Morgunblaðið - 15.07.1977, Blaðsíða 15

MORGUNBLAÐIÐ, FÖSTUDAGUR 15 JULI 1977
15
„Allt horfíð, á morgun
verður ekkert eftir”
Framhald af bls. 1
komið á í um það bil helmingi
borgarinnar, en ennþá var raf-
magnslaust á Manhattan.
„ÓGNARNÓTT“
Beame sagði að New Yorkbúar
hefðu að þarflausu orðið að þola
„ógnarnótt" þar sem framin
hefðu verið rán í mörgum hverf-
um og kveikt hefði verið í á
mörgum stöðum. Aðspurður um
þá lýsingu Luce að myrkvunin
væri yfirnáttúrleg sagði Beame:
„Ég er ekki prestur. Ég get ekki
svarað svona spurningu."
Hann sagði að einn slökkviðliðs-
maður hefði beðið bana og um 25
slasazt við störf og að slökkviliðið
hefði orðið að svara 1625 útköll-
um. Þar af voru 576 göbb.
Ljós byrjuðu að flökta kl. 2.30
eftir miðnætti (6.30 isl. tími).
Alla nóttina var skorað á borgar-
búa að vera við viðtæki sin og
taka loftkælingarkerfi úr sam-
bandi. Varað var við þvi að
skyndilegt álag þegar rafmagn
kæmist aftur á gæti haft I för með
sér aðra myrkvun, sem jafnvel
gæti haft ennþá alvarlegri afleið-
ingar í för með sér.
væru stórlega ýktar. Meira að
segja vopnaðir lögreglumenn
búnir hjálmum virtust óttaslegnir
vegna þess að heita mátti ekkert
var til sem hétLlög og regla.
„Hvað veit borgarstjórinn?
Hann er ekki hérna,“ sagði
slökkviliðsmaður nokkur ... 1
Bronx sagði lögreglumaður blaða-
manni: „Stór hluti Bronx er i upp-
lausn. Af hverju í fjandanum
skyldi ég vera að standa i þessu á
þvi kaupi sem ég hef?“
Rfkisstjóri New York-ríkis,
Hugh Carey, skipaði Þjóðvarðlið-
inu að vera við öllu búið. Seinna
komst hann að því að margir þjóð-
varðliðar voru i sumaræfingabúð-
um skammt frá kanadísku landa-
mærunum.
ALLT LAMAÐ
Sjötíu og átta lögreglumenn
munu hafa slasast i dag. Énginn
gat ferðazt með neðanjarðarjárn-
brautarlestum, járnbrautaferðir
til útborganna lögðust niður og
borgin lamaðist. Skrifstofur i
Wall Street voru lokaðar. Kaup-
höllin var lokuð og lyftur voru
óvirkar.
A þeim tíma dags þegar umferð
er mest var New York eins og
vofubær: göturnar voru nánast
yfirgefnar, einn og einn bill
skauzt yfir gatnamót, götuljós
voru óvirk, engan Ieigubil var að
sjá við Rockefeller Center i mið-
borginni og ekkert fólk þar sem
venjulega verður ekki þverfótað
fyrir fólki á leið í skrifstofuna.
Beame borgarstjóri sagði að
ferðir með járnbrautum hæfust
ekki aftur fyrr en tveimur og
hálfum tfma eftir að rafmagnið
kæmist á. Strætisvagnar gengu en
þeir stöðvast þegar benzín þrýtur
þar sem benzfndælur ganga fyrir
rafmagni. Beame skoraði á borg-
arbúa að aka ekki bílum sinum og
skilja þá eftir heima. Hann sagði
að aðeins þeir sem ynnu bráð-
nauðsynleg störf ættu að mæta til
vinnu.
VATNSSKORTUT
Borgarstjórinn skoraði á verka-
menn að halda kyrru fyrir heima
hjá sér og fyrirtæki að loka. Millj-
ónir bæjarbúa höfðu um tvennt
að velja: vera heima i íbúðum
sínum eða ganga niður 20 eða
fleiri stigatröppur til að komast
út. Vatnsskortur hrjáir íbúa
sumra ibúða þar sem rafmagns-
dælur eru notaðar til að dæla
vatni upp í stóra þaktanka.
Þótt Beame vildi lítið gera úr
fréttum um rán og gripdeildir
sagði hann blaðamönnum seinna
að brögð hefðu verið að því að
gripdeildirnar héldu áfram þegar
leið á daginn. Hann sagði að um
13.000 lögreglumánna viðbótarlið
hefði verið kallað út til að koma í
veg fyrir meiri glæpi.
Beame sagði að myrkvunin
mundi hafa alvarleg áhrif á efna-
hag borgarinnar og bætti þvi við
að kostnaðurinn yrði gifurlegur.
Borgarstjórinn sagði að ekkert
alvarlegt neyðarástand hefði
skapazt en kvað heilbrigðisfull-
trúa hafa verið senda i verzlanir
og á veitingahús til að athuga
hvort þar væri skemmdur matur.
Þúsundir borgarbúa komust að
því að þeir gátu ekki notað svo-
kölluð lánakort. Neitað var að
taka við þeim í flestum verzlun-
um og veitingahúsum þar sem
ekki var hægt að kanna i tölvu
hvort þau væru ófölsuð.
Sjálfboðaliði stjórnar umferð eftir myrkvunina I New York.
