Dagblaðið - 06.06.1978, Blaðsíða 11

Dagblaðið - 06.06.1978, Blaðsíða 11
DAGBLAÐIÐ. ÞRIÐJUDAGUR 6. JÚNÍl 978. II Kjallarinn ætla að taka þátt í þessari merkinga- vinnu — sem einn helzti stjómmála- skribent Framsóknar, Jón Sigurðsson á Timanum, hefur síðar kallað „Kleppsvinnu" og segir ekki annað en timasóun. Það var þessi afstaða kratanna sem gerði mér Ijóst að þessar kosningar voru alls ekki eins leynilegar og þær ættu að vera, með þvi að fulltrúar flokkanna eru að skipta sér af því hvort maður kýs eða kýs ekki. Ég tók því þá ákvörðun að óska eftir því við kjörstjóra er ég kæmi á kjörstað að at- kvæðagreiðsla min væri leynileg — þ.e. að leynt yrði fyrir fulltrúum flokk- annahverég væri. Við komum á kjörstað um hálfníu um kvöldið. „Hver er kjörstjóri hér?" spurði ég þegar ég kom inn. Þrennt sat beint á móti okkur, þrennt til hliðar. Allir voru með bækur og spjaldskrár fyrir framan sig. Ég fékk ekki svar svo ég ítrekaði spurninguna. „Ha, já, það er hér," sagði kall sem sat við borðið beint á móti okkur. „Eru þetta fulltrúar flokkanna?" spurði ég og benti á fólkið til hliðar. Ungur maður við hliðina á kallinum svaraði því játandi. Ég óskaði þá eftir þvi, að ég gæti fengið að kjósa leynilega, ég teldi full- trúum flokkanna ekkert koma við hverég væri. „Ha, já, hvaðer nafnið?" sagði kall- inn. „Ég vil heldur að þetta sé leynilegt," svaraði ég. „Hér eru persónuskilriki min.". „Já," sagði kallinn. „Ómar, Ómar Valdimarsson." Ég trúði þessu varla. „Ég var búinn að biðja um að þetta væri bara okkar i milli." Fólkið með bækurnar hváði og fór að leita í bókum sinum. „Já, hvar heima, Ómar?" sagði kallinn. Ungi maðurinn við hliðina á honum hnippti i hann. „Hann vill að þetta sé leyndarmál." sagði hann. „Ef ekki er hægt að gera þetta eins og ég hef beðið um. þá er ég bara hætturvið,"sagðiég. „Já, já, þetta er allt i lagi," sagði kallinn, og las upp heimilisfangið. Greinilega vissi hann ekkert hvað var að gerast. „Þetta er ekkert allt i lagi," sagði ég. „Ég er hættur við." Ég tók ökuskir- teinið mitt og setti það i veskið. Það var búið að svipta mig rétti minum til leynilegrar atvkæðagreiðslu í svo- nefndum leynilegum og lýðræðisleg- um kosningum. Fólkið góndi á mig — ungi maður- inn i kjörstjórninni var pinlegur og horfði lika á kallinn. Hann hafði greinilega skilið hvað ég var að fara. „Ég vil fara eins að," sagði konan min um leiðogégfór út. Hún sagði mér á eftir að hún hefði rétt kallinum nafnskirteinið sitt. Hann byrjaði að lesa: „Já, Sigríður..." Ungi maðurinn i kjörstjórninni hnippti í hann: „Þetta á að vera leyndarmál!" sagði hann höstuglega. „Ha. nú?" sagði kallinn. Það skiptir kannski engu máli hvort flokkarnir vita hver kýs og hver ekki. En í rauninni kemur þeim það heldur ekkert við, ekki hið minnsta. Ef maður óskar eftir að fá að greiða leynilega at- kvæði. þá á maður að fá það. Það á ekki að þurfa að stranda á hálf hevrnarlausum köllum, sem ekki kunna mannasiði og þekkja ekki skyldusina. Eg hef frétt af fleiri dæmum um sams konar tilraunir til að greiðaat- kvæði leynilega. Einn kunningi niiiiii gafst upp þegar kjörstjórnin í viðkom- andi kjördeild taldi