Atuagagdliutit - 28.02.1963, Blaðsíða 2
atuartartut
agdlagait
»igdlume ukioK atauseK«
ukiut ardlagdlit ingerdlaneråne er-
KartorneKartåinarpoK arnat inusugtut
igdlume sulinermik kajumigissaeru-
kiartuinartut. måninåungitsoK taimåi-
simavoK åmale Europap avangnåne
tamarme.
Danmarkime påsissatigut malugine-
KarsimavoK ilumut pissaria«artOK ar-
nat inusugtut ukiuvdlunit atautsip i-
ngerdlanerane igdlume sulinermik i-
liniartlsavdlugit, nauk inusugtut ta-
måko kingorna inutigssarsiumik av-
dlamigdlunit ingerdlataKalisagaluar-
pata.
ningiugssat atuarfine K’aKortume
Ausiangnilo iliniarsinaussut kigdleKa-
Kingmata imaKa iluaKutausinauvoK
peKatigigfiup taiguteicartup „igdlume
ukioK atauseK*1 najorKutagssiai xa-
nordlo ingerdlatsissarnerminik nalu-
naerssutai misigssuatåsavdlugit.
måne Nungme sordlo ningiut peKa-
tigit suliagssamik taimåitumik inger-
dlataKarsinåuput, tåssa aperKut tamå-
na soKutigineKardlune peKatauvfigiu-
maneKarsinaugpat.
peKatigigfiup tåussuma erKartug-
kavta sujunertarå arnat inusugtut a-
kornåne igdlume sulineK tåussumalo
pingåssusia påsitiniåsavdlugo igdlune
nalerKutune najugagssåinik pigssar-
siutardlugit, tåssa tamatumuna igdlu-
me suliagssat ingerdlåneKarnigssånik
ilikartiniåsavdlugit inunermik ilåtigut
KaKugulunit sumik avdlauvdluinar-
tumigdlunit inutigssarsiuteKardlutik
suliaKalernigssåt nautsorssutiginago.
ilame arnanut inutigssarsiuterpagssu-
aKarpoK pingitsorane igdlume suliag-
ssanik iliniarKårsimavdlune aitsåt i-
ngerdlåneKarsfnaussunik.
peKatigigfiuvtaoK suliagssarissarpå
igdlume ningiussut atåssuteKarfigi-
ssardlugit inusugtunik taimatut su-
ngiusainigssånik kajumigsårtardlugit
påsititdlugo sujunigssamut sutigut pi-
ngåruteKarnera.
iliniartarneK taimåitoK ukioK atau-
seK sivisussuseKartarpoK misiligainer-
mik Kåumatit mardluk sivisutigissu-
mik ilaKartardlune. igdlume ningiu-
ssup isumagissagssarå iliniartitane
sapingisamik tamatigortumik sungiu-
sarniåsavdlugo Kanordlo ingerdlatsi-
nera nåkutigivdluardlugo. ukiamut
Nungme ningiut kursuseKartineKåså-
put (husholdningskursus) igavfingme
sulinerup iliniartitsissutigineKarnera-
nik ilaKartineKåsavdlune arnap tama-
tuma tungåtigut iliniarsimassup i-
ngerdlatagssånik.
iliniarneK pivfigssane aulajanger-
dluinarsimassune ingerdléneKartug-
ssauvoK, sulivfigssat fritimerfigssatdlo
aulajangerdluinarsimavdlutik, tåssa
inusugtut niviarsissat ilikarniåsang-
måssuk ningiutut anånatutdlo suliag-
ssat KanoK iliordlune ingerdlåneKa-
runik oKinerussoK. niviarsissat amer-
dlaKaut isumaKartartut igdlume su-
liagssat iliniartariaKångitsut isuma-
mingnik ilikagagssauvdlutik nagdliu-
tarmata, tåssa uveKalernikut pingit-
soratik suliagssaulersaramik. kisiåne
ningiorpagssuput misiaratik OKaruma-
ssartut åipaKalerKårdlune ningiutut
nuliatutdlo suliagssat ukiut sujugdlit
oKitsuinaussangitsut, tåssa sungiusar-
simångisarpagssuarnik ilaKartarma-
ta.
