Morgunblaðið - 29.08.1993, Blaðsíða 31

MORGUNBLAÐIÐ SAMSAFNIÐ SUNNUDAGÚR 29; ÁGÚST 1993
B 31!
Fjórir fjölmennir mót-
mælafundir voru haldnir
til þess að mótmæla inn-
rásinni sem vakti óhug
meðal vestrænna þjóða.
Magnús R. Magnússon skrifar nið-
ur skilaboð frá útvarpsmönnum í
Prag á meðan tékkneski sendi-
ráðsstarfsmaðurinn Karel Jordan
hlýðir á.
Tvisvar sinnum
kom til óláta
við rússneska
sendiráðið eftir
útifundina og
voru rúður
brotnar með
grjótkasti. Það
þótti því vissara
að hafa lög-
reglumenn á
vakt við sendi-
ráðið þegar
mannfjöldinn
mótmælti. Bak-
við laganna
Verði má sjá
Birgi Isleif
Gunnarsson
sem þá var for-
maður SUS.
SÍMTALIÐ...
ER VIÐ KÁRE MÖRKEN, GISTIHÚSSTJÓRA HJÁ
GESTAHEIMILl HJÁLPRÆÐISHERSINS
Gisting hjá Hemum
613203
Halló
- Er þetta hjá Hjálpræðishern-
um?
Já, Káre Mörken sem talar.
- Þetta er á Morgunblaðinu,
hvernig hefur starfsemin gengið
hjá ykkur í sumar?
í júlí og ágúst höfum við verið
með fullt hús en í júnímánuði
voru gestir heldur færri en í fyrra
sumar.
- Hvaða gestir sækja ykkur
helst heim?
Mest útlendingar, fólk frá
Þýskalandi, Sviss, Italíu, Englandi
og fleiri löndum. Margt af því er
skólafólk en annað er eldra, þar
á meðal er oft fjölskyldufólk.
- Hvar auglýsið þið starfsemi
ykkar?
Bæði hér heima og erlendis.
Meðal annars auglýsum við í rit-
inu Atlantica, sem er á sætisbök-
unum í flugvélum Flugleiða og
einnig um borð í Norrænu. Sú
auglýsing hefur skilað okkur
mörgum gestum. Sumir þeirra
koma með auglýsinguna klippta
út úr blaðinu.
- Hvað kostar gistinóttin hjá
ykkur?
Svefnpoka-
pláss kostar
1.000 krónur,
eins manns her-
bergi kostar
2.000 krónur og
gisting í tveggja
manna herbergi
kostar 2.800
krónur yfir sum-
armánuðina,
leigan er hins
vegar ódýrari á
vetuma.
- Leigið þið
fastagestum á
veturna?
Já, við höfum Káre Mörken
hugsað okkur að leigja skólafólki
í vetur. Eins manns herbergi mun
kosta 15.000 krónur en fyrir tvo
í herbergi verður sameiginleg
leiga 25.000 krónur. Innifalið í
leigunni era rúmföt, handklæði,
sápur og ræsting einu sinni í viku.
- Hafið þið ekki haft fastagesti
fram að þessu?
Jú, við höfum leigt heimilis-
lausu fólki, nú eru um 20 slíkir
leigjendur hjá okkur.
- Hvað hafið þið mörg rúm?
Við höfum 85 rúm í 49 her-
bergjum. Svefnpokaplássin eru í
stórum herbergjum, frá fjögurra
til sjö manna.
- Hversu lengi hafið þið leigt
út herbergi?
Frá því að starfsemi Hjálpræð-
ishersins á íslandi hófst árið 1894.
Önnur starfsemi er í húsinu líka.
Við erum jafnan með samkomur
hér tvisvar í viku, á fimmtudögum
og sunnudögum, og einnig sam-
komur fyrir unglinga á veturna.
Morgunbænir eru hér á hveijum
degi klukkan 10.30. Loks ber að
geta þess að Heimilissambandið
hefur líka aðstöðu hér hjá okkur.
Það eru konur úr Hernum sem
vinna mikið og
óeigingjarnt starf,
safna m.a. fyrir
gjöfum fyrir þá
sem minna mega
sín í þjóðfélaginu.
Þær vinna mikið
við handavinnu og
einnig hafa þær
umsjón með flóa
mörkuðum sem
Herinn stendur
fyrir.
