Stúdentablaðið

Árgangur

Stúdentablaðið - 17.04.1980, Blaðsíða 19

Stúdentablaðið - 17.04.1980, Blaðsíða 19
Stúdentablaðið 119 Þorsteinn Páls, frh. af bls. 13 stefnu sem Sjálfstæöisflokkurinn boðaði fyrir siðustu alþingiskosningar. Þorsteinn: Var ég svona forsjálll? Stúdentablaðið: Getur veriö ao þú sért einn af höfundum þessarar leiftursóknar sem Sjálfstæðisflokkurinn hoðaöi fyrir sioustu alþingiskpsningar? Þorsteinn: Sjálfstæðisflokkurinn, eftir því sem ég best veit, markar sina stefnu á landsfundum og i miöstjórn og þingflokki. Þaö eruþessar stofnanir sem eru ábyrgar fyrir stefnumörkun þess flokks eins og annarra. Ég held að þaö geti ekki veriö svo i nokkrum flokki að einn maður sé höfundur aö stefnu flokks, þá væri varla um flokk aðræða. En ef þú spyröir, hvort ég væri reiðubúinn til þess aö taka ábyrgo á stefnu af þessu tagi yrði svar mitt: já. Stúdentablaðið: Þú segir Uka f áður- nefndri grein þinni, aö markmið núver- andimenntastefnu sé miðstýring og þessu vilt þú breyta yfir f valddreifingu, og frá hópmeðalmennsku yfir i einstaklings- þroska. Finnst þér núverandi mennta- kerfi einkennast af hópmeoalmennsku? Þorsteinn: Já, mér finnst ao þaö hafi gætt mjög ákveðinnar tilhneigingar I þá veru. Ég held að það sé ástæöa til að reyna a6 snúa þeirri þróun við. Stúdentablaðið: Koma ekki hagsmunir VSÍ þarna inn og knýja á um að þessari stefnu skólakerfisins veröi breytt frá hóp- meðalmennsku i einstaklingsþroska? Þorsteinn: Vinnuveitendasambandiö hefur ekkimarkað neina almenna stefnu f skólamálum og ég get þvl ekki svarað fyrir þess hönd. Min skoðun er þessi og ég set hana fram vegna þess að ég tel að hún þjóni best bæði hagsmunum nemenda og annarra aðilja þjóðfélaginu, hvort sem það er verkalýösheryfingin, vinnuveit- endur, vinnuveitendasamtök eða aðrir aðiljar. Bg set þessa skoðun fram vegna þess að ég tel hana þjóna best heildar hagsmunum þjóðfélagsins. Annars hefði ég ekki þessa skoðun. Kínversk skáldsaga, A vormánuðum I fyrra var lesin sem miðdegissaga i vltvarp kinverska skáldsagan „Þorp I döguri" eftir Dajá Sjúli. Saga þessi gerist á árunum 1930- 40 og greinir frá atburðum i lifi þorps eins I Kina, einkum I tengslum við styrjöldina við Japani. Ef af útgáfu þessarar bókar verður, yrði það nokkur viöburður, þar sem mjög sjaldgæft er að kinversk nútima- skáldsaga komi út á islensku. Bóka- forlagið Skjaldborg á Akureyri vill þess vegna að kannaöur verði áhuginn á útkomu slíkrar bókar. Fáist uþb. 300 áskrifendur fyrirfram, hefur forlagið fullan hug á að gefa hana út. Bókin mundi þá koma út fyrir næstu jól. Hún yrði bundin I fallegt band og yrði nálægt 200 bls. að stærö. Askriftarverö er að hámarki kr. 12.000.