Sjómannablaðið Víkingur - 01.05.1969, Síða 35
►
>
Á myndinni sjáum við stórar lokur í ánni Rín. Tvær aðrar lokur eru í smíðum annars-
staðar í ánni og skal þeim framkvæmdum lokið árið 1970. Með þessu er komið á vatns-
miðlun, sent eykur siglingamöguleika um fljótin og hindrar sjómengun fljótanna.
asta borg Hollands með 730.000
íbúa á 200 ferkílómetra svæði,
fjölmennari er aðeins hin marg-
umtalaða og glaða söguborg, Am-
sterdam, með um 900.000 íbúa,
og þriðja að fólksfjölda er sjálf
höfuðborgin, Haag, með um 600
þús. íbúa. Þar býr drottningin, og
þar á þjóðabandalagið sínar
merkilegu byggingar. Holland er
þéttbýlasta land Evrópu, eða um
15 til 20 sinnum þéttbýlla en
Norðurlöndin, og borgirnar til-
tölulega þéttbýlli en landsbyggðin.
Stærsta útgrafna hafnardokka
veraldarinnar er í Rotterdam,
Waalhaven, er hún yfir 300 hekt-
arar að stærð, og stærsta olíu-
hreinsunarsamstæða í veröldinni
er staðsett í Europort olíuhöfn-
inni, og ein er fær um nú í dag að
veita þjónustu og afgreiðslu risa-
tankskipunum, sem komin eru
upp í fleiri hundruð þúsund tonn.
Sem höfn er Rotterdam svo
stórkostleg, að ég sé mér ekki
fært að gefa í stuttri grein mynd
af öllum þeim ósköpum sem þar
er að ske og sjá, í slippum, skipa-
smíðastöðvum, skipaafgreiðslum,
VÍKINGUR
verksmiðjum allskonar, og olíu-
iðnaði, verzlun og viðskiptum.
Það gæti fyllt margar bækur, en
ég mun reyna að gera grein fyrir
því helzta, svo lesandinn geti gert
sér grein fyrir mikilleik hafnar
þessarar.
Rotterdam er fyrst og fremst
borg athafna, starfs og strits, og
þar er dagurinn byr j aður snemma,
og við lestun og losun er unnið
alla daga, allan sólarhringinn.
Atvinnan þarna og iðnaðurinn
hefur haft upp á meiri afkomu-
möguleika að bjóða en landbúnað-
urinn, og flóttinn úr sveitunum
hefur ekki riðið þar hjá garði
frekar en annarsstaðar og haft
lamandi áhrif á þá grein þjóðar-
búskaparins, en launin og vinnu-
fyrirkomulagið hefur ýtt undir
flutninga þessa, að ógleymdri
þeirri ákvörðun Rotterdambúa, að
gera borgina að miðdepli Evrópu-
viðskipta og stærstu hafnarborg
heimsbyggðarinnar, sem mikið
kapp hefur verið lagt á, enda ár-
angurinn eftir því, og því tak-
marki nú endanlega náð.
Þegar litið er á borgina, þá ein-
kennist hún af litlum 3 til 4 íbúða-
húsum, byggðum í hollenskum
stíl, með gaflana út að götunni.
Dyraumbúnaður og gluggabogar
eru oftast hvítmálaðir og lyftir
það heldur og lífgar upp á hið til-
breytingarlausa og alltof almenna
húsaform gatnanna.
í mikilli andstöðu við þetta
húsaform sem hér hefur verið lýst
er svo nýi hluti borgarinnar og
miðbær með eldspýtustokka form-
aðar hallir og slot, há rétthyrnd
og köntuð skrifstofustórhýsi og
verzlunarmagasín upp á fleiri
hæðir og fjölbýlisblokkir í sama
stíl. Einnig eru einkennandi fyrir
nýja hlutann og miðborgina hin-
ar breiðu umferðargötur. Ástæð-
una til þessa regin munar í út-
færzlu og byggingarfyrirkomu-
lagi borgarinnar má rekja 29 ár
aftur í tímann eða til stríðsár-
anna. 1 maí 1940 þegar Þjóðverj-
ar jöfnuðu miðborgina við jörðu,
eitt af þeim fáu húsum sem eftir
stóðu var ráðhúsið, sem stendur
enn með mikilli reisn, umkringt
verzlunarhúsum.
Framan við ráðhúsið hinumeg-
in við „Cool Singek' minnismerk-
ið, opnast hið stóra verzlunar-
hverfi, „Lijnbaan," þar sem allar
lystisemdir veraldarinnar eru á
boðstólum, vörur, skraut og varn-
ingur frá öllum löndum heims,
topp móður og tízka í öllum grein-
um fjölbreytileikans, á toppverði
og með vingjarnlegu brosi af-
greiðslufólksins í kaupbæti.
Höfnin í Rotterdam er heilt
æfintýri og mikill undraheimur
Rotterdam — olíuhöfn.
169