nauk ukiune kingugdlerne arnat a-
torfigssaKartineKariartuinaraluartut
sordlo sulivfingnilo avdlane, taimåi-
toK igdlume sulineK puiusångilarput,
tåssame sule mgnamut sulivfit tamar-
mik pingårnerssaråt Kiteralugulo.
arnat inusugtut taimatut iliniartar-
nerat sulivfingnut avdlanut sordlo nå-
parsimavingnut igavfingnutdlo av-
dlanut angisunut sulissångorsinaunig-
ssamut avKutaussugssatut årKigssu-
gaussarpoK. kisalo ukiut ardlåne øko-
nomagssatut atuarfeKalisagaluarpat
arnat inusugtut taimatut igdlume i-
kiutdlutik sungiusarérsimassut åma
tiguneKarsinaulisagaluarput.
kisiåne tåssa arnat inusugtut kisi-
mik soKutigingnilernigssåt aperKutåu-
ngilaK angajorKåvime åma soKutigi-
ssaKartariaKarput taimatutdlo igdlut
angerdlarsimavfit inusugtunik taima-
tut sungiusagaKartugssat.
peKatigigfiup tåussuma „igdlume
ukioK atauseK** atortutine Nungme ni-
ngiut peKatigigfiånut atugagsséngor-
tisimavai. suliniarneK taimåitoK so-
KutigineKarpat aussamut atuångivfiup
«ångiuneratigut autdlartisinauvugut.
kisalo naggasiutdlugo Dorthe M.
Nathansen påmiormio akiumavara. ni-
ngiup pøKatigigfivse avKutigalugo a-
tautsimordluse Kavdlunåt arnat pe-
KataorKuvdlugit sågfiginiarsigit ikio-
Katigigdlusilo suliagssat nåmagsiniar-
dlugit. kalåtdlit arnat inusugtut Dan-
markimikångamik Kavdlunårpagssuar-
nit ilagsivdluarneKartarput. ilivsilo
taimaisiorniaritse, Kularnångilarme
Kavdlunånik arnaKarpoK ilisimassa-
mingnik misiligtagkamingnigdlo ar-
naKatimingnut kalåtdlinut ikiukuma-
sinaussunik.
Birthe Christensen.
Nuk
Topsøe-Jensen & Schrøder
Civilingeniører & entreprenører
Fillppave] 1 København V.
A/s Motorfabriken DAN
Adgangsvejen Esbjerg . Telegramadresse: Danmotor.
type T og Z leveres fra 80 til 280 HK som 2, 3 eller 4 cylinder motorer.
type T åma Z tuniniarnenartarput 80-init 280-hk-nut motorit 2-nik, 3-nik
imalunit 4-nik cylinderigdlit.
Større KRAFT
på mindre PLADS
nukik angnerussoK
inigssame mingneru-
ssume
suliarinerat OKine-
russoK
sipårnarnerussoK
Vælg DAN-NORMO
til den nye båd.
Kineruk DAN-
NORMO pujortulér-
Kamut nutåmut.
Prisliste og brochure
på motordepotet,
akit agdlagsimavfiat
nalunaerssutitdlo
motorinik uningatit-
sivingme.
lettere BETJENING
bedre ØKONOMI
DAN-NORMO semi DIESEL
akissugssaussusextarane inuneic
Atuagagdliutine nr. 3/63-ime sar-
Kumersume Erik Lyberth agdlagpoK
KuleKutserdlugo: „atuarfiup agssane
assagpai" OKardlunilo angajontåt a-
tuarfigdlunit pissussuteKaratik oKarsi-
nåungitsut mérKat ima imalo a-mer-
dlatigissut nåpautipalårnerånut. ag-
dlagtup pisimassoK erKartoramiuk
perKingnigssap inoKatigissutsivdlunit
tungånut tungassutøKarnera pineru-
nago ugperissarsiornerup tungånit i-
ssigissariaKarnera sagdliutipå, taima-
tut OKartoKarsinaungmat nuånersu-
vok. pisimassorme taimåitoK pingitso-
rane ugperissarsiornerup tungånit i-
ssigissariaKarpoK. åiparingnerup ava-
tåtigut inoKatigingnerit tamarmik u-
niorKutitsinerdput.
