Morgunblaðið - 06.10.1983, Blaðsíða 44

Morgunblaðið - 06.10.1983, Blaðsíða 44
44 MORGUNBLAÐIÐ, FIMMTUDAGUR 6. OKTÓBER 1983 '„ ]pö Y\rópaZ\r SÍÐA<öTl Nú má égl Ast er. ... að láta líða yfir hana með rakspírailminum TM Reg US Pal 0(1 -all righls reserved CJ983 Los Angeles Times Syndkate I>ad sem hrjáir mig, sálfræðingur, Nei, ég hef ekki borgað neitt, enda er að það er eins og öllum verði stóð í auglýsingunni að hún borg- svo starsýnt á fótleggina mína? aði sig sjálf upp í topp. HÖGNI HREKKVISI „ HAMKl ER AP TALA VlP PLÖNT- URMAR SÍNAR S\Jo p/ER VAXI BETUfc. Þessir hringdu . . . Er málið dottið upp fyrir? Herluf Paulsen hringdi og hafði eftirfarandi að segja: — I framhaldi af því að Sovétmenn skutu niður farþegaþotuna, þá rifjaðist það upp fyrir okkur vinnufélögunum, þegar þessi at- burður var til umræðu, að bandarísk herþota af Keflavík- urflugvelli var nærri búin að keyra niður Arnarflugsvél hérna fyrir sunnan land. Morgunblaðið skrifaði mikið um þetta mál á sínum tíma og gerði því ágæt skil, en nú hefur ekkert frést af því lengi. Okkur langar því tii að spyrja, hvort verið geti, að málið hafi dottið upp fyrir í kerfinu. Eða hvar er það nú til umfjöll- unar? Hjá saksóknara Pétur Einarsson, flugmálastjóri, sagði: — Þetta mál er nú í hönd- um saksóknara. Farið hefur fram framhaldsrannsókn í mál- inu á vegum rannsóknarlögregl- unnar og það er nú á ferð í dóms- kerfinu. Að því er varðar banda- ríska hermanninn er málið úr okkar höndum. en mér er kunn- ugt um að þaö fékk sömu með- ferð og gerist í slíkum tilvikum hjá hernum. Til umsagnar í samgöngu- ráðuneytinu Þórður Björnsson, ríkissaksókn- ari, sagði: — Hinn 28. júlí hefur þetta mál verið sent til sam- gönguráðuneytisins, til umsagn- ar, að því er varðar flugumferð- arstjórann. Herflugvélin kemur ekki undir íslenska lögsögu. Til athugunar Ólafur Steinar Valdimarsson í samgönguráðuneytinu sagði: — Málið er í athugun og alls ekki búið að leggja það til hliðar. Það er engan veginn gefið mál, hvernig á að afgreiða þetta. Mál- ið kom til okkar í júlílok, á tíma sumarleyfa, og hefur seinkað af þeim sökum. Varla hægt að reiðast þessu G. á Sauðárkróki hringdi og hafði eftirfarandi að segja: — I nýja morgunútvarpsþættinum sem hóf göngu sína í morgun (þriðjudag), sagði karlmaðurinn sem kynnti lagið „Hraustir menn" með Guðmundi Jónssyni og Karlakór Reykjavíkur að lag- ið væri eftir Inga T. Lárusson, en höfundur texta væri Jónas Hall- grímsson. Mér finnst þetta nú svo fjarstæðukennt, að það er varla hægt að reiðast. En ekki var beðist afsökunar á mistök- unum né þau gerð að umtalsefni. Mig minnir að lagið sé eftir Romberg, en ekki man ég hver gerði textann, nema hvað það var ekki Jónas Hallgrímsson. Upptakan orðin 30 ára, en gengur enn Við náðum tali af Guðmundi Jónssyni og hann sagði: — Það er rétt, að lagið er eftir Banda- ríkjamanninn Sigmund Rom- berg, en textaþýðinguna gerði Jakob Jóhannesson Smári. Á frummálinu heitir lagið „Stouthearted Men". Mig minnir að við höfum sungið það inn á plötu í Miðjarðarhafsferð sem kórinn fór árið 1953. Upptakan er því orðin 30 ára gömul, en gengur enn. „Nú andar suðrið" á sömu plötusíðu Ólafur Þórðarson á tónlistar- deild Ríkisútvarpsins hafði sam- band við þáttinn og hafði eftir- farandi að segja: — Mig langar til að taka það fram vegna fyrir- spurnar varðandi mistök við kynningu á laginu „Hraustir menn" í morgunútvarpinu í morgun, að upplýsingarnar, sem kynnirinn hafði í höndunum voru frá mér komnar. Það sem gerðist var að ég fór óvart línu- villt, þegar ég las á plötuumslag- ið, en lagið „Nú andar suðrið", sem er á sömu plötusíðu, er eftir þá Inga T. Lárusson og Jónas Hallgrímsson. Mundi leiða sannleikann í ljós Þorsteinn Guðjónsson skrifar: „í bókinni Þónýal, eftir dr. Helga Pjeturss, náttúrurfræðing og heimspeking, er stutt grein sem nefnist: „Fróðleg saga af svonefndum draug", og er þar í fáum dráttum rakið það málefni sem þyngst varð í skauti dr. Helga á efstu árum, og eftirlæti and- stæðinga hans. En það er upphaf greinarinnar að dr. Helgi fór (m.a. vegna áhrifa frá verkum skáldsins Goethe, sem