Tíminn - 17.05.1990, Blaðsíða 4

Tíminn - 17.05.1990, Blaðsíða 4
4 Tíminn Fimmtudagur 17. maí 1990 UTLOND FRÉTTAYFIRLLT MOSKVA -Óróinn í Eystra- saltsríkjunum hefur varpaö skugga 'á samningaviðræður James Bakers, utanríkisráð- herra Bandaríkjanna, og sovéskra ráðamanna. Þeir gera nú lokatilraun til að kom- ast að samkomulagi um fækk- un á langdrægum eldflaugum. Lengi hefur verið vonast til að samkomulag næðist fyrir leið- togafund risaveldanna í Wash- ington eftir tvær vikur. WASHINGTON - í gær sagði George Bush, forseti Bandaríkjanna, að óvissan í málum Eystrasaltsríkjanna yki spennuna á milli BNA og Sovétríkjanna. Hann vildi ekk- ert segja um hvort líklegt væri að samningar tækjust um fækkun kjarnorkuvopna á leið- togafundi risaveldanna. GENF - Sovétríkin fengu í gær aukaaðild að GATT, tolla- bandalagi vestrænna ríkja. Þetta er talið sýna vilja Sovét- manna til að aðlaga efnahag sinn að frjálsri alþjóölegri heimsverslun. MOSKVA - Ritstjóri Novy Mir, sem er frjálslynt sovéskt tímarit, sagði í gær að stjórn-1 völd hefðu gert tímaritinu ókleift að starfa. Tímaritið hef-! ur lengi stutt rithöfundinn Alex- ander Solzhenitsyn sem stjórnvöld gerðu útlægan. BONN - Á föstudag munu þýsku ríkin ganga frá fyrsta formlega samningi sínum um sameiningu. Þá verður undirrit- aður samningur um mynt- bandalag og efnahagssamein- ingu. BONN - Vestur-Þjóðverjar sögðust í gær vilja virða við- skiptasamninga Austur-Þjóð- verja við Sovétmenn. Þeir sögðu að sameinað Þýskaland myndi geta hjálpað Mikael Gorbatsjev við að bæta veik- burða efnahag Sovétríkjanna. „Ekkert annao ríki mun geta hjálpa Sovétríkjunum á sama hátt og við, eftir sameining- una", sagði efnahagsmálaráo- herra Vestur-Þjóðverja, Hel- mut Haussmann. AUSTUR-BERLÍN Austur-Þjóðverjar sögðu í gær að of snemmt væri að tala um sameiginlegar kosningar í öllu Þýskalandi snemma á næsta ári. Þeir sögðust þurfa meiri tíma til að endurgera stjórnun- arkerfi sitt. „Öll þessi umræða í Bonn er ótímabær," sagði talsmaður ríkisstjómarinnar, Matthías Gehler við Reuter. TIRANA - Tvö þúsund alb- anskir verkamenn lögðu niður vinnu í Albaníu í síðasta mán- uði að sögn vitna. Þetta eru fyrstu áreiðanlegu fréttirnar um ; óróa í þessu síðasta vígi stal- ínismans í Evrópu. BÚKAREST - Að sögn stjómarandstæðinga hafa tveir frambjóðendur þeirra verið drepnir og 113 særðir í kosn- ingabaráttunni í landinu. LONDON - Einn maður' beið bana og annar særðist í sprengingu sem varð utan við skrifstofu breska hersins í London í gær. LOS ANGELES - Skemmtikrafturinn Sammy Davis lést í gær 64 ára gamall. Hann hafði í átta mánuði þjáðst af krabbameini í hálsi. Amnesty International í skýrslu um Kína: Hundruð manna Samtökin Amnesty International sögðu í skýrslu í gær að Ieynilegar aftökur hefðu farið fram í kjölfar andófs lýðræðissina í Kína. Amnesty sagðist m.a. hafa heimildir fyrir því að nokkur hundruð menn hefðu verið drepnir í Peking frá því í júnf fram í ágúst á síðasta ári. Samtökin kröfðust þess að stjórnvöld í Kína segðu frá afdrifum tugþúsunda manna sem þau segja að hafi verið teknir fastir. f skýrslu Amnesty eru nefnd nöfn manna sem ekki er vitað hvað orðið hefur um. Samtökin segjast hafa birt lista með nöfnum 650 manna sem hafa verið handteknir. Þau hafa sent Kínverjum þennan lista og spurt um afdrif mannanna. Kínversk stjórn- völd hafa sagt um handtökurnar að þær séu innanríkismál og hafa gefið upp tölur um fjölda handtekinna sem Amnesty dregur í efa. í skýrslu Amnesty segir að brot stjórnvalda á mannréttindum séu alþjóðamál og að skilaboð þeirra til stjórnvalda í Kína séu þau að þjóðir heimsins muni halda áfram að skipta sér af „innanríkismálum þeirra". Bandaríkin: Þróunarhjálp handa eigin fyrirtækjum Bandaríkjamenn hafa ákveðið að stofna sjóð með 500 milljónum doll- ara sem á að veita vanþróuðum ríkjum aðstoð. Bandaríkjamenn eru á móti því að efnuð iðnaðarríki noti þróunaraðstoð til að efla hag eigin fyrirtækja í fátækum löndum. Sjóðn- um er ætlað að berjast gegn ríkis- stjórnum sem gera slíkt með því að veita aðeins styrki til bandarískra fyrirtækja! Þróunarhjálpin á að fara til Indó- nesíu, Pakistan, Filipseyja og Tæ- lands og á að hjálpa bandarískum fyrirtækjum að ná þar samningum um viðskipti. Löndin sem Banda- ríkjamenn hafa áður sakað um að stunda slíka „þróunaraðstoð" eru Japan og Frakkland. Bandaríkja- menn vilja nú berjast gegn þessari aðstoð með því að stunda hana sjálfir. 