðar
fyrirvara.
Sex sáttasemjarar reyna nú að
miðla málum á Loftleiðahótelinu,
og þar hafa þrír ráðherrar haldið
til að meira eða minna leyti í
rúma viku. Sáttasemjararnir eru
Torfi Hjartarson, Ólafur Björns-
son, Logi Einarsson, Guðlaugur
Þorvaldsson, Halldór Jakobsson
og Jóhannes Elíasson, en hann er
sérlegur trúnaðarmaður Ólafs Jó-
hannessonar forsæhsráðherra við
samningagerðina. Lúðvík Jóseps-
soji og Björn Jónsson hafa verið
mest við samningagerðina, af ráð-
herrunum svo og Halldór E. Sig-
urðsson fjármálaráðherra.
Eins og áður hefur komið fram í
blaðinu leggst söluskattshækkun-
in, sem fyrirhuguð er, mjög ójafnt
á atvinnuvegi. Iðnaður, sjávarút-
vegur og verzlun munu eiga að
bera um hálfan milljarð króna I
auknum byrðum vegna hækkun-
arinnar. Skiptast þessar 500 millj-
ónir þannig niður á þessa at-
vinnuvegi, að verzlun og sjávarút-
vegur bera hvor um sig fjórðung
byrðarinnar, en iðnaðurinn helm-
inginn, um 250 milljónir króna.
Reynt hefur verið að leiðrétta
þetta misrétti, eins og Björn
Bjarnason formaður Landssam-
bands iðnverkafólks kallaði það I
viðtali við Mbl., en það hefur
ekki tekizt. Hefur Landssamband-
ið tekið saman höndum við Félag
íslenzkra iðnrekenda tilþess að fá
Framhald á bls. 2
rösklega 300 lestir, en í
Færeyjum á einnig að fara fram
viðgerð á gír skipsins, sem er lítil-
lega bilaður. Vegna fjarlægðar og
hættu á slæmum veðrum eru það
ekki nema stærstu skipin, sem
geta siglt með aflann til Færeyja,
og skip, sem þangað geta farið
með eitthvert magn að ráði, eru
t.d. Börkur, Guðmundur, Loftur
Baldvinsson, GIsli Árni, Reykja-
borg, Eldborg, Sigurður og Héð-
inn svo einhver séu nefnd. Til
Færeyja er um 30 tíma sigling af
loðnumiðunum.
í Færeyjum er ein bræðsla, sem
getur tekið á móti loðnu. Er hún í
Fuglafirði, en ekki var blaðinu
kunnugt um i gær, hvaða verð er
greitt fyrir loðnu í Færeyjum.
Merkjasala
SVFÍ
1 dag er hinn árlegi
merkjasöludagur kvenna-
deildar Slysavarnafélags ís-
lands líér I Reykjavík.' Hefur
deildin frá fyrstu tíð unnið
mjög merkilegt starf í þágu
slysavarna í landinu og til
þess hafa farið allir þeir
peningar, er konurnar hafa
aflað fyrir deildina.