- að send- irigar- og póstkröfukostnaði meötöld- um. I verslunum yröi hún talsvert dýrari. Hægt er aö gerast áskrifandi aö bók- inni meö þvi að hringja I þýðandann,. Guðmund Sæmundsson, s. 96-25745 á Akureyri eða Arnþor Helgáson, for- mann Klnversk-Islenska menningar- félagsins, s. 91-12943 í Reykjavík. Einnig verða áskriftarlistar i gangi á ýmsum stöðum. T.d. hafa Bókaversl- un Máls og menningar, Októberbóka- búðin, Verslunin Panda og Bóksala stúdenta verið beönar að láta lista liggja frammi. Askriftasófninin fer aðeins fram I takmarkaöan tima. Með þvi að gerast áskrifendur stuðlið þið. að þvl að þessi kinverska skáldsaga komi út ög tryggið ykkur'ifm leið eintak af henniá lægra veröi. Haukur Már, frh. af bls. 12 ég veit um þetta mál. Fyrir utan það aö bandarisku samtökin AFL-CIO með George Meany i broddi fylkingar tóku þetta mál upp á ILO þingi I Genf. Þar ætl- uðu samtökin að berjast mjög fyrir rétti þessa fólks sem þeir töldu vera misrétti beitt. Ég held reyndar aö aðerðir Meanys og félaga hans hafi fremur verið vegna andúðar íi Sovétríkjunum og kommunist- um fyirhöfuð.heldur en beinlinis mann- réttindaást fyrir hönd þessa verkafólks. Alþýðusambandið hefur heldur ekkert gert. Það heldur þvi sambandi sem það hefur við þessi alþýðusambönd þarna fyr- ir austan tjald, og ég vil nú ekki halda þvi fram að þau séu beinlinis ófrjáls. Þetta eru hin opinberu samtök sem við höfum samskiptin við og þau samskipti felast nær einvöröungu I aö viö fáum frá þeim bréf og fréttabréf, sem eru liklega hrút- leiðinlegustu fréttabréf sem hægt er að fá. Auk þess fáum við boð um, að senda full- trúa til að standa á Rauðatorginu 1. mal ár hvert og að senda fulltrúa á þing Al- þjóðasambands verkalýðsfélaga i Prag. Þar með eru samskiptin nánast upp talin. Stúdbl.: Þið hafið ekki f hyggju að taka upp einhver samskipti við hin frjiilsu verkalýðsfélög í Austur-Evrópu? Haukur: Ég veit ekki til þess að það standi til eða að það sé hægt að taka upp samband við þessi svokólluðu frjálsu verkalýðsfélög. Þau þurfa þá í fyrsta lagi að vera til. Við vitum í rauninni ákaflega litið um þau, þvi þetta eru hálfgerð huldu- félög og það eina sem maður fréttir er það sem maður les I blöðum. Og vestræn borgarapressa er vægast sagt hæpin heimild um gang mála þar eystra. Þessi félög eru ákaflega óáþreifanleg, það er staðreynd sem gerir það að verkum að við vitum ekkert um þau og höfum ekkert fréttfrá þeim. Ég hugsa að það þætti t.d. ekki skynsamlegt að leggja niður sam- skiptin við Alþýöusamband Sovétrikj- anna, þetta bréfaskriftasamband og taka þess i stað upp sambönd við nokkra tugi manna I Sovétrlkjunum og gefa sér þann- ig aö þeir séu málsvarar alls verkalýs I Sovétrikjunum. Það væri tóm vitleysa. An þess að ég sé að réttlæta það að þessir menn fái ekki að stofna samtök en það er allt annað mál. Spurningin er hvort lita beri á þessi félög sem breið samtök, sem séu áö vinna að hagsmunum fyrir alla verkalýðshreyfinguna i viðkomandi lönd- um eða hvort þetta eru bara klúbbar óánægðra manna. Það verðum við að fá á hreint áöur en við getum fariö að viöur- kenna þessi félög. Kvenfrelsishreyfing frh. af bls. 16 eru ineinum tengslum við stéttina, heldur einnig innan hennar. Þessa veröur vart I fagfélögunum og einnig annarri félags- starfsemi s.s. foreldrafélögum o.s.frv. Sjálfstæði kvenfrelsis- hreyfingarinnar og verkalýðs- stéttin Allt rennur þetta að sama rtsi, eins og áöur er bent á, kvenfrelsishreyfingin