NT - 26.06.1985, Blaðsíða 9

m? Miðvikudagur 26. júní 1985 9
LL Neytendasíðan
Hækkanir
langt umfram
almenna
verðlags-
þróun
■ Ýmsar ályktanir voru sam-
þykktar á aöalfundi Neytenda-
félags Reykjavíkur og ná-
grennis sem haldinn var 5.
júní. Eftirfarandi var meöal
þess sem fundurinn vildi leggja
sérstaka áherslu á:
Bílatryggingar
Lögbundnar ábyrgðartrygg-
ingar bifreiða hafa hækkað um
260% á undanförnum þremur
árum. Nú hækkar húftrygging
(kaskó) á einu ári um tæp
70%. Pessar hækkanir eru
langt umfram almenna verð-
Iagsþróun á sama tíma. Neyt-
endafélag Reykjavíkur og ná-
grennis gerir því kröfu til að
verðlagsyfirvöld kanni verð-
lagningu á iðgjöldum trygg-
ingarfélaga, verðlagningu á
varahlutum til bifreiða og á
þjónustu viðgerðarverkstæða.
Þetta er eðlileg krafa þar sem
engin samkeppni er á milli
tryggingarfélaganna og mjög
takmörkuð hjá þeim sem selja
bifreiðaeigendum vörur og
þjónustu.
Afborgunarviðskipti
Hér á landi eru engin lög um
afborgunarviðskipti. Flestir
samningar um afborgunarkaup
eru seljanda í hag, en réttur
kaupandans er yfirleitt fyrir
borð borinn. Aðalfundurinn
hvetur til að sett verði hið
fyrsta lög um afborgunarkaup.
Meðferð smámála
Brýn þörf er á sérmeðferð í
minniháttar málum innan
dómstólakerfisins svo auð-
velda megi neytendum að ná
fram rétti sínum á sem
skemmstum tíma.
Kortaviðskipti
Engin lög eru til um kredit-
kortaviðskipti. Brýnt er að slík
lög verði sett og þar sem tryggt
er að korthafi greiði þann
kostnað sem af notkun kortsins
leiðir í hvert sinn.
Opinber þjónusta
Þjónustu opinberra fyrir-
tækja er að mörgu leyti ábóta-
vant. Nauðsyn ber til að komið
verði á stjórnskipuðum eftir-
litsnefndum til að fylgjast með
opinberum fyrirtækjum, þjón-
ustu þeirra og verðlagningu.
Framfylgið
reglum
um saman-
burðarverð
■ Aðalfundur Neytendafé-
lags Reykjavíkur og nágrennis
haldinn 5. júní 1985 vekur
athygli á reglum um verð- og
þyngdarmerkingar á brauði,
kökum og kexi, sem settar
voru í desember 1983. Þær fela
m.a. í sér að nú er skylt að
upplýsa um samanburðarverð
(þ.e. kílóverð vörunnar).
Reglur þessar hafa mjög
mikið upplýsingagildi fyrir
neytendur og auðvelda að mun
allan verðsamanburð. Ljóst er
þó að margar verslanir fara
ekki eftirþeim. Aðalfundurinn
skorar því á verðlagsyfirvöld
að sjá til þess að reglur þessar
séu undanbragðalaust virtar.
Aðalfundur Neytendafélags
Reykjavíkur og nágrennis
hvetur til þess að settar verði
víðtækar reglur um saman-
burðarverð á öðrum almenn-
um neysluvörum sem seldar
eru eftir þyngd eða rúmtaki.
(Frá N.R.O.N.)
fbúðaleiga á Reykjavíkursvæðinu er ákaflega mismunandi en þess eru dæmi að þriggja herbergja íbúð kosti 15.000 kr. á mánuði.
Hvað kostar að leigja sér íbúð?
- leigugjald mismunandi á R-svæðinu, en þriggja herbergja íbúð getur farið upp í 15.000 krónur
■ Algengt leigugjald fyrir
þriggja herbergja íbúð á
höfuðborgarsvæðinu mun vera
á bilinu frá níu til tólf þúsund
krónur á mánuði að sögn-
Leigjendasamtakanna en hjá
Húseigendafélagi Reykjavíkur
eru nefndar hærri tölur eða
tólf til fjórtán þúsund.
Að sögn Sólveigar Kristjáns-
dóttur hjá Húseigendafélaginu
hefur leigan farið hlutfallslega
lækkandi frá áramótum og
mun vera í lágmarki um þetta
leyti árs en hækka aftur veru-
lega þegar skólar taka tij starfa
í haust.
Töluvert er um það að leitað
sé upplýsinga um algengt leigu-
verð, bæði til Leigjendasam-
takanna og Húseigendafélags-
ins og eftir þeim upplýsingum
að dæma sem Neytendasíðan
aflaði sér virðist nokkur munur
á þeim tölum sem nefndar eru
á þessum tveim stöðum.
