Skólablaðið - 01.03.1951, Blaðsíða 8

Skólablaðið - 01.03.1951, Blaðsíða 8
- 8 - Einna giftudrygst mun þo starf Brynjolfs hafa verið í sambandi við stjórnarmál- efni íslands, og átti hann áreiðanlega heillavænlega hlutdeild í því, að þau komust á rétta braut. TJndir eins og hann varð forstöðumaður íslenzku stjórn- ardeildarinnar, komu áhrif hans í Ijós. Auk ýmislegs annars má nefna, að hann samdi frumvarp að nýjum stjórnarlögum íslands. Það er ekki ofsögum sagt, þegar talað er ura vinsældir hans og umhyggju fyrir velfcrðarmálum ættjarðar sinnar, sem hann bar ætíð fyrir brjósti. Hann hafði líka hlotið vígsluna til þeirra starfa árið 1834 með hinum félögunum. Svo vin- sæll er Brynjólfur, að hvar sem rekizt verður á ummæli um hann, hníga þau öll í eina átt. Allir ljúka upp einum munni um ágæti þessa Fjölnismanns. Pall sagn- fræðingur Melsteð talar um "hreinleik' hjartans og mikilleik gáfnanna", og segir sig helzt kjósa "að vera sem hann'.' Benedikt skáld Gröndal ber honum þannig vitni, að hann hafði verið "einhver hinn drenglyndasti og göfuglyndasti maður", sem hann hafi þekkt, Slíkur er sá vitnisburöur, sem honum er gefinn af þeim, er voru honum kunnugir, Örlæti, göfuglyndi, ljúflyndi og hjálpsemi voru hans aðalsmerki, Hefur hann vafalaust þurft á* geðprýði sinni að halda £ gust- sömum samvistum við félagana og hvað fjárhag Fjölnis viðveik, hefur hann ekki legið á liði sínu. Er sérstaklega til þess tekið, hvað örlátur hann hafi verið, "en - reikning hjartað aldrei skildi", segir Grímur Thomsen í kvæði sínu um hann, Á árinu 1850 tók að sækja á Bryn- jólf sinnisveiki, minnisdeyfð og annar sljóleiki, sem ágerðist, unz hann lézt 18. október 1851. Var þessi Öðlingur þá aðeins 41 árs að aldri og eiga því sann- arlega við orð Gríms Thomsen í kvæðinus "Þessi átti ei svo fljótt að deyja". ÞÓ að Konráði Gíslasyni hlotnaðist það hnoss, sem féll ekki hinum þremur í skaut, að eiga langt líf fyrir nondum, væri þó engan veginn rétt að segja, að það hafi verið blómum stiváð. Þegar hann hafði snúið ser allur að norrænum fræðum, varð hann styrkþegi Irna Magnússonar sjóðsins árið 1839 og fékkst nú e;*ngöngu við vísindastörf í þágu malfræðinnar og fornritanna. Um | 1839- 40 hof Eonrað vinnu við forn- j íslenzka orðabok fyrir auðugan Englend- ! ing, Richard Cleasby, sem hann hafði I verið að kenna íslenzku, og ætlaði I Englendingurinn að gefa bokina út í' sinn I kostnað. Brynjólfur vann einnig að þessu verki, svo og ýmsir aðrir. Síðar, er Cleasby var látinn, var verkið rifið j úr höndum Konráðs, algerlega ólokið, af i erfingjum Cleasby, en gefið iit 20 árum ' síðar án þess að Konráðs væri getið og i tók hann sér þetta mjög nærri, eins og j eðlilegt var8 Frá ýmsum leiðinlegum ! atvikum, sem Konráð varð fyrir í sam- : bandi við þetta rit, segir Björn M, Öl- j sen rektor "hafa stafað varkárni su gagnvart öðrum mönntim og dulleiki, sem ! á þótti bridda hjá honura á ofanverðri ' æfi hans," Konráð var jafnan mikils j metinn málfræðingur með frábæran lærdon ! og skarpa þekkingu á norrænum fræðum. { Mesta stórvirki hans mun mega telja hina j dansk-íslenzku crðabók, sem kom út í | Khöfn 1851, Eins og Brynjólfur hefur Konráð haft | í huga að snúa til íslands, því að arið j 1846, er Læi-ðiskólinn var fluttur frá j Bessastöðum til Reykjavíkur, er honum I veitt kennaraembætti við skólann. Konrað í var nu heitbundinn danskri stúlku, og | virtist allt leika í lyndi. En þa j skellur ogsfan yfir, Stúlka þessi deyr ! skyndilega, og tók Konráð ekki á heilum I sér um langan tíma. Kennaraembættinu | tók hann aldrei við, en ílengdist í Khöfn og kvæntist 1855 systur hinnar látnu heitmeyjar sinnar, Árið 1848 varð hann aukakennari í norrænum málum við Kafnarhaskola, en varð reglulegur prófessor vio háskólann 1862 og hafði það embætti á hendi til 1886, Það hefur án efa sett varenlegt mark á Konráð að sjá á bak einkavinum sínum þremur með svo skömmu. millibili, og þa ekki síður heitmeyjarmissirinn, - með þeim framtíðarvonum, sem öllu þessu var samfara, Þetta gerði hann oft óánægðan með lífið. Og mestan hluta ævinnar eftir þetta var Konráð niðursokkinn í vísindaiðkanir og hafði fremux lítið sam- neyti við landa sína. Hann þótti stygg- lyndur, fáskiptinn, þögull og diilur á skoðunum sínum, en ef því var ao skipta, gat hann verið hinn skemmtilegasti, gamansamur og fjörugur og ágæt^oga skáld-

x

Skólablaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Skólablaðið
https://timarit.is/publication/782

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.