Sameiningin - 01.06.1935, Page 11

59
prentuð í “Framfara” 1, l(i. Söfnuðirnir voru fimin og nefnd-
ust: Bræðrasöfnuður, Breiðuvíkursöfnuður, Mikleyjarsöfn-
uður, Bæjarsöfnuður (á Gimli) og Steinkirkjusöfnuður.
Söfnuðum þessum þjónaði séra Jón þar til í marzmánuði
1880, er hann hvarf til íslands.
í annan stað höfðu nýlendumenn samtök til að fá til
sín séra Pál Þorláksson. Hundrað og tuttugu heimilisfeður
skoruðu á hann að takast prestsþjónustu á hendur hjá sér.
Varð séra Páll Þorláksson við áskorun þeirri og kom Lil
Nýja Ísíands 19. október, 1877. Mynduðu nii áhangendur
séra Páls söfnuði og nefndu íelag sitt “Hinn íslenzka lúterska
söfnuð í Nýja fslandi”. Safnaðarlög í 21 grein eru prenluð
í “Framfara” 1, 16. Söfnuðir þeir, er séra Páll þjónaði,
hétu: Vídalínssöfnuður, Hallgrímssöfnuður og Guðhrands-
söfnuður. Margt af safnaðarfólki séra Páls fluttist árin
1878 og 1879 til nýlendunnar í Dakota, og fór séra Páll
þangað alfarinn úr Nýja íslandi vorið 1879.
Á árum þeim, er séra Jón og séra Páll voru þjónandi
prestar í Nýja íslandi, voru trúmáladeilur miklar og al-
raennar. Trúarleg alvara hefir víst sjaldan verið meiri með
þjóð vorri en þar í nýlendunum hér vestra. Blaðið “Fram-
fari” var þá gefið út í Nýja íslandi. Þar voru deilumálin
rædd greinilega og bárust með blaðinu til íslendinga út um
aðrar hygðir þeirra. Dagana 17. og 18. mars 1879 var hald-
inn trúmálafundur á Gimli í Nýja íslandi. Mættu þar prest-
arnir báðir og mesti fjöldi safnaðarmanna frá háðum
flokkum lir öllum pörtum Nýja íslands, og mun það hafa
verið einhver merkilegasti fundur, sem íslendingar hafa
haldið vestan hafs”.
Fundarræður prestanna beggja eru prentaðar í “Fram-
fara’ II, 21-22, og kemur þar ákveðið í 1 jós skoðanamunur
þeirra í trúmálum. Greindi þá einkum á um innblástur ritn-
ingarinnar og útvalningarkenninguna, þó skiftar væru einnig
skoðanir þeirra í öðrum atriðum. Hér var þó um miklu
meira að ræða en skoðanamun tveggja manna; hér rákust á
tvær trúarstefnur, þó báðar stæðu á lúterskum grundvelli—
sá trúarskilningur, sem efst var á baugi með heimaþjóðinni
íslenzku á þeirri tíð, og trúarstefna norsku sýnódunnar, sem
óhætt mun segja mega, að höggvið hafi stórum nær hókstafn-
um í túlkunum sínum á trúarlegum kenningum heldur en ís-
lenzka stefnan.
Víkur þá sögunni til Winnipeg. Eins og víða annars-