skal alls ekki vera pólitiskt óháð verkalýðs- stéttinni, þar sem langtimahagsmunir verkamanna og verkakvenna eru þeir sömu. Hagsmunir þessir krefjast algerr- ar frelsunar kvenna, myndun nýrra sam- skiptahátta og afnáms firringar i tengsl- um milli einstaklinga. Sjálfstæði hreyfingarinnar, sem er höfuðnauðsyn vegna þeirra þátta sem framar eru taldir, byggist aðallega á þvl að samræmingar- nefndirnar sem tengja hópana saman reynist færar um að taka eigin frum- kvæði, til að tryggja að nauðsyn þess að konur berjist gegn kúgun sinni sé stööugt haldið fram. 1 þessu skyni þurfa verka- konur sem virkar eru I kvennahópum verkalýðsfélaganna að eiga sæti I sam- ræmingarnefndunum, annað hvort sem einstaklingar eða fulltrúar hópa sinna. Þannig geta þær tryggt að viðhorfum kúguöustukvennanna sé haldið fram. En þetta mun örugglega ekki komast átaka- laust af stað, ef dæma má af reynslunni frá Itallu. Þar þróuöust grunnhópar hinn- ar sjálfstæðu kvenfrelsishreyfingar án þess að geta innlimað auknaróttækniþró- un verkakvenna I verksmiðjunum I byrj- unogvar það meginástæðaþess aðþessir tveir straumarkomu mismunandi fram, jafnvel þó að þær hafi I raun verið að berj- ast sameiginlegribaráttufyrir aö breyta stöðu sinni I þjóðfélaginu. Á Spáni, þar sem verkalýöshreyfingin hefur komið fram i dagsljósið og hafið skipulagningu eftir 40 ára Francoisma, var annað uppi á teningnum. Þar fengu fyrstu aðgerðir þeirra kvenna sem til- hreyrðu ýmsum millihópum (námsmenn o.s.frv.) skjót viðbrögð af hálfu verka- kvenna. Þær verkakonur tóku margar hverjar þátt i fyrstu kvennaaðgerðunum, eins og fundunum á „aögerðadeginum" I Barcelona f maí 1976. Nauðsyn þess að hreyfingin hefði getu til að hafa áhrif á stefnu verkalýðssamtakanna og forystu þeirra varö þess vegna enn brynni. Vandamáliö um serskipulagningu kvenna innan verkalýðshreyfingarinnar var rætt á þingi spænsku verkamannanefndanna. Höfuðástæðan var það aðkallandi verk- efni að finna tafarlaust leiöir til að mynda skipulögð tengsl milli þeirrar hreyfingar sem þegar hafði komist á legg og sam- ræmingarnefnda þeirra kvennahópa sem voru starfandi viðs vegar um landið. Félagar i Kommiinistahreyfingunni (MC) lögðu til aö stofnað yröi sérstakt alls- herjarfagfélag kvénna, með allri þeirri sundrungarhættu sem þvi fylgir. Gegn þvi lögðu f élagar okkar i LCR til að stofnaðir yrðu kvennastarfshópar i verksmiöjunum sem sameinuðu konur úr hinum ýmsu fagfélögum, ásamt þeim sem enn stæðu utan stéttarfélaga. Jafnhliða yrðu myndaðar kvennanef ndir sem væru færar um aðkalla saman ráðstefnur til að ræða kröfugerð þeirra. (Þetta tengist kröfunni um að konur fái fulltrúa I samræmi viö fjölda sinn i forystu fagfélaganna.) Astandið á Spáni bendir að sjálfsögðu á j tilhneiginguna i þróun alþjóðlegrar kven frelsishreyfingar, þvi þaö er I mjög sér- stökum tengslum við uppljyggingu verka- lýðshreyfingarinnar i heiíd. Það er enn- fremur mjög lærdómsrikt, sérstaklega hvað varðarspurninguna um hvernig um- ræöu byltingarsinnaöir marxistar verða að reyna að fá fram gagnvart forystu