- Jæja, ég
þakka þér fyrir
upplýsingamar og
vertu sæll.
Ég þakka
sömuleiðis.
Nemendaskírteini Sigurjónu frá þýska bóksalaskólanum.
HAUSTIÐ 1927 lagði ung, ís-
lensk kona, Sigurjóna Guð-
bjartsdóttir frá Hesteyri upp
í ferð til Leipzig í Þýskalandi.
Erindi hennar var að læra
bóksölu í Buchhandler-
Lehranstalt zu Leipsig. Ekki
er vitað til að nokkur önnur
íslensk kona hafi fyrir þann
tíma aflað sér slíkrar mennt-
unar og raunar heldur ekki
síðan. Sigurjóna lauk námi
vorið 1928 og segir fráþeim
viðburði í Lögrettu skömmu
síðar. Sigurjóna hafði síðustu
árin fyrir Þýskalandsdvölina
unnið hjá Sigríði Bjömsdótt-
ur, Jónssonar ráðherra og rit-
stjóra ísafoldar, sem átti bóka-
verslun ísafoldar til loka árs-
ins 1929. Til hennar réðst Sig-
urjóna árið 1919. Prófi frá
Verslunarskóla íslands hafði
hún Iokið vorið 1913. Sigur-
jóna naut skamma stund bók-
sölumenntunar sinnar, hún
missti heilsuna og lést tveimur
ámm eftir heimkomuna frá
Þýskalandi.
Að sögn Sigrúnar Bjarnadótt-
ur, fóstursystur Siguijónu
og síðasta ábúanda á Hesteyri,
aðstoðuðu séra Bjami Jónsson
dómkirkjuprestur og Áslaug
Ágústsdóttir kona hans Sigur-
jónu um val hennar á námsefni
og námsstað. „Þau hjón vom
mikið vinafólk hennar og vissu
vel hve mjög hana fysti til náms
Sigurjóna í Berlín vorið 1928.
FRÉTTALfÓS
ÚR
FORTÍP
Lærði
bóksölu í
Þýskalandi
í útlöndum, og hve Þýskaland
var henni ofarlega í huga,“ sagði
Sigrún í samtali við Morgunblað-
ið. „Siguijóna var frá upphafi
mjög bókhneigð og hóf m.a.
sjálfsnám í tungumálum meðan
hún enn var unglingur á Hest-
eyri. Hún hafði sérstakt dálæti
á þýsku, sem hún lærði í Versl-
unarskólanum og seinna í einka-
tímum. Siguijóna fæddist á
Hesteyri 20. apríl 1895, einka-
dóttir hjónanna Guðbjartar Guð-
mundssonar bónda og útgerðar-
manns þar og konu hans Ragn-
heiðar Jónsdóttur. Ég ólst upp á
Hesteyri frá fimm ára aldri, hjá
foreldrum Siguijónu og hún var
mér alltaf eins og stóra systir.
Hún var að mörgu leyti óvenjuleg
stúlka, hafði til að bera mjög fjöl-
þættar gáfur, var jafnvíg á bók-
ina og hannyrðir og var á undan
sinni samtíð í ýmsu. Ég varð
eftir á Hesteyri þegar hún fór
að heiman. Hún skrifaði mér
mörg bréf, m.a. frá Þýskalandi
og sagði mér frá námi sínu og
starfí. Prófritgerðin hennar fjall-
aði um ísland í nútíð og fortíð,
sagði frá m.a. fornsögunum, at-
vinnuvegum og landsháttum.
Hún hafði hugsað sér að setja á
stofn bóksölu þegar hún kæmi
aftur en þá veiktist hún og dó
ári síðar. Siguijóna giftist aldrei
og eignaðist ekki börn. Hún var
framagjöm og vildi ná árangri í
starfi, það má því segja að hún
hafi haft hugsunarhátt margra
nútímakvenna. Hún lagði alla
áherslu á að vera sjálfstæð og
var það. Hún kom vestur í frínu
sínu eftir að námi hennar lauk í
Þýskalandi, það var hennar síð-
asta heimsókn á æskuslóðir. Hún
dó í maí 1930 og var grafin í
gamla kirkjugarðinum í Reykja-
vík. Hún var foreldrum sínum
og fjölmörgum vinum mikill
harmdauði, en enginn að heiman
gat fylgt henni til grafar, til þess
var fjarlægðin of mikil og sam-
göngurnar of stijálar."