ekki þorandi annað en að fá úrskurð yfirkjörstjórnar um málið. Annar sagði mér þá sögu, að hann hefði lagt fram ósk sina við kjör- stjórann og hefði allt virzt i fínu lagi — þangað til hann var að fara út aftur. Þá hrópaði einhver unglingur- inn úr flokkafulltrúaliðinu: „Ha, hver var 'etta?" Hann veit ekki hvernig fór. Eftir tæpan mánuð verður kosið á ný. Þá gerir maður aðra tilraun. Kannski væri rétt að byrja á því. þegar i kjördeildina er komið. að lesa upp yfirlýsingu sem gæti verið ein- hvern veginn svona: Ég óska eftir því við virðulega kjör- stjórn að mér verði leyft að nota leyni- legan kosningarétt minn til hins itr- asta. Ég legg þvi fram persónuskilriki mín og óska að kjörstjórnin skoði þau i hljóði. Sé ekki hægt að verða við þ'vi. þá beiðist ég þess að fulltrúar stjórn- málaflokkanna hér inni gangi út á meðan ég geri grein fyrir mér við kjör- stjórn. enda lít ég svo á að þetta sé einkamál mitt við kjörstjórn og fram- bjóðendur. Ómar Valdimarsson blaðamaður Kjallarinn HELGI PETURSSON Svæðið hefur verið skipulagt sem lítið þorp með götum og stígum og i gegnum það rennur ein ánna sem borgin dregur nafn sitt af. Þarna er góður veitingastaður í gömlu húsi sem opið er allan ársins hring og einir tveir litlir ölstaðir. Hugmyndin er sú að við gerum okkur litið fyrir og flytjum þau hús sem hægt er af eldri gerðum, eins og t.d. Dillons-hús, Smiðshús og hvað þau nú öll heita, úr Árbæjarsafni í Ji 153J /»Stfr^ iMM i . f Árósabúar hafa skapað fagra vin i miðborg sinni. Grjótaþorpið. Þeim húsum mætti koma fyrir á auðum lóðum og svæðum sem fyrir eru eða í stað margra kofa sem rétt væri að rífa þarna í Þorpinu. Með þessu tel ég að hægt væri að brúa öll bil, nema auðvitað þeirra sem vilja helzt eyða staðinn og reisa þarna verzlanir, sem ég tel auðvitað firru. Þarna byggi áfram fólk og þarna væri samankomið á einn stað „þorp" húsa, sem stóðu hér i borginni á öldum áður. Dillons-hús gæti áfram verið veitinga- hús, en fullkomnara og rétt er að geta þess að í Grjótaþorp eigum við auð- vitað að flytja öll þau hús annars staðar i borginni, sem áformað er að rifa eða flytja úr stað. Venjulegur Reykvíkingur fer ekki í Árbæjarsafn nema ef til hans slæðist útlendingur í heimsókn og þá er heldur óskemmtilegt að vafrast um með gestinn i norðangarra eða sunnanslagveðri uppi á Elliðaárhæð- um. Miklu nær er að geta sýnt honum og sjálfum sér mörg hús söguleg og byggingarsöguleg á einum skjólsælum stað í nágrenni verzlunarhverfa — í miðbæ borgarinnar og slegið þar með margar flúgur i einu höggi. Og ég undirstrika það að i Grjóta- þorpi á auðvitað að búa fólk. Grjótaþorp gæti orðið örlitil vin í borg sem annars er byggð i þýzkum steypu- kassastíl.... Safnhúsin sem slik myndu gegna áfram sinu hlutverki og aðgangur seldur að þeim sérstaklega. íbúar Grjótaþorps mega ekki skilja þetta á þann veg að seldur verði aðgangur að eldhúsum þeirra eða stol'um. Helgi Pétursson blaðamaður verið leitað, og af þeirri ástæðu verður Póstur og sími að innheimta fullt kostnaðarverð fyrir modemin þegar í upphafi af notanda. Notandinn greiðir síðan rekstrargjald um 2.2% af kostnaðarverði á 3ja mánaða