Heimilisblaðið - 01.12.1954, Side 10

MAXIM GORKI
rnm mm
mm

VAN IVANOVITS J
ÍVANOFF hafði jóla-
tré á hverju einasta
ári — allt frá því að
hann varð „hinn al-
kunni og gáfaði rithöfundur".
Það var ástæðan til þess, að
hinn 21. desember 1899 um
kvöldið nam máninn staðar á
för sinni upp á himinhvolfið
í hræringarlausri undrun.
Hann lyfti augnabrúnunum,
munnurinn opnaðist og varirn-
ar titruðu af niðurbældum
hlátri, er hann starði til jarð-
ar, því að hann trúði varla sín-
um eigin augum. Hann horfði
inn um gluggana á íbúðinni
hans Ivan Ivanovitsj — og hér
greinir frá því, hvað hann sá.
I stóru herbergi stóð hávax-
ið jólatré á miðju gólfi. Bjarm-
inn af logandi ljósunum flökti
glaðlega um dökkgrænar grein-
arnar. Ivan Ivanovitsj stikaði
stórum skrefum hringinn í
kringum tréð. Hann var í beztu
fötunum sínum, andlitið ljóm-
aði af gleði, og hann hélt hönd-
unum fyrir aftan bakið.
Þegar ljósin eru frátalin, var
ekkert jólaskraut á trénu —
á það hafði verið hengt hvorki
meira né minna en blaðaúr-
klippur, og hingað og þangað
milli greinanna héngu gúmmí-
leikföng: hundar, asnar, grísir
og önnur þess háttar dýr. ívan
Ivanovitsj gekk í einmanaleika
sínum hringinn í kringum tréð;
öðru hvoru stanzaði hann við
einhverja úrklippuna, sléttaði
hana gætilega með fingrunum,
ræskti sig og las upphátt með
titrandi röddu:
„Hin nýja smásaga hins al-
kunna og gáfaða rithöfundar,
herra 1.1. Ivanoffs færir mönn-
um enn á ný heim sanninn um
göfugar lífsskoðanir hans og
hina innilegu ást hans á mönn-
unum. Hún undirstrikar skoð-
anir vorar á hinum miklu
hæfileikum hans . . .“
Ivan Ivanovitsj braut blað-
snepilinn saman aftur með
hamingjubrosi, tók síðan í lóf-
ann gúmmíhundinn, sem hékk
á skottinu, horfði á hann með
innilegri meðaumkun og sagði
hátt og af sannfæringu:
- Heyrðirðu þetta? Og þú —
þú viðurkennir ekki hæfileika
mína! Þú gagnrýnir mig — þú
bölvar mér! Þú! Þú ert ekkert
nema öfundin, það veit ég með
vissu. Þú öfundar mig vegna
hinna miklu hæfileika minna.
Öfundsýki er afleit. Sjáðu nú
til — þú öfundar mig, en ég
hef hengt þig upp á skottinu
á jólatréð — skilurðu það?
Hann kastaði hundinum af
lófa sér, og hann dinglaði fram
og aftur í loftinu góða stund
og engdist augsýnilega sund-
ur og saman af óþægindum
vegna þess, hvernig hann hékk.
Eftir stundarkorn las Ivan
Ivanovitsj næstu úrklippu:
„Síðan 1.1. Ivanoff kom fram
á ritvöllinn, hafa rússneskar
bókmenntir auðgazt um einn
mikinn hæfileikamann . . .“
- Ha-ha-ha! Hæfileikamað-
urinn ívan Ivanovitsj rak upp
hlátur, gagntekinn hrifningu,
og sagði síðan, um leið og hann
tók gúmmígrísinn:
- Jæja? Finnst þér þú ekki
hafa verið hengdur? Nú sérðu,
hversu hættulegt það er að
vera ósanngjarn. Þú segir um
mig, að ég sé ómerkilegur og
lítilfjörlegur skriffinnur, en
hinir segja, að ég standi nærri
því jafnfætis Túrgenjeff . . .
Og hinir eru í meirihluta, það
er einmitt það! . . . Þannig er
það. Jæja, teldu nú sjálfur
saman; á jólatrénu hérna
hanga sextíu og tveir ritdóm-
ar, sem fara um mig lofsam-
legum orðum, en af ykkur,
sem gagnrýna mig, eru ekki
nema sjö. Er það ekki rétt?
Ivan Ivanovitsj gaf litla
grísnum selbita á trýnið og
tók síðan til við þriðja rit-
dóminn:
„Þegar svartsýnismenn fara
að kvarta undan ófrjóseminni
í rússneskum bókmenntum, þá
[190]
HEIMILISBLAÐIÐ