Lesbók Morgunblaðsins - 05.07.1970, Blaðsíða 6

Lesbók Morgunblaðsins - 05.07.1970, Blaðsíða 6
Þagar Kereinslky gierði bylt- inguna, var haldinn mikill fund ur stuðningsmanna hennar í Leeds. Ég talaði á þessum fundi, og Colette var stödd þar ásamt eiginmanni sínum. í lestinni þangað urðum við samferða Ramsey MacDonald, sem reyndi að stytta okkur stundir með skozkum gamansögum sem voru svo drepleiðinlegar að ómögulegt var að átta sig á því hverju sinni að þeim væri lok- ið. í Leeds var ákveðið að gera tilraun til að mynda samtök í Englandi og Skotlandi í því skyni að koma á fót ráðum verkamanna og hermanna að rússneskri fyrirmynd. í London var haldinn fundur í þessum tilgangi í Brother- hood kirkjunni við Southgate Road. Þjóðernissinnuð dagblöð. dreifðu flugritum í nærliggi- andi biórstofum (þetta er nrjög fátæklegt hverfi), þar sem til- kynnt var að við hefðum sam- band við Þjóðverja og gæfum þeim merki um það, hvar þeir skyldu varpa sprengjum sínum. Fyrir þetta urðum við ögn óvin sælir í nágrenninu, og múgur settist þegar um kirkjuna. Flestir okkar höfðu þá trú að það væri óskynsamlegt að veita mótspyrnu. Þó reyndu nokkrir það, m.a. Francis Meyn ell, og særðust í átökunum. „TVEIR DRUKKNIR KVENVARGAR RÉÐUST AÐ MÉR ME» NAGLASPÝTUR AB BAREFLUM" Múgurinn ruddi'st inn í kirkj- una með nokkra liðsforingja í ianarbrodidi. Liðstftoringiarinir voru þeir einu sem voru sæmi- lega ódrukknir. Allt var í hers höndum. Hver varð að reyna að bjarga sér eftir beztu getu, með an lögreglan horfði á aðgerða- laus. Tveir drukknir kvenvarg ar réðust að mér með spýtur al- settar nöglum. Á meðan ég var að velta því fyrir mér, hvernig maður ætti að bregðast við þessari tegund árásar, fór ein kvennanna úr okkar hópi til lögreglunnar og lagði til að mér yrði veitt einhver aðstoð. Lögreglumennirnir ypptu að- eins öxlum. ,„En hainin er frábær hieiim- speíkimigluir," sagði konan og lögreglumennirnir ypptu enn ðxlum. „En hann er frægur um alla veröld sem fræðimaður," hélt hún áfram. Lögreglumenn irnir létu sér enn fátt um finn- aHt. „Bn bróðir Ihams er jarl," æpti hún að lokum. Við þetta brá lögreglumönnunum heldur í brún og þeir skunduðu mér til hjálpar. Þeir urðu þó of seinir á vett- viainig til að verðla mér að nokkru liði. Ég á líl mitt að launa ungri konu, sem ég þekki ekki, en hún tók sér atöðu milli mín og vaikyrjanna nægilega lengi til að mér tókst að forða mér. Sem betur fer slapp hún ómeidd, en margt fólk, bæði karlar og konur, varð fyrir árásum og voru föt- in rifin utan af því, er það yfir- gaf byggimiguinia. Presturinn í Brotherhood kirkjunni .var mjög hugaður friðarsinni. Þrátt fyrir þessa reynslu, bauð hann mér síðar . að koma og flytia ávarp í kirkiu sinni. í það skiptið kveikti múgurinn í prédikunar stólnum, svo að ekki varð af ræðuhöldum. Þetta voru þó einu persónulegu kynni mín af ofbeldi. Allir aðrir fundir mín- ir fóru fram með spekt. Þegar þarna var komið sögu, voru samskipti mín og ríkis- stjórnarinnar orðin mjög slæm. Árið 1916 ritaði ég bækling sem „No Conscription Fellowship" gaf út og fiallaði um samvizku- liðhlaupa er dæmdur hafði ver- ið til fangelsi'svistar í trássi við lagagreinina um samvizku- ástæður. Bæklíngurinn kom út án þeisis að nafnis mííns værí get- ið, en ég koimsit að því, mér til undrunar, að þeir sem dreifðu honum voru sendir í fangelsi. Þess vegna skrifaði ég bréf til blaðsins „The Times" til að lýsa því yfir að ég væri höfundur- inn. Ég var sóttur til saka og sektaður um 100 sterlingspund. Ég greiddi ekki sektina, svo að nokkuð af munum mínum í Cam bridge var selt fyrir þessa upp hæð. Hins vegar keyptu góð- viljaðir vinir mínir þessa muni og gáfu mér aftur. Því þótti mér sem mótmæli mín hef ðu eig inlega verið unnin fyrir gýg. Um þessar mundir höfðu all- ir yngri kennararnir í Trinity gerzt herforingj ar, og hinir eldri vildu auðvitað leggi a eitt hvað af mörkum. Þess vegna svipitu þeir mág leyfi til fyrirlestra við háskólann. í stríðslok var mér boðið að koma aftur, en þá hafði ég ekki lemgur nieiinia löniglun til atö gera það. Þótt undarlegt kunni að virð ast, voru margir starfsmenn hergagnaverksmiðjanna friðar- sinnar. Vegna ræðuhalda minna yfir verkafólki í hergagna