Morgunblaðið - 23.06.2000, Side 36

36 FÖSTUDAGUR 23. JÚNÍ 2000
MORGUNBLAÐIÐ
h
LISTIR
Tónlistarhátíðin Bjartar sumarnætur í Hveragerðiskirkju haldin í fjórða sinn
Skapar
sterka
og nána
vináttu
I tengslum við tónlistarhátíðina í Hvera-
gerði að þessu sinni verður opnuð sýning í
Hveragerðiskirkju á handritum og mynd-
um úr lífi Beethovens. Súsanna Svavars-
dóttir spjallaði við Gunnar Kvaran selló-
leikara til að forvitnast um sýninguna og
hátíðina sem stendur dagana 23.-25. júní.
BJARTAR sumamætur, ár-
leg tónlistarhátíð í Hvera-
gerðiskirkju, verður haldin
í fjórða sinn dagana 23.-25.
júní. Hátíðin í ár er með dáh'tið sér-
stöku sniði vegna þess að auk tónlist-
arinnar fá gestir að njóta sýningar á
handritum og myndum frá Beethov-
en-Haus í Bonn; handritum sem eru
gerð af höndum sjálfs meistarans og
er því líkiega við hæfí að fyrstu tón-
leikar helgarinnar í kvöld, föstudag-
inn 23. júní, hefjist með píanókvartett
eftir Beethoven.
Pað er Tríó Reykjavíkur sem að
vanda stendur að hátíðinni en með-
limir þess eru Guðný Guðmundsdótt-
ir fiðluleikari, Gunnar Kvaran selló-
leikari og Peter Maté píanóleikari. Að
þessu sinni hafa þau fengið til liðs við
sig Auði Hafsteinsdóttur fiðluleikara,
Georg Kleutsch fagottleikara, Jónas
Ingimundarson píanóleikara, söngv-
arann Kristin Sigmundsson og víólu-
leikarann Unni Sveinbjarnardóttur.
Gunnar Kvaran, sem er í forsvari
íyrir hátíðina að þessu sinni, segir að
hún sé orðin fastur liður í Hveragerði
og það sé ljóst að þar í bæ líti menn á
hana sem mikilvæga fyrir menning-
arlífið vegna þess að mjög vel sé
hugsað um tónlistarmennina í hús-
næði, matogdrykk.
Blanda af kammer-
tónlist og sönglögum
„Við flytjendumir þurfum að læra
þrjár ólíkar efnisskrár utan að,“ segir
Gunnar, „og höfum því þann háttinn á
að hittast hér í Hveragerði í byrjun
vikunnar, strax á mánudegi. Síðan er
tekið til við æfingar. Við höfum ekk-
ert annað fyrir stafni þann tíma sem
við dveljum hér en að vinna saman og
njóta samvista hvert við annað. Slíkt
þjappar fólki mikið saman og maður
kynnist fólki mjög vel. Þetta skapar
yfirleitt mjög sterka og nána vináttu.“
Tríó Reykjavíkur hefur verið fastur
punktur á Tónhstarhátíðinni í Hvera-
gerði frá upphafí og síðan hefur alltaf
góðum gestum verið boðið til hennar.
„Pað hefur alltaf verið einn söngvari
með í hópnum, aðrir hafa verið hljóð-
færaleikarar,“ segir Gunnar. „Við
höfum reynt að skapa í efnisskránum
góða blöndu af kammertónlist og
sönglögum.“
Góðir gestir
Hvað geturðu sagt mér um gesti
ykkar að þessu sinni? „Nú, við vorum
búin að tala við Kristin Sigmundsson
fyrir tveimur árum um að vera með á
hátíðinni í ár og hann tók vel í það. Við
höfðum líka talað við Jónas Ingi-
mundarson og þá var alveg tilvalið að
spyrða þá saman. Þeir eru vanir að
koma fram saman og hafa átt langt
samstarf sín á milli. En vegna anna
hjá Kristni höfum við dálítið annan
hátt á í ár en áður. Við höfum venju-
lega haft efnisskrána blandaða öll
kvöldin en að þessu sinni verða tón-
leikamir á sunnudaginn eingöngu
söngtónleikar.