einnig var náttúru- fræðingur) að veita athygli því fyrirbæri sem mefnt var „tele- pati", það er bein áhrif frá huga til hugar eða frá lífi til lífs. Eftir nokkurra ára athuganir Helga, einmitt þau árin sem hann var at- hafnasamastur sem jarðfræðing- ur, komst hann að þeirri niður- stöðu, að einhver — sem hann vissi þá ekki hver var — vissi til sín með þessum hætti. Liðu svo enn nokkur ár, unz honum kom í hug að nágranni sinn, L. banka- stjóri, væri þessi maður, og hafði orð á þessu í samtali við hann. En hann lét á sér skiljast, að þessa væri rétt til getið. Þegar þeir ræddu þetta í annað sinn, virðast orð ekki hafa fallið vel með þeim, og segir dr. Helgi, að L. hafi þá þrætt fyrir þetta. Þróaðist upp frá þessu óvinátta milli þeirra, og hafði bankastjórinn miklu hægari aðstöðu í því tafli en fræðimaður- inn. En margt er það sem styður þá skoðun, að um samband hafi verið að ræða, og er það vitanlega aðalatriði málsins. Löngu síðar gerðist það, að í Ríkisútvarpi var tilkynnt, að L. væri látinn, og segir dr. Helgi, að hann hafi þá vænzt þess, að óþæg- indi þau, sem hann hafði haft af þessu sambandi væru úr sögunni. En svo fór eki, og fór hann enn að verða var við þessi áhrif, og eitt kvöld þykir honum að L. segi við sig (á dönsku, móðurmáli L.): „Nú sá Magnús Stefánsson mig, og ég varð hræddur." Þetta var greini- leg „heyrn" sem ekki varð villzt á. Þegar Helgi var kominn að niðurstöðu um, hver þeirra manna sem báru þetta nafn, kæmi helzt til greina, hringdi hann til hans og spurði hann eftir þessu. En mað- urinn viðurkenndi að hfa séð L. kvöldið áður, skammt frá húsi því sem hann bjó í síðast. (Magnús tók svo til orða við mig mörgum árum síðar, að „ég var það barn að ég sagði Helga eins og satt var". Hann hafði ætlað sér að leyna þessu, og gerir það framburð hans, sem hann stóð jafnan við hjá lög- reglunni eftir þetta, enn athyglis- verðari.) „Var maðurinn vitanlega ekki í vafa um að hann hefði séð draug," segir dr. Helgi í grein sinni um þetta mál — og mun það hafa ver- ið álit yfirvalda hér á þeim tíma, að svo hafi verið, eftir að fram- burður Magnúsar, sem var hinn grandvarasti maður, iá fyrir. Enda var engin rannsókn gerð í málinu og hefur ekki verið gerð síðan. Svör hafa verð býsna loðin, þegar spurt hefur verið hvers vegna ekki. Og enginn hefur enn reynt að skýra, hvers vegna at- hugunum tveggja manna bar sam- an, á sömu stundu, á þann hátt sem að ofan var lýst. Mín skoðun er sú, að uppgröftur — sem varla mundi kosta þúsund- asta hluta af því sem til er kastað á Skeiðarársandi, en verða mun arðbærari — mundi skera úr um þetta mál og leiða sannleikann í Ijós. Viðbót: Vegna þeirra, sem jafnan hafa það að viðkvæði að „slíkir hlutir gerist ekki hér á landi", væri e.t.v. rétt að minna á, að það hefur ný- lega sannast fyrir dómstólum, að mjög skuggalegt samsæri var gert um líkt leyti og hér er til vísað, varðandi Einar Benediktsson, annan af frábærum andans mönnum fslendinga á fyrri hluta þessarar aldar — samsæri sem allur almenningur hefur ekki haft hugmynd um alla tíð síðan. Enga löngun hef ég til að vekja það mál upp frekar en orðið er, en menn ættu ekki að vera of vissir um að ekki hafi annað og enn skugglegra samsæri verið gert gegn Helga Pjeturss á efstu árum hans, einmitt á þeim árum sem mest reið á því, að boðskap hans væri sú athygli veitt sem verðugt var. Svarið við þesu álitamáli fæst á einn hátt og aðeins einn, með því að gera þá rannsókn með upp- greftri, sem dr. Helgi fór fram á, og að minnsta kosti fjórirmikils- virtir íslendingar studdu með undirskriftum sínum á þeim tíma. — Ég vil ennfremur benda á það, að hafi f slendingar raunveru- lega á samvizkunni samsæri af þessu tagi, hafa þeir í rauninni lít- inn rétt til að dæma hart þá mis- notkun geðlæknisfræðinnar, sem Sovétmen eru nú sakaðir um, og sagðir hafa beitt á mjög miskunn- arlausan hátt gagnvart einstökum mönnum. Þ.G." GÆTUM TUNGUNNAR Sagt var: Leiknum var framlengt. Rétt væri: Leikurinn var framlengdur. (Ath.: Báturinn var lengdur; ekki: Bátnum var lengt.)

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.