Morgunblaðið - 01.04.1992, Side 1

56 SIÐUR B
77. tbl. 80. árg.
MIÐYIKUDAGUR 1. APRÍL 1992
Prentsmiðja Morgunblaðsins
Washington. Reuter.
Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn hrósaði í gær ákveðinni umbótastefnu
rússneskra stjórnvalda og ákvað jafnframt að ryðja úr vegi síðustu
hindrununum fyrir miklum lánveitingum til þeirra. Búist er við að
George Bush Bandaríkjaforseti tilkynni í dag um aðstoð við sovétlýð-
veldin fyrrverandi.
í yfirlýsingu Alþjóðagjaldeyris-
sjóðsins sagði að Rússlandsstjórn
hefði stigið stórt skref í átt til
markaðsbúskapar og því hefði verið
ákveðið að veita Rússum 3% hlut í
sjóðnum þegar þeir gerðust aðilar,
Svíþjóð:
Spilavíti
verði levfð
Stokkhólmi. Frá Erik Lidén, frétta-
ritara Morgunblaðsins.
BANN við starfsemi alþjóð-
legra spilavíta í Svíþjóð kann
að verða afnumið á næst-
unni. Tekjur ríkisins gætu
aukist við það um 200 millj-
ónir sænskra króna (um það
bil tvo milljarða ísl. kr.) á
ári, ef marka má nefndarálit
þar að iútandi, sem kynnt var
í gær. í álitinu er haldið fram
að reynslan af starfsemi
spilavíta í Danmörku og
Finnlandi sé góð.
Þijú til fjögur spilavíti í
Stokkhólmi, Gautaborg og
Málmey ættu að gefa um 400
milljónir s. króna í brúttótekjur
fyrir rekstraraðilana. Nefndin
leggur til að starfsemin sæti
60% skattlagningu, svo að
tekjuaúkning ríkisins yrði í það
minnsta 200 milljónir.
Munurinn á rúlettuspilastöð-
unum sem reknir eru í Svíþjóð
nú um stundir og alþjóðlegum
spilavítum er sá að upphæðirn-
ar sem lagðar eru undir eru
takmarkaðar á fyrrnefndu
stöðunum, en slíkar takmark-
anir tíðkast ekki í spilavítum.
Borís Jeltsín undirritar sam-
bandssáttmálann nýja en ineð
honum eru sjálfstjórnarlýðveld-
unum rússnesku veitt stóraukin
völd í cigin máluin.
líklega í næsta mánuði. Það þýðir
að Rússar geta sótt -um fjögurra
milljarða dollara lán hjá sjóðnum.
Talið er víst að Bush forseti kynni
á blaðamannafundi í dag aðstoð
Bandarikjastjórnar við samveldis-
ríkin. Er haft eftir heimildum að
þar sé gert ráð fyrir einum millj-
arði dollara í alþjóðlegan sjóð til
styrktar rúblunni; 12 milljarða doll-
ara aukaframlagi til Alþjóðagjald-
eyrissjóðsins til að auka útlánagetu
hans; auknum lánum til Rússa og
hugsanlega Úkraínumanna vegna
kaupa á landbúnaðarvöru og 645
milljóna dollara framlagi, sem nota
á til mannúðarstarfa og tæknilegrar
aðstoðar.
Lockerbie-málið:
Keuter
Frá fundi Öryggisráðs Sameinuðu þjóðanna í gær. Ályktunin uin refsiaðgerðir gegn Líbýu voru sam-
þykktar með.atkvæðum 10 ríkja en fimm sátu hjá. Ályktanir ná því aðeins í gegn, að níu ríki samþykki
þær og enginn fastafulltrúanna fimm beiti neitunarvaldi.
Öryggisráð SÞ samþykkir
refsiaðgerðir gegn Líbýu
Síjórn Líbýu sökuð um að tefja fyrir brottflutningi útlendinga
Sameinuðu þjóðununi, Kaíró. Reuter.
ÖRYGGISRÁÐ Sameinuðu þjóðanna samþykkti í gær samhljóða
tillögu Bandaríkjamanna, Frakka og Breta um refsiaðgerðir gegn
Líbýu. Er þetta gert til að þrýsta á um framsal tveggja Líbýu-
manna, sem eru sakaðir um að hafa komið sprengju fyrir í þotu
Pan Am-flugfélagsins, sem fórst yfir Lockerbie í Skotlandi árið
1988. Tíu ríki greiddu tillögunni atkvæði en fimm sátu hjá.
í refsiaðgerðunum, sem taka
gildi eftir tvær vikur, felst að öllum
ríkjum er gert skylt að ijúfa flug-
samgöngur við Líbýu, hætta
vopnasölu þangað og sjá til, að
Líbýustjórn fækki verulega í
starfsliði sendiráða sinna og ræðis-
mannaskrifstofa erlendis. Þá er
Líbýustjórn gert að fordæma
hryðjuverk livers konar og aðstoð
við hermdarverkamenn og auk
kröfu um samvinnu í Lockerbie-
málinu kveður ályktun öryggis-
ráðsins á um, að Líbýumönnum
beri að aðstoða við rannsókn á
sprengingu í þotu franska UTA-
flugfélagsins yfir Níger árið 1989.
