Morgunblaðið - 23.10.1998, Qupperneq 60

MORGUNBLAÐIÐ, KRINGLAN1,103 REYKJAVIK, SÍMIB691100, SÍMBRÉF5691181
PÓSTHÓLF 3040, NETFANG: RITSTJ@MBL.IS, AKUREYRI: KAUPVANGSSTRÆTI1
FÖSTUDAGUR 23. OKTÓBER 1998
VERÐ í LAUSASÖLU 125 KR. MEÐ VSK
A
Isafjörður
Tvö
snjóflóð
féllu
TVÖ snjóflóð féllu síðdegis í
gær. Kom annað flóðið úr Eyr-
ai'hlíð og féll á veginn milli ísa-
fjarðar og Hnífsdals, og hitt
flóðið féll skammt frá Arnar-
neshamrí við Súðavík.
Að sögn lögreglunnar á Isa-
fírði féll flóðið við Súðavík um
klukkan 17 í gær og myndaði
það um tveggja metra háa
skafla á veginum. Strax var
hafist handa við að ryðja veginn
og var hann opnaður aftur um
klukkan 21 í gærkvöld.
Flóðið úr Eyrarhlíð var held-
ur minna og var vegurinn rudd-
ur á u.þ.b. hálfri klukkustund.
Ekki hefur verið gefin út aðvör-
un um snjóflóðahættu, og var
reiknað með því að vind lægði
með nóttinni fyrir vestan, en
þar var mikill vindur og úr-
koma.
Laun á almennum vinnumarkaði hafa hækkað um 7,2% á einu ári
Tvöfalt meiri hækkun hjá
opinberum starfsmönnum
LAUN opinberra starfsmanna og
bankamanna hafa að meðaltali
hækkað nær tvöfalt meira í ár en
laun á almennum markaði sam-
kvæmt mælingum launavísitölu
Hagstofu Islands, sem birtar voru í
vikunni.
Frá ársmeðaltali síðasta árs til
þriðja ársfjórðungs í ár hafa laun
opinberra starfsmanna og banka-
manna hækkað um 14% að meðal-
tali, en á sama tíma hafa laun á al-
mennum markaði hækkað um 7,2%
að meðaltali. Launavísitalan í heild
hefur hins vegar hækkað um 9,9%
á þessu tímabili.
Það sem af er þessu ári hefur
vísitala launa á almennum mark-
aði, þ.e. á milli 1. og 3. ársfjórð-
ungs, hækkað um 0,6%, en á sama
Laun heil-
brigðisstétta
hafa hækkað
mest í ár
tíma hefur vísitala launa opinberra
starfsmanna og bankamanna
hækkað um 3,3%.
Samkvæmt upplýsingum Hag-
stofu Islands eru það einkum
launahækkanh- heilbrigðisstétta
um mitt þetta ár sem hafa áhrif nú
til hækkunar á vísitölunni, auk
þess sem úrskurðir kjaranefndar
um hækkanir til handa einstökum
stéttum, eins og prófessorum, hafa
einnig áhrif.
Þá hafa þeir aðlögunarsamning-
ar sem ríkið hefur gert við starfs-
menn sína á undanförnum misser-
um í framhaldi af kjarasamningum
á síðasta ári einnig haft áhrif, en
áhrif einstakra samninga í þeim
efnum eru mjög mismikil.
Ef litið er lengra aftur í tímann
og borin saman launaþróun á al-
mennum markaði og hjá opinber-
um starfsmönnum kemur í ljós að
launavísitalan hefur hækkað að
meðaltali um 33,75% síðastliðin
tæp sjö ár eða frá því í ársbyrjun
1992. A sama tímabili hafa laun á
almennum markaði samkvæmt
mælingum vísitölunnar hækkað
um 28,3% og laun opinberra
starfsmanna og bankamanna um
42,5%.
Drykkja
kvenna
eykst
ÖLL aukning á áfengisneyslu lands-
manna síðustu 25 árin er tilkomin
vegna meiri drykkju kvenna.