— Hörmungarástand
Framhald af bls. 1
yfir, og hann var hægt að hita
um borð, þannig að fólkið fékk
að borða. í dag hefur svo nátt-
úrulega ekkert verið á áætlun
hjá okkur og vélarnar verða
seinar af stað í kvöld, en á
morgun gerum við okkur vonir
um að allt verði komið í samt
lag aftur", sagði Björgvin.
„Við fengum aftur rafmagn i
morgun, þannig að hér heima
höfum við ekki orðið fyrir mikl-
um óþægindum" sagði Ingvi S.
Ingvarsson sendiherra, sem býr
í Bronxville-hverfi i New York.
„Það hefur valdið miklurtv
óþægindum, að loftkæling hef-
ur engin verið, en hér er nú í
^"'kringum 33 stiga hiti á Celsius.
Þar sem ástandið er verst hafa
mikil vandræði orðið vegna
þess að matvæli liggja undir
skemmdum, bæði í verzlunum,
veitingastöðum og heimahús-
um. Ljóst er að beint fjarhags-
legt tjón af völdum rafmagns-
leysisins hefur orðið gifurlegt,
en ég held að enginn sé farinn
að reyna að meta það í heild.
Það botnar enginn i þvi að
svona lagað geti gerzt, að marg-
ar milljónir manna verði allt i
einu án rafmagns og það i svo
langan sima“, sagði Ingvi S.
Ingvarsson.
„Fólk er almennt mjög skelk-
að yfir þessu — einkum vegna
þess að rafmagnið skuli geta
farið af svo stóru svæði i einu“,
sagði Þorsteinn Ingólfsson,
sendiráðsritari í Washington,
er Mbl. ræddi við hann í gær-
kvöldi.
„Annars virðist ástandið
nokkuð gott miðað við hversu
alvarlegur þessi atburður raun-
verulega er. Yfirvöld eru
ánægð með hversu almenn-
ingur tekur þessu af mikilli
stillingu. Þetta er aðalmálið i
fréttum hér, en að sjálfsögðu
hafa fjölmiðlar ekki farið var-
hluta af rafmagnsleysinu. The
New York Times kom til dæmis
ekki út í dag og Washington
Post skýrði aðeins . frá stað-
reyndum málsins en flutti ekki
fregnir beint af staðnum þar
sem ekki var hægt að ná sam-
bandi þangað. Menn eru að
bera þetta saman við það sem
gerðist þegar rafmagnslaust
varð i New York árið 1965, og
eru flestir sammála um að
ástandið hafi að þessu sinni
ekki orðið jafn alvarlegt og þá.
Komi þar meðal annars til að
rafmagnsbilunin varð að kvöld-
lagi þegar búið var að loka
skrifstofum og verzlunum og
flestir farnir úr miðborginni.
Þrátt fyrir það skapaðist algjört
umferðaröngþveiti og í dag hef-
ur mikið verið sagt frá grip-
deildum og allskyns afbrotum,
sem rekja má beint til þess að
menn sjá sér leik á borði vegna
rafmagnsleysisins."
„Annars erum við hér i Was-
hington ekki mjög uppnæmir
fyrir svona óhöppum, því að
hér um slóðir hefur mikið geng-
ið á út af vatnsleysi undanfarna
viku, en það stafaði af þvi að
skammhlaup varð í dælustöð
sem sér borginni fyrir vatni,"
sagði Þorsteinn Ingólfsson að
endingu.
FASTIR I LYFTUM
Heitt var í veðri og rakt þegar
myrkvunin varð, og um tima sátu
þúsundir fastir i neðanjarðarlest-
um og lyftum. Götuljós fóru úr
sambandi og umferðaröngþveiti
skapaðist. Sjálfboðaliðar reyndu
að greiða úr f lækjunni.
Starfsemi gekk eðlilega fyrir
sig i sjúkrahúsum sem höfðu
varastöðvar. En i tveimur sjúkra-
húsum bilaði neyðarútbúnaður og
þar var mikill viðbúnaður til að
sinna alvarlega veikum sjúkling-
um, þar á meðal 15 sem þurftu
öndunartæki en þau fóru úr sam-
bandi. Þrátt fyrir fréttir um
skálmöld í fátækari hverfum varð
myrkvunin öðrum New Yorkbú-
um tilefni til að tala við ókunn-
uga, slá upp veizlum á götum úti
og skiptast á sögum um síðustu
myrkvunina. Fæstir virtust taka
mark á áskorun Beames borgar-
stjóra um að halda sig heima.
„ALLT HORFIГ
En í fátækrahverfunum létu
menn greipar sópa i verzlunum
við fjölda gatna. Verzlanirnar
tæmdust af fatnaði, áfengi, mat-
vælum og öllu lauslegu. Við eina
götu í Bronx horfði þreytulegur
lögreglumaður vonleysislega á
röð af verzlunum þar sem menn
höfðu látið greipar sópa. „Allt er
horfið. Á morgun verður engin
matvælaverzlun eftir i Bronx,"
sagði hann.
Talsmaður slökkviliðsins sagði
að álagið væri óskaplegt. Lög-
reglumenn og slökkviliðsmenn
lýstu sig ósammála Beame borgar-
stjóra sem reyndi að gera litið úr
íréttum um glæpi og sagði að þær