Unni Sveinbjamardóttur höfum
við Guðný þekkt frá því við vorum í
nemendahljómsveit Tónlistarskólans
í Reykjavík, sem var undir stjóm þá-
verandi konsertmeistara, Bjöms
Sveinbjömssonar - sem var yndisleg-
ur tónlistarmaður og uppalandi. Við
höfum leikið með Unni áður á tónlist-
arhátíðinni hér og með heinni og eig-
inmanni hennar, Georg Kleutsch
fagottleikara, á tónlistarhátíðinni á
Kirkjubæjarklaustri sem Edda Er-
lendsdóttir stendur fyrir.
Unnur var gestur okkar á hátíðinni
hér í Hveragerði fyrir tveimur árum
og okkur fannst tilvalið að fá þau
hjónin bæði hingað í ár. Unnur er ís-
lendingum auðvitað að góðu kunn.
Þótt hún hafi búið erlendis hefur hún
oft komið fram, m.a. með Sinfóníu-
hljómsveit íslands, og hefur líka tekið
þátt í ýmsum kammertónleikum hér
heima.
Georg Kleutsch, eiginmaður Unn-
ar, er framúrskarandi fagottleikari og
einn eftirsóttasti fagottkennari
Þýskalands. Það er bókstaflega rifist
um hann í tónlistarháskólunum þar í
landi. Hann hefúr verið prófessor í
Weimar í allmörg ár en er núna að
færa sig um set. Hann er með tilboð
frá mörgum tónlistarháskólum en er
ekki búinn að ákveða hverju þeirra
hann tekur. Nú áður en hann fór í
kennslu var hann sólófagottleikari í
Sinfóníuhljómsveitinni í Bamberg.
Auði Hafsteinsdóttur þarf vart að
kynna hér á landi, svo þekkt sem hún
er.
Hún er farin að kenna mjög mikið
og er vinsæll kennari, bæði í Tónlist-
arskólanum í Reykjavík og Nýja tón-
listarskólanum. Þar að auki er hún
meðlimur í tveimur kammerhópum,
Trio Nordica og Ethos-strengja-
kvartettinum, sem var stofnaður á
síðastliðnu ári.“
Æskuverk Beethovens
og Erkihertogakvartettinn
Hátíðin hefst sem fyrr segir föstu-
daginn 23. júní klukkan 20.30. Fyrst-
ur á efnisskránni er kvartett nr. 3 í C-
dúr fyrir píanó, fiðlu, víólu og selló
eftir L. van Beethoven. Þar næst er
fantasía í f-moll op. 103 fyrir píanó,
fjórhent, eftir Franz Schubert sem
þeir Peter Maté og Jónas Ingimund-
arson leika. Eftir hlé verður sónata
op. 9 í D-dúr fyrir fiðlu og sembal eftir
J.M. Leclaire og konsert í a-moll fyrir
fagott, strengi og sembal eftir Vivaldi.
Morgunblaðið/Jim Smart
Listamennirnir sem koma fram á Björtum sumarnóttum í Hveragerði.
Laugardaginn 24. júní hetjast tón-
leikamir klukkan 17.00 á Duetto
Concertante fyrir víólu og fagott eftir
Michall Spisak. Síðan er á efnis-
skránni kvartett op. 73 nr. 3 fyrir
fagott og strengi og síðasta verkið á
tónleikunum þann daginn er tríó op.
97 í B-dúr fyrir píanó, fiðlu og selló -
Erkihertogatríóið.
„Við byrjum hátíðina á píanókvart-
ett eftir Beethoven, sem er eitt af
hans æskuverkum og ákaflega létt og
ljúft verk. Síðan endum við tónleikana
á laugardaginn á Erkihertogatríóinu
sem er tvímælalaust eitt frægasta
tríó sem Beethoven samdi. Það er
kennt við Rúdolf erkihertoga sem var
einn af þessum dyggu stuðnings-
mönnum Beethovens þegar hann bjó
íVínarborg.