fresti. Rekstrargjaldið er talið mótsvara við- bótárkostnaði simans vegna tækisins. Um modem gilda allt aðrar reglur heldur en um t.d. fjarrita og talsima. Sem dæmi má nefna að fyrir fjarrita þarf siminn að greiða 1 milljón króna, en stofnkostnaðargjald notandans er einungis 280.000. Notandinn greiðir síðan hluta stofnkostnaðar, venjuleg- ast á 5 árum í sérstöku afnotagjaldi sem innifelur bæði viðhalds- og við- gerðakostnað og hluta stofnkostnaðar. Fjárveitingar til kaupa á fjarritum og talsimumeruáfjárlögum. Eftirfar- andi samanburður skal gerður á stofn- kostnaði modema á Íslandi og í Svi- þjoð. Tæki Ísland Sviþjóð ískr. ískr. Modem 200 bps án sjálfsvaraogán tonedisabler 200.000 46.000 Modem 200 bps meðsjálfsvaraog með tone disabler ca 300.000 46.000 Modem 1200/2400 bpsmeðsjálfsvara 534.000 115.000 Baseband modem 9600/4800/2400 bps 274.000 46.000 Rekstrargjald er hér á landi um 5.000 krónur fyrir baseband modemin og fyrir 200 bps modemin á 3ja mánaða fresti, en í Svíþjóð er samsvar- andi afnotagjaid 15.000 fyrir 200 bps modemin en 20.000 fyrir baseband Reynir Hugason modemin. Afnotagjaldið er því 3—4 sinnum hærra í Svíþjóðen hérá landi. Tiltölulega litill munur er á stofn- kostnaði við terminala eða tólvuút- stöðvar.hér á landi og í Svíþjóð, en verulegur munur er aftur á móti á stofnkostnaði við modem. Tölvunotkun um símalínu Að minnsta kosti 3 fyrirtæki hér á landi skrá gögn inn á diskettur sem síðan eru sendar reglulega i pósti til útlanda til vinnslu i tölvum þar og úr- vinnslan er siðan send í pósti til fyrir- tækjanna. Þar sem ekki er völ á þvi að taka á leigu talsimalinu til útlanda og fæstir aðilar geta boðið upp á svo mikla notkun að það borgi leigu á heilli símalinu, er sem stendur ekki um annað að ræða en upphringd sambönd. Talsimakostnaður er þó ákaflega hár. 1 fyrsta lagi vegna fjar- lægðar landsins og þeirrar gjaldskrár sem notast er við og einnig vegna þess að ekki eru sérstakar datarásir fyrir hendi er gæfu möguleika á samnýt- ingu talsimalinanna til dataflutnings fyrir marga aðila í senn. í tölvumjðstöðvum erlendis er víða boðið upp á þjónustu sem ekki hefur reynst unnt að bjóða upp á hér á landi. Er hér um að ræða bæði sérhæfð forrit við hæfi ákveðinna tegunda fyrirtækja og einnig flókin eða stór reikniforrit sem ekki hefur reynst unnt að taka á leigu eða kaupa hingað til lands eða of dýrt þykir — að keyra í vélum Háskólans eða Skýrsluvéla, einnig er boðið upp á stórar og afkastamiklar vélar. Ástæða er til að ætla að ýmis fyrir- tæki geti notfært sér hin sérhæfðu for- rit i tölvumiðstöðvum erlendis ef rétt- ar aðstæður væru fyrir hendi. Til dæmis mætti nefna aðákveðinn hópur byggingaverktaka hafa verulegan áhuga á því að geta notfært sér CPM forrit i tölvumiðstöðvum erlendis sem auk þess að raða verkefnunum upp í ákveðna tímaröð, framkvæmir ákveðið kostnaðareftirlit. Þessi CPM forrit eru að sögn mjög fyrirferðamikil og myndi verða ákaflega dýrt að keyra þau i vélum sem til eru hér á landi ef þau á annað borð eru þá fáanleg til leigu eða kaups. Einnig mætti nefna að ýmsir visindamenn innan Háskólans og Raunvísindastofnunar og hjá