verkalýðshreyfingarinnar. Viö þvl er að bUast að þeir siðarnefndu muni gera allt hvað þeir geta til að koma i veg fyrir að verkakonur, sem nú eru undir forystu þeirra, tengist hinni sjalfstæðu kven- frelsishreyfingu, þvi allar aðgerðir henn- ar, kröfur og byltingarsinnuð tilheneiging, eru hættuleg ögrun gegn stéttasamvinnustefnu þeirra. EFTIRMALI Höfundur þessarar greinar, Jacqueline Heinen, er svissneskur trotskyisti. Hún starfari Sameinaða framkvæmdaráði IV. Alþjóðasambandsins og er ábyrg fyrir kvenfrelsisgeira þess. Greinar eftir hana hafa birst i málgögnum IV. Alþjóðásam- bandsins og einnig i ýmsum óháðuin timaritiim á vinstri kantinum, s.s. New Left Review. „Kvenfrelsishreyfing og stéttabarátta" birtist fyrst I fræðilegu málgagni IV. Alþjóðasambandsins, INPRECOR, I mal '77. Þó greinin geti vissulega staðið sem sjálfstætt innlegg I umræðuna um kven- frelsi yfirleitt, er rétt að gera nokkra grein fyrir þvl samhengi sem hún blrtist I. Greinin er skrifuð þegar stefnuplagg alþjóðasambandsins I kvenfrelsismálum er i vinnslu. Umræðu um það lauk nú á seinasta heimsþingi, sem huldið var I nóvember á liðnu ári, með samþykkt plaggsins: „Hin sosialiska byltlng og baráttan fyrir frelsun kvenna", sem hefur verið I umræðu I öllum delldum IV. Alþjóðasambandsins siðan 1976. Það er fyrsta heildargreiningin um kvenfrelsi sem IV. Alþjóðasambandiö hefur sam- þykkt. Þetta plagg er á lokastigi þýðingar yfir á islensku og mun Fylkingln gefa það út seinni part sumars. Þýö. Robotnik, framh. af bls. 20 hætti: sem flokksfélagar tryggja þeir stoltir „Viö, verkalýösstéttin" og Hta svo niöur á fjöldan af verkalyðnum: félagsað- ild aö flokknum gefur þeim ákveðið sjálfsöryggi, traust sem er I réttu hlutfalli viö vonir þeirra um frama I flokknum, þegar best lætur komast þeir I miðstjórn flokksins. Þeir eru sannfærðir um að það sé verkafólk sem stjórnar Póllandi — „stjórn" fullnægir ákveönum þörfum um virðingu og álit (verkafólk á sæti í fram- kvæmdanefnd) og raunveruiega á- byrgðartilfinningu og trú á framtið lands- ins. Þrátt fyrir það, þá eru þeir tengdir sterkum böndum viö verkalýðsstéttina, og hika ekki við að sýna samstöðu með verkafólki sem stendur I verkföllum og taka jafnvel að sér yfirstjórn slikra að- gerða og kemur þá reynslan og þekkingin af flokksstörfum oft i góöar þarfir. Við getum ekki hafnað þessu verkafólki, ööru nær, viö verðum aö telja þeim trú um, aö það sé skekkja að ganga i flokkinn og reyna I staðinn að vinna þá yfir til stjórnarandstöðunnar. Það er mjög mikilvægt fyrir okkur að vinna til liðs viö okkur þessa verkamenn, en samt sem áð- ur er meirihluti þeirra sem hefur sam- band við okkur á þeirri skoðun, að flokk- urinn sé tákn einræðis og kúgunar, og sé svik við þjóöina. Hvernig starfar Robotnik? Hvernig er dreifing og upplýsingasöfnun skipulögð? Hvað er upplagið stórt? Að miklum hluta er blaðinu dreift af stuðningsmönnum á viökomandi stööum, þar sem hver og einn velur þá aðferð sem hann telur vera hagkvæmasta og örugg- asta. Dreifing við útgöngudyr verksmiöj- unnar er t.d. mjög