Dagblaðið Vísir - DV - 07.01.2013, Qupperneq 16

„Það er bæði
aumkunarvert og
dapurlegt að sjá
hvað þessir litlu karlar sem
hamast gegn Hildi Lilli-
endahl hér á síðunni eru
óttaslegnir og hræddir um
að missa sín raunverulegu
og ímynduðu forréttindi
sem karlar. Þeir tala um
„óhæfuverk“ hennar sem
reyndar felast aðeins í því
að vekja athygli á haturs-
fullum ummælum karla í
garð kvenna. Óttaslegnum
mönnum er alltaf vorkunn
en vonandi tekst þeim að
róa sig niður og átta sig á
því að það er ekki verið að
taka neitt frá þeim sem
þeir eiga með réttu.“
Jón M. Ívarsson í athugasemd
við frétt DV þar sem fjallað var
um ofbeldi sem konur verða
fyrir á netinu. Í greininni var meðal
annars fjallað um mann sem lét miður
falleg ummæli falla um Hildi Lilliendahl.
Þegar haft var samband við manninn
sagðist hann standa við ummæli sín og
bætti raunar um betur og sagði að ef
hún mundi svo mikið sem snerta hann
myndi hann „berja hana í andlitið“.
„Þetta er til
skammar íslensk-
um karlmönnum.“
Atli Örn Hilmars í athugasemd
við sömu frétt og vísað er til hér
að ofan.
„Kannski er Bubbi
bara einn af
vinnumönnum
Jóns Ásgeirs. Hefur það
ekki hvarflað að neinum?“
Eiður Svanberg Guðnason,
fyrrverandi sendiherra, í
athugasemd við frétt um
orðaskipti Bubba Morthens og Egils
Helgasonar. Þar tókust þeir á um grein
Kristínar Þorsteinsdóttur, fyrrverandi
blaðafulltrúa Baugs og Iceland Express,
þar sem hún gagnrýndi dómsmál á
hendur bankamönnum. Sagði Bubbi að
þetta væru orð í tíma töluð og sagðist
sakna fleiri slíkra greina.
„Hún tók þessu
bara vel og leið
ekkert illa yfir
þessu virðist vera. Þá er
þetta ekki einelti. Vildi
óska þess að fólk kynnti
sér skilgreininguna á
orðinu „einelti“ og hætti
að misnota það.“
Inga Rós Vatnsdal í
athugasemd við frétt þar sem
fjallað var um þátt Eddu Sifjar
Pálsdóttur í áramótaskaupinu. Eiður
Svanberg Guðnason hafði gagnrýnt
stjórnendur skaupsins fyrir „einelti“ í
garð Eddu sem var áberandi í skaupinu á
gamlárskvöld.
„Mér þótti illa
vegið að fólki með
þroskahamlanir
í þessu skaupi og þykir
mér leitt að hafa verið
að borga fyrir slíkan
ófögnuð.“
Gunnar Waage í athugasemd
við frétt um áramótaskaup
Sjónvarpsins 2012. Í fréttinni
voru tekin saman viðbrögð fólks við
skaupinu og virðast skoðanir vera mjög
skiptar um ágæti þess.
Í
kjölfar bankahrunsins 2008 dróg­
ust verklegar framkvæmdir í
landinu mjög saman. Einkafyrir­
tæki voru ekki í stöðu til þess að
fjárfesta þar sem eigið fé þeirra
hvarf á örskotsstundu vegna hækk­
unar lána sem oftar en ekki mátti
rekja til hruns krónunnar og verð­
bólgunnar sem það leiddi til. Jafn­
framt drógust tekjur fyrirtækjanna
mun hraðar saman en kostnaður
sem leiddi til tapreksturs. Á sama
tíma og þetta gerðist drógu stjórnvöld
úr öllum verklegum framkvæmdum.
Afleiðingarnar af þessu öllu saman
eru þær að undanfarið hafa fjár­
festingar verið minni en nokkru sinni
áður á lýðveldistímanum.
Ein er sú atvinnugrein sem orðið
hefur sérstaklega illa út hruninu.
Vélavinnuverktakar, sem oftar en
ekki eru einyrkjar, hafa mátt þola
mikla tekjuskerðingu. Það hefur
leitt til þess að verktakarnir geta
illa staðið í skilum með lánin sem
stökkbreyttust við gengisfallið.
Nú hefur komið á daginn að mörg
þessara lána voru ólögleg eins og
gengislánadómur Hæstaréttar sum­
arið 2010 leiddi í ljós. En ekki nóg
með það, vaxtadómurinn frá því
í fyrra sýndi að ólögmætir vextir
voru innheimtir af þessum lánum.
Nú eru niðurstöður fyrstu endur­
útreikninga að birtast og er ég viss
um að það er mörgum kærkomin
sending.