Refsiaðgerðirnar gegn Libýu
eru um margt líkar þeim, sem Ir-
aksstjórn var beitt á sinum tíma,
en þó frábrugðnar í því, að þær
Sambandssáttmálinn mik-
ill sigur fyrir Borís Jeltsín
Neyðarástand í Tsjetsjníja vegna uppreisnartilraunar
Moskvu. Reuter.
BORÍS Jeltsín, forseti Rússlands, undirritaði í gær nýjan sambandssátt-
mála við 18 af 20 rússnesku sjálfstjórnarlýðvcldanna en með hoiiuin
eru völd þeirra í eigin málum aukin verulega. Fulltrúar Tatarstans
undirrituðu ekki sáttmálann að þessu sinni og í Tsjetsjníja í Kákasus-
fjöllum, sein var lýst sjálfstætt ríki í nóvember, hefur verið lýst yfir
neyðarástandi vegna valdarahstilraunar. Að sögn stjórnvalda eru þar
að verki öfl, sem ekki vilja slíta sambandinu við Rússland.
Sambandssáttmálinn fer fyrir
rússneska þingið 6. apríl og búist er
við að hann verði samþykktur. Yrði
það mikill sigur fyrir Jeltsín því að
málefni þjóðarbrotanna eru ekki síð-
ur viðkvænj í Rússlandi en í Sovét-
ríkjunum fyn-verandi. Míkhaíl Gorb-
atsjov, fyrrum forseta Sovétríkjanna,
tókst ekki að fá lýðveldin 15 til að
undirrita nýjan sambandslagasátt-
mála og það leiddi til þess að Sovét-
ríkin liðuðust í sundur. Höfðu marg-
ir spáð að þannig færi einnig fyrir
Jeltsín.
Rússnesku sj álfstjórnarlýðveldin
höfðu áður aðeins sjálfstjórn að nafn-
inu til en nú fá þau meiri yfirráð
yfir náttúruauðlindum sínum. Þau
mega annast landamæragæslu, reka
eigin utanríkisstefnu og. utanríkis-
verslun. Forseti þingsins í Tatarstan
sagði í gær, að verið væri að vinna
að sambandssáttmála við Rússland
og stæði ekki til að lýsa yfir fullu
sjálfstæði.
Þingið í Tsjetsjníja lýsti yfir
neyðarástandi í gær en þá höfðu
flokkar vopnaðra manna lagt undir
sig stöðvar útvarps og sjónvarps í
höfuðborginni, Grozníj. Sagði frétta-
stofan Ítar-Tass, að uppreisnarmenn
hefðu umkringt forsetahöllina en þar
voru þeir Dzhokhar Dúdajev forseti
og Zviad Gamsakhurdia, útlægur
forseti Georgíu. Mátti heyra skothríð
í borginni og að sögn fréttastofunnar
létu andstæðingar Dúdajevs frá sér
fara yfirlýsingu, sem lesin var í út-
varpinu, þar sem krafist var afsagn-
ar forsetans og þjóðaratkvæða-
greiðslu um sambandið við Rússland.
taka ekki til olíusölu. Þær banna
hins vegar varahlutasölu og aðra
þjónustu við líbýskar flugvélar og
líbýska ríkisflugfélagið verður að
loka öllum skrifstofum erlendis.
Auk fulltrúa Bandaríkjanna,
Bretlands og Frakklands voru full-
trúar Rússlands, Austurrikis,
Belgiu, Ekvadors, Ungveijalands,
Japans og Venesúela samþykkir
ályktujiinni en fulltrúar Kína,
Grænhöfðaeyja, Indlands,
Marokkós og Zimbabwe sátu hjá.
Sendiherrar allra þeirra evr-
ópsku ríkja, sem hafa sendiráð í
Líbýu, komu saman til fundar i
gær í Trípólí. Lýstu þeir yfir
áhyggjum sínum vegna þess að
svo virðist sem Líbýumenn tefji
úr hófi fram að veita Evrópubúum
vegabréfsáritun til að yfirgefa
landið. Mun sendiherra Möltu af-
henda líbýskum stjórnvöldum
formlega mótmæli vegna þessa i
dag fyrir hönd allra evrópsku
sendiherranna. Svo stærstu hóp-
arnir séu nefndir þá er talið, að
um 5.000 Bretar, 5.000 Suður-
Kóreumenn, 2.800 Pólverjar,
1.000 Bandaríkjamenn, 1.050 ítal-
ir, 600 Þjóðveijar og 500 Frakkar
séu starfandi i Líbýu, oft í trássi
við vilja eigin stjórnvalda, auk
hundruða þúsunda manna frá ar-
abarikjunum.
Líbýska fréttastofan JANA
hafði í gær eftir talsmanni í líb-
ýska utanríkisráðuneytinu, að af-
greiðsla vegabréfsáritana til að
yfirgefa landið færi fram með eðli-
legum hætti.
Tilkynnt um að-
stoð við Rússland