kristumiussutsip tungånit issigalugo
tamåna erKungitsunerarneKarsinåu-
ngilaK. „arnauneKåsångilatit** — o-
KauseK bibelip tungånit issigalugo
paitsorneKarsinåungitsoK. ilagissarig-
tut inunerme piumassaussut sanerKU-
tinardlugit akissugssåussuserdlo pui-
ordlugo inuneK ajortuliorneruvoK så-
kortOK. taimaisiorneK éssersuneKar-
sinauvoK mérKamut kågisortumut Ka-
lipåinå nerivdlugo kågitånik oriartui-
ssumut.
isumaussaraluartoK inuit sujuar-
sarneKångitsut „kinguågssiutimingnik
atuinigssamut issertuarneK ajortut"
inuitdlo tamatuminga tugpatdlersar-
niarsinaunerat kukussuvoK. ukiualuit
matuma sujornagut europamiut tai-
manikut isumåinut nalerKutumik tug-
dlusimanartussésaoK inuit kiagtor-
miut atissaKångitsut eskimutdlunit
arnartait atissaKångingajagdlutik i-
sersimårtartut kinguågssiutimingnig-
dlo issertuaratik atuissartut takuv-
dlugit isumaKarfigineKartarputdlume
„pissusigssamigsortutut**, åmalo isu-
maKarfigineKartardlutik inuit tamar-
mik „Kåumarsagaunerulingikatdlara-
mik taimåitarsimassut.** kisiåne uv-
dluvtine ilisimassavut avdléuput, tå-
ssame uvdlume ilisimavarput inuiait
atugartussutsimik agtorneKarsimå-
ngitsut åmalo inuiait europamiunit
sunigausimanermikut kinåussusérusi-
massut. inuiait atugartussuseKangit-
sut akornåne amerdlanerpagssuarti-
gut piumassarineKartarpoK angutit i-
nusugtut nuliaKångitsut arnerisångit-
sut. Kularnångitsumik eskimuvit eu-
ropamiunit agtorneKarsimångikatdla-
ramik åma taimatordluinardle inatsi-
seKarsimåsassut. tamånale paitsunga-
narsinaugaluarpoK, tåssa agdlauseri-
ssat tamåkinerussut sujugdlit eskimut
kinguågssiutit tungåtigut inunerat er-
Kartortarmåssuk avdlaussumik — pi-
ssutigisimåsavdlugulo taimanile eski-
mut avdlångulersimangmata Kangar-
ssuaK isumaliortausertik Kimåkiartu-
lerérsimavdlugo Kularnångitsumik „i-
nungnik Kåumarsagaussunik** suju-
muissarérsimanertik pissutigalugo. i-
lisimatussutsip tungånit saniatigut ki-
nguågssiutinik atuineK pingortitarpa-
lårtussoK. kisalo inup erKarsartausia-
nik tarningatalo pissusianik ilisimatut
kinguårssiutinik atuineK issertuångit-
sok sujornatigut isumaussaraluartoK
maligdlugo pissusigssamisornerarne-
KartaraluartoK avdlauvdluinartumik
isumaKarfigilerpåt. taimåikaluartor-
dle kinguågssiutinik atuineK taimåi-
toK svejtsimiup ilisimatup Freudip i-
sumånik tunuleKartoK ukiorpagssuar-
ne tungaviusimavoK inuinarnilo isu-
mausimavdlune nauk ilisimatut av-
dlatut itumik påsingnerérsimagaluar-
tut. OKartoKartarpoK inuinait isumåt
ilisimatortamingnit ukiunik 50—75-
inik kingugdliussartOK.