Lánastofnanir fóru almennt þá
leið stöðva aðfarir vegna lána sem
vafi lék á hvort væru ólögmæt eða
ekki. Það þótti eðlilegt að þar sem
réttaróvissa ríkti þá skyldi það talið
skuldaranum í hag að óvéfengjan­
leg niðurstaða lægi fyrir með dómi
áður en til alvarlegra aðgerða væri
gripið – kringumstæðurnar vegna
hrunsins væru svo sérstakar að
annað væri ekki forsvaranlegt. Ein­
hver misbrestur varð þó á þessu
og þekkjum við öll sögurnar sem
sprottið hafa af aðgerðum Dróma,
sem er í raun þrotabú SPRON,
gagnvart heimilunum.
Eðli máls samkvæmt fjármagna
verktakar atvinnutæki sín með lán­
um, að langmestu leyti hjá eigna­
leigufyrirtækjum. Svo virðist vera
sem stærsta fyrirtækið sem lán­
aði til tækjakaupa – Lýsing – gangi
fram af mikilli óbilgirni gagnvart
viðskiptavinum sínum. Fyrirtækið
virðist ekki hafa í heiðri þá megin­
reglu að þar sem réttaróvissa ríki
skuli gæta meðalhófs og ganga
fram með varúð líkt og flestar aðrar
lánastofnanir hafa gert. Sögur heyr­
ast af því að atvinnutæki séu tekin í
skjóli nætur og aflahæfi þannig al­
gjörlega tekið af viðkomandi verk­
tökum. Þetta gerist þrátt fyrir að vit­
að sé að staða þeirra margra verður
allt önnur eftir að búið verður að
endurreikna lán þeirra. Þetta er
vítavert!
Nú er svo komið að stór hluti at­
vinnutækja smáverktakanna hefur
verið tekinn og seldur úr landi. Oft
með algjörlega réttmætum hætti en
oft með ósanngjörnum og jafnvel
vafasömum hætti. Það er kannski
seint í rassinn gripið en ég er þeirr­
ar skoðunar að stöðva verði þessa
ósvinnu án tafar og láta þá sem búa
við óvissu vegna dómsmála njóta vaf­
ans. n
16 Umræða 7. janúar 2013 Mánudagur
K
æri Hallgrímur.
Ég var að lesa greinina
þína „Valdfrekjumeðvirkni“
og það brast eitthvað innra
með mér. Of margir eru að
gefast upp, einstaklingar sem eiga
ríkt erindi í pólitík stíga ekki fram,
sterkar konur hrekjast út, ferskar
raddir kafna. „Salurinn er ónýtur“
segir þú um þingið. Vonbrigði þín
eru smitandi – það finn ég á fólki
sem les þig alltaf. Ég vel að bregðast
við. Pólitíkin er ekki dauð fyrr en fólk
hættir að segja hvað því býr í brjósti,
gefur skít í draslið, hættir að gera sitt
besta.
Vandi okkar er að stjórnmál
gærdagsins héldu áfram eftir 2008.
Vonbrigði dagsins í dag eru ekki
áfellisdómur yfir verkum vinstri
stjórnar. Þau eru birtingarmynd
þess sama óþols og einkenndi bús­
áhaldabyltinguna: Þreyta vald­
sviptrar þjóðar með stjórnvöld sem
gefa hátimbraðar yfirlýsingar um
eigið ágæti: Fréttatilkynningar í
stjórnlyndum stíl um hvað stjórnin
hafi þegar gert og hvernig hún hafi
ákveðið að verja skattfénu okkar.
Og kannski er ástæða til að ör­
vænta. Valkosturinn er sannarlega
skelfilegur, eins og þú rekur vel:
Ekkert verður betra ef vinir gamla
góða Villa geta tekið upp Eirarhætti
við stjórn efnahagsmála.
Það eru komin tíu ár síðan
þú skrifaðir grein sem hét „Bláa
höndin“. Hún lýsti mjög vel megin­
einkennum íslensks stjórnmálalífs á
þeim tíma: Klíkuveldinu, hættulegri
einsleitni í ákvarðanatöku, ofríki
og hrikalegri meðvirkni. Kannski
er stjórnmálalífi Íslands rúmum 10
árum síðar best lýst sem bardaga
blárra og rauðra boxhanska.