verksmiðjunum í Suður-Wales, sem mjög voru ranghermd af leynilöigneg'lumiöinniuim, gaf her málaráðuneytið út þá tilskipun að mér skyldi hvergi hleypt inn á nein bannsvæði, þ.e.a.s. þau svæði sem helzt voru varin gagn niiiósinuruim. PorisiviarBimenin mínir neyddu hermálaráðuneyt ið til að lýsa því yfir að ég væri ekki álitinn þýzkur njósn ari, en samt sem áður fékk ég hvergi að koma nálægt sjó svo að ég gæti ekki sent merki til kafbátiamnla. Ef rfkisstjórnin hefði ekki hlaðið slíku lofi á mig, þá hefði ég gefið friðar- baráttuna upp á bátinn, þar sem ég var orðinn sannfærður um að hún væri alveg tilgangs- laus. En úr því að rfkisstjórn- in var á öðru máli um það, hélt ég kannski að mér skjátlaðist og hélt áfram. Um það leyti sem ég drýgði glæp þann, er mér var varpað í fangelsi fyrir, hafði ég þó ákveðið að ég gæti ekkert meira aðhafzt, ~og bróðir minn hafði látið rikisstjórnina vita um þessa ákvörðun mína. „No Goinscriptioin Fellowslhiip" ga£ út lítið vikublað, sem nefndist „The Tribunal" og ég var van- Bertrand Russell með tveitnur börnum sinum og Doru Black. FANGELSIS- VIST OG NÝJAR ÁSTIR Úr sjálfsævisögu Bertrands Russells The Darkness within 2. hluti ur að skrifa grein í vikulega. Eftir að ég hafði látið af rit- stjórastarfinu, bað nýi ritstjór- inn mig eitt sinn á síðustu stuwdiu uim að sfcrifla gnein vik- uimniar, þiair siem hamin var veik- ur. Ég varð við bón hans og sagði í greininni að amerískir hermenn yrðu notaðir til að berja niður verkföll í Englandi, þar sem þeir hefðu mikla reynslu í því starfi í sínu eigin landi. Þessari staðhæfingu til stuðnings tók ég orðrétt kafla upp úr skýrslu Öldungadeildar Bandaríkjaþings. Ég var dæmd ur í 6 mánaða fangelsi. Þetta var þó alls ekki svo slæimit. Það hélt söálísvirðiingu minni lifandi og veitti mér um- hiuigauinianefini, siem var eklki eins sársaukafullt og eyðilegging heimsins. Fyrir íhlutun Arth- uns Balfours fékk ég að lesa og skrifa í fangelsinu að vild, þó með því skilyrði að ég fengist ekki við neinn f riðaráróður. Ég kunni að mörgu leyti vel við miig í famigelsimiu. Eg las geyBÍmilkiið og isknifaði DÓkina „Introduction to Mathematical Philosophy" og byrjaði á „Ana Iysis of Mind". Ég hafði ekki lítinn áhuga á samföngum mín- um, sem mér virtust á engan hátt á lægra siðferðisstigi en aðrir borgarar, þótt þeir væru flestir aðeins undir meðal- greind, eins og má reyndar sjá af því að þeir skyldu vera gripnir. AFBRÝÐISEMI KVALDI HANN í FANGELSINU Ég hafði aðeins eitt á móti því að dveljast í fangelsinu, og það var í sambandi við Col- ette. Réttu ári eftir að ég varð ástfanginn af henni, varð hún hrifin af öðrum manni, þótt hún óskaði ekki að slíta sam- bandinu við mig. Ég var hins veigar mjöig aifbrýðisiaimiur. Við áttum hræðilegar orðasennur, og eftir það greri í rauninni aldrei fullkomlega um heilt með okkur. Meðan ég var í fangelsinu, kvaldist ég stöðugt af afbrýðisemi, sem kynferðis- legur vanmáttur minn undir þessum kringumstæðum kynti miskunnarlaust undir. Eg taldi afbrýðisemi ekki samboðna mér, þar sem ég leit á hana sem andstyggilega tilfinningu, en engu að síður var ég hald- inn henni. Ég geri mér grein fyrir því nú að tilfinningin var heimsku leig, oig að tilfiinnimgiar Colettes til mín voru nægilega alvarleg ar til að lifa af fiölda minni háttar ástarævintýra. En mig grunar að sú heimspekilega af staða, sem mér tekst að halda til slfkra mála nú, eigi rætur að rekja til líkamlegrar hrörn- uiniar f nemuir ein ainidlags foroska. Staðreyndin er auðvitað sú að hún var mjög ung og gat ekki stöðugt lifað í því háalvarlega andrúmslofti sem ég bjó í á þessum tímum. Þótt ég viti þetta nú í dag, leyfði ég afbrýðisem- inni að leiða mig til þess að hallmæla henni ofsalega, vita- skuld með þeim afleiðingum að tilfiininiiingiar hiein»iiair til miíin lcóln uðu til muna. Við héldum ástar sambandi okkar til ársins 1920, en okkur tókst aldrei að endur vekja fullkomnun fyrsta árs- ins. Ég var látinn laus úr fang- elsiiniu í siepteimlber 1918, er þeig- ar var ljóst, að stríðið var að taka enda. Klukkan ellefu, þeg ar vopnahlé var tilkynnt (ég 5 LESBÓK MORGUNBLAÐSINS 5. júlí 1970

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.