isumaKarpunga sujorKutsissumik
Kinersinigssamut piarérsarértariaKar-
tugut. kussanångilaK tikitdluinalerne-
rane aitsåt Kinigagssanik sarKumi-
ssarneK. åma erKarsautigissarsimava-
ra Kinersisinaussorpagssuit —■ aulisar-
tut piniartutdlo — Kinersinerup na-
lerpiåne igdloKarfigtik Kimåsimassar-
måssuk. taimailivdlutik KinersineK
peKatauvfigisinaujungnaertarpåt, å-
malo taimåikamik Kinersinerup iner-
nerane pakatsissuteKartardlutik. sor-
dlume ukiune Kångiutune taima mi-
sigissaKartoKartarsimassoK.
kussanartutut issigisinåungilara Ki-
nigagssångortitaussartut nålagauv-
fingme atorfilinaunigssåt. kigsautigi-
naraluarpoK nangminerssortunik Ki-
nigagssautitaKarnigssaK. amerdlane-
russut isumaKatigingnerisigut nålag-
kersuineK inuiaKatigingne demokra-
tiskiussune atorpoK sordlo folketingip
sulissarnerane taimatutdlo lands-
rådime kommunemilo.
tamåko pissutigalugit piukunaute-
Karsoråra sujugdlermik peKatigigfit
ilaussortamingnik katerssortitsisassut
tauva uvagut ukiut 50-it utarKi'sa-
nerpavut ugperissarsiornerup tungå-
tigut isumat tungavigissagssavigut
påsineKardlutigdlo atorneKalisagpata?
landshøvdingip iliniartut OKalugiarfi-
galugit torratdlaKalugo OKautsine ila-
nikuvai ilisimarKuvdlugo europamiu-
nit sunerneKautausinausut tamarmik
Kujarussuinagagssåungitsut. inuiait
nangmingneK påsisinaussariaKarpåt
sut pigissagssamigtut atorfigssaKarti-
kitik. europamiunit pigssarsiarineKar-
sinaussut ilarpagssuinut isumanutdlo
ugperissarsiornermik tungaveKångit-
sunut „Kåumarsainerme** sulinerup i-
låtutdlunit sarKumersineKartartunut
någgårsinaussariaKarpoK. oKauseK
„KåumarsagauneK** pissutsinut inup
tarninganut perKingnångitsunut ne-
KitarineKarångame „Kåumarsaineru-
nane“ aseroriartornerussarpoK.
agdlagaK matumuna taperserniaga-
ra itisumik imaKarpo« pingårtumik
agdlagaK avdla agdlagkap erKartug-
kama igdluatungånitoK åmalo nåpau-
tipalåK pivdlugo agdlagaussoK erKar-
sautigalugo. tåssane amerdlanerit isu-
magissartagåt erssersineKarpoK nå-
pautipalåp inup perKissusianit per-
Kingnigssamilo piumassaussut tungå-
nit issigissariaKarnera kisiat tunga-
vigalugo. avisimik åridgssuissoK ag-
dlagpoK „erKigsiatdlangnaKissoK per-
Kingnigssamik isumagingnigtut Kut-
dlersaKarfianit OKautigineKarmat Ka-
låtdlit-nunåne gonorré amerdlanernit
nåpautåungitsoK**. tamåname tugpat-
dliatdlautausinauvoK, tåssale taimåi-
kaluartoK gonorré nåpautaujuarmat
inåssutigå tapersersortariaKarnerar-
dlugulo pilerssårutaussoK „usup pui-
nut pisiniartarfit automatit atorne-
Kalernigssåt**, tåssame inuit ilaisa pi-
uvdluvtine sut tamarmik isumang-
uvdlut nagsatarisinaussait sujumut
naitdlisagaujartorput, »Kujanartumik
sitdlimavfigissaulerdlutik. ilame uv-
dlumikut agdlagartalivingne takusi-
nauvarput ila inuit arKisa amerdlå-
ssusé, tåssagoK sut tamaisa pivdlugit
sitdlimasissugssat, igdlume angutita-
tuaussut sujumut isumangnaitdlisaiv-
figissauneK taima ajungiftsigissumik
årKigssussivfigissausinaungmat. igdlo-
Karfingne niuvertoruseKarfingnilo å-
ssigingmik piumavfigissauvugut, tai-
måitugssaugamime.