Veikleiki okkar vinstri manna
er að við höfum ekki greint Hrunið
af sömu skarpskyggni og þú gerð­
ir í Bláu höndinni. Okkur skortir að
skilja að hvaða leyti það var afleiðing
misráðinna innlendra stjórnar hátta,
að hvaða leyti glæpsamlegrar hegð­
unar og að hvaða leyti óumflýjanleg
afleiðing hrikalegrar fjármálakreppu
á mjög skuldsett hagkerfi með fá­
ránlega lítinn gjaldmiðil í opnu
og hindrunarlausu hagkerfi. Ef
stjórnar hættirnir og glæpamennsk­
an voru allsráðandi ástæður ætti
til dæmis að vera vandalaust að
afnema gjaldeyrishöft, nú þegar gott
fólk stjórnar og meintir glæpamenn
eru ekki í lykilstöðum. En hvað blas­
ir þá við? Jú, þverpólitísk samstaða
um ótímabundin höft. Kann vandi
okkar kannski að vera flóknari en við
hugðum í upphafi og það dugi ekki
bara að skipta um fólk? Er vonleysið
kannski afleiðing þessarar vangetu
okkar – fórnarlamba fákeppninnar –
til að skilja flækjurnar og hætturnar
sem eru því samfara að búa við vald­
dreift samfélag og frjálsan markað í
opnu hagkerfi?
Við tölum oft meira um Hrunið
en það hvernig Ísland á að líta út
árið 2017, hvað þá 2021. Fyrir vikið
eiga kyrrstöðuöfl í stjórnarandstöðu
þann auðvelda leik að segja ekkert
um framtíðina. Jafnaðarmenn um
alla Norður­Evrópu byggðu hug­
myndafræði sína á líkingunni um
Þjóðarheimilið – undir forystu jafn­
aðarmanna ættu sér allir rétt til þátt­
töku og virðingar, jafnt eigendur
fyrirtækja og launamenn. Hvar er
hugsun íslenskra jafnaðarmanna
um Þjóðarheimili Íslands stödd í
upphafi árs 2013?
Skipbrot stjórnarhátta genginna
tíma kallar á alveg nýja stjórnar­
hætti, ekki andlitslyftingu eða mjúk­
málli fulltrúa. Íslensk stjórnmál
minna um sumt á á sápuóperuna
Leiðarljós. Það er alltaf sama fólkið
á sviðinu og enginn veit um hvað er
rifist. Þeir sem deyja, vakna á ný til
lífs nokkrum þáttum seinna. Við get­
um ekki látið stjórnmálin líða áfram
endalaust í hægum endursýning­
um á ástum og hatri eldri kynslóð­
ar íslenskra stjórnmálaforingja. Við
verðum að fá til leiks nýja kynslóð
stjórnmálamanna sem er tilbúin að
kalla fram alla bestu eiginleika sam­
félagsins, menntun, vit og ábyrgð til
að fá aldrei aftur Hrun. Efnahags­
mál, utanríkismál og velferðarmál
eru samtvinnuð sem aldrei fyrr og í
reynd eitt og sama verkefnið. Það er
pólitískt lífsspursmál Íslands núna
að fá til starfa fólk sem notar bæði
heilahvelin, sameinar andstæður,
þekkir menningu annarra, hlustar á
aðra og kryddar matinn sinn.
Ég hef farið um allt land og hitt
að máli ólíkustu Íslendinga undan­
farið og vil bjóða fram nýja stjórn
undir forystu Samfylkingar sem
skilur og skynjar hlutverk sitt sem
burðarflokks jafnréttis, félagslegs
réttlætis og frjálsrar samkeppni.
Eftir 12 ára tilvist getur Samfylk­
ingin sýnt að hún sé komin til
manndómsára og ráði við það hlut­
verk sem henni var ætlað: Að vera
breiðfylking á miðju og vinstri væng
íslenskra stjórnmála, laus undan
oki þess ofríkis og mannhaturs sem
einkennt hefur íslensk flokkastjórn­
mál um áratugi. Við höfum alltaf
verið dregin í dilka, nauðug viljug.
Við þurfum að losna við köfnunar­
tilfinninguna sem greinin þín lýsir.
Stjórn undir forystu jafnaðarmanna
má ekki standa í lok kjörtímabils
eins og úrvinda bardagamaður
með rauða boxhanska sem á þá ósk
heitasta að dómarinn flauti bardag­
ann af.
Ríkisstjórn jafnaðarmanna þarf
að vera full baráttuþreks og brjótast
til nýrrar framtíðar, geta faðmað
þjóðina og fundið öllum rúm á
Þjóðarheimilinu. Hún er ekki stefnu­
laus, tekur almannahagsmuni ávallt
fram yfir sérhagsmuni og leitar leiða
úr erfiðum aðstæðum með sam­
ræðuna að vopni. Og henni eru allir
vegir færir.
Kær kveðja,
Árni Páll.
Bláir og rauðir boxhanskar?
Smáverktakarnir
„Kannski er
stjórnmálalífi
Íslands rúmum 10
árum síðar best lýst
sem bardaga blárra
og rauðra boxhanska
Aðsent
Árni Páll Árnason
alþingismaður
Aðsent
Tryggvi Þór Herbertsson
alþingismaður
„Einhver misbrestur
varð þó á þessu og
þekkjum við öll sögurnar
sem sprottið hafa af
aðgerðum Dróma.
Vinsæl
ummæli
við fréttir DV.is í vikunni
49
21
16
10
10