Drykkja karla hefur lítið breyst.
Þetta kemur fram í skýrslu um
áfengis- og fíkniefnamál á íslandi,
sem gefin er út af Fræðslumiðstöð í
fíkniefnavörnum.
í skýrslunni kemur fram að áfeng-
issala jókst stöðugt frá bannárunum,
þegar áfengissala á mann var innan
við 0,5 lítrar af 100% alkóhóli, upp
fýrir 4 lítra á mann árið 1989 þegar
sala á bjór var leyfð á Islandi. Arið
1989 jókst sala á áfengi um 23% en
minnkaði svo aftur til ársins 1993 en
hefur verið að aukast síðan. Neysla
sterkra drykkja hefur minnkað á
sama tíma og neysla léttra vína og
bjórs hefur aukist.
Einnig kemur fram í skýrslunni að
írá 1984 hefur sala á tóbaki hér á
landi dregist saman um 23% og að
neysla á e-töflum fylgir sama mynstiá
og neysla annarra ólöglegra fíkniefna
öfugt við það sem áður var talið.
Veturinn
minnir
Morgunblaðið/RAX
I Aukin/12
Niðurstöður rannsókna á þrávirkum klórkolefnum í fuglum
rækilega
á sig
Tífalt meira magn eitur-
efna í fuglum við sorphauga
FYRSTI vetrardagur er á
morgun og hefur vetur konung-
ur heldur betur látið á sér
kræla víða um land. Samgöng-
ur fóru úr skorðum, einkum þó
í lofti, og röskun varð á skóla-
starfi. Það var kalsamt á Hellis-
heiði í gær þar sem Garðar
Þorleifsson flutningabílstjóri
setti keðjur á bíl sinn áður en
haldið var niður Kamba með
þungt hlass. Til að koma keðj-
unum fyrir þurfti að taka af
aurhlífar og búa um þær á bíl-
grindinni.
RANNSÓKNIR á mengandi eitur-
efnum í íslenskum fuglum hafa leitt í
Ijós að fálkar reyndust mikið meng-
aðir af þrávirkum klórkolefnum og
fannst svipað magn PCB-efna í ís-
lenskum og norskum fálkum.
Einnig sýna niðurstöður úr rann-
sóknum, þar sem sjónum var beint
að fuglum sem fálkar veiða sér til
matar, að þeir fuglar sem lifa aðeins
á fæðu af landi höfðu nær ekkert
magn umræddra efna í sér, öfugt við
fugla sem afla sér fæðu úr sjó.
Þetta kemur fram í grein sem birt
er í Morgunblaðinu í dag eftir fjóra
íslenska vísindamenn, Ævar Peter-
sen fuglafræðing, Kristínu Ólafs-
dóttur lífefnafræðing, Þorkel Jó-
hannesson lækni og Karl Skírnisson
dýrafræðing.
Frekari rannsókna þörf
Greina höfundarnir m.a. frá því að
rannsóknir hafí verið gerðar á send-
lingum frá tveimur stöðum á land-
inu, úr vestfirskum fjörum og fjör-
unni neðan við gömlu sorphauga
Reykjavíkurborgar í Gufunesi.
„í stuttu máli voru niðurstöður
þær að tífalt meira magn PCB-efna
og DDT var í fuglunum úr Gufunesi
en frá Vestfjörðum. Þær bentu til
umtalsverðrar staðbundinnar meng-
unar frá haugunum, en menn hafa
óttast að slík mengunarhætta sé til
staðar. Nánari athugana er samt
þörf áður en fullyrt er hversu víð-
tækt vandamál er á ferðinni," segir í
greininni.
Telja greinai'höfundar að skýringa
á sjávarmengun sé bæði að leita hér-
lendis og að hún berist frá útlöndum
með hafstraumum og/eða lífverum.
Vistkerfí þurrlendis og ferskvatns
hér á landi virðast hins vegar vera
mjög hrein.
■ Er íslenzk náttúra/30