kisiåne uvdlumikut erKarsautigisa-
guvtigo sitdlimanigssamut årKigssu-
ssineK amigartutut OKautigisinauvar-
put. suna pivdlugo niuvertoruseKar-
fit Kavterutinik pilersorneKångitdlat?
uvdlumikut pissariaKalinginerpoK
niuvertorusøKarfit Kavterutinik piler-
sornigssåt? ila ilumut pissariaKalivig-
poK. nalungilara tamåna isumaliutau-
ssarérsoK sulissutiginiar.neKardlunilo.
sunalo pivdlugo nunaKarfivtine pissa-
riaKarnerussut pivdlugit nipangersi-
måinåsaugut? ima pissariaKartigiler-
Pok niuvertoruseKarfit Kavteruser-
sornigssåt kinguarterKigtariaerutdlu-
ne. igdlunik ikuatdlagtoKartitdlugo
sinåne issigingnåginåsanerpugut, i-
malunit imertautinik Kavteriniåsaner-
dluta? periusigssaKångilaK. igdlut nu-
tåt Kavterutikasé isumavdlutigisinau-
galuarpavut, kisiåne ikuatdlalivigsit-
Kinigagssanik piukussamingnik isu-
maKatigingniuteKardlutik. taimailiv-
dluta imaKa KinersineK tamanut nå-
maginarnerussumik angussaKarfigisi-
naugaluarigput. atagume misileriarti-
go!
kisalo naggasiutdlugo erKarsautig-
ssissutiginiarpara Kinersissarnerup
avdléngortiniarneKarsinaunigsså su-
junigssame anguniarniarKuvdlugo. u-
pernåkut pissarungnaerdlugo, ukiup
Kåumatainut nungneKarKuvdlugo,
nangminerssordlutik inutigssarsiortut
aulisartut piniartutdlo pineruvdlugit,
Kinersinerme igdloKarfigtik Kimåsi-
magajugtarmåssuk taimalo Kinersisi-
naussut ilåinaralångue Kinersissar-
dlutik. isumaliorpunga Kinersivik av-
dlångorpat amerdlanerussut Kinersi-
sinangusagaluartut. taimailivdluta
Kinersissut ikigpatdlårnerarneKartar-
nerat anigorsinaulisagaluarparput, ta-
manutdlo nåmaginarnerussumik a-
ngussaKarsinaulisagaluarpugut. av-
dlat isumait tusariartigik!
Thomas Poulsen.
siarerusugkaluardlugit kånguginartar-
måssuk**.
isuma inugpalårtuvoK. kisiånile i-
maeratarsinåunginerdlune taimåito-
Kalernigsså åipåtigut inungnut kaju-
migsautauginarsinauvdlune inuner-
dlungnigssap tungånut, tåssa inung-
nut usup puinik pisinigssamingnut
kångusugtartunut? inup perKingnig-
ssånik piumassaussut nåmagsineKar-
tikumavdlugit utorKatsinipalåjusaoK
automatit ikiorsiuniåsagåine ugperi-
ssarsiornerup tungåtigut maleruagag-
ssat tungavigineKartuarsimassutdlo
Karssutinardlugit. inuit isumaKartåi-
narput sutdlunit nakorsanit akueri-
ssaussut tamarmik ajungitsut auto-
matitdlo pineKartut paitsornermut pi-
ssutauginarsinåuput isumaKartoKarsi-
naungmat tamatumuna inunerdlung-
nigssaK inerterKutaujungnaertoK. u-
sup pue atoråine tåssa ajungilaK. isu-
ma taimåitoK inusugtut akornåne i-
sumaulerumårpoK.
