Morgunblaðið - 26.07.2016, Page 30

30 MENNING
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 26. JÚLÍ 2016
Klettagörðum 5, 104 Reykjavík | stolpigamar@stolpigamar.is
Gámaleiga
Er gámur lausnin fyrir þig?
Við getum líka geymt gáminn fyrir þig
568 0100
stolpigamar.is
HAFÐU
SAMBAND
Búslóðageymsla ❚ Árstíðabundinn lager ❚ Lager ❚ Sumar-/vetrarvörur
Frystigeymsla ❚ Kæligeymsla ❚ Leiga til skemmri eða lengri tíma
Sjálft sköpunaraflið er við-fangsefni Elínar Hans-dóttur á sýningunni Upp-brot sem nú stendur yfir í
Ásmundarsafni. Þar eru til sýnis
verk eftir Elínu og Ásmund Sveins-
son myndhöggvara en mörg verka
Elínar eru unnin með verk Ásmund-
ar í huga. Þar finnur Elín einnig
skapandi sjónarhorn við val sitt á
þeim verkum Ásmundar sem sýnd
eru og taka þannig þátt í samtali
þessara tveggja listamanna. Þar má
sjá skúlptúra, teikningar og skissur,
tvívíð verk og vídeó, auk ýmissa
annarra muna.
Sýningarrýmið gegnir mikilvægu
hlutverki á sýningu Elínar og má
segja að sýningin í heild sé hugsuð
eins og innsetning. Að sumu leyti
líkist hún rannsóknarstofu en þar
sem „rannsóknarefnið“ er sköpun
listamannsins, þá vega þar salt ýms-
ir ósýnilegir kraftar og öfl leysast úr
læðingi – en það gefur sýningunni á
köflum kaotískt yfirbragð. Það á
einkum við um salinn þar sem Elín
hefur unnið rýmisverkið „Koll-
steypu“ sem er í senn kröftugt og
fágað. Verkið gæðir bjartan og
bogalagaðan salinn sprengikrafti;
hvítir flekar hafa hrundið af stað at-
burðarás sem er táknræn fyrir
hreyfiafl sköpunarinnar.
Á vegg skammt frá hangir falleg
myndröð eftir Elínu er nefnist
„Íhlutun 1-10“ en þar er einnig vísað
til hreyfiafls, hröðunar og ferlis þar
sem eitt leiðir af öðru eins og í
„Kollsteypu“. Að vísu er myndröðin
staðsett mjög nálægt stóra rým-
isverkinu og taka þessi tvö kröftugu
verk dálítið hvort frá öðru. Þar hjá
eru svo einnig nokkrir stórir skúlpt-
úrar eftir Ásmund. Eins og heiti
þeirra gefa til kynna – „Nátt-
úruöflin“, „Hrynjið þið glerturnar“
og „Upprisan“ – þá eru þessi verk
Ásmundar ekki síður spennuvakar:
voldugt baðkar, þríhyrnd form og
hringform, járnstangir sem mynda
skálínur og geisla, skapa þensluorku
í samspili við umlykjandi rýmið.
Skissa af „Upprisu“ og nokkrar
teikningar eftir Ásmund á veggjum
eru áhugaverð viðbót við þessa sam-
setningu verka (rýmisverkið, mynd-
röðina og skúlptúra Ásmundar) en
þó vakna spurningar um það hvort
færri verk með lengra millibili hefðu
skapað sterkari áhrif. Á hinn bóginn
virðist það með ráðum gert að stilla
þeim svo þétt saman í öðrum enda
salarins, í þeim tilgangi að kalla
fram þá ólgu sem býr í sköpuninni
andspænis yfirvegun. Þetta undir-
strikar tilvitnun í Ásmund á vegg:
„Listamaðurinn nær aldrei marki –
því það fer hraðar en hann sjálfur.
Það opnast sífellt nýjar víðáttur.“
Óróleikinn á sinn þátt í að tendra
kveikjuþræði milli verka Ásmundar
og Elínar.
Samræðan milli verka Elínar og
Ásmundar er síður átakakennd í
fremri sal safnsins og í kúlunni á
efstu hæð. Þar getur að líta ýmsar
forvitnilegar samstillingar þar sem
Elín bregður samtímalegu ljósi á
verk Ásmundar, t.d. með því að
beita endurtekningu og ítrekun þar
sem sýndar eru mismunandi útgáfur
(skissur eða verk úr ólíkum efnum)
af sama verki hlið við hlið, svo sem
„Óðinshrafninum“. Þetta undir-
strikar leitandi og tilraunakennt
starf listamanna, sem einnig birtist í
verkum Elínar í hinum enda sal-
arins, „Þremur sjónarhornum“. Verk
hennar „Andvirkni“ og „Mótvægi“
einkennast, eins og verk Ásmundar,
af hárfínu jafnvægi og samverkun
þyngdarkrafta. Lítil gifsstytta,
„Jónsmessunótt“, er sýnd ásamt af-
steypumótum og rýmið umhverfis
hana þannig hlutgert. Í anddyri
safnsins má sjá styttu Ásmundar af
nakinni konu. Höfuðið hefur brotnað
af og liggur við hlið hennar. En þar
stendur önnur höfuðlaus kona, fund-
in postulínsstytta úr fórum Elínar,
sem einnig gerir tilkall til kollsins.
Krafmikil en að sama skapi íhugul
sýning Elínar felur í sér djarft
skynjunaráreiti og örvar umhugsun
um eðli listsköpunar og tengsl milli
kynslóða og tímabila. Eins og yf-
irskrift sýningarinnar, Uppbrot, gef-
ur til kynna, leitast hver kynslóð við
að víkka út landamæri listarinnar,
brjóta af sér hvers kyns höft og
„kollvarpa“ fyrri viðmiðum – en þó
deilir hún þrá þeirra sem á undan
fóru, þránni sem býr í brjósti lista-
gyðjunnar, hvaða form sem hún
bregður sér í hverju sinni.
Kveikjur
Morgunblaðið/Ófeigur
Kraftur Hér má sjá verkið „Kollsteypa“ en í dómi Önnu Jóu segir að það sé í senn kröftugt og fágað. „Verkið gæðir bjartan og
bogalagaðan salinn sprengikrafti; hvítir flekar hafa hrundið af stað atburðarás sem er táknræn fyrir hreyfiafl sköpunarinnar.“
Listasafn Reykjavíkur –
Ásmundarsafn v/Sigtún
Elín Hansdóttir og Ásmundur
Sveinsson – Uppbrot
bbbbn
Til 9. október 2016. Opið alla daga kl.
10-17. Aðgangur kr. 1.500, árskort kr.
3.300, námsmenn 25 ára og yngri kr.
820, hópar 10+ kr. 820, öryrkjar, börn
18 ára og yngri: ókeypis. Sýningarstjóri:
Dorothée Kirch.
ANNA JÓA
MYNDLIST
Hreyfing Myndröðin „Íhlutun 1-10“ eftir Elínu vísar til hreyfiafls, hröðunar og ferlis þar sem eitt leiðir af öðru.
Áhugavert Skissa af „Upprisu“ og nokkrar teikningar eftir
Ásmund á veggjum eru áhugaverð viðbót segir í dómi.