Kristín Sævars hjá Leigjenda-
samtökunum kvað algenga
leigu fyrir tveggja herbergja
íbúð vera á bilinu 7-10.000, 3
herbergja 9-12.000 og fjögurra
herbergja íbúðir kostuðu 12-
14.000. Kristín sagði hins veg-
ar að þótt þetta væru algeng-
ustu tölurnar væri ekki óal-
gehgt að íbúðir væru leigðar á
lægra eða hærra verði og þann-
ig væru dæmi þess að þriggja
herbergja íbúðir væru leigðar
á 15.000 kr.
Þá tíðkast og að fólk sé látið
greiða húsaleigu alllangt fram
í tímann eða allt upp í eitt ár.
Séu reiknaðir vextir af þessu
fé, en það mun reyndar algeng-
ast að fólk þurfi að taka nánast
alla fyrirframgreiðsluna að láni
liækkar hin raunverulega húsa-
leiga sem vöxtum nemur.
Þær tölur sem upp voru
gefnar hjá Húseigendafélagi
Reykjavíkur, þegar spurt var
um algeng leigugjöld, voru
þessar:
Fyrir 2 herbergja íbúð 10-12
þúsund, 3 herbegja íbúð 12-14
Islenskar
áletranir
- á inn-
fluttum
hreinsiefnum
■ Senn fjölgar innfluttum
vörutegundum með íslenskum
merkimiðum. í desember sl.
sögðum við frá því hér á neyt-
endasíðu að innflutningur á
ræstiefnum með notkunarleið-
beiningum væri að hefjast hjá
nýstofnuðu innflutningsfyrir-
tæki, Impex að nafni.
Impex hyggst nú færa út
kvíarnar og hefja innflutning
ýmissa hreinsiefna fyrir hús-
gögn og eldunartæki. Sam-
kvæmt upplýsingum frá fyrir-
tækinu er hér um að ræða 5
mismunandi tegundir: Tekk-
og palisanderolíu, húsgagna-
bón, húsgagnaolíu, eikarvax
og ofngljáa.
Frá sjónarmiði neytenda er
auðvitað mikilvægt að notkun-
arleiðbeiningar séu á íslensku,
einkum þó þegar um er að
ræða hættuleg efni, sem geta
■ Gissur Helgason hjá Impex með sýnishorn af hreinlætisvörum þeim sem hann hefur nú flutt
inn um nokkurt skeið með notkunarleiðbeiningum á íslensku. NT;mynd: Róbert
valdið slysum eða skaða ef
rangt er með þau farið.
Eitt efni af þessu tagi er t.d.
að finna í ofantöldu. Það er
tekk- og palisanderolían, sem
getur valdið sjálfsíkveikju í
bónklút eftir notkun.
Impex mun vera nánast eina
innflutningsfyrirtæRið sem
notar íslenskar merkingar ein-
vörðungu á vörur sínar, en
margir innflutningsaðilar hafa
borið því við að erfitt sé að fá
erlenda framleiðendur til sam-
vinnu á þessu sviði, þar eð
íslenski markaðurinn sé svo
lítill.
Sú kenning hefur nú verið
afsönnuð og hver veit nema
aðrir innflytjendur fylgi í kjöl-
farið.
þúsund og fyrir fjögurra her-
bergjaíbúðum 16.000 krónur.
Sólveig Kristjánsdóttir hjá
Húseigendafélaginu, sagði þó,
að þessi leiga hrykki hvergi
nærri til að það borgaði sig að
leigja út húsnæði í dag, ef
miðað væri við aðrar fjárfest-
ingarleiðir.
Sólveig sagði að húseigend-
urn sem leituðu ráða hjá Hús-
eigendafélaginu væri yfirleitt
ráðlagt að auglýsa íbúðir sínat
til leigu í DV og leita tilboða.
Sem dæmi nefndi hún tveggja
herbergja íbúð í Breiðholti
sem breytt hefði verið í þriggja
herbergja íbúð. í þessa íbúð
hefðu borist tilboð frá þremur
aðilum upp á 14.000 krónur.
Húsaleiga
íSviþjóð
Það kostar að meðal-
Itaji um ,10.500 kr. ísl. að
leigja þriggja herbergja
1 íbúð í Svíþjóð og er þá
lljós og hiti innifalið í leig-
lunni. Þetta eru niðurstöð-
I ur úr rannsókn sem
Isænska tölfræðistofnunin
I gerði á síðasta ári og náði
Itil ríflega 14 þúsund
líbúða.
í könnun þessari kom
leinnig í Ijós að það er
lu.þ.b. 10% ódýrara að
I búa í búseturéttaríbúð en
Ivera á almennum leigu-
Imarkaði.
Ekki munu vera fyrir
Ihendi nákvæmar upplýs-
lingar um leiguverð á ís-
jlandi en alloft hafa heyrst
| nefndar tölur sem eru mun
I hærri en þessar og er þó
lætlast til að leigjandinn
Igreiði sjálfur alla órku-
lreiknihga vegna íbúðar-
linnar.