nåpautipalåt perKingnigssap inoKa-
tigissutsivdlo tungånit issigalugit nå-
pautitutdle avdlatut itut åmale nå-
pautåuput inup ugperissarsiornerata
tungånit issigalugit ugtorneKartaria-
Kartut. nakorsat nåpaut akiorniagag-
ssaråt, socialinspektørivdlo inuit ir
kiorniagagssarai ajunginerussumik a-
tugagssaKalersiniardlugit. kisiåne ino-
Katit asassariaKarnerånik ugperissa-
milo najorKutagssatut piumassaussut
atortiniarneKarnigssåne akissugssau-
ssut tåssåuput angajorKåt nangming-
neK ilagit atuarfiuvdlo tungånit ta-
persersorneKardlutik, inusugtunut på-
sitiniåsavdlugo arnamik angumigdlu-
nit atoKateKarneK åipariungitsunut i-
nerterKutaussoK.
Michael Wolfe, Nuk.
dlugo tamåko isumavdlutigisinåungi-
lavut. aserujaKaut, ikuatdlavigsumig-
dlo Kamitsisinaunatik.
Kalåtdlit-nunavtine tusartagkavut
ardlaKaKaut ikuatdlangnerit inup i-
nunerinik ilaKartut. tamåko alianar-
tut nagdliussisanerpavut nipaKarata?
inup inunera akisoKaoK, tamånalo
pivdlugo niuvertoruseKarfit Kavteru-
titigut isumangnaitdlisaivfigissaria-
Karput.
Peter Davidsen, K’agssimiut
Scoresby-Sund
Nugdlo skakimik
unangmilermata
uvdlune måkunane autdlarnersu-
mik unangmineKalermat pisangéssu-
taulerérpoK: nuna sordleK imalunit
kina ardlåt ajugaunermik pigssarsiu-
mårnersoK.
månale KularnångilaK: ilaisa Tuno
avdlat Kitå, ilaisa Scoresbysund av-
dlatdle Nuk, ilaisa kalåleu akutaic av-
dlat Kavdlunåvik ajugaorKuvåt.
ilumume unangmineK tamåna pisa-
nganartOKaKingmat ineriartornermi-
nutdlo pisanganarsiartuinartug-
ssaungmat, issigingnårtunigdlusoK tå-
ssa unangminerup ingerdlaneranik
maligtaringnigtunit KimagsaineKar-
tariaKarmat, måna uvanga Kimagsau-
tivtut, nipivtut taigdliåraK Atuagag-
dliutitigut imåitoK suaortautigeru-
sugpara:
unangmissunut Kimagsaut
erin.: kalåtdlip angutaussup .pingitsu-
sångilå.
1. pisångataulerérpoK pimorutauler-
mat,
inuiait mardlussut unangmilernerat,
tåssaussoK: skakimorneK tusåmassau-
lermat;
kalåtdlip Kavdlunåvdlo nugtailerér-
nerat,
2. asulo radiukut tusåsinauvarput:
ardlåta unga nungneK pimoruteKisså.
kikussut nalussussut nersorsinauvar-
put,
ardlåta ajugauneK inissutigisså.
3. ukiut tusintigdlit Kåumarsagauner-
me
kalåleK, Kavdlunåmit kingugdliuvutit!
tusåmassauleKautit, unangmissauner-
me;
kigsautingåleKåtit, kalåleKativit!
4. ivdlitdlo, Kavdlunåvik kinauneru-
jutit!
taimåtaoK åma ivdlit.pingårtitauvutit!
ajunivingmik måna pimorussivutit.
erKaigit, åma måne Kimagsagauvutit!
Andr. Chr. Poulsen.
Nungme
Kavterutit niuvertoruseKarfingnut
K’aKortup aviseråne ilångussame uvane tikuarneKarpoK niu-
vertoruseKarfingne Kavterutinik amigauteKarneK
ukiume Kinersissåsaugut?
Sisimiut avisérane Thomas Poulsen sujunersuteKarpoK ukiune-
rane KinersineKartarnigssånik aulisartut piniartutdlo pivdlugit
2