Vikan - 10.07.1969, Síða 40

hvítt brauð, jafnvel í miðjum
vikum. Allir tala ensku, Gyðing-
arnir líka. Það er bjart af ljós-
um alla nóttina. Járnbrautar-
lestirnar ganga eftir teinum
undir þaki. Nú bið ég þig að
sættast við föður minn, og ég
sendi ykkur báðum peninga, svo
þið getið komið til Ameríku“.
Þorpsbúar vissu ekki hvort
þeir áttu heldur að hlæja eða
gráta. Hanna hlustaði, en sagði
ekki orð. Hún hvorki bölvaði
né blessaði.
Mánuði síðar kom annað bréf,
og þar næsta mánuð enn þá ann-
að. Amerískur dollari jafngilti
tveim rúblum. Umboðsmaður
frá borginni heyrði að Hanna
hefði fengið peninga frá Amer-
íku, og hann fór til hennar og
bauðst til að gera allt mögulegt
fyrir hana. Langaði hana til að
eignast fallegt hús, eða að eign-
ast verzlun? Það var maður í
þorpinu sem kallaður var Leizer.
Hann var sendiboði, þótt ég vissi
ekki til að nokkur hefði nokk-
urntíma sent hann eitt eða ann-
að. Hann fór til Hönnu, og bauð
henni að hafa upp á manninum
hennar. Ef hann væri á lífi,
sagðist Leizer örugglega geta
haft upp á honum, og annað-
hvort komið honum heim, eða
fengið hann til að skilja lög-
lega við hana. Hanna svaraði:
— Ef þú kemur heim með hann,
þá komdu með hann dauðann,
og þú ættir sjálfur að hafa hækj-
ur með þér!
Hanna varð alltaf Hanna, en
nágrannarnir fóru að taka tillit
til hennar. Þannig er mannfólk-
ið. Ef það finnur lykt af skild-
ingi, verður uppi fótur og fit.
Nú voru allir fyrri til að heilsa
henni, gera henni greiða, köll-
uðu hana Hönnu sína.
Hanna hvessti á þau augun og
tautaði bölbænir. Hún fór beina
leið í veitingahús Zrules, keypti
stóra flösku af vodka og fór með
hana heim. í stuttu máli, Hanna
fór að drekka. Það að kona tæki
til að drekka, var sjaldgæft, jafn-
vel meðal heldra fólks, en að
kona af Gyðingaættum legðist í
drykkjuskap, var algerlega ó-
heyrt. Hanna lá í rúminu og
svolgraði vínið. Hún söng, grét
og gretti sig óskaplega. Hún
skjögraði niður á markaðstorgið
í nærfötunum einum. Það var
guðlast að haga sér eins og
Hanna gerði, en hvað gátu
þorpsbúar gert? Það var ekki
hægt að setja neinn í fangelsi
fyrir það eitt að drekka. Em-
bættismennirnir sjálfir voru oft
dauðadrukknir. Nágrarmarnir
sögðu að Hanna færi á fætur á
morgnana og fengi sér einn bolla
af vodka. Það var morgunverð-
urinn hennar. Svo lagði hún sig
og svaf frameftir degi. En þegar
hún reis upp á ný, fór hún að
drekka fyrir alvöru. Stundum,
þegar hún var í góðu skapi, átti
hún það til að opna gluggann og
fleygja út nokkrum smápening-
um. Smábörnin fóru sér næstum
að voða við að reyna að hrifsa
til sín peningan. Þegar þau
beygðu sig niður eftir peningun-
um, skvetti hún á þau vatni.
Presturinn sendi eftir henni, en
hann hefði getað sparað sér það
ómak. Það voru allir vissir um
að hún ætti eftir að drekka sig
í hel. En það varð nú með öðrum
hætti.
Venjulega kom Hanna út á
morgnana. Stundum til að ná sér
í vatn í fötu við brunninn. Það
voru flökkuhundar í Slátrara-
götu, og Hanna gaf þeim oft
bein. Það voru engin náðhús, og
þorpsbúar gengu örna sinna und-
ir beru lofti. Nokkrir dagar liðu
og enginn varð var við Hönnu.
Nágrannarnir reyndu að rýna
inn um gluggann hjá henni, en
það voru tjöld fyrir glugganum.
Þeir börðu að dyrum, en enginn
opnaði. Að lokum voru dyrnar
brotnar upp. Það sem þeir sáu,
ætti aldrei að sjást aftur. Nokkru
áður hafði Hanna keypt bólstr-
aðan stól af ekkju. Hún sat
venjulega í honum, drakk og tal-
aði við sjálfa sig, þegar nágrann-
arnir komust í gegnum dyrnar,
sáu þeir beinagrind í stólnum,
eða hluta af beinagrind, kol-
svarta.
Góðir hálsar. Hanna var brunn-
in upp. En hvernig? Stóllinn var
óskemmdur, áklæðið á bakinu
aðeins lítið eitt sviðið. Til þess
að manneskja gæti brunnið
svona algerlega, þurfti mikinn
eld, jafnvel meiri en þann sem
hitaði almenningsböðin á föstu-
dögum. Það þarf nokkuð mikinn
við til að steikja gæs. En hvorki
stóllinn eða rúmfötin voru
brunnin. Hún hafði keypt komm-
óðu, borð og klæðaskáp, og það
var allt óskemmt.
Þó var Hanna eins og lítill
kolamoli. Það var enginn líkami
eftir til að þvo, klæða í líkklæði
eða jarða. Embættismennirnir
flýttu sér að húsi Hönnu, og þeir
voru furðu lostnir. Enginn hafði
séð eld. Enginn hafði fundið
reykjarlykt. Hvaðan gat slíkur
vítiseldur komið? Það var held-
ur engin aska í eldstónni. Hanna
hafði líka sjaldan eldað. Lækn-
irinn kom, og augun ætluðu út
úr höfði hans, hann stóð sem
steinrunninn.
— Hvernig er þetta mögulegt?
spurði lögreglustjórinn. —■ Ef
einhver hefði sagt mér þetta,
hefði ég kallað hann svívirðileg-
an lygara. En þetta er staðreynd.
Einhver stakk upp á því að
þetta hefði verið elding, en það
höfðu ekki verið þrumur né eld-
ingar í lengri tíma. Hefðarmenn
úr nágrenninu komu til að sjá
þessi undur; Slátrargata fylltist
af allskonar ökutækjum. Fólkið
stóð og gapti af undrun. Allir
reyndu að finna einhverja lausn,
en árangurslaust. Stoppið í
stólnum var skraufþurrt.
Svo var talað um það að vodk-
að hefði tendrað eld í maga
Hönnu, en það hafði enginn