Ástæðan fyrir þessu vali á verkum
eftir Beethoven er ekki síst sú að við
verðum hér í tengslum við hátíðina
með sýningu á handritum og mynd-
um úr safni hinnar heimsfrægu stofn-
unar Beethovenhaus í Bonn.“
Handrit Beethovens
og myndir úr lífi hans
Hvemig kom sú sýning til? „Eg
hélt í fyrra einleikstónleika í Beethov-
enhaus - sem ég tel vera besta kamm-
ertónleikasal sem ég hef nokkum
tímann leikið í - og þá var forstjóri
safnsins svo elskulegur að bjóða mér
þessa sýningu þegar hann heyrði um
tilvist tónlistarhátíðarinnar hér í
Hveragerði.
Þetta em handrit í eigu safnsins og
myndir sem tengjast lífi Beethovens
en safnið er að stórum hluta orðið til
vegna Wegeler-fjölskyldunnar. Hún
stóð í miklu vinfengi við Beethoven og
safnaði ýmsum munum sem tengdust
honum, bæði handritum og myndum,
húsgögnum og hljóðfærum, alveg
fram á þessa öld, en þá gaf hún þetta
mikla safn til Beethovenhaus í Bonn
þar sem það er varðveitt.
Safninu er komið fyrir á fæðingar-
heimili Beethovens í Bonn, í gamla
húsinu, og er ákaflega fallegt og
smekklegt. Tónlistarsalurinn sem ég
nefndi var hins vegar byggður við
hliðina á gamla húsinu og tengdur því
og er ekki nema fimmtán ára gamall.“
Hvaða handrit verða á sýningunni?
„Ég lét forstöðumann safnsins alveg
um að velja fyrir okkur handrit," seg-
ir Gunnar og hristir höfuðið kíminn
þegar hann bætir við: „Þegar ég fór
að líta á pappírana sem fylgdu kom í
ljós að stærsti hlutinn af þessum
handritasýnishomum er verk fyrir
selló og píanó. Þessi blessaði vinur
minn vildi greinilega gera afskaplega
vel við mig. Það er greinilegt.
En mig langar alveg sérstaklega til
að þakka tveimur aðilum fyrir að
þessi sýnishom komust hingað heilu
og höldnu. Það em Ingimundur Sig-
fússon, sendiherra í Berlín, og Sam-
skip, sem reyndust okkiu- afar hjálp-
leg í sambandi við flutning á þessari
dýrmætu sýningu hingað til lands.“
Datt ykkur ekkert í hug að halda há-
tíð sem eingöngu samanstæði af verk-
um Beethovens í tilefni af þessari ein-
stæðu sýningu? „Það hefði verið
skemmtilegt en dálítið erfitt vegna
þess að við vomm búin að skipuleggja
alla tónleikana áður en við vissum um
sýninguna. I rauninni var ekki öraggt
að hún kæmi hingað fyrr en fyrir
tveimur mánuðum.“
Endaðá
söngtönleikum
Sýningin á handritum og myndum
frá Beethovenhaus verður opnuð um
leið og fyrstu tónleikamir hefjast,
klukkan 20.30 á föstudagskvöldið, og
þá gefst áheyrendum kostur á að
skoða hana. Sýningin stendur til mán-
aðamóta.