4. júní 1989. Frá stúdentamótmælunum í Peking. Fulltrúi BNA í deilum um herstöövar: Verðleggur ekki heiður og sjálfstæði Filipseyja Deilur komu upp í gær á milli samningamanna Filipseyinga og Bandaríkjamanna um fé sem Filips- eyingar vilja fá fyrir veru banda- rískra herstöðva á eyjunum. Fulltrúi Filipseyinga sagði að vegna þess að BN A hefði ekki staðið við allar fjárhagsskuldbindingar sín- ar væri framtíð frekari viðræðna í hættu. Fulltrúi Bandaríkjanna, Ri- chard Armitage, sagði hins vegar að „í utanríkissamskiptum stæði hann ekki við búðarkassa og setti verð- miða á heiður og sjálfstæði Filipsey- inga". Filipseyingar segja að Bandaríkja- menn hafi heitið því í samningum 1988 að greiða þeim 481 milljón dollara en Bandaríkjamenn segja að þeir hafi ekki skuldbundið sig til þess heldur hafi þeir aðeins nefnt þá tölu sem hugsanlega þróunaraðstoð. Síðan þá hafi þörfin aukist fyrir þróunaraðstoð í Suður-Ameríku og í Austur-Evrópu og þangað hafi hluti peninganna farið. Bandaríkja- menn benda á að áður hafi þeir veitt meira fé til Filipseyja en samningar gerðu ráð fyrir og þeir segjast ekki vilja verðleggja vináttu sína og Fil- ipseyinga. CIA um efnahagsmál: KREPPA BOÐUÐI AUSTUR-EVRÓPU Efnahagur ríkja í Austur-Evr- ópu mun fara versnandi og mðrg ár munu líða aður en íbúar þeirra geta vænst betri lífskjara. Þetta. segir í skýrsiu bandarísku leyni- þjónustunnar, CIA, sem birt var í gær og Reuter segir frá. Ríkin sem hafa verið ákðfust í að koma á umbótum munu verða harðast úti en þau eru Pólland, Ungverjaland og Júgóslavía. Verð á matvælum mun hækka og at- vinnuleysi mun aukast. í skýrslunni er spáð 9% atvinnuteysi í Póllandi fyrir árslok en 15% til 20% í Austur-Þýskalandi og Júgóslavíu, Þetta mun gera nýjum ríkisstjórn- Hin landanna erfitt um vik að koma á frekari umbótum. CiA segir að þetta sé að kenna áratugalangri lélegri hagstjórn kommúnísta. Löndin eru illa stödd fjárhagslega og hafa dregist aftur úr Vesturlðnd- um f tækruþróun og uppbyggingu nútímasamfélags. CIA hefur nýlegá sætt nokkurri gagnrýni fyrir lélegar spár um þró- un mála í Austur-Evrópu. ísíðasta tölublaði Newsweek segir að lýð- ræðisþróunin í Austur-Evrópu hafí komið ráðamönnum í Washington algjörega á óvart og að CIA hafi verið lengi að átta sig á breyttum aðstæðum. Eitt af því sem menn hugleiða nú er hvort áætianir Bandaríkjamanna um þjóðarfram- leiðslu Sovétríkjanna hafi ekki ver- ið allt of háar. Þjoðarframleiðsia þeirra sé svo lítil að mikil útgjöld til hermáia hafi verið að sliga efnahag þeirra og að það sé m.a. ástæðan fyrir undanlátssemi þeirra. Van Gogh seldur á metverði: Japanir kaupa evrópska list Á listaverkauppboði Sothebys í New York fékkst í gær hæsta verð sem nokkurn tíma hefur fengist fyrir málverk. Kaupandinn var japanskt fyrirtæki sem var reiðubúið til að borga hvaða verð sem væri. Hollendingurinn Van Gogh mál- aði myndina af vini sínum og lækni, Dr. Gachet, sex vikum fyrir sjálfs- morð sitt en hann dó örsnauður árið 1890. Myndin var seld á 82,5 milljón- ir dollara sem eru u.þ.b. 5000 millj- ónir íslenskra króna. Hæsta verð sem áður hefur fengist fyrir málverk var miklu lægra eða 53,2 milljónir dollara sem fékkst líka fyrir mynd eftir Van Gogh af sverðlilj um í vasa. Þessi tíðindi hafa glatt Iistaverka- sala því að verð á listaverkum hefur lækkað síðustu vikur en undanfarin fimm ár hefur verð þeirra verið mjög hátt. Listaverkasalar bíða nú spennt- ir eftir að verk eftir Pierre Renoir „Au molin de la Galette" verði boðið upp í dag en Japanir eru líka sagðir hafa áhuga á því. Sú var tíðin að ríkir Vesturlanda- búar söfnuðu austurlensku postu- líni, málverkum og fornmunum frá fátækum ríkjum í Asíu, m.a. frá Japan. Nú hefur það dæmi snúist við. í síðasta hefti Newsweek er sagt frá því að v-þýska ríkisstjórnin hafi keypt biblíuhandrit frá 9. öld af erfingjum amerísks hermanns. Handritinu var stolið í stríðinu og V-Þjóðverjar neituðu að borga erf- ingjum þjófsins fé. Þegar þeir sögð- ust hins vegar hafa fengið tilboð frá japönskum kaupanda, ákváðu V- Þjóðverjar að kaupa handritið á niðursettu verði eða á u.þ.b. 120 milljónir kr. Blöð úr biblíu frá 9. öld sem V-Þjóðverjar keyptu til að forða því að það færi til Japans.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.