rannsóknastofnunum atvinnu- veganna hafa sýnt áhuga á því að komast í reikniforrit i tölvumiðstöðv- um erlendis með aðstoð terminals hér á landi. Þá er eitt þeirra fyrirtækja sem drepið er á hér að framan umboðsaðili eins af stærri tölvuvinnslufyrirtækjum á Norðurlöndum og selur þjónustu þess fyrirtækis hér á landi þrátt fyrir það að fyrirtækið er ekki i beinu sam- bandi við tölvuvinnslufyrirtækið og verður að láta sér nægja að skrá upplýsingarnar inn á diskettur eins og áður er getið og senda þær til útlanda i pósti til vinnslu. Reiknað er með af fyrirtækinu að mörg íslensk smáfyrir- tæki muni geta notfært sér þessa tölvuþjónustu þótt það taki nú um 9 daga frá þvi gögnin eru send með pósti og þangað til niðurstóðurnar korha til notandans. Þau tilvik hafa komið upp að það hefur verið talið borga sig fyrir vísindamenn að fljúga til Bandarikj- anna og láta vinna þar gögn í stórum vélum með sérhæfðum forritum og fljúga til baka heim til íslands með niðurstöðurnar fremur en að láta vinna gögnin hjá Skýrsluvélum ríkis- ins. Dæmi eru um að gjaldskrá Skýrsluvéla sé 10 sinnum hærri en gjaldskrá tölvumiðstöðva erlendis. Gjaldskrá Háskólans er nokkru hag- stæðari en Skýrsluvéla. Uppbygging gjaldskrár þessara íslensku tölvumið- stöðva mun gera það að verkum að hlutfallslega dýrt er talið vera að keyra stór og viðamikil forrit hér á landi. önnur hlið þessa máls er sú að hér á landi cr ckki til nema litill hluti þeirra forrita á sérsviðum sem íslenskir vísindamenn kunna að hafa áhuga fyrir. Kostn:iður viö hugbúnað og vél- búnað fer að visu lækkandi ár frá ári. en enn. um nokkurra ára skeið að minnsta kosti. mun ekki verða unnt að bjóða upp á alla þá þjónustu sem notendur hafa þörf fyrir i islenskum tölvumiðstöðvum. Af þessum sökum er sú ályktun dregin hér að nokkur markaður kunni að vera fyrir tölvu- vinnslu með sérhæfðum forritum i stórum vélum erlendis enn um sinn. Spá Eurodata Samkværht spá Eurodata um data- trafik til !0<?c «"m minnst er á hér að framan.muiu. /3 hlutaraf þeirridata- trafik sem fei um talsímalinur skiptast á 9 meginsvið. Mjög ör vöxtur í datatrafik er fyrir- sjáanlegur á öllum sviðum og ástæða til að ætla að þessarar auknu lölvu- notkunar muni gæta í sama eða svipuðum mæli hér á landi eins og hinum löndunum 16 sem að spánni standa. Samkvæmt þessari spá mun datatrafikin i heild vaxa um 17%'á ári eins og áður er getið frá árinu 1976 til 1985, en datatrafik innan landamær- anna mun vaxa á samaMima um 22% á ári. Ef þessar tölur eru teknar alvar- lega má draga þá ályktun að þörf fyrir það að geta flutt data á ódýran hátt milli landa fari sivaxandi ár frá ári. Hvort um raunverulegan data flutning verður að ræða héðan frá íslandi á þessu timabili fer meðal annars eftir a) hvort unnt verður að fá leigðj: linur. b) hver talsima- kostnaður verður á upphringdu samböndunum. c) stofnkostnaði við modem og terminala. d) útbreiðslu þekkingar á þessu sviði til fyrirtækja ogstofnana. Reynir Hugason verkfra'ðingur

x

Dagblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið
https://timarit.is/publication/260

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.