sjaldgæf, vegna þess að það þýðir yfirleitt fjörutiu og átta stunda dvöl á lógreglustöðinni eða fundir með siðanefnd verksmiðjunnar. Og síðast en ekki sist, þá er verkafólk vantrúaö á slikan opinn áróður. Onnur tálsýn and- stöðunnar hefur verið trúin um að það sé nægjanlegt að gefa fólki kost á að tjá sig i biaði og þar með sé það unnið til fylgis við andstöðuna. Upplýsingar fáum við mest I gegnum dreifingaraðila blaðsins. En við reynum alltaf að staðfesta þær með okkar eigin athugunum. Stærsta vandamálið verður þvl á ritstjórnarskrifstofunní, því stdr hluti af fréttum sem berast eru oft brota- kenndar og marg endursagðar. Okkar verkefni er að finna aðferö sem er bæði nógu hvetjandi og sem raunverulega endurspeglar þarfir verkafólks. Robotnik er venjulega prentað I tiu til tuttugu þúsund eintökum, en það ræðst oftast af tæknilegri aðstöðu okkar og gæð- um blaðsins. Hvert blað er lesið aö meðal- tali af þrem einstaklingum — svo að það má segja að heildar dreifingin sé um fjörutiu þúsund eintök. Hvaða áætlanir hafið þið fyrir framtfð- ina? Aætlun okka stefnir i þrjár megin áttir: I fyrsta lagi, að þróa útgáfustarfsemina, endurbæta ritstjórnina, auka tækjakost- inn og koma á fót bókasafni verkafólks. 1 ööru lagi, við verðum að vera viðbúin hörðum átökum við opinberu verkalýðs- félögin & komandi haustim vegna hins hrikalega ástands I efnahagsmálum. í raun og veru, virðist sama hugboöið vera upp á tengingnum hjá yfirvöldunum, þvi þeir hafa frestað kosningum til stjórnar- ráöa, sem áttu að verða I haust. Tvær greinar sem nýlega birtust I Robotnik, „Verkalýösfélögin eru hrædd viö kosningarnar" og „Veriö með f leiknum" — hafa bent & breyttar baráttuaðferðir: viö álltum aö þaö sé mjög mikilvægt, ef mótmælaalda ris I opinberu verkalýðs- félögunum, að viö verðum tilbúnir að styðja hana. í þriðja lagi munum við kynna Rettindaskrá Verkafólks I haust. Það er einskonar aögerðarskrá með lág- markskröfum, sem viö vonum, að veröi til að hleypa nýju lifi I andófshreyfingu verkafólks. Jóhann frh. af 11 lofað I kjölfar ákveðinna breytinga sem gerðar voru. Við ætluöumst til þess að þetta væri mötuneyti þar sem yrði boðið upp á smurt brauð og eithvað almennilegt með kaffinu. En, það er ekki nóg með að það sé bara boðið upp á snúða og viriar- brauð, heldur er þetta allt saman eldgam- alt, þvi það er keypt inn ákveðið magn og það verður að klárast, það má ekki henda nokkrum sköpúðum hlut. Þetta er eins og á skútufyrir aldamót. Eg held að það væri þjððráð aö láta matvælafræðinema koma og kynna sér astand og næringargildi matarins sem okkur er boðið upp á. Þaö eru óteljandi möguleikar um sam- starf af þessu tagiog þess væri óskandi að úr þvi gæti orðiö einhvern timan i nálægri framtið. Slikt samstarf yrði áreiðanlega bráðum aöilum að gagni, námsmönnum og verkafólki og mundi verða til þess að auka skilning og samstöðu milli fólks i þessum hópum.

x

Stúdentablaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Stúdentablaðið
https://timarit.is/publication/350

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.