Dagblaðið Vísir - DV - 10.03.2017, Blaðsíða 42
Helgarblað 10.–13. mars 201738 Lífsstíll
n Einbeittu þér að því sem þú gerir vel n Minntu þig á hvers virði þú ert
Ö
ll vitum að gott sjálfstraust
er lykilatriði þegar kemur að
ýmsum þáttum daglegs lífs;
hvort sem um er að ræða
vinnu, nám, íþróttir eða sam-
skipti við annað fólk. Þeir sem hafa
gott sjálfstraust eru síður berskjald-
aðir fyrir kvíða og eiga oft og tíðum
auðveldara með að mynda tengsl
við aðra.
Jákvæðir þættir góðs sjálfstrausts
eru ótvíræðir en það hvernig við öðl-
umst meira sjálfstraust getur verið
vandkvæðum bundið. Guy Winch
er bandarískur sálfræðingur með
yfir tuttugu ára reynslu. Nýverið rit-
aði hann áhugaverða grein fyrir vef-
síðu Ted, en margir þekkja eflaust
Ted-fyrirlestrana sem taka á ýms-
um áhugaverðum málefnum. Hann
deildi með lesendum nokkrum at-
riðum sem fólk getur gert sjálft til
að efla sjálfstraust sitt og hvernig er
best að glíma við þau andlegu högg
sem geta á köflum gert okkur lífið
leitt. n
Notaðu jákvæðar
staðhæfingar
Stundum er sagt að maður sé það sem maður
borðar en fullyrðingin að maður sé það sem
maður hugsar á jafnvel enn betur við. Með
jákvæðum staðhæfingum er átt við að maður
fylli hugann af jákvæðum hugsunum þar til
maður byrjar að trúa þeim. „Þetta er vinsæl leið
þegar markmiðið er að efla sjálfstraustið, enda er
hún einföld,“ segir Winch en bætir þó við að það skipti
máli hvernig hugsanirnar eru settar fram. Þannig geti jákvæðar staðhæf-
ingar gert einstaklingum með mjög lágt sjálfstraust erfitt fyrir. Winch
mælir til dæmis með því að skipta út fullyrðingu eins og: „Mér mun ganga
vel“ fyrir hófstilltari fullyrðingu eins og: „Ég mun ekki gefast upp heldur
halda áfram að reyna þar til mér gengur vel.“
Einbeittu þér
að því sem
þú gerir vel
Winch segir að sjálfstraust einstaklinga
eflist þegar þeir hlutir eru framkvæmdir
sem viðkomandi veit að hann hefur
hæfileika í. Winch hvetur fólk til að koma
auga á styrkleika sína og leggja rækt við
þá. Ef þú ert góð eða góður í hlaupum,
skráðu þig í þá í hlaupaklúbb. Ef þú ert
góður kokkur, haltu þá fleiri matarboð.
Lykilatriðið, segir Winch, er að finna
hvar hæfileikarnir liggja og koma auga á
tækifærin til að rækta þá.
Lærðu að taka hrósi
Þegar okkur líður illa í eigin skinni, af einhverjum ástæðum, getur verið erfitt fyrir aðra
að draga okkur upp úr svaðinu, ef svo má segja. Þegar svo ber undir eigum við það til
að verða ómóttækileg fyrir hrósi og jafnvel afskrifa það sem lygar eða órökstudda
fullyrðingu sem sett er fram til þess eins að okkur líði betur. Winch segir að í stað þess
að gera það eigi fólk að læra að taka hrósi og nota það til að byggja sig upp. Sumir eiga
erfitt með að taka hrósi, fara jafnvel hjá sér eða hlæja vandræðalega, þegar það kemur.
Winch segir að fólk eigi að temja sér að þakka alltaf fyrir hrósið. „Hvötin til að hlæja eða
fara hjá sér þegar hrósið kemur mun á endanum hverfa, sem aftur er merki þess að þú
sért farinn að trúa því sem er sagt við þig,“ segir Winch.
Ekki rífa þig niður
Flest okkar eru þannig úr garði gerð að okkur líður illa
þegar sparkað er í liggjandi mann, hvort heldur sem er
í orði eða á borði. Af hverju ættum við að gera okkur
sjálfum það? Þegar sjálfstraust okkar er lítið eigum
við til að gera einmitt þetta; stunda sjálfsniðurrif svo
okkur líði jafnvel enn verr. Winch segir mikilvægt að
fólk búi yfir réttu verkfærunum til að eiga við þetta og
stunda eins konar hluttekningu með sér sjálfu. „Þegar
þitt innra sjálf byrjar á niðurrifinu, spurðu sjálfan þig
hvort þú myndir undir einhverjum kringumstæðum
segja þessa hugsun upphátt við besta vin þinn. Lík-
lega ekki, ekki satt?“ Winch segir að við eigum það til
að vera hluttekningarfyllri gagnvart náunganum, vin-
um eða fjölskyldu, en okkur sjálfum. Hann hvetur fólk
til að hafa þetta í huga, þá sérstaklega spurninguna
hér að framan, þegar við byrjum að rífa okkur niður.
Minntu þig á hvers
virði þú ert
Þegar sjálfstraust okkar bíður hnekki, af einhverjum
ástæðum, segir Winch að besta leiðin til að endurheimta
það sé að minna sig á hvers virði maður er. Hann nefnir
sem dæmi erfið sambandsslit sem geta skaðað sjálfs-
traust okkar. Í stað þess að rífa sig niður og telja sjálfum
sér trú um hversu ómögulegur maki maður var, mælir
Winch með því að fólk setji saman lista yfir þau atriði og
þá kosti sem einmitt gera mann að góðum maka. Og ef
maður fær ekki stöðuhækkunina í vinnunni, sem maður
vonaðist eftir, mælir Winch með því að maður riti niður þá
kosti sem maður býr yfir sem gera mann að verðmætum
starfsmanni. Ef þú ert áreiðanlegur starfskraftur eða trúr
þínum vinnuveitanda, skrifaðu það niður. Skrifaðu eina
eða tvær málsgreinar um það hvers vegna þínir eiginleikar
séu mikilvægir og af hverju þeir skipta máli. Það krefst
vinnu að byggja upp sjálfstraust, en Winch bendir á að
ávinningurinn af því sé ótvíræður.
Guy Winch Segir
að ýmislegt sé
hægt að gera til að
efla sjálfstraustið.
Það krefjist þó
nokkurrar vinnu.Þessi fimm
einföldu atriði
hjálpa þér að
bæta sjálfs-
traustið