Atuagagdliutit - 16.09.1987, Blaðsíða 9
NR. 38 1987
ATUAGAGDLIUTIT/GRØNLANDSPOSTEN
9
Nunat Avannarliit illuutaat
nipilersuutigineqarluartoq
Island-imiut nipilersoqatigiissuisa Nuummi timersortarfik sajuppilutsippaat,
finlandimiut erinaataat kalaallinit erinarsortillugu
Aviisiliortoq, atuakkiortoq erinnior-
torlu Hans Hansen qamuuna attor-
tippoq, Island-imiut nipilersoqati-
giissuisa NIPE-mit erinarsoqatigiin-
nit aasianneersornillu ingiorneqarlu-
tik atormassuk, finlandimiup erin-
niortup Jean Sibelius-ip eqqissineq
pillugu erinniaa »Finlandis« ator-
massuk. Immikkut qaaqqusarpassu-
it Nunat Avannarliit illuutaannik N.
A.P. A.-mik atoqqaartitsinermut
tunngatillugu najuuttut isumaqati-
giilluinnarput: Tusarnerluinnarpoq.
— Qamuuna attorneqaatima a-
ngisuut ilagaat, oqarpoq Hans Han-
sen. Taassumap nutaamik taalliorsi-
mavaa, finlandimiup taalliaa tussa-
masaq.
— Erinarsoqatigiinnit attaveqar-
figineqarpunga maajimi, tassa Is-
land-imiut nipilersoqatigiissuisa
»Finlandia« atornialersaarmassuk.
Hans Hansen fotograferet under op-
førelsen af »Finlandia«, hvortil han
harskrevet et digt på grønlandsk.
Nuutillu islandimit pissarsiaralugit,
isumaqarpungalu atorneqarnera ilu-
atsilluartoq.
Qaaqqusat allat isumaqataapput.
Erinarsoqatigiit nipilersoqatigiillu
ersaattaanneqarluarput, taamaalil-
luni Nunat Avannarliit illutaannik a-
toqqaartitsineq Nuummi pisoq
naammassineqarpoq.
Atoqqaartitsineq sivisuvoq arla-
linnik oqalugiartulik, kalaallisut nu-
nanit avannarlerneersunillu.
Eqqissineq pillugu erinniaq
Jean Sibelius-ip »Finlandia« erin-
niaraa 1800-kkunni. Taallarineqar-
tut sakkortoorujussuit russinit ti-
guaasimasunit erniinnaq inerteqqu-
tigineqarput. Nipilersugassiaq mu-
misitsiniarneru vallaarmat.
Erinniotua tamatumap kingorna
ukiuni arlalinni ingerlatseqqiinnar-
poq: Nipilersugassiamik nipilersor-
Islandimi kulturministeri, Birgir
Gunnarsson, ammaanersiornermio-
qaluttoq.
Den islandske kulturminister, Birgir
Gunnarsson, der talte ved insti tu te ts
åbning.
nissaq ukiorpassuarni finlandimi i-
nerteqqutigineqarpoq. Kejsereqar-
fiup ilaani (russit. aaqq.) nipilersor-
neqarsinnaanngilaq, nunamik pi-
ngaartitsinermik malussarfiusinnaa-
sumik atserlugu.
Hans Hansen-ip »Finlandia« siul-
lermik tusarpaa 1940-rukkut naajar-
tornerini, tassa »Disko« tikimmat,
hovmesterialu nuutaateqarluni.
— Taamanikkut arlaliuvugut ni-
pilersornermik soqutigsallit, Jona-
than Petersen ilinniartitsisoralutigu.
»Finlandia« nuannarisimaqaara,
taamatullu upernaaq attaveqarfigi-
neqarama erniinnaq angersimallun-
ga, Hans Hansen nassuiaavoq.
Nunat Avannarliit illuutaat Nunat
Avannarliit kalaallillu nunaata akor-
nanni attaveqartitsisuussaaq. Ta-
manna iluatsippoq pisortatigoortu-
mik ammaanersiornermi.
. -
Finland-imioq Illha Kristian Bjørk-
tand Nordisk Råd-ip præsidiaa sin-
nerlugu oqalugiartoq erseqqissarlu-
gulu Kalaallit Nunaat-a qitiusumik
inissisimanera Avannarliit issitto-
qarffimmiulluakornanniattaveqar-
nermi.
Finnen Illha Kristian Bjorkland talte
på Nordisk Råds præsidiums vegne
og understregede Grønlands centrale
placering som kontaktled mellem
Norden og Arktis.
Nordens Institut
for fuld musik
Islands Symfoniorkester løftede taget på
Godthåbhallen med revolutionær finsk musik og
grønlandsk korsang
Journalisten, forfatteren og kompo-
nisten Hans Hansen havde et af sit
livs store øjeblikke, da Islands Sym-
foniorkester støttet af koret NIPE og
Aasiaats kor opførte den fiske kom-
ponisk Jean Sibelius’ frihedsouver-
ture »Finlandia«. Og de mange ind-
budte gæster til indvielsen af Nor-
dens Institut N. A.P. A. var helt
enige: Det var fantastisk godt.
— Det var et af de helt store øje-
blikke for mig, siger Hans Hansen,
der har nyskrevet en digt til det be-
rømte finske tonedigt.
— Jeg blev i maj måned kontak-
tet af koret, fordi Islands Symfoni-
orkester ville opføre »Finlandia«.
Jeg fik partituret fra Island, og
jeg synes opførelsen forløb utrolig
godt.
De øvrige gæster var enige. Kor og
orkester fik stærke klapsalver og der-
med af indvielsen af Nordens Insti-
tut i Nuuk slut.
Det havde ellers været en længere
forestilling med flere taler. Både fra
grønlandsk og nordisk side.
Frihedsouverture
Jean Sibelius skrev »Finlandia« i for-
rige århundrede, og det meget vold-
somme tonedigt blev hurtigt forbudt
af den russiske besættelsesmagt. Mu-
sikken var for revolutionær.
Komponisten fortsætte selv flere
år efter: — I Finland var fremførel-
sen af værket forbudt i mange år, og
i andre dele af kejserdømmet (det
russiske, red.) kunne det ikke spilles
under et navn, der på nogen måde
antydede dets ppatriotiske karakter.
Hans Hansen hørte »Finlandia«
første gang sidst i 40’erne — engang,
da »Disko« ankom og hovmesteren
havde plader med.
— Vi var en kreds af musikinteres-
serede, der havde Jonathan Petersen
som lærer. Jeg var meget begejstret
for »Finlandia«, så da jeg blev kon-
taktet her i foråret sagde jeg straks ja,
forklarer Hans Hansen.
Nordens Institut skal formidle
kontakt mellem Norden og Grøn-
land. Det lykkedes ved den officielle
åbning.
Islands Syrnfoniorkester varden store oplevelse under kulturugen i Nuuk. De mere end 70 musikerespiller her »Fin-
landia« i Godthåbhallen og i baggrunden ses det grønlandske kor.
Nunat A vannarliit illuutaanni siulersuisunisiulittaasoq, katersugaasivimmi
pisortaq Olov Isaksson, Sverige, siulittaasup tullia Finn Lynge.
Formanden for Nordens Instituts bestyrelse, museumsdirektør Olov Isaks-
son, Sverige, og næstformanden, Finn Lynge.
Nipilersortitsisoq Pal P. Pallson,
Island-imiut nipilersoqatigiivini.
Dirigent Pal P. Pallson, Islands Sym-
foniorkester.
Hluuteqarfimmi pisortaq Niels Vo-
gensen.
Institutbestyrer Niels Vogensen.