Síðustu tónleikamir á tónlistarhá-
tíðinni í Hveragerði verða svo sunnu-
daginn 25. júní klukkan 20.30. Þá
koma þeir Kristinn Sigmundsson og
Jónas Ingimundarson fram og flytja
fjölbreytta og skemmtilega dagskrá:
Vittoria, mio core! eftir Carissimi,
Pur dicesti o bocca bella eftir A. Lotti,
Le Violette eftir Scarlatti, Lungi del
caro bene eftir G. Arri, Danza,
fanciulla gentile eftir Durante, Malia,
Chanson de l’adieu, L’Ultima canzone
og Luna d’estate eftir P. Tosti,
Selbstgestandnis, Zur Wamung,
Storchenbotschaft, Bei einer Trau-
ung og Abschied eftir H. Wolf. Eftir
hlé flytja þeir svo Vorgyðjan kemui-,
Nótt, Kirkjuhvoll, Rósin, Enn ertu
fögur sem forðum, Þess bera menn
sár og Áfram eftir Áma Thorsteins-
son, La del ciel nell’ arcano profundo
úr La Cenerentola eftir Rossini, Dalle
stanza ove Lucia úr Lucia di Lamm-
ei-moor eftir Donizetti og D’Egitto lá
sui lidi úr Nabucco eftir Verdi.
Meðalmennska
og tilgangsleysi
KVIKMYNDIR
Stjörnubíó
28 DAGAR
★★
Leikstjori: Betty Thomas. Handrit:
Susannah Grant. Aðalhlutverk:
Sandra Bullock, Viggo Mortensen,
Dominic West, Elizabeth Perkins,
Azura Skye og Steve Buscemi.
Columbia Pictures 2000.
GWEN er blaðamaður sem hefur
sérlega ánægju af því að vera úti á
lífinu og fá sér neðan í því. Blessun-
in endar þó á því að klessukeyra bíl
og eyðileggja brúðkaup systur
sinnar og verður því að velja á milli
þess að fara í fangelsi eða í áfengis-
meðferð í 28 daga og allir ættu að
geta giskað á hvort hún velur.
Sandra Bullock fer með aðalhlut-
verkið í þessari mynd og eins og
bíógestum hefur verið tíðrætt um
undanfarið er hún að reyna að koma
sér út úr stelpan-í-næsta-húsi-hlut-
verkinu og yfir í dramatískari hlut-
verk. Reyndar stendur hún sig
ágætlega í þessari mynd þótt hún
líti of vel út en hlutverkið er bara
alls ekki jafn raunsætt og djúpt og
efni standa til. Flestar persónurnar
í myndinni em klisjukenndar og má
þar helst nefna hommann Gerhard,
leikinn af Alan Tudyk, sem grætur
af minnsta tilefni en hann á reyndar
flesta góðu brandarana í myndinni.
Það er kannski helst að herbergis-
félagi Gwen, Andrea, leikin af
Azura Skye, sé raunsær karakter
sem mögulegt er að finna til með.
Saga hennar minnti þó óneitanlega
á örlög Brooks gamla í „Shawshank
Redemption" sem átti sér ekkert líf
utan stofnunarinnar. Nei, frumleik-
anum er ekki fyrir að fara í þessari
mynd.
Eiginlega er þetta furðuleg sam-
blanda af gamni og alvöru. Efnivið-
urinn er alvarlegur og áhugaverður
í mannlegum skilningi. Leitast er
við að tengja alkóhólisma og lífs-
máta Gwen við móður hennar sem
dó þegar hún og systir hennar voru
litlar og sýna fram á uppgjör systr-
anna. Þessi atriði verða þó aldrei
raunsönn enda virðist það ekki vera
ætlunin (Framleiðendur hafa verið
of hræddir um að selja ekki inn á
myndina, og hvers vegna þá að
borga fyrir að hafa Söndra?). Allur
persónulegur þroski og upplifun
Gwen á hælinu fer líka fyrir ofan
garð og neðan. Önnur atriði era að
mestu bjánalegt léttmeti og höfundi
tekst alls ekki að rata hinn gullna
meðalveg sem fær áhorfendur bæði
til að gráta og hlæja heldur rennur
allt út í einhverja agalega meðal-
mennsku og tilgangsleysi. Upp-
bygging handritsins er líka öll hin
furðulegasta, myndin hefur hvorki
háa né lága punkta og endar að lok-
um í lausu lofti.
Hildur Loftsdóttir
I
w

w
!